VII SA/Wa 775/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Nina Beczek po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu W. S. od postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 stycznia 2026 r. nr 3/2026 w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odrzucić sprzeciw od postanowienia. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 2 stycznia 2026 r. nr 3/2026 orzekł, na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, o uchyleniu w całości zaskarżonego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z [...] listopada 2025 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia na W. S. grzywny w celu przymuszenia i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi egzekucyjnemu. W postanowieniu Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pouczył, że przysługuje od niego skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. Postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostało doręczone W. S. w dniu 23 stycznia 2026 r. Zgodnie z zawartym w postanowieniu pouczeniem, na postanowienie to została wniesiona przez W. S. skarga w dniu 18 lutego 2026 r. (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej) za pośrednictwem organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, która w istocie stanowi sprzeciw od postanowienia i tak też Przewodniczący Wydziału przedmiotową skargę potraktował jako sprzeciw od postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W dniu 13 lipca 2025 r. weszła w życie nowelizacja ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.), dokonana ustawą z dnia 21 maja 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu deregulacji prawa gospodarczego i administracyjnego oraz doskonalenia zasad opracowywania prawa gospodarczego (Dz. U. poz. 769). Zgodnie z art. 15 pkt 1 ustawy nowelizującej przepis art. 3 § 2a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi otrzymał brzmienie: "§ 2a. Sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.". Z kolei w dziale III tytuł rozdziału 3a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi otrzymał brzmienie "Sprzeciw od decyzji i postanowienia", i zgodnie z art. 15 pkt 4 ustawy nowelizującej po art. 64e dodany został art. 64f w brzmieniu: "Art. 64f. Od postanowienia, do którego odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postepowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści postanowienia może wnieść od niego sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od postanowienia". Przepisy art. 64b-64e stosuje się odpowiednio.". Zgodnie z art. 15 pkt 5 ustawy nowelizującej, w art. 151a dodaje się § 4 w brzmieniu: "§ 4. Przepisy § 1-3 stosuje się odpowiednio w przypadku wniesienia sprzeciwu od postanowienia.". Stosownie do art. 64b § 1 w zw. z art. 64f tej ustawy, do sprzeciwu od postanowienia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie zaś z art. 64c § 1, 2 i 3 w zw. z art. 64f powołanej ustawy, sprzeciw od postanowienia wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu postanowienia. Sprzeciw od postanowienia wnosi się za pośrednictwem organu, którego postanowienie jest przedmiotem sprzeciwu od postanowienia. Wyznaczony czternastodniowy termin uważa się za zachowany także wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła sprzeciw od postanowienia wprost do sądu administracyjnego. W takim przypadku sąd niezwłocznie wzywa organ, który wydał zaskarżone postanowienie, do przekazania sądowi kompletnych i uporządkowanych akt sprawy. W art. 48 ustawy nowelizującej z dnia 21 maja 2025 r. ustawodawca wskazał, że m.in. art. 15 ustawy wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, czyli 13 lipca 2025 r. Oznacza to, że do postępowań przed sądami administracyjnymi zakończonych już po dacie wejścia w życie nowelizacji, tj. gdy skarga została wniesiona najwcześniej w dniu 13 lipca 2025 r., mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu znowelizowanym. W niniejszej sprawie od postanowienia organu odwoławczego z 2 stycznia 2026 r., niewątpliwie wydanego w nowym stanie prawnym w trybie art. 138 § 2 kpa, będącego przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej przysługiwał sprzeciw od postanowienia, o którym mowa w dziale III rozdziale 3a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie jak błędnie pouczył organ – skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Nie ulega zatem wątpliwości, że pismo zatytułowane "skarga" należy zakwalifikować jako sprzeciw od postanowienia, o którym mowa w art. 64f ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oznacza to, że przedmiotowy sprzeciw powinien zostać wniesiony w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie postanowienia organu odwoławczego, tj. najpóźniej dnia 6 lutego 2026 r., bowiem doręczenie postanowienia nastąpiło w dniu 23 stycznia 2026 r. Jednakże sprzeciw został wniesiony dopiero w dniu 18 lutego 2026 r., a więc jest spóźniony. Jak wyżej wskazano, zgodnie z art. 64b § 1 w zw. z art. 64f Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do sprzeciwu od postanowienia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Stosownie zaś do treści art. 58 § 1 pkt 2 tej ustawy, skarga wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia podlega odrzuceniu. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie do spóźnionego sprzeciwu, bowiem w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidziano innego skutku prawnego dla orzeczenia o sprzeciwie od postanowienia wniesionego z uchybieniem czternastodniowego terminu. Sprzeciw od postanowienia wniesiony w sprawie niniejszej podlega zatem odrzuceniu. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 w związku z art. 64b § 1 w związku z art. 64c § 1 w związku z art. 64f ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Jednocześnie, działając na podstawie art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd poucza sprzeciwiającego się, że w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia służy mu prawo złożenia wniosku bezpośrednio do tutejszego Sądu o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia, bowiem w świetle art. 112 kpa błędne pouczenie organu o przysługującym środku zaskarżenia nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do wadliwego pouczenia. W takich sytuacjach strona postępowania, przy zastosowaniu środków prawnych przewidzianych w danym postępowaniu, winna mieć możliwość skutecznego uchylenia się od następstw uchybienia terminu powstałych wskutek zastosowania się do błędnego pouczenia. W postępowaniu sądowoadministracyjnym takim środkiem prawnym jest niewątpliwie wniosek o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Strona, która zastosowała się do błędnego pouczenia organu, nie może z tego tytułu ponieść szkody i dlatego może wnieść o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od postanowienia, w terminie i na zasadach określonych w art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.