VII SA/Wa 784/19
WyrokWSA w Warszawie2019-11-07
Skład orzekający: Jadwiga Smołucha, Tomasz Janeczko, Grzegorz Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia robót budowlanych po upływie 21-dniowego terminu, liczonego od dnia nadania decyzji na prawidłowy adres strony?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej traci kompetencję do wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych po upływie 21-dniowego terminu, liczonego od dnia doręczenia zgłoszenia. Nadanie decyzji o sprzeciwie na nieprawidłowy adres, skutkujące jej zwrotem do nadawcy, nie przerywa biegu terminu i nie wywołuje skutków prawnych, nawet jeśli decyzja zostanie następnie wysłana na właściwy adres. Organ musi dochować wszelkiej staranności, aby zapewnić skuteczne doręczenie decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca zgłosiła zamiar przebudowy rowu melioracyjnego. Organ pierwszej instancji nałożył obowiązek uzupełnienia zgłoszenia, który nie został wykonany. Następnie organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia. Decyzja ta została nadana na błędny adres, zwrócona do organu, a następnie ponownie wysłana na prawidłowy adres, ale już po upływie ustawowego terminu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że sprzeciw został wniesiony z naruszeniem terminu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jadwiga Smołucha (spr.), Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko, sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant spec. Eliza Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2019 r. sprawy ze skargi U. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2019 r. znak: [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia przebudowy rowu melioracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej U. D. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi wniesionej przez U. D. (dalej: "skarżąca") jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ odwoławczy", "GINB") z [...] r., znak: [...] utrzymująca w mocy decyzję W. (dalej: "organ I instancji", "Wojewoda") z [...] r., znak: [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Skarżąca zgłosiła do S. K. zamiar wykonania robót budowlanych, polegających na przebudowie rowu melioracyjnego, poprzez wybudowanie kanału o średnicy DN/ID 1000 mm w miejscowości C. na działce nr [...] , obręb C..
Pismem z [...] sierpnia 2018 r., znak: [...] , S. K., na podstawie art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 26 § 2 i 3 k.p.a., zwrócił się do W. o wyznaczenie innego organu do rozpatrzenia zgłoszenia skarżącej. Jednocześnie Starosta przekazał pełną dokumentację sprawy. Pismo z [..] sierpnia 2018 r. wraz z załącznikami wpłynęło do Wojewody [...] sierpnia 2018 r.
W. postanowieniem z [...] r znak: [...] , nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia, w terminie 21 dni od daty doręczenia postanowienia, poprzez: 1) dostarczenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dla działek nr [...] , nr [...] obręb C., objętych zamierzeniem budowlanym; 2) dostarczenie rysunków (mapy) na której będą zaznaczone numery geodezyjne działek inwestycyjnych oraz współrzędne geograficzne położenia kanału (wlotu i wylotu) w celu wykazania zgodności przedmiotowego przedsięwzięcia z warunkami wynikającymi z decyzji S. Ś. z [...] lipca 2015 r. w sprawie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego.
Postanowienie z [...] sierpnia 2018 r. zostało doręczone skarżącej [...] sierpnia 2018 r. Termin na uzupełnienie braków upłynął bezskutecznie [...] września 2018 r.
Decyzją z [...] r. znak: [...] , W. wniósł sprzeciw w sprawie zgłoszenia przez U. D. zamiaru przebudowy rowu melioracyjnego (polegającej na budowie kanału o średnicy DN/ID 1000 mm) w miejscowości C., na działkach nr [...] i [...] , obręb [...] C., gm. M. Decyzja została nadana w urzędzie pocztowym do skarżącej [...] października 2018 r. Niedoręczona skarżącej przesyłka została zwrócona przez pocztę organowi [...] października 2018 r. ze wskazaniem, że przyczyną braku doręczenia był nieprawidłowy adres. Przesyłka została wysłana ponownie do skarżącej na prawidłowy adres, poprzez nadanie jej w urzędzie pocztowym [...] października 2018 r.
Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] lutego 2019 r., utrzymał w mocy decyzję Wojewody z 1 października 2018 r. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy powołał się na art. 29 ust. 2 pkt 9 i art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r" poz. 1202 z późn. zm., dalej: "Prawo budowlane"), zgodnie z którym pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie i przebudowa urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, natomiast wykonanie takich robót wymaga zgłoszenia. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 30 ust. 2, ust. 5 zd. 2, ust. 5c i ust. 6a Prawa budowlanego. GINB wyjaśnił także, że w ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566 z późn. zm.) zrezygnowano z podziału urządzeń melioracji wodnych na podstawowe i szczegółowe. W art. 197 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne mowa jest jedynie o urządzeniach melioracjach wodnych, przy czym według organu odwoławczego urządzenia, o których mowa w tym przepisie (tj. rowy wraz z urządzeniami związanymi z nimi funkcjonalnie, drenowania, rurociągi, stacje pomp do nawodnień ciśnieniowych, ziemne stawy rybne, groble na obszarach nawadnianych, systemy nawodnień grawitacyjnych i ciśnieniowych) to w istocie urządzenia melioracji wodnych szczegółowych, o których stanowił art. 73 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne. Art. 71 Prawa wodnego z 2001 r. jako urządzenia melioracji wodnych podstawowych wymieniał budowle piętrzące, upustowe, obiekty służące do ujmowania wód, stopnie wodne, zbiorniki wodne, kanały wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie, rurociągi o średnicy co najmniej 0,6 m, budowle regulacyjne oraz przeciwpowodziowe. Organ odwoławczy wyjaśnił, że Prawo wodne z 2017 r. obiekty (poprzednio określane jako urządzenia melioracji wodnych podstawowych) kwalifikuje jako urządzenia wodne, pod którym to pojęciem należy rozumieć urządzenia lub budowle służące do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów (art. 16 pkt 65 nowej ustawy). Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż pomimo tego, że ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne zrezygnowała z posługiwania się pojęciami urządzeń melioracji wodnych podstawowych i szczegółowych, pojęcia te pozostały w ustawie - Prawo budowlane (art. 29 ust. 2 pkt 9 i art. 82 ust. 3 pkt 2). Skoro ustawodawca dotychczasowe pojęcie "urządzenia melioracji wodnych szczegółowych" zastąpił pojęciem "urządzenia melioracji wodnych", to zdaniem organu odwoławczego wydaje się, że określone w art. 29 ust. 2 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane melioracje wodne szczegółowe to urządzenia melioracji wodnych, określone w art 197 obecnego Prawa wodnego. Powołując się na wyżej przytoczone regulacje oraz art. 29 ust 2 pkt 9 Prawa budowlanego, organ odwoławczy uznał, że przebudowa rowu melioracyjnego na działkach nr [...] i[...] w C. wymagała zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Organ odwoławczy zgodził się ze skarżącą, że w rozpatrywanym stanie faktycznym doszło do nieuprawnionego zastosowania przez S.K. art. 24 § 1 pkt 4 w zw. z art. 26 § 2 i 3 k.p.a. Organ odwoławczy wyjaśnił, że art. 24 k.p.a. dotyczy wyłączenia pracownika organu i brak jest podstaw do uznania dopuszczalności stosowania tego przepisu do piastuna organu administracji publicznej w przypadku, gdy realizuje kompetencje na zasadzie uprawnienia. Użyte w art. 24 k.p.a. pojęcie "pracownik organu" nie obejmuje swym znaczeniem osoby będącej personalną obsadą organu. Zdaniem organu odwoławczego oznacza to, że osoba piastująca funkcję organu administracji publicznej co do zasady nie podlega wyłączeniu w trybie przypisanym pracownikom organu. Organ odwoławczy uznał, iż przepisy o wyłączeniu pracownika organu administracji publicznej można stosować tylko w przypadku, gdy osoba będąca obsadą personalną organu jest stroną postępowania, a zatem gdy jej, jako osoby fizycznej, dotyczy sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego (por. wyrok WSA w Gdańsku z 7 grudnia 2017 r., sygn. akt. II SA/Gd 626/17, wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 117/17, wyrok NSA z dnia 14 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 3379/15) i według organu odwoławczego taka sytuacja miała miejsce w omawianym postępowaniu. Według organu odwoławczego zachowanie S.K. nie przyczyniło się jednak do wydania zaskarżonej decyzji przez organ do tego nieuprawniony. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że przedmiotem zgłoszenia w rozpoznawanej sprawie jest przebudowa rowu melioracyjnego, a rowy są urządzeniami wodnymi w rozumieniu Prawa wodnego, co wynika wprost z art. 16 pkt 65 lit a). Organ odwoławczy powołał się na postanowienie NSA z [...] grudnia 2018 r., sygn. akt [...] w którym uznano, że sprawa przebudowy rowu melioracyjnego jest sprawą robót budowlanych dotyczących innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, co uzasadnia właściwość wojewody (...) stosownie do art. 82 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy uznał, że Wojewoda [..] był więc organem właściwym do rozpatrzenia zgłoszenia przebudowy rowu melioracyjnego na działkach nr [...] i [...] w miejscowości C.. Odnosząc się do podstawy prawnej zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, inwestor zobowiązany jest wraz ze zgłoszeniem złożyć oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego). Złożenie takiego oświadczenia stanowi warunek konieczny do prawidłowego dokonania zgłoszenia budowy obiektów lub wykonania robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca nie dołączyła do zgłoszenia wymaganego przepisami oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pomimo nałożenia postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. obowiązku uzupełnienia zgłoszenia w tym zakresie. W ocenie organu odwoławczego skarżąca nie wypełniła także obowiązku z punktu 2 postanowienia z [...] sierpnia 2018 r., gdyż dołączone do zgłoszenia mapki nie pozwalają na dokładne określenie położenia działek inwestycyjnych, jak również planowanego kanału. Organ odwoławczy ocenił, że wobec niewypełnienia nałożonych przez Wojewodę obowiązków, zasadnym było wniesienie w rozpoznawanej sprawie sprzeciwu. Odpowiadając na zarzut niezachowania 21 dniowego terminu do wydania przez Wojewodę postanowienia z [...] sierpnia 2018 r., organ odwoławczy powołał się na wyrok NSA z 11 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 299/13, gdzie wyrażony został pogląd, iż termin początkowy biegu terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy, rozpoczyna się "od dnia doręczenia zgłoszenia" właściwemu organowi. W przypadku doręczenia zgłoszenia niewłaściwemu organowi termin dokonania zgłoszenia liczy się z uwzględnieniem przepisu art. 65 § 2 KPA". Zdaniem organu odwoławczego, ponieważ to W. był organem właściwym do rozpatrzenia przedmiotowego zgłoszenia, termin na jego rozpatrzenie należało liczyć od dnia wpływu przekazanych dokumentów do organu wojewódzkiego, tj. od [...] sierpnia 2018 r. Ostatnim dniem terminu, kiedy Wojewoda mógł skutecznie wydać i wysłać postanowienie o nałożeniu na inwestora obowiązku uzupełnienia zgłoszenia przypadałby na [...] sierpnia 2018 r. Organ odwoławczy podkreślił, że skarżąca odebrała postanowienie [...] sierpnia 2018 r., a więc przed upływem 21 dniowego terminu przewidzianego prawem na wydanie sprzeciwu. W ocenie GINB także nadanie zaskarżonej decyzji [...] października 2018 r., choć niedoręczonej skarżącej ze względu na wysłanie rozstrzygnięcia na błędny adres inwestora, należało uznać za wniesienie sprzeciwu w ustawowym terminie 21 dni. Organ powołał się w tym miejscu na art. 30 ust. 6a Prawa budowlanego, zgodnie z którym za dzień wniesienia sprzeciwu uznaje się dzień nadania decyzji w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 1481) albo w przypadku, o którym mowa w art. 391 k.p.a., dzień wprowadzenia do systemu teleinformatycznego. Organ odwoławczy zwrócił także uwagę, że organ wojewódzki, po otrzymaniu zwrotu listu poleconego zawierającego decyzję z [...] października 2018 r., niezwłocznie nadał to rozstrzygnięcie na prawidłowy adres skarżącej. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że jak wynika z treści pisma skarżącej z [...] września 2018 r., roboty objęte zgłoszeniem zostały już rozpoczęte. GINB powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że celem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest ani legalizowanie już zrealizowanej inwestycji, ani też nie może taka decyzja dokonywać oceny robót już wykonanych. Pozwolenie na budowę może być udzielone przed rozpoczęciem, a nie po zakończeniu robót budowlanych (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2008 r. II OSK 333/07, wyrok NSA z dnia 24 listopada 2010 r. II OSK 1763/09). W świetle art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego zasada ta ma również zastosowanie do procedury zgłaszania robót budowlanych, a więc nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie zgłoszenia robót budowlanych w stosunku do robót, które już zostały wykonane. W konsekwencji wykonanie robót budowlanych przed tym terminem obliguje właściwy organ do wydania decyzji o sprzeciwie, stosownie do art. 30 ust. 6 ust. 2 ustawy, który nakazuje wniesienie sprzeciwu w sytuacji, gdy budowa lub wykonywanie robót budowlanych narusza (...) inne przepisy (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 maja 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 2704/12). Organ odwoławczy wskazał, że termin określony w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego to fundamentalny warunek, stanowiący istotę zgłoszenia. Nie ma przy tym znaczenia czy roboty budowlane objęte zgłoszeniem były realizowane równoległe z dokonaniem zgłoszenia, czy też przed dokonaniem zgłoszenia. W obu sytuacjach obowiązkiem organu administracji architektoniczno-budowlanej, właściwego do przyjęcia zgłoszenia robót budowlanych, jest zakwestionowanie tego zgłoszenia (zob. wyrok WSA w P. z [...] kwietnia 2014 r., sygn. akt [...] ). Skoro z akt sprawy wynika, że skarżąca rozpoczęła wykonywanie inwestycji objętej zgłoszeniem przed upływem terminu wskazanego w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, organ odwoławczy także z tego względu utrzymał w mocy decyzję W. z [...] r., znak: [...]
W skardze na decyzję GINB z [...] r. skarżąca zarzuciła naruszenie następujących przepisów:
1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 30 ust. 5 i 6a ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 42 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji o sprzeciwie w sprawie zgłoszenia robót budowlanych, wniesionego z przekroczeniem terminu 21 dni, a na jaki pozwala prawo budowlane, skoro:
a. termin 21-dniowy, o jakim mowa w wskazanym wyżej przepisie jest przez organ zgłaszający sprzeciw zachowany, o ile w terminie 21 dni od daty przyjętej za początek biegu tego terminu nastąpi wniesienie sprzeciwu zgodnie z zasadą przewidzianą w art. 57 § 5 k.p.a.;
b. termin w myśl art. 57 § 5 k.p.a. uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane na prawidłowy adres zgłaszającego roboty budowlane;
c. oczywistym jest, że do zachowania terminu nie jest wystarczające nadanie pisma na dowolny adres, lecz na prawidłowy adres zgłaszającego, do którego sprzeciw jest kierowany, zaś jeżeli na skutek pomyłki organu decyzja (przesyłka) zostanie zwrócona do nadawcy, to data jego pierwotnego (wadliwego) nadania na poczcie nie może być brana pod uwagę przy ocenie zachowania terminu do wniesienia sprzeciwu;
d. Wojewoda Z. wniósł sprzeciw z przekroczeniem 21-dniowego terminu, bowiem pierwsze nadanie z [...] października 2018 r. nastąpiło na wadliwy adres skarżącej i było efektem błędu oraz nienależytej staranności organu administracji publicznej i nie wywarło skutków prawnych;
2) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 82 ust. 2 w świetle ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. art. 9 ust. 1 pkt 19 oraz art. 71 ust. 1 i art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1121, z późn. zm., dalej: "dawne prawo wodne") wobec treści art. 197 ust. 1 oraz art. 16 pkt 65 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1566, z późn. zm., dalej: "nowe prawo wodne") poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej w I instancji przez organ niewłaściwy w sprawie, skoro:
a. wojewoda jest organem pierwszej instancji jedynie w sprawach obiektów i robót budowlanych dotyczących obiektów hydrotechnicznych piętrzących, upustowych, regulacyjnych, melioracji podstawowych oraz kanałów i innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, wraz z obiektami towarzyszącymi;
b. przedmiotowe roboty budowlane polegały na przebudowie istniejącego rowu melioracyjnego poprzez przykrycie jego części i wykonanie rurociągu o średnicy 100 mm, co nie czyniło nawet z tego urządzenia wodnego tzw. dawnego urządzenia melioracji podstawowej;
c. przebudowa rowu melioracyjnego to była co najwyżej przebudowa dawnego tzw. urządzenia melioracji wodnej szczegółowej;
d. rów melioracyjny nie jest zaś ani dawnym tzw. urządzeniem melioracji wodnej podstawowym, ani kanałem, ani innym obiektem służącym kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, wraz z obiektami towarzyszącymi, bowiem takimi innymi obiektami są wyłącznie urządzenia wodne niewymienione - według dawnej terminologii - w art. 9 ust. 1 pkt 19 dawnego prawa wodnego - zaś według terminologii aktualnej - urządzenia wodne niewymienione w art. 16 pkt 65 nowego prawa wodnego;
3) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. 30 ust. 5 i ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz w zw. z art. 7, 77 i 80 k.p.a. w świetle art. 81a k.p.a. i wobec treści art. 23 ust. I ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 121. z późn. zm., dalej: "u.g.n.") w zw. z art. 215 ust. 1 i art. 216 ust. 4 nowego prawa wodnego, a także wobec treści art. 7a kodeksu, poprzez
a. uznanie, że skarżąca miała obowiązek dostarczyć dodatkowe mapy (rysunku), na której będą umieszczone numery działek [...] i [...] obręb C. wraz z współrzędnymi geograficznymi, chociaż z przepisów prawa budowlanego nie wynika taki obowiązek, a dokumenty (w tym mapy i szkice) załączone do zgłoszenia z [...] lipca 2018 r. były wystarczające, czytelne oraz zrozumiałe;
b. uznanie, że skarżąca nie wywiązała się z nałożonego obowiązku przedłożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
c. pominięcie, że w realiach niniejszej sprawy - z uwagi na nienależyte wywiązywanie się przez S. K. z obowiązków, o jakich mowa w art. 23 ust. 1 u.g.n. - uzyskanie od właściwego statio fisci Skarbu Państwa prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane było utrudnione lub niemożliwe, a zatem wobec niejednoznacznej w tym zakresie treści pisma S. K. z [...] r., znak [...] , uznać należało, że skarżąca miała prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
d. odstąpienie od zastosowania zasady wynikającej z art. 81a § 1 w zw. z art. 8 § 1 kodeksu w sytuacji, gdy ewentualnym powodem niedysponowania przez skarżącą jednoznacznym prawem do dysponowania gruntem na cele budowlane udzielonym przez odpowiednie statio fisci Skarbu Państwa było wyłącznie to, że miał miejsce udokumentowany spór pomiędzy S. K., a Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie - Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w S. w zakresie tego, kto gospodaruje działkami o numerach[...] i [...] , obręb C., zaś skarżąca nie mogła czekać na rozstrzygnięcie tego długotrwałego konfliktu, gdyż musiała zgłosić roboty budowlane i przystąpić do ich wykonania z uwagi na punkt 6 decyzji S. Ś. Z [...] r., znak [...] (pozwolenie wodnoprawne);
e. całkowite pominięcie, że przedmiotowe roboty budowlane skarżąca - wraz z grupą zainteresowanych osób - zamierzała wykonać i wykonała w celu zrealizowania inwestycji służącej całemu społeczeństwu lokalnemu, a w szczególności osobom starszym i niepełnosprawnym, a mianowicie przykrycia rowu na określonym odcinku po to przede wszystkim, aby możliwe było skrócenie drogi o 0,5 km prowadzącej do morza (plaży).
Skarżąca wniosła o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów w postaci pisma S. K. z [...] r., znak: [...] , pisma Z. Zarządu Melioracji Urządzeń Wodnych w S. z [...] grudnia 2017 r., znak: [...] , pisma S. K. z [...] r., znak: [...] , pisma Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] r., znak: [...] oraz pisma z[...] r., znak: S[...] wraz z załącznikiem oraz pisma S. K. z [...] r., znak: [...] , na okoliczność, że S. K. w okresie od co najmniej 2017 r. do jesieni 2018 r. nie wykonywał uprawnień właścicielskich Skarbu Państwa w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa stanowiącej działki o numerach [...] i [...] , obręb C. oraz nie realizował obowiązków, o jakich mowa w art. 23 ust. 1 u.g.n. wadliwie sądząc, że nie jest to jego kompetencja, a innego organu, przeto ani skarżąca ani żaden inny obywatel w Państwie nie miałby nawet możliwość uzyskać prawa do dysponowania tymże gruntem na cele budowlane z uwagi na zaniechania przy wykonywaniu władzy publicznej przez S. K.; albowiem jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje jakiegokolwiek przedłużenia postępowania w sprawie.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, względnie stwierdzenie ich nieważności oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zważył, co następuje.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżoną decyzję według powyższych kryteriów sąd uznał, że została ona wydana została z naruszeniem norm materialnoprawnych zawartych w art. 30 ust. 5 zdanie drugie i ust. 6a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, które miało wpływ na wynik sprawy. Powołane przepisy stanowią, że organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 1, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Za dzień wniesienia sprzeciwu uznaje się dzień nadania decyzji w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188) albo w przypadku, o którym mowa w art. 391 Kodeksu postępowania administracyjnego, dzień wprowadzenia do systemu teleinformatycznego.
W rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo przyjęły, że bieg terminu do wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 5 zdanie drugie Prawa budowlanego rozpoczął się [...] sierpnia 2018 r., gdyż tego dnia zgłoszenie zamiaru przystąpienia do realizacji robót budowlanych wpłynęło do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Sąd uznaje za słuszną argumentację organu odwoławczego co do właściwości wojewody, jako organu administracji architektoniczno-budowalnej pierwszej instancji, dla robót objętych zgłoszeniem, prawidłowo zakwalifikowanych do "innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich", o których mowa w art. 82 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko wyrażone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] grudnia 2018 r. sygn. akt [...] w którym przyjęto, że sprawa przebudowy rowu melioracyjnego jest sprawą robót budowlanych dotyczących innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, co uzasadnia właściwość wojewody stosownie do art. 82 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego.
Bieg terminu do wniesienia sprzeciwu został przerwany stosownie do art. 30 ust. 5d Prawa budowlanego, wobec nałożenia na skarżącą postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. obowiązku uzupełnienia zgłoszenia. Termin uzupełnienia zgłoszenia upłynął dla skarżącej bezskutecznie [...] września 2018 r. (21 dni wyznaczonego przez organ terminu, liczonego od daty doręczenia skarżącej postanowienia tj. [...] .08.2018 r.). Termin 21 dni do zgłoszenia przez organ sprzeciwu rozpoczął bieg [...] września 2018 r. i upływał [...] października 2018 r. Nie można uznać za prawidłowe wniesienie sprzeciwu, złożenia przez organ przesyłki ze sprzeciwem w urzędzie pocztowym [...] października 2018 r. w sytuacji gdy na tej przesyłce nie wskazano prawidłowego adresu skarżącej, co w konsekwencji doprowadziło do niemożności doręczenia przesyłki skarżącej przez pocztę i jej zwrot do organu. Ponownie sprzeciw został nadany na poczcie, na prawidłowy adres skarżącej, [...] października 2018 r., a więc już po upływie terminu określonego w art. 30 ust. 5 zdanie drugie Prawa budowlanego. Termin ten ma charakter materialnoprawny i nie może być przedłużany przez czynności organu. Upływ terminu określonego w art. 30 ust. 5 prawa budowlanego powoduje utratę przez właściwy organ kompetencji do wydania decyzji wnoszącej sprzeciw. Nadanie decyzji w placówce pocztowej wywołuje skutek, o którym mowa w art. 30 ust. 6a Prawa budowlanego tylko wówczas, gdy organ dochował wszelkiej staranności niezbędnej dla zapewnienia skutecznego doręczenia przesyłki pocztowej dla strony postępowania. Podanie na przesyłce adresu strony, który zawiera błędy uniemożliwiające operatorowi pocztowemu doręczenie właściwemu adresatowi, powoduje że wysłania tej przesyłki nie można uznać za wywołujące skutki określone w art. 30 ust. 6a Prawa budowlanego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., orzekł jak w pkt. I sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składają się: uiszczony wpis od skargi 500 zł, wynagrodzenia adwokata 480 zł, opłata od pełnomocnictwa 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło