VII SA/Wa 8/15

WyrokWSA w Warszawie2015-09-08

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Włodzimierz Kowalczyk, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie tytułu wykonawczego w trybie art. 44 § 4 KPA, poprzez jednokrotne awizowanie przesyłki, jest skuteczne i stanowi podstawę do wszczęcia postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Doręczenie tytułu wykonawczego w trybie art. 44 § 4 KPA wymaga dwukrotnego awizowania przesyłki i pozostawienia jej w placówce pocztowej na określony czas. Jednokrotne awizowanie nie spełnia wymogów prawnych, co skutkuje brakiem skutecznego doręczenia i tym samym brakiem wszczęcia postępowania egzekucyjnego. W konsekwencji, postanowienie o skierowaniu obowiązku do wykonania zastępczego, oparte na wadliwym doręczeniu, jest wadliwe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o skierowaniu obowiązku demontażu reklamy do wykonania zastępczego. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności dotyczące skuteczności doręczenia tytułu wykonawczego w trybie art. 44 § 4 KPA, wskazując na jednokrotne awizowanie przesyłki.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2015 r. sprawy ze skargi [...]Sp. z o.o. w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie skierowania do wykonania zastępczego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej [...]Sp. z o.o. w [...] kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. Stan sprawy 1. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] października 2014 r nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia [...] sp. z o.o. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie skierowania do wykonania zastępczego obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] nakazującej dokonanie demontażu reklamy winylowej zamontowanej na elewacji budynku hotelu "[...]" przy [...] w W. wraz z konstrukcją wsporczą i oświetleniem - lampami halogenowymi - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267) - dalej "kpa", oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane G.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409). 2. W uzasadnieniu postanowienia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, daje "[...]WINB" podał, że w związku z niewykonaniem, przez [...] sp. z o.o obowiązku wskazanego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...], daje "PINB" z dnia [...] sierpnia 2013 r. - organ powiatowy, działając w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przeprowadził postępowanie mające na celu wyegzekwowanie obowiązku z niej wynikającego. W dniu 8 lutego 2014 r. podmiotowi zobowiązanemu zostało doręczone upomnienie z dnia [...] stycznia 2014 r. wzywające do wykonania ww. obowiązku. W dniu [...] marca 2014 r. PINB wystawił tytuł wykonawczy nr [...], którego doręczenie w trybie art. 44 § 4 kpa wszczęło przedmiotowe postępowanie egzekucyjne. Organ zauważył, że tytuł wykonawczy skierowany został na adres wskazany przez podmiot zobowiązany jako właściwy do przekazywania korespondencji. Następnie postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...], PINB nałożył na podmiot zobowiązany grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 50.000 zł z powodu uchylania się od wykonania egzekwowanego obowiązku. [...]WINB po rozpatrzeniu zażalenia [...] sp. z o.o. postanowieniem z dnia Sygn. akt VII SA/Wa 8/15 [...] lipca 2014 r. utrzymał w mocy postanowienie organu powiatowego nr [...]. Z m/agi na dalsze uchylanie się przez podmiot zobowiązany od wykonania obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], PINB postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], skierował egzekwowany obowiązek do wykonania zastępczego. [...]WINB po rozpatrzeniu zażalenia podmiotu zobowiązanego uchylił postanowienie nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi powiatowemu. Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. nr [...] PINB ponownie skierował do wykonania zastępczego obowiązek określony w tytule wykonawczym z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]. Zażalenie na postanowienie nr [...] zostało wniesione w terminie. 3. W uzasadnieniu postanowienia [...]WINB stwierdził, że zgodnie z art 127 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wykonanie zastępcze stosuje się, gdy egzekucja dotyczy obowiązku wykonania czynności, którą można zlecić innej osobie do wykonania za zobowiązanego i na jego koszt. Ze względu na uchylanie się przez zobowiązanego - [...] sp. z o.o. od wykonania obowiązku demontażu reklamy winylowej zamontowanej na elewacji budynku hotelu "[...]" przy [...] w W. wraz z konstrukcją wsporczą i oświetleniem - lampami halogenowymi, PINB zasadnie skierował niniejszy obowiązek do wykonania zastępczego w oparciu o przepisy cytowanej ustawy. [...]WINB powołał się na art. 127 i 128 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, i stwierdził, że z akt sprawy wynika, że organ egzekucyjny - PINB doręczył zobowiązanemu wraz z tym postanowieniem odpis tytułu wykonawczego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] (załącznik do postanowienia nr [...]), a zatem PINB zasadnie \ zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wydał postanowienie nr [...] w przedmiocie skierowania do wykonania zastępczego egzekwowanego obowiązku. Odnosząc się kwestii dotyczących prawidłowości wystawienia i doręczenia podmiotowi zobowiązanemu tytułu wykonawczego, organ stwierdził, że tytuł wykonawczy z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] został doręczony [...] sp. z o.o. w dniu 1 kwietnia 2014 r w trybie art. 44 § 4 kpa (tj. w drodze tzw. doręczenia zastępczego, fikcji doręczenia). Podmiot zobowiązany pomimo podjęcia przez urząd pocztowy próby prawidłowego doręczenia korespondencji zawierającej tytuł wykonawczy nie podjął dwukrotnie awizowanej skierowanej do niego na właściwy adres Sygn. akt VII SA/Wa 8/15 przesyłki listowej. [...]WINB stwierdził, że zgodnie z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lutego 2012 r. I OSK 270/12 przepis art. 44 § 4 kpa może być stosowany tylko w przypadku skierowania korespondencji na prawidłowy adres strony. 4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości. II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowisko organu 5. Skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] sp. z o.o. z siedzibą w W.; zarzucając naruszenie: 1) art. 127 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dalej "pea", w związku z art. 128 § 1 pkt 1, art. 32, art. 26 § 5 pkt 1 i art. 26b § 1 i 2 tej ustawy poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego, pomimo że nie doszło do wszczęcia wobec [...] sp. z o.o. egzekucji administracyjnej, ze względu na niedoręczenie zobowiązanemu dokumentu, który spełniałby wymagania określone w art. 26b tej ustawy; 2) art. 128 § 1 pkt 2 tej ustawy poprzez niewskazanie w zaskarżonym postanowieniu, że obowiązek zostanie wykonany zastępczo przez inną osobę za zobowiązanego; 3) art. 15 kpa w związku z art. 18 pea poprzez nierozpoznanie wszystkich zarzutów zażalenia - - wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia PINB nr [...] w całości oraz o zasądzenie kosztów. 6. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 7. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ Sygn. akt VII SA/Wa 8/15 na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j t Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podkreślić należy, że sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, czyni to na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w postępowaniu administracyjnym/ Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie zastępuje organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do kompetencji sądu należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach. Zgodnie z art. 145 § 1 ppsa, wyeliminowanie przez sąd z porządku prawnego zaskarżonego aktu może nastąpić w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a-c), a także wówczas, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (pkt 2) lub też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kpa lub w innych przepisach. W razie jednak nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala, na mocy art. 151 ppsa. 8. Zaskarżonym postanowieniem [...]WINB utrzymał w mocy postanowienie PINB w przedmiocie skierowania do wykonania zastępczego obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. wynikającego z decyzji PINB z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] nakazującej dokonanie demontażu reklamy winylowej zamontowanej na elewacji budynku hotelu "[...]" przy [...] w W. wraz z konstrukcją wsporczą i oświetleniem - lampami halogenowymi. 9. Skarga jest zasadna, bowiem zarówno zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie je poprzedzające narusza przepisy prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 26 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t- Dz. U. z 2014 r. poz. 1619) wszczęcie egzekucji Sygn. akt VII SA/Wa 8/15 administracyjnej następuje z chwilą (1) doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub (2) doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Zgodnie natomiast z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie doręczeń mają zastosowanie przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, dalej "kpa". Zgodnie z art. 39 kpa, organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Każdy z tych sposobów doręczenia może być zatem zastosowany w postępowaniu egzekucyjnym, również do doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Jak wynika z akt sprawy, organ skierował tytuł wykonawczy na adres wskazany przez podmiot zobowiązany jako właściwy do przekazywania korespondencji, i uznał, że został on w dniu 1 kwietnia 2014 r. doręczony w trybie art. 44 § 4 kpa, tj. w drodze tzw. doręczenia zastępczego. Stwierdził, że podmiot zobowiązany pomimo podjęcia przez urząd pocztowy próby prawidłowego doręczenia korespondencji zawierającej ww. tytuł wykonawczy nie podjął dwukrotnie awizowanej skierowanej do niego na właściwy adres przesyłki listowej. Art. 44 § 4 kpa stwarza fikcję doręczenia, które uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. O złożeniu przesyłki na określony czas w placówce pocztowej musi być dokonana stosowna adnotacja doręczyciela na dowodzie doręczenia przesyłki. Warunkiem uznania, iż nastąpiło doręczenie zastępcze jest dysponowanie przez organ nie budzącym wątpliwości dowodem potwierdzającym, że przesłanki z art. 44 kpa zostały spełnione. W przypadku zaś wadliwego doręczenia brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych jakie można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia odpisu tytułu egzekucyjnego stronie. Tak więc doręczyciel winien pozostawić zawiadomienie wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni licząc od dnia pozostawienia, a w przypadku niepodjęcia przesyłki w tym terminie, pozostawić Sygn. akt VII SA/Wa 8/15 powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Jedynie w przypadku zachowania powyższej procedury doręczanie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu 14 dni, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Na znajdującej się w aktach administracyjnych sprawy na k. 29 kopercie zawierającej odpis tytułu wykonawczego znajduje się adnotacja o awizowaniu jednokrotnym w dniu 19 marca 2014 r. W tej sytuacji brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenie tytułu wykonawczego skarżącemu w trybie art. 44 kpa, bowiem doręczyciel nie zawiadomił adresata o przesyłce w sposób przewidziany prawem. Słuszny jest więc zarzut skargi, że organ naruszył przepisy postępowania egzekucyjnego poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego pomimo, że nie doszło do wszczęcia egzekucji administracyjnej. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło