VII SA/Wa 80/17

WyrokWSA w Warszawie2017-11-17

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Izabela Ostrowska, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. musi rozstrzygać sprawę w całości, a także czy pracownik organu, który brał udział w wydaniu decyzji pierwszej instancji, może uczestniczyć w ponownym rozpatrzeniu sprawy?
Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. musi rozstrzygać sprawę co do jej istoty w całości, a nie tylko w części. Ponadto, pracownik organu, który brał udział w wydaniu decyzji pierwszej instancji, jest wyłączony z udziału w ponownym rozpatrzeniu sprawy, co wynika z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. i stanowi podstawę do uchylenia decyzji wydanej z naruszeniem tego przepisu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego nakazującej usunięcie przeszkody lotniczej w postaci grupy drzew na nieruchomości Skarbu Państwa zarządzanej przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo. Skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy z uwagi na wątpliwości co do zakresu usunięcia drzew oraz precyzyjnego oznaczenia działek. Organ odwoławczy uchylił decyzję w części dotyczącej jednej działki, jednak nie rozstrzygnął całości sprawy, a decyzję podpisał pracownik, który brał udział w wydaniu decyzji pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w części dotyczącej uznania grupy drzew za przeszkodę lotniczą i nakazu jej usunięcia oraz zasądził od Prezesa ULC na rzecz skarżącego kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska ( spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2017 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Państwowych Nadleśnictwa [...] na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] listopada 2016 r. znak [...] w przedmiocie nakazu usunięcia przeszkody lotniczej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz skarżącego Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Państwowych Nadleśnictwa [...] kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. znak: [...] Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, dalej jako Prezes ULC – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23), dalej jako k.p.a., oraz art. 87 ust. 1 w zw. z art. 82 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz. U. z 2016 r., poz. 605 - j. t.), po rozpoznaniu wniosku Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego znak: [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nakazującą zarządzającemu lotniskiem [...] ([...]) usunięcie przeszkody lotniczej będącej zagrożeniem dla bezpieczeństwa ruchu lotniczego, obejmującej grupę drzew oznaczonych w dokumentacji rejestracyjnej lotniska numerem [...], w części położonej na obszarze działek ewidencyjnych nr [...] z obrębu [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa pozostającej w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...] – uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej uznania grupy drzew położonych w granicach działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], za przeszkodę lotniczą będącą zagrożeniem dla ruchu lotniczego w rejonie lotniska [...] ([...]) i nakazania jej usunięcia oraz w tym zakresie odmówił uwzględnienia wniosku Aeroklubu [...] z dnia [...] października 2015 r. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. Jak wynika z analizy zebranego w sprawie materiału na skutek wniosku z dnia [...] października 2015 r. złożonego przez Aeroklub [...] pełniącego funkcję zarządzającego lotniskiem [...] ([...]) wszczęte zostało postępowanie o wydanie decyzji w sprawie usunięcia przeszkody lotniczej, ujawnionej w dokumentacji rejestracyjnej lotniska [...] ([...]) pod numerem [...], znajdującej się w powierzchni podejścia do dróg startowych, położonej m. in. w granicach działek ewidencyjnych nr [...] oraz [...] z obrębu [...]. Objęty wnioskiem obiekt położony jest w m. [...] m. in. na obszarze działek ewidencyjnych nr [...] oraz [...] z obrębu [...], wchodzących w skład nieruchomości Skarbu Państwa pozostającej w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...]. Z dokumentacji pomiarowej przedłożonej przy wniosku przez zarządzającego wynikało, że wiek drzewostanu w oddziałach leśnych nr [...] oraz [...] wynosi od 13 do 130 lat. Jak wskazał organ opierając się na przedłożonym opisie przeszkody lotniczej obiekt przekracza powierzchnie ograniczające w rejonie podejścia do dróg startowych lotniska [...] ([...]). Według organu okoliczność przekroczenia przez drzewa powierzchni ograniczających wyczerpuje przesłanki do uznania obiektu za przeszkodę lotniczą w rozumieniu § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 czerwca 2003 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać obiekty budowlane oraz naturalne w otoczeniu lotniska (Dz. U. Nr 130, poz. 1192 z późn. zm.) w związku z art. 87 ust. 1 ustawy - Prawo lotnicze, jak również stanowi o zagrożeniu dla bezpieczeństwa ruchu lotniczego w rejonie lotniska (EP[...]). Powołując się na art. 82 ust. 1 pkt 7 Ustawy organ stwierdził, że Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego w celu zapewnienia bezpiecznej eksploatacji lotniska, jest zobowiązany do wydania na wniosek zarządzającego lotniskiem, decyzji w sprawie usunięcia przeszkody, która nie jest obiektem budowlanym, a stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ruchu lotniczego, w tym drzew i krzewów w rejonie podejść do lądowania. Przy okazji wskazano na orzecznictwo odnoszące się do zakresu pojęcia przeszkody lotniczej, według którego należą do niej również lasy oraz grupy roślin, wskutek czego wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku wskazywania poszczególnych drzew przekraczających powierzchnie ograniczające, będąc zobligowanym do oznaczenia obiektu w sposób umożliwiający szczegółową jego identyfikację w terenie. Z uwagi na powyższe w dniu [...] sierpnia 2016 r. Prezes ULC wydał decyzję znak: [...] stwierdzającą, że grupa drzew położona w powierzchni podejścia do dróg startowych, oznaczona w dokumentacji rejestracyjnej lotniska jako część przeszkody lotniczej nr [...], zlokalizowana na obszarze działek ewidencyjnych nr [...] oraz [...] z obrębu [...], wchodzących w skład nieruchomości Skarbu Państwa, pozostającej w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...] stanowi przeszkodę naturalną będącą zagrożeniem dla bezpieczeństwa ruchu lotniczego lotniska [...] ([...]). W związku z powyższym w pkt 2 decyzji nakazano wnioskodawcy - Aeroklubowi [...], jako zarządzającemu lotniskiem w rozumieniu art. 2 pkt 7 ustawy - Prawo lotnicze, doprowadzenie do usunięcia przeszkody lotniczej, o której mowa w pkt 1 z uwzględnieniem jej charakterystyki technicznej zawartej w dokumentacji pomiarowej stanowiącej integralną część niniejszej decyzji. Pismem z dnia [...] września 2016 r. Skarb Państwa reprezentowany przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...] złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z uwagi na poważne wątpliwości związane z zakresem usunięcia przeszkód w postaci drzew. W szczególności o doprecyzowanie czy usuwanie drzew dotyczy tych drzew, które na datę usunięcia przekraczają "linię", czy też usunięcia drzewostanów nieosiągających pułapu "linii" lecz mogących stać się przeszkodą lotniczą na przestrzeni lat. Wnioskodawca wskazał, że decyzja nie pozwala na precyzyjną identyfikację drzew stanowiących przeszkodę lotniczą co może powodować ich nadmierne lub zbędne usuwanie ze szkodą dla ekologii oraz środowiska. Ponadto wskazano na brak precyzyjnego oznaczenia działek i na rozbieżności co do działek wskazanych w pkt 1 decyzji a dokumentacją "profile podłużne w osi pasa startowego", a dokładniej działek [...] i [...] obrębu [...] gminy [...]. W toku czynności poprzedzających ponowne podjęcie postępowania wyjaśniającego organ ustalił, że w przedłożonej przez zarządzającego oraz dopuszczonej jako dowód w niniejszym postępowaniu dokumentacji pomiarowej brak jest profili wyznaczających wysokość przewyższenia ponad powierzchnie ograniczające dla działek nr [...] i [...] i w tym zakresie, podzielając zarzut skarżącego, organ wezwał zarządzającego do doręczenia stosownej dokumentacji pomiarowej. Dodatkowo organ ustalił, że grupa drzew zlokalizowana na obszarze działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] znajduje się poza powierzchniami podejść do lądowania wyznaczonymi dla lotniska [...] ([...]), wobec czego obiektu tego nie można kwalifikować jako przeszkody lotniczej podlegającej usunięciu na podstawie decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w rozumieniu art. 82 ust. 1 pkt 7 ustawy - Prawo lotnicze. W związku z powyższym w dniu [...] listopada 2016 r. Prezes ULC wydał decyzję znak: [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej uznania grupy drzew położonych w granicach działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], za przeszkodę lotniczą będącą zagrożeniem dla ruchu lotniczego w rejonie lotniska [...] ([...]) i nakazania jej usunięcia oraz w tym zakresie odmówił uwzględnienia wniosku Aeroklubu [...] z dnia [...] października 2015 r. Na powyższą decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą pismem z dnia [...] listopada 2016 r. Skarb Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...] wniósł skargę. Zaskarżonym decyzjom zarzucono po pierwsze naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, a to art. 107 § 1 k.p.a., a w szczególności brak określenia przez organ w treści decyzji z dnia [...] sierpnia 2016r., że koszty usunięcia drzew stanowiących przeszkodę lotniczą obciążają zarządzającego lotniskiem [...]. Po drugie naruszenie przepisu art. 87 ust. 7 Prawa lotniczego (Dz.U. z 2012r. poz. 933 ze zm.) poprzez zapis w treści decyzji nie wskazujący definitywnie i jednoznacznie na zarządzającego lotniskiem jako adresata poniesienia kosztów usunięcia przeszkody lotniczej. Po trzecie naruszenie art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. przez brak zawarcia w zaskarżonych decyzjach w części opisowej dokładnego objaśnienia elementów identyfikujących przeszkody lotnicze. Z uwagi na przedstawione wyżej zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz zasądzenie od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2016 r. znak [...], zapadła z istotnym naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak wskazania w treści tej decyzji, kogo obciążają koszty usunięcia drzew. Sformułowanie o treści nakazującej wnioskodawcy cyt. "doprowadzenia do usunięcia przeszkody lotniczej" nie może być uznane za jednoznaczne i kategoryczne wskazanie podmiotu, na którym spoczywa obowiązek poniesienia kosztów usunięcia drzew stanowiących wskazaną przeszkodę lotniczą. Ponadto według skarżącego organ zarówno w punkcie 2 sentencji decyzji jak i w uzasadnieniu organ unikał celowo definitywnego nakazania zarządzającemu lotniskiem do poniesienia kosztów usunięcia przeszkody lotniczej, a sformułowanie o obowiązku zarządcy do doprowadzenia do usunięcia przeszkody lotniczej w sposób oczywisty dla skarżącego nie jest równoznaczny z określeniem zobowiązania do poniesienia kosztów usunięcia przeszkody lotniczej przez zarządzającego lotniskiem. Z kolei zarzut naruszenia przepisów art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a skarżący oparł na stwierdzeniu, że przy rozstrzyganiu w sprawach wymagających specjalistycznej wiedzy i zastosowaniu specyficznych form przekazu (przekroje, obliczenia wysokości) niewystarczające jest odesłanie w treści uzasadnienia decyzji do załączników o charakterze technicznym, a nawet odniesienie się przez Prezesa ULC w uzasadnieniu wydanej decyzji również do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 czerwca 2003r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać obiekty budowlane oraz naturalne w otoczeniu lotniska (Dz.U. nr 130, poz. 1192 ze zm.). W odpowiedzi na skargę Prezes ULC wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. z uwagi na brak pokrzywdzenia orzeczeniem skarżącego, które warunkuje istnienie interesu prawnego w jego zaskarżeniu ewentualnie o oddalenie skargi w całości. Uczestnik postępowania Aeroklub [...] wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym. W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady wystąpiły, dlatego skarga została uwzględniona. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 127 § 3 kpa w związku z art. 138 §1 pkt 2 kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 127 § 3 k.p.a., będący regulacją wyjątkową, pozwala na ponowne całościowe rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją organu naczelnego, a nie tylko rozpatrzenie jej w ograniczonym zakresie. W tym należy upatrywać podobieństwa między odwołaniem, a analizowanym wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Trudno przy tym nie zauważyć, iż wymieniony przepis nie tylko zezwala, lecz nakazuje rozpoznać sprawę merytorycznie (w całości, bez pomijania - co jest charakterystyczne dla nadzwyczajnych trybów wzruszania decyzji administracyjnych - jakichkolwiek jej aspektów). Przypomnienia wymaga tytuł rozdziału 10 działu II k.p.a., który brzmi: "Odwołania". Użycie przez ustawodawcę dla oznaczenia środków zaskarżenia decyzji organu I instancji liczby mnogiej dowodzi, że każdemu z nich nadano walor odwołania. O zasadności tego twierdzenia przekonuje odesłanie zamieszczone w art. 127 § 3 in fine k.p.a., zespalające niejako ze sobą obie instytucje unormowane w omawianej części kodeksu. Brak cechy dewolutywności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie pozbawia go charakteru środka odwoławczego. Jest on bowiem wywołany ograniczeniami natury organizacyjnej (ustrojowej), które same w sobie nie mogą podważać prawa strony do dwukrotnego, merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy. Stwierdzenie, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest rodzajem odwołania, narzuca potrzebę takiej wykładni przepisów k.p.a., która zapewniałaby odpowiedni stopień gwarancji procesowych łączących się z korzystaniem z tego środka. Uruchomienie postępowania w wyniku złożenia wniosku musi przecież zapewniać odwołującemu się (wnioskodawcy) niezbędny, zbliżony do obowiązującego w postępowaniu wszczętym na skutek wniesienia odwołania, standard ochrony jego interesów i uprawnień. Konkretyzacją tego założenia jest stwierdzenie, że przed upływem terminu do wniesienia rozpatrywanego środka zaskarżenia, decyzja nie podlega wykonaniu, zaś złożenie wniosku w terminie rodzi skutek suspensywny; a także ,że pracownik organu administracji, który brał udział w wydaniu zaskarżonej tym wnioskiem decyzji, podlega wyłączeniu od udziału w uruchomionym w rezultacie jego wniesienia postępowaniu. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] listopada 2016r.nie zapadła w warunkach ponownego rozpatrzenia sprawy, bowiem , wbrew założeniom organu, wniosek Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...] z dnia [...] września 2016 r. obejmował żądanie ponownego rozpatrzenia w całości sprawy zakończonej decyzją tego organu z [...] sierpnia 2016r. Tymczasem jak wynika zarówno z sentencji jak i uzasadnienia zaskarżonego aktu , rozstrzygnął on sprawę ponownie jedynie w zakresie dotyczącym uznania grupy drzew położonych w granicach działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], za przeszkodę lotniczą będącą zagrożeniem dla ruchu lotniczego w rejonie lotniska [...] ([...]) i nakazania jej usunięcia i w tym zakresie odmówił uwzględnienia wniosku Aeroklubu [...] z dnia [...] października 2015 r. W zaskarżonej decyzji brak jest natomiast rozstrzygnięcia co do pozostałej części decyzji z [...] sierpnia 2016r., pomimo żądania zawartego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Takie rozstrzygnięcie organu stoi w jawnej sprzeczności z art. 138 § 1 pkt 2 kpa stanowiącym przez analogię podstawę procesową zaskarżonej decyzji. Osnowa decyzji, wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, składa się z dwóch części: w pierwszej organ odwoławczy uchyla oznaczoną decyzję organu pierwszej instancji i określa zakres tego uchylenia (w całości lub w części), zaś w drugiej organ odwoławczy rozstrzyga sprawę co do jej istoty. Decyzja organu odwoławczego wydana z powołaniem się na przepis art. 138 § 1 pkt 2 in principio, która nie zawiera w swej treści rozstrzygnięcia tych elementów, narusza prawo. Wadliwości tej żadną miarą nie sanuje zawarte w odpowiedzi na skargę stanowisko, iż w pozostałym zakresie postępowanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest w organie nadal procedowane, zwłaszcza, że nie wynika to ani z sentencji ani uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Świadomości takiej nie posiada także skarżący –autor wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Należy także podkreślić, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 t.j.) - sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Orzekając jak w sentencji niniejszego wyroku, Sąd dał wyraz stanowisku, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa – art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., które to naruszenie stwarza wskazaną powyżej podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Instytucja przewidziana w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowi gwarancję, że ponowne rozpatrzenie sprawy nie będzie iluzoryczne i zapewniona zostanie rzetelność oraz bezstronność orzekania. Pracownik, który brał udział w wydaniu decyzji w pierwszej instancji, nie może rozpoznawać środka odwoławczego wniesionego od tej decyzji. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy jest środkiem odwoławczym, o którym mowa w ww. przepisie. Potwierdzeniem takiego stanowiska była nowelizacja art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. dokonana przepisem art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r., o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18 z późn. zm.). Wykreślono wówczas z treści ww. przepisu zwrot "w niższej instancji", podkreślając w ten sposób sam "udział" pracownika organu "w wydaniu zaskarżonej decyzji". Tym samym nie może już budzić żadnych wątpliwości, że przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. ma również zastosowanie do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a., a więc do sytuacji, gdy pracownik naczelnego organu administracji publicznej brał udział w wydaniu przez ten organ decyzji lub postanowienia , następnie zaskarżonej do tego samego organu wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy załatwiono decyzją, w której wydaniu brał udział ten sam pracownik organu, który uczestniczył w wydaniu decyzji wydanej pierwotnie – A G, naczelnik Inspektoratu w Urzędzie Lotnictwa Cywilnego. Podpis pod decyzją, wydaną w pierwszej instancji oraz pod kolejną wydaną po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, nie może oznaczać nic innego jak tylko to, że osoba ta brała udział w procesie decyzyjnym, zmierzającym do wydania decyzji. Zakres owego udziału nie jest istotny, może ograniczać się choćby do aprobaty projektu decyzji przedłożonego przez podległego pracownika (referenta). Sąd podziela ten kierunek wykładni przepisu art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., w świetle którego zwrot "brać udział" oznacza zarówno wykonywanie czynności procesowych poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji jak i wydanie zaskarżonej decyzji przez pracownika na mocy stosownego upoważnienia. Należy podkreślić, iż wyłączenie wynikające z omawianego przepisu, nie odnosi się jedynie do osoby, która podpisała decyzję z upoważnienia właściwego organu, lecz do osoby, która brała udział w wydaniu decyzji, czyli miała, mogła mieć wpływ na jej treść. Podpis pracownika pod decyzją wprost świadczy, że pracownik ten w zależności od pełnionej funkcji i stosownie do niej uczestniczył w czynnościach, które w konsekwencji doprowadziły do wydania określonego rozstrzygnięcia i miał faktycznie lub mógł mieć wpływ na jego treść. Tymczasem pracownik taki był wyłączony z mocy prawa od udziału w postępowaniu. Analiza powyższych okoliczności sprawy kazała Sądowi stwierdzić, że nastąpiło naruszenie prawa, stanowiące wystarczającą podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji na podstawie opisanego powyżej art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27 k.p.a. W ocenie Sądu, przedstawiona powyżej wykładnia podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji stanowi zadośćuczynienie zasadzie demokratycznego państwa prawnego, którego wartością jest prawo do sprawiedliwego postępowania, prawo do rzetelnego działania organu wykonującego administrację publiczną. Sądowej oceny zaskarżonej decyzji w opisanym powyżej zakresie, nie może zmienić stanowisko organu, zgodnie z którym wyeliminowanie przy ponownym rozpoznaniu sprawy pracownika, aprobującego także uprzedni projekt rozstrzygnięcia, prowadziłoby do konieczności powierzenia prowadzenia sprawy innej jednostce, a w konsekwencji do deprofesjonalizacji postępowania. Ta argumentacja może wskazywać li tylko na konieczność wprowadzenia organizacji urzędu, stwarzającej gwarancję poszanowania ustawowej zasady, o której mowa w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zapewni pełną, zgodną z ww. przepisami prawa rzetelność oraz bezstronność orzekania w rozpoznawaniu sprawy, poprzez wyłączenie od jej rozpoznawania pracowników biorących udział w wydaniu decyzji w pierwszej instancji, a nadto wyda rozstrzygnięcie w stosunku do całości zaskarżonego wnioskiem z art. 127 § 3 kpa, aktu. Nie przesadzając o wyniku postępowania wywołanego wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy należy wyjaśnić, iż organ administracji określając podmiot zobowiązany do wykonania obowiązku obciąża go również kosztami związanymi z jego wykonaniem i nie musi w tej kwestii umieszczać dodatkowej klauzuli w decyzji administracyjnej. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b i c, art. 200 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 t.j.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło