VII SA/Wa 798/06

WyrokWSA w Warszawie2006-08-24

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Jolanta Zdanowicz, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wdowa po inwalidzie wojennym, która jest uprawniona do renty rodzinnej po osobie represjonowanej, ma prawo do bezpłatnego zaopatrzenia w leki na podstawie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 i 107 K.p.a., ponieważ stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony, a decyzje nie zawierają należytego uzasadnienia. Organy nie ustaliły, czy zmarły mąż skarżącej był inwalidą wojennym pobierającym w chwili śmierci rentę z tytułu inwalidztwa, ani czy skarżąca jest wdową uprawnioną do renty po takim inwalidzie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia odmawiającą potwierdzenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Organ pierwszej instancji stwierdził brak uprawnienia, argumentując, że wdowa jest uprawniona do renty rodzinnej po osobie represjonowanej, a nie po inwalidzie wojennym. Prezes NFZ utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca podnosiła, że jest wdową po inwalidzie wojennym i nie została poinformowana o konieczności korzystania z renty rodzinnej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Anna Wdowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/Wa 798/06 UZASADNIENIE Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w K. decyzją nr [...] z dnia [...] października 2005 roku stwierdził, iż M. K. nie przysługuje świadczenie opieki zdrowotnej: bezpłatne zaopatrzenie w leki. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż ubezpieczona jest wdową uprawnioną do renty rodzinnej, o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U.02.42.271 z późn.zm). A w myśl art. 46 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. nr 210, poz.2135), bezpłatne zaopatrzenie w leki przysługuje uprawnionym do renty rodzinnej wdowom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych, o których mowa w art. 6-8 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz.U.02.9.87). Brak uprawnienia do renty rodzinnej po zmarłym inwalidzie wojennym, o którym mowa w art. 6-8 w/w ustawy powoduje, iż M. K. nie posiada uprawnień do bezpłatnego zaopatrzenia w leki na podstawie art. 46 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Odwołanie od tej decyzji wniosła M. K. podnosząc, iż jest to decyzja krzywdząca, gdyż jest ona żoną inwalidy wojennego J. K., który zmarł 24 lata temu. Podkreśla, iż po śmierci męża nie została poinformowana, że warunkiem koniecznym do uzyskania uprawnień do nabywania bezpłatnych leków jest korzystanie z renty rodzinnej. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] z dnia [...] utego 2005 roku na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 i art. 110 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż M. K., wdowie po osobie represjonowanej uprawnionej do renty rodzinnej, o której mowa w art. 12 ust.2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego , nie przysługuje uprawnienie do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Od decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła M.K.. Skarżąca, w skardze podnosi, iż zaskarżoną decyzją zostały jej odebrane prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki, nabyte wiele lat temu z tytułu wdowieństwa po mężu J. K.. W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpatrując skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 w/w ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji narusza przepisy postępowania administracyjnego w szczególności art. 7, 77 i 107 K.p.a, bowiem stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony, a decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia. Jak wynika z treści uzasadnienia decyzji organu I instancji wniosek skarżącej z dnia 23 września 2005 roku zawierający żądanie ustalenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki przez wdowę po mężu inwalidzie wojennym został rozpatrzony w oparciu o przepis art. 46 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. nr 210 poz. 2135 ze zm.). Przepis ten stanowi, iż "inwalidom wojennym, ich małżonkom pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowom i wdowcom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych uprawnionym do renty rodzinnej, a także osobom represjonowanym przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki". Przepis ten dla uprawnionej do renty rodzinnej wdowy po zmarłym inwalidzie wojennym stanowi podstawę do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Uprawnienie to wynika bezpośrednio z treści przepisu uwarunkowane jest jedynie stwierdzeniem że; o ustalenie uprawnienia ubiega się osoba będąca wdową, zmarły był inwalidą wojennym, wdowa jest uprawniona do renty po inwalidzie wojennym. Organ odmawiając skarżącej uprawnienia stwierdził, iż jest ona wdową, uprawnianą do renty rodzinnej ale po osobie represjonowanej a więc nie przysługuje jej bezpłatne zaopatrzenie w leki na podstawie art. 46 wyżej cytowanej ustawy. Uprawnienie do renty po inwalidzie wojennym jest prawem, z którego można korzystać lub też wybrać inną dogodniejszą formę zaopatrzenia. Skarżąca twierdziła, że jest wdową po inwalidzie wojennym (na dowód czego przedłożyła legitymację Inwalidy Wojennego wystawioną na męża J. K.). Definicję inwalidztwa wojennego zawierają przepisy art. 6-8 ustawy z dnia 29 maja 1974 roku o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz.U. z 2002 roku nr 9 poz. 87 ze zm.) i potwierdzenie albo zaprzeczenie tej okoliczności należy do organów administracji w związku ze zgłoszonym przez skarżącą żądaniem. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U.02.42.371 z późn.zm.) do okresów działalności kombatanckiej lub równorzędnej z działalnością kombatancką zalicza się również czas przebywania w hitlerowskich obozach koncentracyjnych, natomiast z mocy art. 4 cytowanej ustawy przepisy ustawy stosuje się do osób, które podlegały represjom wojennym zaś represjami w rozumieniu ustawy są okresy przebywania min. w hitlerowskich więzieniach, obozach koncentracyjnych i ośrodkach zagłady. Skarżąca uzyskała z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w N. w dniu [...] stycznia 2005 roku zaświadczenie stwierdzające, że jest wdową uprawnioną do renty rodzinnej o której mowa w art. 12 ust.2 pkt 2 cytowanej ustawy. Przepis ten natomiast stanowi, że świadczenia pieniężne i inne uprawnienia przewidziane w przepisach ustawy z dnia 29 maja 1974 roku o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych i ich rodzin (...) przysługują na zasadach określonych w tych przepisach również członkom rodzin pozostałych po osobach pobierających w chwili śmierci rentę z tytułu inwalidztwa, o którym mowa w pkt. 1 art. 12 ustawy o kombatantach oraz niektórych innych osobach będących ofiarami represji wojennych o okresu powojennego. Stwierdzić należy, że organy obu instancji nie wyjaśniły czy zmarły mąż skarżącej był inwalidą wojennym pobierającym w chwili śmierci rentę z tytułu inwalidztwa zdefiniowanego w art. 6-8 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin. A w przypadku stwierdzenia że zmarły był inwalidą wojennym konieczne też będzie wyjaśnienie czy skarżąca jest wdową uprawnioną do renty po inwalidzie wojennym. Organy administracji publicznej zgodnie z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wyrażoną w art. 8 K.p.a. powinny tak przeprowadzić postępowanie administracyjne aby z decyzji i jej uzasadnienia jasno wynikało dlaczego organ podjął takie, a nie inne rozstrzygnięcie. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) uchylił zarówno decyzję organu II instancji, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło