VII SA/Wa 778/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-18
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Krystyna Tomaszewska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu nadzoru budowlanego nakładające na zarządcę nieruchomości obowiązek przedłożenia oceny technicznej i ekspertyzy stanu technicznego budynku, wydane w związku z katastrofą budowlaną, jest zgodne z prawem, nawet jeśli skarżący kwestionuje kwalifikację zdarzenia jako katastrofy budowlanej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie organu nadzoru budowlanego nakładające obowiązek przedłożenia oceny technicznej i ekspertyzy stanu technicznego budynku jest zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że takie postanowienie ma charakter dowodowy i nie przesądza o merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy ani o kwalifikacji prawnej zdarzenia. Kluczowe jest wyeliminowanie zagrożenia dla ludzi i mienia, a zebrany materiał dowodowy posłuży do podjęcia ostatecznej decyzji.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał zarządcy nieruchomości (Zarządowi Infrastruktury) przedłożenie oceny technicznej wschodniej części budynku i ekspertyzy stanu technicznego całego budynku po zawiadomieniu o spaleniu się części obiektu i stwierdzeniu zawalenia więźby dachowej, kwalifikując to jako katastrofę budowlaną. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy to postanowienie. Zarząd Infrastruktury złożył skargę do WSA, kwestionując kwalifikację zdarzenia jako katastrofy budowlanej oraz zarzucając brak oznaczenia budynku w sentencji postanowienia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi [...] Zarządu Infrastruktury na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia oceny technicznej skargę oddala
VII SA/Wa 778/07
U Z A S A D N I E N I E
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia [...] na podstawie art. 81c i art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), po przeprowadzeniu oględzin budynku nr [...], zlokalizowanego na działce nr [...] z obrębu [...] wchodzącej w skład kompleksu wojskowego nr [...] w W., będącego własnością Skarbu Państwa w zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej, sprawowanym przez [...] Zarząd Infrastruktury w W., użytkowanego przez C., nakazał zarządzającemu nieruchomością przedstawić: ocenę techniczną użytkowanej jako stajnia, wschodniej części budynku mającą na celu wskazać lub wykluczyć zagrożenie dla ludzi i mienia - w terminie do 28 lutego 2007 r. oraz ekspertyzę stanu technicznego całości budynku nr [...], określającą zakres wykonania niezbędnych robót w celu uporządkowania terenu katastrofy i zabezpieczenia obiektu budowlanego a także wskazującą przybliżony zakres prac mających doprowadzić obiekt do stanu właściwego - w terminie do dnia 31 marca 2007 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 5 lutego 2007 r. wpłynęło do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w W. zawiadomienie od Szefa [...] Zarządu Infrastruktury o spaleniu się części budynku nr [...] na terenie kompleksu wojskowego nr [...] w Warszawie. W związku z powyższym, w dniu 7 lutego 2007 r. dokonano oględzin miejsca zdarzenia. W trakcie oględzin inspektorzy stwierdzili, że stojący w pobliżu budynek nr [...] ma zawaloną więźbę dachową. Uszkodzenie takie organ zakwalifikował jako katastrofa budowlaną (art. 73 Prawa budowlanego). Nie ustalono jednak daty powstania tych uszkodzeń. W związku z zawaleniem się dachu użytkownik zaprzestał użytkowania części budynku.
W celu wyeliminowania zagrożenia ludzi pracujących w ocalałej części budynku i mienia tam się znajdującego zobowiązano zarządzającego nieruchomością do sporządzenia oceny technicznej, która miała wykazać, że nie ma zagrożenia, co umożliwiłoby przywrócenie użytkowania tej części lub, w przypadku stwierdzenia takiego zagrożenia, byłaby podstawą do wydania decyzji o dalszym zakazie użytkowania do czasu usunięcia stwierdzonych zagrożeń. Natomiast obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej całości budynku miał na celu - oprócz wskazania sposobu zabezpieczenia części z zawalonym dachem określać również dalsze postępowanie w stosunku do całego budynku przy uwzględnieniu jego wartości jako zabytku architektury. Nadto wskazano, że koszty nakazanej oceny technicznej i ekspertyzy ponosi zarządca nieruchomości – [...] Zarząd Infrastruktury.
Na powyższe postanowienie Szef [...] Zarządu Infrastruktury złożył zażalenie.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu zażalenia na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nakładające obowiązek przedłożenia oceny technicznej wschodniej części przedmiotowego budynku oraz ekspertyzy stanu technicznego całego obiektu - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu wskazał, że zasadnie organ I instancji nałożył na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane na zarządcę budynku nr [...] obowiązek przedłożenia: oceny technicznej, użytkowanej jako stajnia, wschodniej części budynku, oraz ekspertyzy stanu technicznego całości budynku nr [...], określającej zakres wykonania niezbędnych robót w celu uporządkowania terenu katastrofy i zabezpieczenia obiektu budowlanego, a także wskazującą przybliżony zakres prac, mających na celu doprowadzenie obiektu do stanu.
Nieodpowiedni stan techniczny przedmiotowego budynku Nr [...] został bowiem potwierdzony, w obecności zarządcy, podczas oględzin przeprowadzonych przez organ w dniu 7 lutego 2007 r. Zły stan techniczny obiektu wynikał już z protokołu przekazania obiektu z dnia 18 marca 1997 r. Nałożenie tych obowiązków miało na celu wyeliminowanie zagrożenia dla osób przebywających w użytkowanej części budynku, jak też dla znajdującego się tam mienia przy uwzględnieniu, iż budynek wpisany został do rejestru zabytków.
Odnosząc się do argumentacji zawartej w zażaleniu, organ zauważył że skarżący nie podważał zasadności ani zakresu nałożonych obowiązków a jedynie fakt zakwalifikowania zdarzenia jako katastrofy budowlanej wynikającej ze złego stanu technicznego budynku.
Zdaniem organu odwoławczego postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest postanowieniem dowodowym w rozumieniu przepisu art. 123 kpa i nie rozstrzyga o istocie spraw. Postanowienie to nie przesądza o kwalifikacji przyczyn powstania złego stanu technicznego budynku. Jednocześnie podkreślono, że użycie przez organ w treści postanowienia terminu katastrofa budowlana, nie stanowiło o ostatecznej kwalifikacji prawnej opisanego zdarzenia. Kwestia kwalifikacji zdarzenia, którego skutkiem było powstanie złego stanu technicznego obiektu budowlanego, jako nie stanowiąca przedmiotu rozstrzygania, nie miała znaczenia procesowego ani wpływu na ocenę prawidłowości postanowienia. Nałożenie obowiązku dostarczenia określonych dokumentów nie było merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy a dopiero po dostarczeniu przez inwestora wymaganych dokumentów, organ nadzoru budowlanego w oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy podejmie decyzję.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] wniósł zarządca nieruchomości – [...] Zarząd Infrastruktury.
Domagając się uchylenia zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia skarżący podniósł, naruszenie art. 107 kpa poprzez brak oznaczenia budynku którego dotyczy obowiązek przedłożenia wskazanej oceny technicznej i ekspertyzy oraz błędne ustalenia faktyczne polegające na zakwalifikowaniu uszkodzeń budynku jako katastrofy budowlanej.
W uzasadnieniu skargi podkreślano głównie, że organ I instancji wadliwie użył sformułowania, iż doszło do katastrofy budowlanej. Stwierdzone uszkodzenia budynku powstały w ciągu wielu lat i nie były tymi o jakich mowa jest w przepisie art. 73 Prawa budowlanego. Wskazano także na krótkie terminy jakie organ wyznaczył do sporządzenia wskazanych dokumentów oraz nie oznaczenie w sentencji postanowienia (tylko w uzasadnieniu), którego budynku nałożone obowiązki dotyczą.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie.
Badając zaskarżone postanowienie w tym zakresie Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Ustawodawca, w art. 81c Prawa budowlanego, przyznał organom administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego prawo żądania od uczestników procesu budowlanego w tym od zarządcy obiektu budowlanego udzielania informacji oraz udostępnienia dokumentów związanych z utrzymaniem i użytkowaniem obiektu. Uprawnienie to ma na celu umożliwienie prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w danym postępowaniu administracyjnym. Otrzymane od inwestora informacje oraz dokumenty nie zawsze są wystarczające dla prawidłowego ocenienia przez organ nadzoru budowlanego stanu sprawy. Między innymi w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego organ, na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, może nałożyć na zarządcę obiektu budowlanego obowiązek dostarczenia odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz w określonym terminie. Obowiązek ten jest nakładany w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Koszty ocen lub ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Jeżeli nie zostaną one dostarczone w terminie lub też niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz na koszt zobowiązanego do ich dostarczenia. Uzyskany w wyniku realizacji postanowienia materiał dowodowy może być podstawą do wydania dalszej decyzji .
Nie ulega wątpliwości, że w sprawie niniejszej nieodpowiedni stan techniczny przedmiotowego budynku Nr [...] został stwierdzony podczas oględzin przeprowadzonych przez organ w dniu 7 lutego 2007 r. jak również to, że istniał on od wielu lat. Ustalono także, że budynek jest wpisany do rejestru zabytków. W okolicznościach sprawy nałożenie tych obowiązków miało na celu wyeliminowanie zagrożenia dla osób przebywających w użytkowanej części budynku, jak też dla znajdującego się tam mienia przy uwzględnieniu, iż przedmiotowy budynek wpisany został do rejestru zabytków, a podjęcie przez organ dalszych decyzji w sprawie
(ewentualny nakaz remontu, odbudowy ) wymaga uwzględnienia tej okoliczności.
Odnosząc się do treści skargi stwierdzić trzeba, że skarżący nie podważył zasadności ani zakresu nałożonych obowiązków a kwestionował głównie fakt wadliwego zakwalifikowania stanu obiektu jako katastrofy budowlanej. Dla prawnej oceny postanowienia nie ma większego znaczenia to, iż w jego sentencji nie oznaczono budynku (poprzez wskazanie numeru) skoro w uzasadnieniu postanowienia oznaczenie obiektu zostało dokonane a w skardze przyznano, iż sam skarżący nie miał w tym zakresie wątpliwości.
Słusznie zatem organ odwoławczy uznał, że postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako postanowienie o charakterze dowodowym nie rozstrzyga o istocie tej sprawy a zwłaszcza nie przesądza o kwalifikacji złego stanu technicznego budynku. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie podkreślił, że użycie przez organ I instancji w treści postanowienia terminu katastrofa budowlana, nie stanowiło o ostatecznej kwalifikacji prawnej opisanego zdarzenia.
Nałożenie obowiązku dostarczenia określonych dokumentów nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy a dopiero po dostarczeniu przez inwestora wymaganych dokumentów, ekspertyz, organ nadzoru budowlanego w oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy będzie mógł podjąć decyzję merytoryczną.
Reasumując powyższe rozważania Sąd uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia, iż zaskarżone postanowienie narusza prawo.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło