VII SA/Wa 817/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2012 r. sprawy ze skargi T. Ż. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej T. Ż. kwotę 740 (siedemset czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. i W. G. złożyli w dniu [...] maja 2011 r. wniosek do Prezydenta Miasta [...]o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego z usługami (sklep optyki okularowej) nr dz. [...],[...],[...]w [...]przy ul. [...]. Prezydent Miasta [...]decyzją Nr [...] z dnia [...]sierpnia 2011 r. znak [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił, dla A. i W. G., pozwolenia na budowę polegającą na budowie ww. budynku mieszkalnego z usługami (kat. obiektu-[...]). W wyniku postępowania odwoławczego, Wojewoda [...], decyzją Nr [...] z dnia [...]listopada 2011 r. znak [...], uchylił ww. decyzję Nr [...] z dnia [...]sierpnia 2011 r. Prezydenta Miasta [...]w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Prezydent Miasta [...], decyzją Nr [...] z dnia [...]lutego 2012 r. znak [...], ponownie zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. i W. G., pozwolenia na budowę ww. budynku mieszkalnego z usługami (sklep optyki okularowej). T. Ż. złożyła w dniu [...] marca 2012 r. odwołanie datowane na [...] marca 2012 r. od powyższej decyzji do Wojewody [...], za pośrednictwem Prezydenta Miasta [...]. Wnosząc odwołanie uargumentowała, że w dokumentacji architektoniczno-budowlanej nie zostały spełnione wymagania wynikające zarówno z planu miejscowego jak też przepisów szczególnych oraz decyzji Wojewody [...]nr [...] z dnia [...]listopada 2011 r. Wojewoda [...]po rozpoznaniu odwołania decyzja z dnia [...]marca 2012 r. nr [...] na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 243 z 2010 r., poz. 1623 ze zm.), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazał, że organ I instancji wydał decyzję Nr [...] zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie znalazł podstaw prawnych do jej uchylenia. Wskazał, że budowa jest zgodna z treścią § 73 ust. 1, 2 wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu "[...]" w [...], uchwalonego Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...]z dnia [...]marca 2006 r. - dla jednostki terenowej [...]. (przeznaczeniem podstawowym jednostki terenowej jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, ale dopuszczalnym przeznaczeniem towarzyszącym jednostki terenowej są usługi). Ooraz zgodna z ustaleniami zawartymi w §12 ust. 1 pkt 2 lit. a, b. ww. wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu "[...]" w [...] (nieprzekraczalna linia zabudowy). Do części usługowej projektowanego budynku projektant zaproponował dwa wejścia o równorzędnej randze, tj. wejście od strony ul. [...]i od ul. [...]w [...], co jest zgodne z ww. ustaleniami. Paragraf 7 pkt 12 ww. planu stanowi, że poprzez nieprzekraczalna linię zabudowy należy rozumieć wyznaczone na rysunku planu linie określające najmniejszą dopuszczalną odległość najbliższej zewnętrznej ściany budynków od ul. z pominięciem, balkonów, loggii i wykuszy wysuniętych poza obrys budynku nie więcej niż 1 metr oraz elementów wejścia do budynku (schody, podesty, daszek, pochylnia dla niepełnosprawnych)". Zarówno od strony ul. [...]jak i ul. [...], na piętrze projektowanego budynku, projektant zaproponował wykusze, loggie wysunięte o 1 metr poza linię zabudowy. Powyższe jest zgodne z ustaleniami § 7 pkt 12. Odnosząc się do treści odwołania, na temat usytuowania obiektu na działce pod kątem spełnienia wymagań i przepisów Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie organ odwoławczy wskazał, iż przed uchwaleniem planu stosowne służby wyrażają opinię, a po uchwaleniu planu staje się on prawem miejscowym obowiązującym na danym terenie. W granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta. W uchwalonym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego rejonu "[...]" w [...], projektant wskazał potrzebę zachowania kąta widoczności poprzez ścięcie narożnika działki zlokalizowanej przy skrzyżowaniu ul. [...]z ul. [...]. Nie jest to działka inwestora, a działka położona na wysokości działki inwestora, ale po przeciwnej stronie ul. [...]róg ul. [...]w [...]. Ul. [...]w [...]stanowi drogę powiatową i w powyższym planie jest ulicą zbiorczą. Prezydent Miasta [...], jako zarządca drogi, zawarł umowę Nr [...] z dnia [...]czerwca 2009 r. i aneks Nr [...] z dnia [...]grudnia 2011 r. do przedmiotowej umowy w sprawie budowy przykrawędziowej zatoki postojowej dla samochodów osobowych do parkowania równoległego w pasie drogowym ul. [...] w [...]. Przyjęcie zgłoszenia o przystąpieniu do realizacji ww. robót budowlanych objęte jest odrębnym postępowaniem. Organ wojewódzki w odniesieniu do zarzutów skarżącej odnoszących się do wcześniejszego wniosku inwestorów dotyczącego inwestycji budowlanej na przedmiotowej nieruchomości poinformował, że wyrokiem z dnia 24 czerwca 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 528/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. znak [...] Wojewody [...]utrzymującą w mocy decyzję Nr [...] z dnia [...]listopada 2008r. znak [...] Prezydenta Miasta [...]oraz ww. decyzję organu I instancji wydaną z wniosku inwestorów A. i W. G. z dnia [...]września 2008 r. Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. znak [...] Prezydent Miasta [...]umorzył postępowanie w sprawie wydania pozwolenia budowlanego z wniosku z dnia [...]września 2008 r. A. i W. G., kolejnym wnioskiem z dnia [...]maja 2011 r. (rozpoznanym w niniejszym postępowaniu), zwrócili się do Prezydenta Miasta [...]o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę "budynku mieszkalnego z usługami (sklep optyki okularowej) nr dz. [...],[...],[...]" w [...]przy ul. [...], które organ I instancji zakończył zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia [...]lutego 2012r. znak [...]. W dniu [...]lutego 2012 r. T. Ż. wniosła o zatwierdzenie dokumentacji zamiennej w przedmiocie rozbudowy budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...]w [...]przy ul. [...]. Do dnia rozpatrywania odwołania z dnia [...] marca 2012 r. T. Ż. ww. wniosek nie został rozpoznany. Zatem organ wskazał, w odniesieniu do inwestycji T. Ż., że obowiązuje decyzja z dnia [...]lutego 2009 r. Nr [...] znak W [...] Prezydenta Miasta [...]utrzymana w mocy decyzją Nr [...] z dnia [...]kwietnia 2009 r. znak [...] Wojewody [...]. Z powyższych względów organ wydał przedmiotowe rozstrzygnięcie. Skargę do sądu administracyjnego na ww. decyzję złożyła T. Ż.. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo. Decyzji zarzuciła naruszenie art. 107 § 3 Kpa poprzez nieustosunkowanie się do dowodów i wniosków składanych przeze mnie w toku postępowania administracyjnego prowadzanego przez organy zarówno pierwszej jak tez drugiej instancji. Naruszenie art. 5 ust.1 pkt.8 i 9 ustawy prawo budowlane oraz § 12 ust. 1 pkt. 2 i § 13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Sprzeczność z ustaleniami § 11 ust. 1 pkt.1, § 11 ust.3 pkt.2 i § 12 ust.1 pkt.2 prawa miejscowego jakim jest Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rejonu "[...]" w [...]. Podniosła, że przyjęta w dołączonej do dokumentacji budowlanej interpretacja, że jest to teren zabudowy śródmiejskiej, jest całkowicie nieuprawniona. Nie wynika to ani z charakteru istniejącej zabudowy, określonej w przepisach definicji zabudowy śródmiejskiej, ani tez ustaleń planu miejscowego. Plan zagospodarowania na którym znajdują się działki obejmuje znaczną część miasta [...]w tym także tereny zabudowy ekstensywnej, rekreacyjne przemysłowo-składowe gdzie jedynie około 10 % tego terenu to wskazana w planie tzw. "zabudowa staromiejska" mogąca nie spełniać kryteria zabudowy śródmiejskiej. Obszar ten jest położony poza spornym terenem. A słowo "[...]" umieszczone w nazwie opracowania nie może być uprawnieniem do naruszenia i ograniczenia wymagań określonych w przepisach. Wskazała ponadto, że znajdująca się na stronach 43-45 dokumentacji budowlanej zatwierdzonej skarżoną decyzję analiza warunków nasłonecznienia jest merytorycznie niekompletna. Nie zawiera analizy warunków przysłaniania a jedynie symulacje komputerowa zacienienia, wykonaną dla budynku o innej bryle niż budynek projektowany. Nie zawiera żadnych wniosków i zestawień określających wpływ inwestycji projektowanej na zabudowę usytuowaną na działce skarżącej. Ponadto na terenie inwestycji objętej skarżoną decyzją nie zaprojektowano żadnego miejsca postojowego mimo tego ze plan miejscowy w § 11 ust.1 pkt.1 obliguje inwestora do zapewnienia na terenie własnym minimum 3 miejsc postojowych dla samochodów osobowych. Przyjęte i zatwierdzone decyzją rozwiązanie jest rażąco sprzeczne z tym zapisem. Projektowana lokalizacja jest także sprzeczna z warunkami określonymi w planie miejscowym dotyczącymi linii zabudowy od strony przyległych ulic. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Ponadto zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, doszedł do przekonania o konieczności wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji z przyczyn, które wziął pod uwagę z urzędu, niezależnie od treści skargi, poprzez stwierdzenie nieważności skarżonego aktu prawnego, w związku z wydaniem go z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, a ustawodawca nadał tej zasadzie normatywny wyraz w art. 16 § 1 Kodeku postępowania administracyjnego. Przepis ten stanowi, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Z powyższej zasady wynika, że ostateczne załatwienie sprawy administracyjnej czyni niemożliwym, aby sprawa ta była ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego, a naruszenie tej reguły przez ponowne jej rozpoznanie i rozstrzygnięcie pociąga za sobą sankcję nieważności - art. 156 § 1 pkt 3 kpa (por. B. Adamiak, [w:] Adamiak/Borkowski, KPA. Komentarz, 8. wyd., Warszawa 2006, str. 102). Zgodnie z treścią art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie od decyzji organu I instancji wnosi się za pośrednictwem tegoż organu do organu II instancji w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji organu I instancji. Warunkiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, która korzysta z ochrony trwałości (wyr. NSA z dnia 6 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 2028/97, LEX nr 48735) (v. G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan, Komentarz do art. 16 Kodeksu postępowania administracyjnego, Lex Omega nr 35/2009). W rozpoznawanej sprawie decyzja Prezydenta Miasta [...]nr [...] z [...]lutego 2012 r. doręczona została skarżącej w dniu [...]lutego 2012 r., dlatego też 14 dniowy termin do złożenia odwołania upłynął w dniu [...] marca 2012 r. Po tym terminie objęta odwołaniem decyzja stała się ostateczna. T. Ż. odwołanie od ww. decyzji złożyła osobiście w urzędzie w dniu [...] marca 2012 r., co potwierdzone zostało przez pełnomocnika skarżącej na rozprawie w dniu [...] października 2012 r. W świetle powyższego należy zauważyć, iż strona niewątpliwie nie dochowała terminu ustawowego do wniesienia odwołania. Tym samym jej czynność polegająca na złożeniu wymienionego środka odwołania nie mogła wywołać zamierzonego skutku, albowiem odwołanie, jako wniesione po terminie nie mogło wszcząć postępowania odwoławczego prowadzącego do wydania decyzji merytorycznej. Warunkiem skuteczności tej czynności procesowej jest bowiem zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje zaś bezskuteczność odwołania. Tymczasem organ rozpoznał odwołanie decyzją z dnia [...]marca 2012 r. Zatem w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż organ rozpoznał środek odwoławczy wniesiony z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony. Tym samym dokonał weryfikacji w zwykłym postępowaniu odwoławczym decyzji, od której nie przysługiwał już środek zaskarżenia, albowiem odwołanie zostało wniesione od decyzji posiadającej przymiot ostateczności, a stronie nie został przywrócony termin do złożenia odwołania. Takie działanie organu godzi w przewidzianą w art. 16 § 1 k.p.a. zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych i pozwala na stwierdzenie, że decyzja z dnia [...]marca 2012 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Wykazana przyczyna nieważności zaskarżonej decyzji stanowi okoliczność przesądzającą treść niniejszego rozstrzygnięcia. Sąd nie mógł w tej sytuacji ustosunkować się do merytorycznej argumentacji skargi ani oceniać w tym kontekście decyzji Wojewody [...]z dnia [...]marca 2012 r. Stwierdzając naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji Sąd nie był związany zakazem wydania orzeczenia na niekorzyść skarżącego zgodnie z art. 134 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2012 r. poz. 270 dalej p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. Pkt II wyroku został orzeczony na podstawie art. 152 ww. ustawy, natomiast o kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.