VII SA/Wa 795/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Prezydent [...] decyzją nr [...]wydaną [...] marca 2007 r. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zatwierdził projekt budowlany i udzielił Spółce Akcyjnej [...] pozwolenia na budowę budynku mieszkalno – usługowego wielorodzinnego z garażem podziemnym przy [...] z nadwieszeniem nad częścią działki o nr ew. [...]. W dniu 16 sierpnia 2007 r. wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 5 kpa wniosła H. P. We wniosku podała, że jest następcą prawnym byłych właścicieli nieruchomości przy ul. [...] od której odłączono [...]i włączono tą część do nieruchomości przy ul. [...] będącej w użytkowaniu wieczystym inwestora. Wnioskująca wskazała, że toczy się szereg postępowań sądowych w których dochodzi swoich praw właścicielskich do części nieruchomości [...]. Po rozpatrzeniu wniosku Prezydent m. st. Warszawy decyzją nr [...] wydaną [...] sierpnia 2007 r. na podstawie art. 149 § 3 kpa odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu organ podniósł, że w kategorii osób będących stronami postępowania o wydanie pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego) nie mieszczą się byli właściciele gruntów, bowiem nie mogą wykazać się bezpośrednim interesem prawnym w tym postępowaniu. Nie mogą wywodzić swojego interesu prawnego z faktu toczących się procesów o ustalenie praw i odszkodowanie. Tak więc zdaniem organu w sprawie zachodzi niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych, bowiem wniosek o wznowienie został złożony przez podmiot nie będący stroną w sprawie. Odwołanie od tej decyzji wniosła H. P. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją nr [...] wydaną [...] grudnia 2007 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż podziela pogląd organu I instancji, że podanie o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony. W rozpatrywanej sprawie inwestor Spółka [...] złożyła wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę inwestycji oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (dz. nr [...]) na cele budowlane wnikające z prawa wieczystego użytkowania. Również z wypisów z rejestru gruntów z 11 lipca 2005 r. i 4 września 2006 r. i z pisma Zarządu Mienia Skarbu Państwa z 11 września 2007 r. i Biura Gospodarki Nieruchomościami z 27 lutego 2007 r. wynika, że działki stanowią własność Skarbu Państwa i [...]. Dla ustalenia przymiotu strony nie ma znaczenia – zdaniem organu – prowadzenie przez wnioskującą postępowań sądowych związanych z nieruchomością. Skargą na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła H. P.a zarzucając organowi rażące naruszenie art. 28 ust 2 Prawa budowlanego i art. 8, art. 9, art. 77, art. 78 § 1, art. 80 kpa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz 1270 z późniejszymi zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie takie naruszenia nastąpiły, dlatego skargę należało uznać za zasadną Wznowienie postępowania to nadzwyczajny tryb postępowania umożliwiający uchylenie decyzji ostatecznej w przypadku, gdy prowadzone przed jej wydaniem postępowanie dotknięte było którąś z wad określonych w art. 145 § 1 lub gdy zaistniała przesłanka wskazana w art. 145a § 1 kpa. Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu, czy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 kpa i czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 kpa. W tej fazie postępowania organ administracyji bada również, czy nie występują negatywne przesłanki przedmiotowe, a dla wznowienia postępowania, np. czy wniosek jest złożony w postępowaniu, które nie zostało zakończone ostateczną decyzją. Na tym etapie organ administracji bada, również czy wniosek pochodzi od strony postępowania. Jeśli jednak wniosek o wznowienie postępowania jest oparty o przesłankę przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, zawiera stwierdzenie wywodzące, że składający go podmiot uważa, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, a został w tym postępowaniu pominięty, to weryfikacja twierdzeń wnoszącego podanie następuje w następnej fazie postępowania prowadzonej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Na tym etapie postępowania organ administracji może dopiero przeprowadzić merytoryczną ocenę materiału sprawy i dokonać weryfikacji twierdzeń wnoszącego podanie, iż przysługiwał mu podmiot strony w postępowaniu. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy uznać, że organ I instancji z naruszeniem art. 149 § 3 kpa orzekł o odmowie wznowienia postępowania, dokonując we wstępnym etapie postępowania oceny, iż stronie zainteresowanej nie służy przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Taka ocena winna nastąpić na etapie następnym po wznowieniu postępowania i wówczas, gdyby organ administracji doszedł do przekonania, iż nie występują przesłanki do wznowienia postępowania przewidziane w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, tj., że podmiot zgłaszający wniosek o wznowienie postępowania nie ma przymiotu strony – to winien zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej. Decyzja taka winna zapaść po przeprowadzeniu postępowania stosownie do treści art. 149 § 2 kpa. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie z naruszeniem tych zasad organ I instancji wydał decyzję odmawiającą wznowienia postępowania, a organ odwoławczy utrzymał jego decyzję naruszając art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Uwzględniając powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.