VII SA/Wa 792/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi R. i W. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2008 r. znak [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie przyznania odszkodowania skargę oddala VII SA/Wa 792/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] stycznia 2008r. Znak: [...] w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 maja 2005r. sygn. akt: VII SA/Wa 1536/04 na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego - zwanej dalej kpa (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po wznowieniu z urzędu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002r. Znak: [...] o przyznaniu R. i W. S. odszkodowania w kwocie [...] zł od Wojewody [...] i Prezydenta Miasta K. uchylił w całości wskazaną decyzję i umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania w/w odszkodowania. W uzasadnieniu wskazał, iż w ocenie Sądu, wyrażonej w wyroku z dnia 11 maja 2005r. doszło do pomieszania trybów postępowania, bowiem organ powinien ostatecznie zakończyć sprawę o odszkodowanie, tymczasem zakończył sprawę o stwierdzenie nieważności. Organ będąc związanym oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu Sądu [art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej ppsa (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)] uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002r. i umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania R. i W. S. odszkodowania. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnieśli R. i W. S. W ocenie skarżących organ opierając rozstrzygnięcie o przepis art. 151 § 1 pkt 2 kpa powinien wydać nową decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty, czego nie uczynił bowiem decyzja o umorzeniu postępowania nie jest decyzją merytoryczną. Rozpoznając sprawę po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2003r. (sygn. akt: IV SA 1532/02) oraz po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 września 2003r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien wydać rozstrzygnięcie o przyznaniu odszkodowania odpowiadającemu szkodzie całkowitej, która powinna być obecnie naprawiona zarówno co do szkody rzeczywistej (straty) jak i utraconych korzyści. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2008r. Znak: [...] w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] stycznia 2008r. Organ podtrzymał swoją dotychczasową argumentację. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że mógł i powinien umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania odszkodowania, albowiem zostało ono wcześniej zakończone decyzją ostateczną, która powróciła do obiegu prawnego a w tym przedmiocie toczyło się postępowanie wznowieniowe. Skargę na powyższą decyzję złożyli R. i W. S. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2008r. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 151 § 1 pkt 2 kpa oraz niezastosowanie art. 160 kpa. Podali, że nie ma innego sposobu zakończenia wznowionego postępowania, aniżeli wydanie decyzji ad meritum dlatego nie zgadzają się z umorzeniem postępowania w przedmiocie odszkodowania. W ocenie skarżących zapadła decyzja powinna rozstrzygać sprawę merytorycznie a przyznane odszkodowanie powinno obejmować zarówno szkodę rzeczywistą jak i utracone korzyści, które zgodnie z wyliczeniem wyspecjalizowanego podmiotu - [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. określone zostało na kwotę nie mniejszą niż [...] zł. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Na wstępie należy podkreślić, iż w rozpoznawanej sprawie wypowiadał się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 11 maja 2005r., sygn. akt. VII SA/Wa 1536/04 zawarł ocenę prawną wiążącą w sprawie sąd oraz organ zgodnie z art. 153 ppsa. Zgodnie z treścią powołanego art. 153 ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ani żaden organ administracji państwowej, ani inny wojewódzki sąd administracyjny nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się temu poglądowi w pełnym zakresie. Bezwzględny obowiązek zastosowania się przez organ administracji do poglądu prawnego i wynikających z niego wytycznych co do dalszego biegu postępowania może być wyłączony tylko w razie istotnej zmiany (po wydaniu wyroku) stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także, po wzruszeniu wyroku w przewidzianym do tego trybie. W sprawie niniejszej taka okoliczność nie zachodzi zatem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jak i Skład orzekający był związany oceną prawną zawartą w wyroku w sprawie VII SA/Wa 1536/04. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu powyższego wyroku z dnia 11 maja 2005r. wskazał, że decyzja organu została oparta o przepis art. 151 ust. 1 pkt 2 kpa, który obliguje z uwagi na zaistnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 pka (okoliczność, że decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję, którą następnie uchylono) po przeprowadzeniu postępowania nieważnościwego do uchylenia decyzji dotychczasowej (tzn. decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002r. - "drugiej decyzji" o przyznaniu odszkodowania R. i W. S.) i wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Przy czym w niniejszej sprawie nową decyzją rozstrzygającą o jej istocie mogła być tylko i wyłącznie decyzja o umorzeniu postępowania. Każda inna decyzja byłaby niezasadna, bowiem wznowiono z urzędu postępowanie wobec zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 kpa zakończone decyzją z dnia [...] marca 2002r., która przyznawała odszkodowanie z tej przyczyny, że w dacie wydania tej decyzji nie istniała w obrocie prawnym decyzja przyznawająca odszkodowanie z dnia [...] lipca 2001r. Zatem zarzut skargi, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylając własną decyzję z dnia [...] marca 2002r. powinien wydać nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy jest bezzasadny. Organ nie mógł inaczej postąpić jak umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania odszkodowania, w sytuacji gdy na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2003r. sygn. akt: IV SA 1532/02, który uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002r. i z dnia [...] grudnia 2001r. stwierdzającą nieważność decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2001r., wróciła do obrotu prawnego pierwotna decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2001r. przyznająca odszkodowanie w kwocie [...] zł. Gdyby zatem w tym postępowaniu przyznano odszkodowanie na mocy art. 160 § 1 kpa obejmujące utracone korzyści (tak jak chcieli tego skarżący) to decyzja taka byłaby nieważna albowiem dotyczyłaby sprawy już uprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Należy pamiętać, że organ nie wznowił postępowania z tej przyczyny, że Trybunał Konstytucyjny orzekł o możliwości dochodzenia odszkodowania w wysokości obejmującej szkodę całkowitą bowiem była to przesłanka do wznowienia innego postępowania, a z tej przyczyny, że decyzja utraciła swoją podstawę prawną jaką znajdowała we wcześniejszej decyzji stwierdzającej nieważność. W ocenie Sądu zawartej w wyroku VII SA/Wa 1536/04 w jednym rozstrzygnięciu zostały pomieszane tryby postępowania. Organ winien umorzyć postępowanie, ale w przedmiocie przyznania odszkodowania, albowiem zostało ono wcześniej zakończone decyzją ostateczną, która powróciła do obiegu prawnego a w tym przedmiocie toczyło się postępowanie wznowieniowe. Inaczej mówiąc powinien ostatecznie zakończyć sprawę o odszkodowanie tymczasem zakończył sprawę o stwierdzenie nieważności. Mając powyższe na uwadze, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku sądowego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2008r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] stycznia 2008r. uchylającą własną decyzję z dnia [...] marca 2002r. i umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania R. i W. S. odszkodowania. W ocenie Sądu organ prowadzący postępowanie zastosował się do wytycznych przywoływanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a to oznacza, że nie został naruszony art. 153 ppsa zatem w oparciu o przepis art. 151 ppsa skargę należało oddalić, ponieważ zaskarżona decyzja jest prawidłowa.