VII SA/Wa 777/05
WyrokWSA w Warszawie2005-12-06
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Ewa Machlejd, Wojciech Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o pozwolenie na użytkowanie, wszczętej przed nowelizacją Prawa budowlanego z dnia 27 marca 2003 r., ale zakończonej po jej wejściu w życie, należy stosować przepisy dotychczasowe dotyczące kręgu stron postępowania, czy też przepisy nowej ustawy ograniczające krąg stron wyłącznie do inwestora?Ratio decidendi
W sprawach o pozwolenie na użytkowanie, które zostały wszczęte przed dniem wejścia w życie nowelizacji Prawa budowlanego z dnia 27 marca 2003 r. (tj. przed 11 lipca 2003 r.), a nie zakończyły się decyzją ostateczną, należy stosować przepisy dotychczasowe. Oznacza to, że osoba, która brała udział w postępowaniu przed nowelizacją, zachowuje przymiot strony, nawet jeśli nowe przepisy ograniczają krąg stron wyłącznie do inwestora. Organ odwoławczy powinien zatem rozpoznać merytorycznie zarzuty dotyczące nieważności decyzji, uwzględniając tezę o posiadaniu przez skarżącego statusu strony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] kwietnia 2005 r., która uchyliła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia [...] stycznia 2005 r. i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia [...] grudnia 2003 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie. WINB odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PINB, natomiast GINB umorzył postępowanie, uznając, że W.K. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie zgodnie z nowelizacją Prawa budowlanego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. i Prawa budowlanego poprzez pozbawienie go statusu strony.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od GINB na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Sędziowie ( WSA, Ewa Machlejd, Wojciech Mazur (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi W.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania przed organem I instancji w sprawie stwierdzenia nieważności I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W.K. kwotę 200 zł ( dwieście złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2005 roku znak: [...] działając na podstawie art. 157 § 1, art. 158 § 1 oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz.1071 tekst jedn. z późn. zm.), po przeprowadzeniu na wniosek W.K. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 roku udzielającej pozwolenia na użytkowanie pomieszczeń warsztatu samochodowego zaadaptowanych na stanowiska napraw lakierniczych na działce nr ew. [...] w miejscowości M., Gm. D. przy ul. M., odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji. W uzasadnieniu decyzji podano, iż "stwierdzony w sprawie stan faktyczny niewątpliwie uprawniał organ I instancji do wydania rozstrzygnięcia udzielającego pozwolenia na użytkowanie. Inwestor wypełnił obowiązki wynikające z ustawy, uzupełnił brakujące dokumenty wskazane w art. 56 i 57 ust. Prawa budowlanego. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż organ I instancji winien był wydać pozwolenie na użytkowanie." Organ stwierdził również, że zaskarżona decyzja organu I instancji nie jest dotknięta żadną z wad określonych w art. 156 § 1 K.p.a. dających podstawę do stwierdzenia jej nieważności oraz, że postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016).
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 roku znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania W.K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005 roku na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wprawdzie "W.K. brał udział jako strona, w prowadzonym postępowaniu, w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego zakładu blacharskiego z uwagi jednak na fakt, iż postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie jest nowym postępowaniem oraz mając na względzie nowelizację Prawa budowlanego i treść art. 59 ust. 7 w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania w przedmiotowej sprawie, organ właściwy w sprawie winien był ponownie ustalić krąg podmiotów posiadających przymiot strony niniejszego postępowania". Ponadto stwierdził, iż stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. W związku z powyższym, zgodnie z art. 59 ust. 7 znowelizowanej ustawy Prawo budowlane W. K. nie posiada przymiotu strony w prowadzonym postępowaniu administracyjnym dotyczącym wydanego pozwolenia na użytkowanie, dlatego też nie było podstaw do wszczęcia i prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie na wniosek skarżącego.
Skargę na powyższą decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu złożył W.K. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, orzeczenie w sprawie zgodności z prawem wszystkich wcześniejszych decyzji dotyczących tej samej sprawy oraz wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003 roku Nr [...] jako decyzji powodującej skażenie jego działki, sąsiadującej bezpośrednio z działającym nadal warsztatem blacharsko – lakierniczym przy ul. M. w M. Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie art. 28 K.p.a. w związku z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o zmianie ustaw – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) poprzez pozbawienie go przymiotu strony oraz naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak odniesienia się do zarzutów przedstawionych w odwołaniu od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący podnosi, że nie ustalono czy funkcjonujący zakład blacharsko – lakierniczy jego sąsiada został wybudowany legalnie, zgłoszenie samowolnie zmienionego sposobu użytkowania jest niezgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto zarzuca Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego rażące naruszenie art. 155 K.p.a. oraz nie opracowanie oceny oddziaływania na środowisko w trakcie postępowania administracyjnego. Skarżący dodaje, że nastąpiło samowolne przekształcenie postępowania administracyjnego w zupełnie inne, zmierzające do legalizacji budynku warsztatowego, a nie jego zmienionego sposobu użytkowania.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenia skargi. Ponadto dodał, iż nie może wstrzymać wykonania decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003 roku Nr [...], ponieważ art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pozwala organowi na wstrzymanie z urzędu lub na wniosek skarżącego wykonania decyzji lub postanowienia, które zostało zaskarżone do sądu administracyjnego. Natomiast zarzuty skarżącego zawarte w skardze do Sądu, nie mają wpływu na treść skarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna i skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego trafnie zauważył w uzasadnieniu swojej decyzji, że w dacie podjęcia przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] grudnia 2003 roku jak i w dacie orzekania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego obowiązywała ustawa z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w znowelizowanym brzmieniu przez ustawę z dnia 27 marca 2003 roku o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych innych ustaw.
Według znowelizowanego brzmienia art. 59 ust 7 "stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor". Jednakże znowelizowanego przepisu art. 59 ust. 7 nie można zastosować w przedmiotowej sprawie z uwagi na dyspozycję art. 7.1 ustawy nowelizującej, który stanowi, iż " do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe". W/w ustawa weszła w życie 11 lipca 2003 roku, więc zgodnie z powyższym artykułem, wprowadzone przez nią nowelizacje mają zastosowanie do spraw wszczętych po tej dacie, a nie spraw, które po tej dacie są rozstrzygane.
Przedmiotowa sprawa, mimo że była rozstrzygana po wejściu w życie nowelizacji ustawy Prawo budowlane, to jednak była wszczęta pismem R.P. z dnia 13 listopada 2001 roku, którym to wystąpił o pozwolenie na użytkowanie lakierni w warsztacie blacharstwa samochodowego, a więc przed nowelizacją Prawa budowlanego.
Mając powyższe na uwadze w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane sprzed nowelizacji, która weszła w życie 11 lipca 2003 roku i według nich organy powinny orzekać. Przepisy Prawa budowlanego z tego okresu nie ograniczały kręgu osób mogących brać udział w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie wyłącznie do inwestora i według nich W. K. posiada przymiot strony, gdyż brał udział w całym dotychczasowym postępowaniu w sprawie użytkowania przedmiotowego lokalu.
W związku z faktem, iż W.K. brał udział jako strona w postępowaniu administracyjnym w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie pomieszczeń warsztatu samochodowego zaadaptowanych na stanowiska napraw lakierniczych i jest stroną na podstawie przepisów prawa mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie, organ II instancji powinien wydając decyzję merytoryczną ocenić czy zaistniały lub nie przesłanki nieważnościowe zawarte w art. 156 § 1 K.p.a., mając również na uwadze zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji, do których ma obowiązek, wynikających z treści art. 107 § 3 K.p.a., zająć stanowisko w uzasadnieniu decyzji.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.2002 Nr 153 poz. 1270) Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Zgodnie z art. 152 cytowanej ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, a na podstawie art. 153 przedstawiona ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą organ administracji, który będzie orzekał ponownie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, 209 wskazanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło