VII SA/Wa 772/05
WyrokWSA w Warszawie2006-05-31
Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Leszek Kamiński, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmurówka stanowiąca element fizycznie i funkcjonalnie połączony z ogrodzeniem, które przylega do drogi publicznej, może zostać uznana za część ogrodzenia wymagającego pozwolenia na budowę, nawet jeśli pełni dodatkowe funkcje, takie jak zabezpieczenie przed zalewaniem wodami opadowymi?Ratio decidendi
Podmurówka, która jest fizycznie i funkcjonalnie połączona z ogrodzeniem przylegającym do drogi publicznej, stanowi jego element składowy i podlega przepisom prawa budowlanego wymagającym pozwolenia na budowę. Dodatkowe funkcje pełnione przez podmurówkę, takie jak zabezpieczenie przed zalewaniem, nie wpływają na jej kwalifikację jako części ogrodzenia. W przypadku budowy takiego ogrodzenia bez wymaganego pozwolenia, organ jest zobowiązany do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Skarżąca W. L. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wykonanego ogrodzenia z murkiem betonowym. Zarzuciła organom pominięcie dowodów i wyjaśnień dotyczących funkcji podmurówki jako zabezpieczenia przed wodami opadowymi oraz braku budowy ulicy i kanalizacji deszczowej. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że ogrodzenie wraz z podmurówką zostało wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę, a przepisy prawa budowlanego obligowały do wydania nakazu rozbiórki.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę W. L.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Protokolant Dorota Zamiela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2006 r. sprawy ze skargi W. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej rozbiórki ogrodzenia skargę oddala
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po przeprowadzeniu wszczętego na wniosek W. L. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998r oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...].04.1998r nakazującej W. L. dokonanie rozbiórki samowolnie wykonanego ogrodzenia wraz z murkiem betonowym, usytuowanego na działce nr [...] od strony ul. Z. w Ł., decyzją z dnia [...] lutego 2005r znak: [...] na podstawie art. 158 § 1 kpa odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowych decyzji.
W uzasadnieniu podał, iż W. L. we wniosku o stwierdzenie nieważności w/w decyzji zarzuciła organom przeprowadzenie postępowania w sposób nieprawidłowy poprzez pominięcie zgłaszanych przez nią dowodów i wyjaśnień.
Skarżąca wskazała m.in., że organ " wykonaną podmurówkę – stanowiącą murek ochronny ( 4mb ) przed wodami opadowymi, zalewającymi moją posesję z ul. Z. błędnie uznał za ogrodzenie- tj. obiekt budowlany na wykonanie którego wymagane jest pozwolenie".
Nadto, skarżąca zarzuca organom pominięcie okoliczności wykonania "zabezpieczenia działki przed zalewem wodami opadowymi" z jej własnych środków- w sytuacji "bezczynności Zarządu Miasta".
Skarżąca podniosła również, iż do chwili obecnej nie wykonano budowy ulicy Z. i kanalizacji deszczowej.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego kontrolując decyzję Wojewody [...] oraz decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] uznał, iż nie są one dotknięte żadną z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 kpa, skutkujących ich nieważnością.
Z analizy zgromadzonego materiału dowodowego zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika, iż W. L. wykonała w sierpniu 1997r bez pozwolenia na budowę ogrodzenie działki od strony ulicy Z..
Przedmiotowe ogrodzenie składało się z bramy wjazdowej, bramy wejściowej o szerokości 4,0mb wykonanych z prętów metalowych, które osadzone zostały na słupach z ceowników.
Słupy zostały wmurowane w betonowy murek o szerokości 18 cm.
Organ stwierdził, iż stosownie do obowiązującego wówczas przepisu art. 29 ust 1 pkt 7 prawa budowlanego- budowa ogrodzeń przylegających do dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych wymagała uzyskania pozwolenia na budowę.
Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organy obu instancji dokonały prawidłowej oceny stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej, a " zatem wydane w wyniku podjętych ustaleń decyzje administracyjne nie naruszyły obowiązującego w dniu ich wydania prawa".
Stanowiący podstawę prawną decyzji rozbiórkowej przepis art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- prawo budowlane (Dz. U. z 1994r, Nr 89, poz. 414 ze zm.) nakładał na organ obowiązek wydania nakazu rozbiórki.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż " przyczyny dokonania aktu samowoli nie powinny w żaden sposób wpływać na proces decyzyjny dotyczący orzeczenia nakazu rozbiórki".
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 kpa utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2005r.
Organ podzielił stanowisko zajęte wcześniej podkreślając, iż przeznaczenie wykonanej przez skarżącą podmurówki nie zmienia faktu, że stanowiła ona element ogrodzenia.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła W. L..
Zdaniem skarżącej "sprawy powinny być rozpatrywane przy uwzględnieniu okoliczności, które doprowadziły do naruszenia tego porządku, a wynikające z tego wnioski powinny być kształtowane przy uwzględnieniu słusznego interesu obywateli".
Skarżąca podkreśla, iż wykonane przez nią roboty tj. 4 m muru o głębokości ok. 1,20 m oraz dwa słupki, które zabetonowała w tym murze przy granicznikach stanowiły zabezpieczenie działki przed zalewaniem wodami opadowymi i wskazywały granicę działki.
Skarżąca zarzuca, iż "Urząd Rejonowy nie przyjmując żadnych wyjaśnień, uznał je za elementy samowolnie wykonanego ogrodzenia".
W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie może być uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Przedmiotem postępowania nadzorczego prowadzonego przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w oparciu o art. 156-158 kpa była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998r utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...].04.1998r nakazującą W. L. dokonanie rozbiórki samowolnie wykonanego ogrodzenia wraz z murkiem betonowym, usytuowanego na działce nr [...] od strony ul. Z. w Ł..
Kontrolowana decyzja rozbiórkowa została wydana na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- prawo budowlane (Dz. U. z 1994r, Nr 89, poz. 414 ze zm.).
Z protokołu oględzin przeprowadzonych z udziałem skarżącej wynika, iż w sierpniu 1997r wykonała ona bez pozwolenia na budowę na swojej działce od strony ulicy Z. stanowiącej sięgacz bramę wjazdową wraz z bramką wejściową.
Ogrodzenie o szerokości 4 m zostało wykonane z prętów metalowych zamontowanych na słupkach z ceowników w linii ogrodzenia działki sąsiedniej.
Oględziny wykazały również, iż pod bramą ogrodzenia skarżąca wykonała murek betonowy szerokości 18 cm, około 5 cm powyżej terenu odkopanego przed bramą, obniżonego od poziomu ulicy około 30-40 cm.
W aktach sprawy znajdują się zdjęcia wykonane podczas oględzin w sprawie wykonania decyzji rozbiórkowej ( k- 35 akt I instancji ).
Na zdjęciach tych wyraźnie widać, iż w murku betonowym wmurowane są metalowe słupki na których skarżąca umocowała drewnianą bramę w miejscu uprzednio zdjętej bramy metalowej.
W świetle przedstawionych dowodów, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, iż skarżąca wybudowała ogrodzenie, a podmurówka jest jego elementem składowym połączonym fizycznie i funkcjonalnie z pozostałymi elementami ogrodzenia.
Za nieuzasadniony należy więc uznać zarzut błędnego zakwalifikowania podmurówki jako części ogrodzenia.
Należy stwierdzić, iż dodatkowe funkcje spełniane przez podmurówkę nie mają wpływu na jej zakwalifikowanie jako części składowej ogrodzenia.
Z akt sprawy wynika, iż ulica Z. w Ł. została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich zgodnie z załącznikiem nr 2 do uchwały Nr XXI/168/87 WRN w Rzeszowie z dnia 12.10.1987r, opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa Rzeszowskiego Nr 10 z dnia 30.10.1987r i jest drogą publiczną w myśl ustawy z dnia 21 marca 1985r o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 z 1985r.).
W aktach sprawy znajduje się również wyrys mapy ewidencyjnej ( k- 81 akt II instancji ) przedstawiający ulicę F. Z..
Zgodnie z art. 29 ust 1 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane obowiązującej w czasie realizacji przedmiotowego ogrodzenia budowa ogrodzeń przylegających do dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych wymagała pozwolenia na budowę.
W sprawie bezspornym jest, iż skarżąca nie uzyskała pozwolenia na budowę przedmiotowego ogrodzenia.
Obowiązujące przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane (Dz. U. z 1994r, Nr 89, poz. 414 ze zm.) nie przewidywały legalizacji samowoli budowlanej.
Stanowiący podstawę prawną kontrolowanej decyzji art. 48 w/w ustawy obligował organ do wydania decyzji o nakazie rozbiórki.
Jedyną i konieczną przesłanką wydania nakazu rozbiórki obiektu wybudowanego bez pozwolenia było stwierdzenie niedopełnienia przez inwestora wymogu uzyskania pozwolenia na budowę.
Okoliczności które spowodowały dopuszczenia się samowoli budowlanej podnoszone przez skarżącą takie jak brak kanalizacji deszczowej, bezczynność Zarządu Miasta czy też wykonanie podmurówki z własnych środków nie miały znaczenia dla podjęcia orzeczenia o rozbiórce.
W związku z powyższym, należy zgodzić się ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż wydanie decyzji rozbiórkowej miało swoje umocowanie w obowiązujących przepisach prawnych.
W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. Nr 153, poz. 1270), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło