VII SA/Wa 788/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-08-08
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym przysługuje wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną, jeśli jego działania ograniczyły się jedynie do zapoznania się z aktami sprawy i wyjaśnienia kwestii formalnych, bez faktycznego podjęcia czynności zmierzających do ochrony prawnej strony?Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie przysługuje wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną, jeśli jego działania nie wykraczają poza zapoznanie się z aktami sprawy i wyjaśnienie kwestii formalnych, a nie podjął on faktycznych czynności zmierzających bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej strony. Koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponosi Skarb Państwa tylko w przypadku faktycznego udzielenia pomocy.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd przyznał skarżącej prawo pomocy i wyznaczył adwokata. Wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd oddalił skargę. Adwokat złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Referendarz sądowy stwierdził, że adwokat nie podjął żadnych czynności faktycznie udzielających pomocy prawnej, ograniczając się jedynie do zapoznania się z aktami i wyjaśnienia kwestii formalnych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania adwokatowi J. W. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi E. K. i R. R. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: odmówić przyznania adw. J. W. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Postanowieniem z dnia 31 lipca 2015 r. przyznano E. K. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie, pełnomocnikiem skarżącej wyznaczony został adw. J. W..
Wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd oddalił skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...].
Pismem z dnia 9 maja 2016 r. adw. J. W. złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Zgodnie z art. 29 Prawa o adwokaturze koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. W orzecznictwie podkreśla się, że skoro przewidziany w tym przepisie obowiązek Skarbu Państwa ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu dotyczy pomocy "udzielonej", to powstaje jedynie w przypadku podjęcia przez adwokata czynności związanych bezpośrednio z udzieleniem pomocy stronie, dla której został on wyznaczony. Udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 września 2012 r. II FZ 727/12 Lex nr 1221331, z dnia 18 października 2007 r. II FZ 515/07 Lex nr 1011762, z dnia 28 maja 2013 r. II FZ 303/13 Lex nr 1318936, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 lutego 2008 r. II SA/Bk 835/07 Lex nr 479299, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2010 r. I FSK 1648/08 Lex nr 593654).
W orzecznictwie akcentuje się również, iż ze względu na opłacanie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu ze środków publicznych sąd / referendarz sądowy ma zarazem uprawnienie, jak i obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona.
Jak wynika natomiast z akt niniejszej sprawy, adw. J. W. nie podjął żadnych czynności, które można by uznać za faktyczne udzielenie skarżącej pomocy prawnej. Za udzielenie takiej pomocy nie może być bowiem uznane samo zapoznanie się z aktami sprawy oraz wyjaśnienie w piśmie z 17 października 2015 r. (w odpowiedzi na wezwanie Sądu), po rozmowie telefonicznej ze skarżącą, że skarga na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 r. została wniesiona również w imieniu R. R., a do takich jedynie czynności ograniczyły się działania pełnomocnika w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
| |
| |
W ocenie referendarza sądowego brak jest zatem w niniejszej sprawie możliwości uznania, że doszło do faktycznego udzielenia skarżącej pomocy prawnej, która mogłaby stanowić podstawę do przyznania wynagrodzenia w oparciu o art. 250 p.p.s.a.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło