VII SA/Wa 786/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-08-26
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która utrzymuje się z niewielkich dochodów, ponosi znaczące zobowiązania alimentacyjne i koszty utrzymania domu, wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawczyni wykazała, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Niskie dochody, znaczące zobowiązania alimentacyjne, koszty utrzymania domu oraz konieczność stałej opieki lekarskiej wskazują, że nie jest ona w stanie samodzielnie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych ani kosztów związanych z ustanowieniem radcy prawnego.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni M. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wskazała na niskie dochody (ok. 1500 zł miesięcznie), wysokie zobowiązania alimentacyjne (1100 zł miesięcznie), koszty utrzymania domu i mediów (500 zł miesięcznie), a także ponosiła koszty komornicze. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień, wnioskodawczyni szczegółowo przedstawiła swoje dochody (ok. 2100 zł miesięcznie, w tym darowizny i prezenty od rodziny) oraz wydatki (alimenty 1000 zł, koszty komornicze, koszty utrzymania domu, koszty bieżącego utrzymania).Rozstrzygnięcie
Przyznano M. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 sierpnia 2016r. po rozpoznaniu wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. P. na rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] stycznia 2016r., znak: [...] w przedmiocie niestwierdzenia naruszenia praw pacjenta postanawia: przyznać M. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
W dniu 19 kwietnia 2016r. do Sądu wpłynął formularz wniosku PPF
o przyznanie prawa pomocy M. P., w którym wniosła
o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
We wniosku wnioskodawczyni podała, że jest osobą pod stałą opieką lekarską. Utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu umowy zlecenia
w wysokości 500,00 złotych i pracy dorywczej w wysokości 1000 złotych, łącznie
w wysokości 1500 złotych miesięcznie. Podała, że posiada zobowiązania alimentacyjne w wysokości 1100 złotych miesięcznie. Ponosi opłaty za media
w wysokości 500,00 złotych i podatek roczny w wysokości 600,00 złotych. Jest współwłaścicielką domu oraz samochodu marki skoda fabia.
W uzasadnieniu wniosku podniosła, że obecnie ponoszenie kosztów jest dla niej dużym wydatkiem w stosunku do uzyskiwanych dochodów. Wskazała, że dzieci przebywają z małżonkiem. Płaci alimenty i koszty komornicze. Podała, że sama utrzymuje dom, który jest współwłasnością, mąż nie partycypuje w kosztach jego utrzymania, sprawa podziału majątki jest obecnie w sądzie.
Pismem z dnia 2 czerwca 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 1 czerwca 2016r. wezwano wnioskodawczynię M. P. do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie:
- orientacyjnie wysokości kwoty pieniężnej jaką przeznacza miesięcznie na codzienne utrzymanie (żywność, odzież, środki chemiczne itp.),
- wysokości miesięcznie ponoszonych opłat związanych z utrzymaniem domu, należało je wyszczególnić i podać ich wysokość oraz kosztów związanych utrzymaniem samochodu (paliwo, ubezpieczenie, naprawy),
- jakie miesięcznie ponosi koszty na leczenie i zakup leków,
- czy uzyskuje pomoc ze strony rodziny (rodziców) lub innych osób, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie,
- czy obecnie płaci alimenty na dzieci w wysokości wskazanej we wniosku,
- czy posiada zadłużenia, jeśli tak, należało wskazać u kogo (osoba fizyczna, bank)
i na jaką kwotę i ile wynosi miesięczna rata spłaty zadłużenia oraz czy obecnie jest spłacane i jaka kwota pozostała jeszcze do spłaty,
- czy posiada oszczędności pieniężne, jeśli tak należało podać ich wysokość.
Powyższe należało wykonać w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem, rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
Na wniosek wnioskodawczyni pismem z dnia 15 lipca 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 14 lipca 2016r. poinformowano wnioskodawczynię, że termin do nadesłania dodatkowych wyjaśnień dotyczących wniosku o przyznanie prawa pomocy został przedłużony o 7 dni od dnia doręczenia wezwania.
W dniu 29 lipca 2016r. do Sądu wpłynęły dodatkowe wyjaśnienia wnioskodawczyni.
Wnioskodawczyni podała, że ponosi następujące wydatki, związane
z utrzymaniem domu tj. koszty wywozu śmieci 30,00 złotych, dopłatę do MPW i K
ok. 20,00 złotych, opłatę do PGNiG ok. 400,00 złotych, opłatę do RWE ok. 200,00 złotych, podatek od nieruchomości 52,00 złotych. Na bieżące utrzymanie wskazała, że ponosi następujące wydatki tj. zakup wyżywienia 150,00 złotych, zakup odzieży, obuwia 10,00 złotych, zakup lekarstw ok. 30,00 złotych, środki czystości, kosmetyki 10,00 złotych, alimenty 1000 złotych, koszty komornicze 98,40 złotych.
Wnioskodawczyni wyjaśniła, że utrzymuje się z dochodów z umowy cywilnoprawnej w wysokości ok. 500,00 złotych, z prac dorywczych, prezentów od członków rodziny ok.1100 złotych, z darowizn z parafii w wysokości 500,00 złotych.
Wnioskodawczyni wyjaśniła, że nie jest zadłużona, dokłada wszelkich starań aby do niego nie dopuścić. Oświadczyła, że nie otrzymuje pomocy ze strony instytucji państwa. Okazjonalnie korzysta z pomocy księdza proboszcza rodzinnej parafii oraz wspomagana jest darowiznami z Parafii [...].
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. –Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych
i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Przyznanie prawa pomocy
w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów.
Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że wykazała, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Wnioskodawczyni utrzymuje się niewielkich dochodów w wysokości ok. 2.100 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się wynagrodzenie wnioskodawczyni uzyskiwane z tytułu umowy cywilnoprawnej (ok. 500,00 złotych), z prac dorywczych , prezentów od członków rodziny( ok. 1100 złotych) i darowizn z parafii ( 500 złotych). Płaci alimenty na troje dzieci, ponosi koszty utrzymania domu. Jest pod stałą opieką lekarską. Oświadczyła, że okazjonalnie korzysta z pomocy księdza proboszcza rodzinnej parafii oraz wspomagana jest darowiznami z Parafii [...]
w [...].
Uznano zatem, że przy wysokości uzyskiwanego dochodu i obecnej sytuacji życiowej wnioskodawczyni nie jest w stanie samodzielnie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych, jak również kosztów związanych z ustanowieniem radcy prawnego. Stwierdzono, że poniesienie tych kosztów przekracza obecnie możliwości finansowe wnioskodawczyni.
Z tego względu przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło