VII SA/Wa 767/13
WyrokWSA w Warszawie2013-07-25
Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Włodzimierz Kowalczyk, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca opróżnienie budynku z powodu zagrożenia zawaleniem po pożarze, wydana na podstawie art. 68 Prawa budowlanego, jest zgodna z prawem, jeśli stan techniczny budynku został ustalony na podstawie protokołu oględzin?Ratio decidendi
Decyzja nakazująca opróżnienie budynku z powodu bezpośredniego zagrożenia zawaleniem po pożarze, wydana na podstawie art. 68 Prawa budowlanego, jest zgodna z prawem, jeśli stan techniczny budynku został prawidłowo ustalony na podstawie protokołu oględzin, a zagrożenie dla ludzi i mienia jest realne. Organ ma obowiązek podjąć takie działania w sytuacji nagłej konieczności, a nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności jest uzasadnione.Stan faktyczny
Po pożarze budynku mieszkalnego wielorodzinnego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał jego opróżnienie z powodu stwierdzenia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia wynikającego ze złego stanu technicznego elementów konstrukcyjnych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący I. Ł. i Z. Ł. wnieśli skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2013 r. sprawy ze skargi I. Ł. i Z. Ł. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu opróżnienia budynku skargę oddala
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] stycznia 2013 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a). utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r.
W dniu [...] listopada 2012 r. Dyżurny Policji w R. zawiadomił Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego [...] o pożarze budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. Ł. w W.. Wobec powyższego, w tym dniu dokonano czynności kontrolnych przedmiotowej nieruchomości.
Z protokolarnych ustaleń dokonanych podczas wizji wynika, iż na terenie posesji znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny o dwóch i trzech kondygnacjach naziemnych, niepodpiwniczony. Budynek konstrukcji murowanej, dach drewniany kryty papą i częściowo blachą. Budynek powstał w latach 30-stych XX wieku. W budynku dotychczas zamieszkiwało 10 rodzin. Pożar w budynku mieszkalnym wybuchł w godzinach porannych, ok. 7:00. Lokale mieszkalne na parterze budynku, na skutek akcji gaśniczej, zostały zalane, natomiast lokale na I piętrze są całkowicie zniszczone działaniem ognia. Stwierdzono: osmolone i popękane sufity, nadpalone i grożące zawaleniem elementy konstrukcyjne, zniszczone w wyniku pożaru okna i posadzki odspojone i osmolone tynki. Lokal na II piętrze budynku jest całkowicie zniszczony – zawalony strop i brak dachu nad częścią lokalu. Ściana lokalu od strony ulicy nie stężona dachem. Na klatce schodowej całkowicie zniszczone tynki stropów i ścian oraz częściowo okna drewniane. W budynku została odłączona instalacja elektryczna. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził istnienie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, z uwagi na zły stan elementów konstrukcyjnych budynku po pożarze. Zawaleniem grożą zalane i osłabione stropy lokali mieszkalnych i klatek schodowych, spalony dach, fragmenty tynków ścian i stropów.
Po dokonaniu powyższych ustaleń powiatowy organ nadzoru budowlanego decyzją wydaną dnia [...] listopada 2012 r. nakazał właścicielom, I. Ł. i Z. Ł., opróżnienie budynku przy ul. Ł., umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz zakazie jego użytkowania oraz wykonanie doraźnych zabezpieczeń uniemożliwiających dostęp osób trzecich do strefy zagrożenia. Na podstawie art. 108 § k.p.a. organ nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W ocenie organu odwoławczego wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja jest zgodna z prawem, bowiem z zebranego materiału dowodowego bezspornie wynika, że istniało bezpośrednie zagrożenie zawaleniem budynku – co potwierdziły oględziny z dnia [...] listopada 2012 r. – zagrożenie, które było związane z uszkodzeniem elementów konstrukcyjnych budynku.
Dlatego też w ocenie organu odwoławczego zasadnym było wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.).
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli I. Ł. i Z. Ł.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili organowi naruszenie art. 68 Prawa budowlanego oraz art. 7, art. 10 § 1, art. 70 § 1 i art. 80 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przedmiotowa sprawa podlega rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), który zgodnie z dyspozycją określoną w art. 1 § 2 ww. ustawy dokonuje kontroli aktu zaskarżonego pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje wówczas, gdy Sad stwierdzi, że doszło do naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Uwzględniając powyższą regulację w ocenie sądu należy uznać, że skarga nie jest zasadna.
Podstawą materialnoprawną kontrolowanej decyzji jest art. 68 Prawa budowlanego. Zgodnie z treścią tego artykułu, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania weryfikowanego rozstrzygnięcia, w razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany:
1) nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania,
2) przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów,
3) zarządzić:
a. umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania,
b. wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania.
Powyższy przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, bo nie zostawia organowi żadnej swobody w działaniu, a skutek jego zastosowania jest dość surowy, bo oznacza w istocie zakaz korzystania z nieruchomości. Z analizy tego unormowania wynika, że ma on zastosowanie do budynków przeznaczonych na pobyt ludzi, a nakaz wyłączenia budynku lub jego części z użytkowania – na jego podstawie – może być wydawany jedynie w przypadkach rzeczywistego zagrożenia dla ludzi, wynikającego ze złego stanu technicznego tego budynku. Przy czym z unormowania tego wynika także, iż ustaleń dotyczących stanu technicznego obiektu (poprzedzających zastosowanie art. 68) organ dokonuje na podstawie protokołu oględzin (pkt 1).
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy – w ocenie Sądu – należało uznać, iż kontrolowana decyzja została wydana w sytuacji spełnienia wszystkich przesłanek art. 68. w/w ustawy. Czynności organu zostały podjęte w stanie nagłej konieczności, jakim był pożar budynku, dotyczyły budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, którego stan techniczny stwarzał bezpośrednie niebezpieczeństwo zawalenia, nadto decyzja wydana została po przeprowadzeniu (i na podstawie) oględzin dokonanych przez uprawniony do dokonywania oceny stanu technicznego organ nadzoru budowlanego.
Oględziny budynku mieszkalnego przy ul. Ł. w W. zostały dokonane w dniu [...] listopada 2012 r., natychmiast po uzyskaniu zawiadomienia (od Policji) o tragicznym w skutkach pożarze budynku.
W wyniku oględzin ustalono, że budynek mieszkalny wielorodzinny budowany w latach trzydziestych na skutek zniszczeń stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia, grozi w każdej chwili zawaleniem, co potwierdzały (w obu klatkach schodowych i częściach budynku – mimo, że pożar dotyczył jednej) stwierdzone przez organ ugięte stropy, odkształcone spoiwa ścian, uszkodzona konstrukcja dachu.
W tej sytuacji (wobec spełnienia wszystkich przesłanek) obowiązkiem organu nadzoru budowlanego było wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 68 Prawa budowlanego. Słusznie też organ biorąc pod uwagę treść art. 108 § k.p.a. i wyjątkowość postępowania, nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W świetle powyższych ustaleń, w ocenie sądu, za bezzasadne należy uznać zarzuty skarżących.
Należy podkreślić, że twierdzenia skarżących, iż budynek jest w dobrym stanie technicznym, mimo pożaru, są oceną subiektywną, nie popartą żadną ekspertyzą osoby uprawnionej bądź innym dowodem, który mógłby obalić ustalenia organu posiadającego odpowiednią wiedzę dla dokonywania oceny stanu technicznego obiektu.
Niezasadnym też, biorąc pod uwagę okoliczności, w jakich została wydana decyzja, jest zarzut naruszenia art. 79 i 10 k.p.a., tym bardziej, że skarżący nie zostali pozbawieni możliwości działania – złożyli bowiem odwołanie od decyzji organu I instancji, w którym przedstawili swoje zarzuty i argumenty w sprawie.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło