VII SA/Wa 787/12
WyrokWSA w Warszawie2012-08-14
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Joanna Gierak-Podsiadły, Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy posiadanie udziału we współwłasności drogi wewnętrznej, przez którą ma przebiegać dostęp do drogi publicznej dla planowanej inwestycji, stanowi wystarczającą przesłankę do uznania spełnienia wymogu zapewnienia dostępu do drogi publicznej, bez konieczności uzyskania zgody pozostałych współwłaścicieli?Ratio decidendi
Posiadanie udziału we współwłasności drogi wewnętrznej nie jest wystarczające do uznania spełnienia wymogu zapewnienia dostępu do drogi publicznej, jeśli dostęp ten ma polegać na trwałym zagospodarowaniu nieruchomości drogowej na cele dojazdowe do planowanej inwestycji. Taka czynność przekracza zwykły zarząd rzeczą wspólną i wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli lub ustanowienia służebności drogowej przez sąd powszechny.Stan faktyczny
Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę szkoły podstawowej niepublicznej, odmawiając zatwierdzenia projektu. Organ odwoławczy uznał za uzasadniony zarzut braku dostępu działki inwestycyjnej do drogi publicznej, wskazując, że planowany dojazd przez działkę nr [...] stanowiącą drogę wewnętrzną, której inwestor jest współwłaścicielem w 1/6 części, wymaga zgody pozostałych współwłaścicieli, której brak. Inwestor zaskarżył decyzję Wojewody, argumentując, że posiadanie udziału we współwłasności drogi wewnętrznej jest wystarczające do spełnienia wymogu dostępu do drogi publicznej.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę inwestora.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 lipca 2012 r. sprawy ze skargi [...] Spółka Akcyjna w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala
Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia inwestorowi [...] sp. z o.o. w [...] na budowę budynku szkoły podstawowej niepublicznej ( kategoria obiektu IX) według projektu budowlanego wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi związanymi z tym obiektem przy ul. [...] na terenie działki oznaczonej nr ew. gruntów nr [...] w obrębie [...] w [...] [...].
Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...]lutego 2012 r. po rozpatrzeniu odwołania K. M., M. i G. K. oraz I. i S. O. uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia w/w pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że Prezydent [...]dwukrotnie wydawał pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Organ I instancji ustalił obszar oddziaływania budowanego obiektu na działki o nr ew. [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...] i ustalił krąg stron postępowania którym zapewnił czynny udział w postępowaniu.
Organ I instancji rozpatrując sprawę ponownie sprawdził przedłożoną dokumentację projektową z uwzględnieniem uzasadnienia decyzji Nr [...] Wojewody [...] (którą uchylono decyzję o pozwolenie na budowę [...] z dnia [...].09.10) oraz uwag stron postępowania, zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane .
Prezydent Miasta [...] stwierdził, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego [...] w rejonie [...] nie definiuje pojęcia powierzchni użytkowej i nie wskazuje sposobu jej wyliczenia, nakazuje natomiast zaspokojenie potrzeb parkingowych na terenie lokalizacji własnej według wskaźnika dla usług i handlu, który wynosi od 25 do 38 miejsc parkingowych na 1000 m² powierzchni użytkowej.
Przedłożony projekt architektoniczno-budowlany w części opisowej zawiera m. in. bilans miejsc parkingowych oraz zestawienie powierzchni (w tym również 436,24 m² powierzchni użytkowej), niezbędnych do sprawdzenia zgodności przedmiotowej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z powyższego wynika, że inwestor zapewnił wymaganą liczbę stanowisk postojowych dla samochodów osobowych na terenie własnej działki.
Ponadto uwzględniono zastrzeżenia stron w odniesieniu do wysokości projektowanego budynku, która została zredukowana do 2 kondygnacji, przy dopuszczalnej w planie zagospodarowania przestrzennego wysokości zabudowy dla obiektów do 12 m ( 3 kondygnacje).
Zdaniem organu I instancji inwestor przedłożył, zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 3 lit b ustawy Prawo budowlane, oświadczenie właściwego zarządcy drogi o możliwości połączenia działki z drogą publiczną, zgodnie z przepisami o drogach publicznych. Wynika z niego jednoznacznie, że przedmiotowa inwestycja ma dostęp do drogi publicznej przez prywatną działkę której Inwestor jest współwłaścicielem.
Autorzy projektu złożyli oświadczenia zgodnie z art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego, zatem po sprawdzeniu i przeanalizowaniu przedłożonej dokumentacji projektowej organ I instancji stwierdził, że jest ona kompletna i zgodna z przepisami prawa.
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowana przestrzennego Rejonu [...], zatwierdzonym uchwałą Nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. przedmiotowa nieruchomość znajduje się na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniowa jednorodzinną i wielorodzinną niską z usługami lokalnymi z zakresu handlu, usług bytowych i publicznych, oznaczonym na rysunku planu symbolem M. Projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami ww. planu.
Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie nie podzielił zarzutów skarżących co do przewidzianej w projekcie zbyt małej ilości miejsc parkingowych i zarzutu naruszenia przepisów postępowania poprzez niezapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu.
Natomiast organ odwoławczy uznał, za uzasadniony zarzut odwołania dotyczący braku dostępu działki nr ew. [...] do drogi publicznej. Organ ustalił , że w projekcie dostęp do drogi publicznej - wjazd z ul. [...] przewidziany został przez działkę nr [...] stanowiącą drogę zewnętrzną , której inwestor jest współwłaścicielem w 1/6 części i pozostałymi współwłaścicielami są osoby fizyczne. Inwestor nie posiada zgody pozostałych współwłaścicieli na rozporządzanie rzeczą wspólną na cele budowlane. Stwarza to sytuację w której dostęp do drogi publicznej byłby zapewniony kosztem nieuprawnionego korzystania ze współwłasności.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego inwestor [...] SA w [...] wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Skarżący podnosił, że posiadanie udziału we własności drogi wewnętrznej-działki nr [...] stanowi wystarczającą przeszkodę do uznania, że warunek w postaci zapewnienia dostępu do drogi publicznej został spełniony.
W ocenie skarżącego w takim bowiem przypadku nie mamy do czynienia z rozporządzeniem rzeczą wspólna, lub dokonaniem czynności przekraczającej zwykły zarząd. Skarżący podnosił, że z tytułu posiadania udziału w działce [...] jest uprawniony do korzystania z tej nieruchomości drogowej na takich samych zasadach jak pozostali współwłaściciele nieruchomości bez konieczności uzyskiwania dodatkowej zgody.
Skarżący przywołał treść art. 206 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie jest zasadna bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r., którą organ odwoławczy uchylił decyzję nr [...] Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. i odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia dla [...] SA w [...] budynku szkoły podstawowej niepublicznej według projektu budowlanego wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi związanymi z tym obiektem przy ul. [...] na terenie działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] w obrębie [...] w [...].
Przyczyną odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego było w ocenie organu odwoławczego ponownie rozpatrującego sprawę w jej całokształcie naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia [...].07.1994 r. Prawo budowlane zgodnie, z którym obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.
W świetle poczynionych przez organ ustaleń niekwestionowanych przez skarżącego przedmiotowa działka nr ew. [...] w obrębie [...] w [...] Dzielnicy [...], na której planowana jest budowa budynku szkoły niepublicznej położona jest jak wynika z projektu zagospodarowania bezpośrednio przy ul [...] mającej kategorię drogi gminnej. Wejście na działkę nr ew. [...]przez furtkę) zaprojektowano dla ruchu pieszego od ul. [...], natomiast wyjazd z ul. [...] przewidziany został przez działkę nr [...] stanowiącą drogę wewnętrzną, której inwestor jest współwłaścicielem w częściach ułamkowych, a jego udział wynosi [...].
Należy zgodzić się z organem odwoławczym, że brak zgody pozostałych współwłaścicieli na dojazd na teren inwestycji przez działkę [...] przesądza o braku dostępu działki [...] do drogi publicznej.
Organ odwoławczy trafnie przywołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazujące na konieczność uwzględnienia sposobu dostępu i korzystania z drogi wewnętrznej z zarządcą tej drogi. W przypadku braku orzeczonej prawomocnie przez sąd powszechny odpowiedniej służebności drogowej w postaci drogi koniecznej wymagane uzgodnienie winno nastąpić w formie umowy, czy też oświadczenia złożonego przez pozostałych współwłaścicieli drogi wewnętrznej działki o nr ew. [...].
Należy bowiem mieć na uwadze, że oświadczenie współwłaścicieli dotyczy nowego sposobu zagospodarowania działki nr ew. [...] i to w sposób trwały ze względu na cel zamierzenia inwestycyjnego. Czym innym jest bowiem oświadczenie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2009 r., że działka ewidencyjna [...] ma możliwość połączenia z drogą publiczną mającą kategorię drogi gminnej przez działkę ewidencyjną nr [...] a czym innym uzyskanie zgody zarządcy tej działki na korzystanie z niej jako z drogi wewnętrznej.
Nie jest natomiast zasadne stwierdzenie skarżącego, że posiadanie przez skarżącego udziału w 1/6 części na współwłasności działki nr ew. [...] i korzystanie z niej dotychczasowe stanowi wystarczającą przesłankę do uznania, że warunek w postaci zapewnienia dostępu do drogi publicznej został spełniony.
Będąc współwłaścicielem działki drogowej nr ew. [...] skarżący ma prawo zgodnie z dyspozycją art. 206 kc podobnie jak pozostali współwłaściciele do współposiadania rzeczy wspólnej i do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem przez pozostałych współwłaścicieli.
Natomiast dysponowanie nieruchomością drogową nr [...] na cel drogi dojazdowej łączącej drogę publiczną z projektowaną szkołą na 90 dzieci i urządzenie utwardzonego dojazdu do posesji na odcinku istniejący zjazd z ul. [...] – wjazd na teren szkoły stanowi czynność przekraczająca zwykły zarząd rzeczą wspólną.
Brak rozporządzenia przez wszystkich współwłaścicieli działką nr [...] na cel drogi stanowiącej skomunikowanie projektowanej szkoły z drogą publiczną poddaje w wątpliwość realną możliwość urządzenia takiej drogi tj. możliwość o której wypowiedział się w piśmie z dnia [...].12.2009 r. organ pierwszej instancji.
W przypadku braku zgody wszystkich współwłaścicieli sąd powszechny ustanawiając służebność drogi koniecznej bierze pod uwagę cel zamierzenia oraz interesy wszystkich współwłaścicieli. W tym konkretnym przypadku współwłaściciele korzystają z drogi wewnętrznej działki nr ew. [...] dla wjazdu i wyjazdu ze swoich nieruchomości do drogi publicznej ul. [...] i twierdząn w postępowaniu, że prawa ich zostaną ograniczone w wyniku ustanowienia na działce [...] dojazdu z działki [...] do drogi publicznej. W pozostałym zakresie przedstawiona dokumentacja projektowa została uznana za zgodną z wymogami ustawy Prawo budowlane przez organ odwoławczy i oceny tej sąd nie kwestionuje.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło