VII SA/Wa 797/07
WyrokWSA w Warszawie2007-09-26
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Krystyna Tomaszewska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na użytkowanie części handlowej budynku mieszkalno-handlowego oraz przyłącza gazowego, wydana bez protokolarnego stwierdzenia zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę, jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie części handlowej budynku mieszkalno-handlowego oraz przyłącza gazowego, wydana bez protokolarnego stwierdzenia zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę, stanowi rażące naruszenie art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego. Takie naruszenie jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 KPA, niezależnie od upływu czasu od jej wydania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza S. z 1996 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie części handlowej budynku mieszkalno-handlowego oraz przyłącza gazowego. Organy uznały, że decyzja z 1996 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego, ponieważ nie poprzedzało jej protokolarne stwierdzenie zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i pozwolenia na budowę. Skarżący kwestionował zasadność stwierdzenia nieważności decyzji po upływie 10 lat.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2007 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie skargę oddala
Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. znak [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w związku z art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwany dalej "kpa"/ po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza S. nr [...] z dnia [...] listopada 1996 r., którą organ na podstawie art. 56 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. /Dz.U. z 1994 r., nr 89, poz. 414/ udzielił A. M. pozwolenia na użytkowanie części handlowej w budynku mieszkalno – handlowym oraz przyłącza gazowego do budynku, zlokalizowanych na działkach nr [...],[...],[...] i [...] przy ul. K. w S. – stwierdził nieważność ww. decyzji.
W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż weryfikowaną decyzją z dnia [...] listopada 1996 r. na podstawie art. 56 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania, udzielono pozwolenia na użytkowanie części handlowej w budynku mieszkalno – handlowym oraz przyłącza gazowego do budynku, zlokalizowanych na działkach nr [...],[...],[...] i [...] przy ul. K. w S.. Do zawiadomienia o "oddaniu do użytku" budynku mieszkalno – handlowego złożonego w siedzibie organu w dniu [...] października 1996 r. inwestor dołączył dokumenty określone w art. 57 ust 1 Prawa budowlanego. W związku ze złożonym zawiadomieniem o zakończeniu budowy, organ w dniu [...] listopada 1996 r., a więc przed datą złożenia w dniu [...] listopada 1996 r. kolejnego wniosku o pozwolenie na użytkowanie, dokonał oględzin dotyczących odbioru robót budowlanych obiektu, położonego przy ul. K. . w S., w zakresie części mieszkalnej tego obiektu. W treści protokołu oględzin organ nie odniósł się do kwestii zgodności wybudowanego przez A. M. budynku mieszkalno – handlowego z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę. Oznacza to, że udzielenie w drodze kontrolowanej decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 1996 r. inwestorowi pozwolenia na użytkowanie części handlowej w budynku mieszkalno – handlowym oraz przyłącza gazowego do budynku, zlokalizowanych na działkach nr [...],[...],[...] i [...] przy ul. K. w S. nastąpiło z rażącym naruszeniem art. 59 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /w brzemieniu obowiązującym w dacie wydania tej decyzji/.
Decyzją z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania A. M. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] stycznia 2007 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy zgodził się z oceną stanu faktycznego i prawnego dokonaną przez organ pierwszej instancji. Dodatkowo Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż po zawiadomieniu dokonanym przez inwestora w dniu [...] października 1996 r. o "oddaniu do użytku" budynku handlowo – mieszkalnego Burmistrz S. postanowieniem z dnia 16 października 1996 r. odmówił A. M. wydania pozwolenia na użytkowanie z uwagi na niezakończoną sprawę samowolnie wybudowanej sieci gazowej do tegoż budynku.
Pomimo wydania ww. postanowienia w dniu [...] listopada 1996 r. zostały dokonane przez architekta miejskiego oględziny obiektu i spisany protokół odbioru robót budowlanych części mieszkalnej – bez części handlowej budynku mieszkalno – handlowego. W dniu [...] listopada 1996 r. A. M. powołując się na protokół odbioru robót budowlanych z dnia [...] listopada 1996 r. /który nie dotyczył części handlowej obiektu/ wystąpił o wydanie pozwolenia na użytkowanie części handlowej budynku mieszkalno – handlowego. Burmistrz S. decyzją z dnia [...] listopada 1996 r. udzielił pozwolenia na użytkowanie części handlowej w budynku mieszkalno – handlowym oraz przyłącza gazowego do budynku w S. przy ul. K.. Decyzja ta wydana została zatem bez protokolarnego stwierdzenia zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę /w oparciu o protokół z kontroli z dnia [...] listopada 1996 r., który nie dotyczył części handlowej obiektu/, czym w sposób rażący został naruszony art. 59 ust 1 Prawa budowlanego. Decyzją tą zostało udzielone również pozwolenie na użytkowanie samowolnie wykonanego przyłącza gazowego do budynku, na które inwestor w dniu wydania decyzji nie posiadał pozwolenia na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił również, iż w dniu wydania kontrolowanej decyzji w obiegu prawnym pozostawało postanowienie Burmistrza S. z dnia [...] października 1996 r. odmawiające A. M. wydania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu ze względu na niedokończoną sprawę samowolnie pobudowanej sieci gazowej, zasilającej budynek mieszkalno – handlowy.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożył A. M..
Zdaniem skarżącego organy bezzasadnie uznały, iż decyzja z dnia [...] listopada 1996 r. jest wadliwa, dlatego brak było podstaw do jej uchylenia po 10 latach obowiązywania. Budynek mieszkalno – handlowy zrealizował bez żadnych odstępstw od pozwolenia na budowę i decyzji lokalizacyjnej, co potwierdzono w czasie wizji przeprowadzonej przez organy budowlane. Zakwestionował także ustalenie dotyczące samowolnie wybudowanej sieci gazowej. Wyjaśnił, Iż zrealizowano jedynie przyłącze gazowe do budynku.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej jest przez Sądy administracyjne sprawowana pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie zaś art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm./ uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
Postępowanie o stwierdzenie nieważności jest postępowaniem nadzwyczajnym, odrębnym od postępowania, w którym wydana została kontrolowana decyzja i ukierunkowane jest wyłącznie na zbadanie czy decyzja ta nie jest obarczona jedną z wad określonych w przepisie art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.
Postępowanie nieważnościowe, jakie toczyło się przed organami nadzoru miało na celu ustalenie czy decyzja Burmistrza S. z dnia [...] listopada 1996 r. udzielająca pozwolenia na użytkowanie części handlowej w budynku mieszkalno – handlowym oraz przyłącza gazowego do budynku w S. przy ul. K., obarczona była wadą rażącego naruszenia prawa.
W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego niewadliwie ustalił, iż kontrolowana decyzja z dnia [...] listopada 1996 r., wydana została z rażącym naruszeniem przepisów art. 59 ust 1 Prawa budowlanego.
Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania weryfikowanej decyzji stanowił, iż "właściwy organ wydaje pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego po protokolarnym stwierdzeniu na miejscu budowy:
1. zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu i warunkami pozwolenia na budowę
2. uporządkowania terenu budowy."
Oznacza to, że organ nie mógł wydać decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie bez ustalenia, że inwestor nie odstąpił od warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz uporządkował go po zakończeniu inwestycji. Okoliczności te powinny być potwierdzone protokolarnie.
Decyzja Burmistrza S. udzielająca pozwolenia na użytkowanie części handlowej budynku mieszkalno – handlowego nie została poprzedzona protokolarnym stwierdzeniem na miejscu budowy okoliczności, o których mowa w art. 59 ust 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. Organ oparł się na protokole odbioru robót z dnia [...] listopada 1996 r., który dotyczył jedynie odbioru robót budowlanych części mieszkalnej, pomijając dodatkowo okoliczności, iż postanowieniem z dnia [...] października 1996 r. odmówił skarżącym wydania pozwolenia na użytkowanie.
W tak ustalonym stanie faktycznym wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie części handlowej budynku mieszkalno – handlowego stanowiło rażące naruszenie przepisu art. 59 ust 1 Prawa budowlanego i bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje okoliczność, iż organ wydając weryfikowaną decyzję powołał przepis art. 56 Prawa budowlanego, który nakładał na inwestora obowiązek zawiadomienia wskazanych w przepisie organów o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania.
Wskazać także należy, iż organ nie mógł weryfikowaną decyzją udzielić pozwolenia na użytkowanie przyłącza gazowego, w stosunku do którego toczyło się odrębne postępowanie administracyjne dotyczące jego samowolnego wybudowania.
Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów uznać je należy za bezzasadne. Skarżący podnosi, iż część handlową budynku mieszkalnego zrealizował zgodnie z pozwoleniem na budowę i warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu, a na wykonanie przyłącza gazowego nie było wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę. Tym samym brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie.
Podkreślić należy, iż przesłanką stwierdzenia nieważności kontrolowanej decyzji z dnia [...] listopada 1996 r. było wyłącznie ustalenie, iż jest ona obarczona kwalifikowaną wadą rażącego naruszenia prawa, a nie stwierdzenie przez organ nieprawidłowości wykonanych robót, gdyż te okoliczności w ogóle nie były przedmiotem oceny organów w postępowaniu nadzorczym.
Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 156 § 2 kpa poprzez stwierdzenie nieważności decyzji po upływie 10 lat od dnia jej doręczenia. Przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza S. z dnia [...] listopada 1996 r. było ustalenie, że jest ona obarczona kwalifikowaną wadą rażącego naruszenia prawa określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, która nie jest wymieniona w § 2 tegoż przepisu.
Z tych względów, uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło