VII SA/Wa 79/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi L. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości w budynku mieszkalnym I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego L. J. kwotę 760 zł (siedemset sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną [...] października 2012r., na podstawie art. 138 § 2 Kpa uchylił decyzje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...]sierpnia 2012r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że w związku z wnioskiem A. L. i P. S. z dnia 6 marca 2012r. PINB [...] przeprowadził w dniu 4 kwietnia 2012r. oględziny budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na nieruchomości przy ul. [...] w W. W ich wyniku stwierdzono, że na nieruchomości znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny z 4 lokalami mieszkalnymi. Budynek jest podpiwniczony i posiada dwie kondygnacje nadziemne. Obiekt w dniu kontroli znajdował się w niedostatecznym stanie technicznym. Stwierdzono następujące uszkodzenia wynikające z braku remontów i długotrwałego użytkowania: miejscowe pęknięcia włoskowate tynku na elewacji, duży zaciek na ścianie elewacyjnej przy okapie po prawej stronie klatki schodowej, który spowodował ubytek w tynku i powstanie zielonego nalotu, oraz rozszczelnienie rury spustowej z lewej strony klatki schodowej, które powoduje namakanie ściany. Ponadto stwierdzono spękania tynku na spodzie biegów schodowych, miejscowe zawilgocenia elementów drewnianych więźby dachowej. Dach budynku kryty papą posiada miejscowe spękania i odspojenia papy od podłoża. Kominy ponad dachem posiadają ubytki w tynku. W lokalu nr [...] stwierdzono zawilgocenia ścian z zielonym nalotem w dużym pokoju, zaś na suficie ślady po zaciekach. W lokalu nr [...] występują plamy po zaciekach na suficie w pokoju, kuchni i łazience. Lokale nr [...] i [...] znajdujące się na I piętrze i są niezamieszkałe. W lokalu nr[...] i [...] również stwierdzono plamy po zawilgoceniu, (z oświadczenia właścicieli tych lokali plamy powstały po rozszczelnieniu instalacji c.o. w lokalu nr [...]). Ponadto ustalono, że współwłaściciele budynku nie posiadają wprawdzie protokołu z przeglądu 5-cio letniego budynku, jednak posiadają aktualne protokoły z przeglądu instalacji gazowej przewodów kominowych oraz opinię w sprawie stanu tego budynku, sporządzoną dnia 14 marca 2012r. przez S. P., posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno – budowlanej. Z treści jej wynika konieczność dokonania naprawy lub wymiany więźby dachowej i pokrycia dachu ze względu na występujące przecieki. Natomiast z przedłożonych protokołów z przeglądu przewodów kominowych wynikają zalecenia do wykonania. Dotyczą one naprawy kominów ponad dachem oraz rozłączenia wspólnych podłączeń dokonanych do przewodów kominowych (rozłączenie pieca węglowego w lokalu nr [...] i wentylacji piwnicy lokalu nr [...]; wentylacji kuchni z lokalu nr [...] i wentylacji piwnicy z lokalu nr [...], kominka z lokalu nr [...], pieca węglowego z lokalu nr [...] i pieca węglowego z lokalu nr [...]). Biorąc pod uwagę ustalenia powiatowego organu nadzoru budowlanego, organ odwoławczy podał, że w jego ocenie organ I instancji prawidłowo zastosował w prowadzonym postępowaniu przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, zasadnie nakładając obowiązki na współwłaścicieli budynku. Jednakże [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że w materiale dowodowym znajduje się opinia sporządzona przez S. P. (przekazana organowi przez jednego ze współwłaścicieli budynku), z której wynika, że nie tylko pokrycie dachu ale i więźba dachowa budynku wymaga naprawy, bądź wymiany. Ponieważ opinia ta – jak wynika z uzasadnienia decyzji – nie została uwzględniona przez organ I instancji – w ocenie organu odwoławczego zasadnym jest uchylenie decyzji organu I instancji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł L. J. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącego zarzucił organowi naruszenie art. 138 § 2 kpa. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w art. 1 §1 ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( §2). Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (.j. Dz. U. z 14 marca 2012r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja wydana przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dnia [...] października 2012r., na podstawie art. 138 § 2 kpa. Skarga jest uzasadniona, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem tego przepisu. Zgodnie z treścią art. 138 § 1 kpa organ odwoławczy wydaje decyzje, w której 1. utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, albo 2. uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję-umarza postępowanie pierwszej instancji, albo 3. umarza postępowanie odwoławcze. Zgodnie natomiast z art. 138 § 2 kpa będącym podstawą prawną zaskarżonej decyzji organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy Rozstrzygnięcie przewidziane w art. 138 § 2 kpa jest określane jako decyzja kasacyjna. W przeciwieństwie do art. 138 § 1 kpa, który nie określa przesłanek wydania przewidzianych w tym przepisie decyzji organu odwoławczego, przepis art. 138 § 2 kpa upoważnia organ odwoławczy do wydania decyzji kasacyjnej tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie mającym wpływ na wynik sprawy. Podkreślić należy, że organ odwoławczy może powołać się na przepis art. 138 § 2 kpa tylko wówczas, gdy wykaże, że przeprowadzenie przezeń dodatkowego postępowania wyjaśniającego nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. Przy czym korzystając z przepisu art. 138 § 2 kpa organ winien w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej przekonywująco uzasadnić istnienie przesłanek wymienionych w tym przepisie, a także wskazać z jakich przyczyn nie zastosował przepisu art. 136 kpa stanowiącego, że organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiału dowodowego w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie tego dowodu organowi, który wydał decyzję. W rozpoznawanej sprawie wojewódzki organ nadzoru budowlanego podkreślił, że organ I instancji zasadnie zastosował w prowadzonym postępowaniu przepis art. 66 ustawy Prawo budowlane, prawidłowo skierował wydaną decyzję do współwłaścicieli budynku. Jedyną przyczyną (jaką wskazał organ) wydania decyzji kasatoryjnej była opinia sporządzona przez inż. S. P. – przedstawiona Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego przez jednego ze współwłaścicieli budynku dnia 20 marca 2012r., której organ I instancji nie uwzględnił. W ocenie Sądu fakt ten nie stanowi przesłanki koniecznej dla wydania decyzji na podstawie art. 138 § 2 kpa. Wskazać należy, iż charakter rozstrzygnięć organu odwoławczego w sposób bezpośredni zdeterminowany jest zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Jej istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonej decyzji. Wypływa stąd obowiązek traktowania postępowania odwoławczego jako powtórzenia rozstrzygania tej samej sprawy. Decyzja organu drugiej instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak decyzja organu pierwszej instancji, a działanie organu odwoławczego nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu pierwszej instancji, (T. Woś, J. Zimmermann, glosa do uchwały SN z dnia 23 września 1986r., III AZP 11/86, Pip 1989, z. 8, s. 147). To organ odwoławczy ma podjąć wszelkie możliwe kroki do merytorycznego załatwienia sprawy a nie uwalniać się od obowiązku orzekania przekazaniem sprawy organowi pierwszej instancji. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy ograniczył się do wskazania zarzutu odwołania (braku odniesienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do przedstawionej opinii sporządzonej przez osobę posiadającą stosowane uprawnienia), którego jednak mimo iż dysponował tą opinią, nie rozpatrzył. W ocenie Sądu w dacie orzekania, organ odwoławczy dysponował pełnym materiałem pozwalającym na wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia, zaś kontrolowana decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 kpa bowiem nie zachodziły przesłanki uzasadniające jej wydanie. Ze względu na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.