VII SA/Wa 825/19

WyrokWSA w Warszawie2019-10-17

Skład orzekający: Grzegorz Rudnicki, Bogusław Cieśla, Iwona Szymanowicz- Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego są właściwe do prowadzenia postępowania w sprawie uciążliwości generowanych przez pralnię, takich jak hałas, drgania i zapachy, i czy odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest uzasadniona, gdy wnioskodawcy powołują się na przepisy Prawa budowlanego dotyczące stanu technicznego obiektu i jego użytkowania?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego nie mogą przedwcześnie odmawiać wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., jeśli zgłaszane uciążliwości (hałas, drgania) mogą być związane ze stanem technicznym obiektu budowlanego lub jego nieprawidłowym użytkowaniem, co mieści się w kompetencjach organów nadzoru budowlanego na podstawie art. 66 Prawa budowlanego. Odmowa taka jest uzasadniona jedynie w przypadku oczywistych przeszkód prawnych lub faktycznych, a nie na podstawie wstępnych, niezweryfikowanych ustaleń co do meritum sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie uciążliwości generowanych przez pralnię (hałas, drgania, zapachy). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że uciążliwości nie są wynikiem robót budowlanych ani nieprawidłowego utrzymania/użytkowania obiektu, a pochodzą od urządzeń. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymał w mocy postanowienie PINB, stwierdzając, że przekraczanie norm hałasu wykracza poza uprawnienia organów nadzoru budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) uchylił oba postanowienia, uznając, że organy przedwcześnie odmówiły wszczęcia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 października 2019 r. sprawy ze skargi S. van de B. i A. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz S. van de B. i A. K. solidarnie kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem Nr [...] znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: PINB, organ I instancji), działając na podstawie art. 61a § 1 oraz art. 123 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm., dalej: p.b.), odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek S. von de B. i A. K. (dalej: strony, skarżący, wnioskodawcy) w sprawie uciążliwości generowanych przez pralnię "[...]", usytuowaną w lokalu [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, położonym na działce nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W.. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia: Pismem z 31 grudnia 2018 r. skarżący wnieśli o wszczęcie i przeprowadzenie postępowania w sprawie uciążliwości generowanych przez pralnię "[...]" przy ul. [...] w W.. Wnioskodawcy wnieśli o likwidację uciążliwego hałasu i drgań pochodzących z pralni oraz nieprzyjemnego zapachu pochodzącego z okien pralni, która działa w dni robocze od 7 do 22, czasami również w godzinach nocnych. Powołując treść art. 84 ust. 1 i art. 84a ust. 1 p.b. organ I instancji wywiódł, że uciążliwy hałas i drgania nie są wynikiem prowadzonych robot budowlanych, ani nieprawidłowego utrzymania obiektu lub jego nieprawidłowego użytkowania. Pochodzą od urządzeń zamontowanych w lokalu usługowym. Tym samym nie zaistniały żadne okoliczności uprawniające lub obligujące organ nadzoru budowlanego do prowadzenia postępowania w przedmiocie wskazanym w piśmie skarżących. Nadto z ustaleń PINB wynikało, że było już prowadzone z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie sposobu użytkowania lokalu usługowego na pralnię, zgodności wykonanych miejsc parkingowych z zatwierdzonym projektem budowlanym oraz stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego, w którym ww. pralnia się znajduje. Zakończono je decyzją Nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. W zażaleniu na ww. postanowienie skarżący zarzucili błędną wykładnię art. 84 ust. 1 w związku z art. 84a ust. 1 p.b. oraz pominięcie obowiązków wynikających z art. 66 ust. 1 p.b. i wadliwe, nieusprawiedliwione przyjęcie, że okoliczności opisane we wniosku, a związane z uciążliwością pralni, nie stanowią podstawy do podjęcia działań nadzorczych przez PINB. Nadto zarzucili bezpodstawne i przedwczesne ustalenie, że uciążliwy hałas i drgania pochodzące z pralni nie są wynikiem nieprawidłowego użytkowania lub utrzymania obiektu, co przecież nie mogło być stwierdzone bez przeprowadzenia przez organ jakichkolwiek czynności dowodowych. Dodatkowo podnieśli, że organ błędnie powołał się na decyzję nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. jako podstawę do odmowy wszczęcia postępowania zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a., skoro powyższa decyzja nie odnosiła się swoim zakresem do okoliczności wskazywanych przez strony niniejszego postępowania. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że do obowiązków organu należało nie tylko zweryfikowanie podnoszonych przez wnioskodawców okoliczności co do sposobu użytkowania pomieszczenia pralni, ale przede wszystkim zbadanie tego sposobu użytkowania pomieszczenia pod kątem zgodności z przepisami prawa budowlanego. Tymczasem organ poprzestał na stwierdzeniu, że z pisma wnioskodawców wynika, że uciążliwy hałas i drgania "nie są wynikiem nieprawidłowego utrzymania obiektu lub jego nieprawidłowego użytkowania", więc czynności nadzorcze byłyby bezpodstawne. W piśmie wnioskodawców uciążliwości zostały w sposób szczegółowo opisane i skoro emisja hałasu z pralni w ich lokalu przekracza normy, a także notorycznie dostrzegają oni drgania spowodowane urządzeniami pralni w należącym do nich lokalu, to niewątpliwie musi być to skutkiem użytkowania pomieszczenia pralni. To na organie nadzoru, nie zaś na użytkownikach lokali sąsiednich, spoczywa obowiązek kontroli zgodności z przepisami prawa budowlanego i nawet jeżeli faktycznie pomieszczenie pralni jest użytkowanie prawidłowo, to takie ustalenie winno być poprzedzone odpowiednimi czynnościami kontrolnymi, a nie odgórnym stwierdzeniem, opartym na treści pisma wnioskodawców, opatrznie zresztą zinterpretowanym. W dalszej części wywiedli, że niezrozumiałe jest odmówienie wszczęcia postępowania, skoro art. 66 p.b. przewiduje obowiązek podjęcia rozstrzygnięć nadzorczych także w przypadku użytkowania obiektu budowlanego w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu, bezpieczeństwu mienia lub środowisku. Zdaniem skarżących przenoszenie się drgań z lokalu usługowego pralni oraz notoryczny hałas i uciążliwe zapachy świadczą w sposób jednoznaczny o tym, że pomieszczenie pralni nie jest użytkowane poprawnie. Konieczne jest zatem zbadanie wpływu urządzeń użytkowanych w pralni, np. na konstrukcję budynku, skoro odczuwalne są drgania, lub przeprowadzenie prac budowlanych zmierzających do wyciszenia pomieszczenia pralni. Odmowa wszczęcia postępowania nie może być uzasadniona tym, że w sprawie budynku przy ul. [...] było już prowadzone postępowanie zakończone decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. Z treści uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ nie badał, czy obiekt budowlany jest użytkowany zgodnie z wymogami prawa budowlanego (np. pod kątem emisji drgań czy hałasu), a jedynie kontrolował, czy lokale usługowe są użytkowane pod działalność usługową, bądź inną. Ponadto pozostała część postępowania nadzorczego w ww. sprawie odnosiła się wyłącznie do stanu technicznego instalacji wentylacji mechanicznej w budynku, a więc nie obejmowała okoliczności podnoszonych we wniosku. W konsekwencji skarżący domagali się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Postanowieniem Nr [...] z [...] lutego 2019 r. znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WINB, organ odwoławczy, organ II instancji), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 p.b., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W ocenie organu odwoławczego zakreślony przedmiot postępowania, który odnosi się do uciążliwego hałasu pochodzącego z pralni "[...]", znajdującej się przy ulicy [...] lokal [...] w W., nie może być przedmiotem oceny przed organami nadzoru budowlanego. Przekraczanie granic emisji hałasu powodowanego prowadzoną działalnością gospodarczą wykraczają poza uprawnienia organów nadzoru budowlanego. Pochodzący z lokalu hałas nie jest skutkiem działania urządzeń budowlanych i jako taki nie może być przedmiotem postępowania prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego. Podnoszona przez skarżących kwestia może być rozstrzygana na gruncie prawa cywilnego bądź przed właściwym do tego organem administracji publicznej. Organ odwoławczy ustalił, że pismem z 21 listopada 2018 r. PINB zwrócił do Zarządu Dzielnicy [...] wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu z [...] października 2018 r. z uwagi na brak kompetencji do jego rozpatrzenia. Zdaniem WINB przed organami nadzoru budowlanego może toczyć się postępowanie w zakresie hałasu, niemniej jednak w ramach takiego postępowania organy nadzoru budowlanego mogą badać jedynie zgodność z prawem robót budowlanych wygłuszających lokal, ewentualnie stan techniczny obiektu (w tym w zakresie prawidłowej izolacji akustycznej przegród konstrukcyjnych), nie mogą takiego postępowania rozszerzać na hałas powodowany zbyt intensywnym użytkowaniem lokalu. Dlatego też ww. postępowanie nie może świadczyć o tym, że sprawą organu nadzoru budowlanego jest kwestia zbyt głośnego użytkowania lokalu. Co więcej, urządzenia i maszyny używane w spornym lokalu nie są urządzeniami technicznymi obiektu budowlanego. Z tych względów nie jest możliwe dokonanie oceny, czy tak przekroczony dopuszczalny poziom hałasu był wynikiem prawidłowości robót budowlanych związanych z wygłuszeniem, ewentualnie stanem technicznym spornego lokalu, czy tylko zbyt intensywną pracą urządzeń, która wówczas stanowić będzie podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego przed organem nadzoru budowlanego. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli skarżący, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia go poprzedzającego. Zarzucili naruszenie: a) art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. i art. 61a § 1 k.p.a., które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, a mianowicie wadliwe utrzymanie w mocy postanowienia PINB o odmowie wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy nie zachodziły ku temu przesłanki prawne i faktyczne, w szczególności zaś zaniechanie wszczęcia postępowania administracyjnego doprowadziło do przedwczesnego i arbitralnego wniosku organów obu instancji, że okoliczności opisywane przez skarżących nie mogą stanowić podstawy do podjęcia działań kontrolnych przez organy nadzoru budowlanego, a nadto - mimo braku przeprowadzenia jakichkolwiek czynności kontrolnych - organy obu instancji bezpodstawnie uznały, że hałas i drgania pochodzące z lokalu pralni "[...]" są wynikiem "zbyt intensywnego" użytkowania tego lokalu, co jest poza kognicją organów nadzoru budowlanego; b) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz niepodjęcie działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czego skutkiem była niezasadna odmowa wszczęcia postępowania administracyjnego i uchylenie się od obowiązków ustawowych organów nadzoru budowlanego wynikających z art. 84 i nast. oraz art. 66 p.b.; c) art. 107 § 3 w związku z art. 15 k.p.a. poprzez brak odniesienia się organu II instancji do wszystkich argumentów podniesionych przez skarżących w zażaleniu, zwłaszcza w zakresie drgań przenoszonych z lokalu pralni na mieszkanie skarżących oraz wadliwego powołania się przez PINB na decyzję [...] z [...] sierpnia 2018 r. jako postawę odmowy wszczęcia postępowania; tymczasem organ II instancji skupił się w zasadzie wyłącznie na materii nadmiernego hałasu, co zresztą i tak nie doprowadziło do prawidłowego rozstrzygnięcia, jakim winno być wszczęcie i przeprowadzenie postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że opisane we wniosku o wszczęcie postępowania okoliczności dotyczyły zarówno nadmiernego hałasu emitowanego przez działalność pralni, jak i nieprzyjemnych wyziewów oraz drgań występujących w mieszkaniu należącym do skarżących i w innych pomieszczeniach budynku. Natomiast zażalenie złożone na postanowienie PINB dotyczyło nie tylko wadliwej interpretacji i zastosowania przepisów prawa budowlanego, ale także wadliwego powołania się na decyzję [...] z [...] sierpnia 2018 r. W zaskarżonym postanowieniu WINB ograniczył się tymczasem jedynie do wskazania, że "zakreślony przedmiot postępowania, który odnosi się do uciążliwego hałasu pochodzącego z pralni (...) nie może być przedmiotem oceny przed organami nadzoru budowlanego". Zdaniem skarżących arbitralnie WINB potraktował uciążliwości generowane przez pralnię znajdującą się poniżej mieszkania skarżących, uznając odgórnie i bez wyraźnego, przekonującego uzasadnienia, że z pewnością uciążliwości te są spowodowane "nadmiernym użytkowaniem" lokalu, a więc pozostają poza kognicją organów nadzoru budowlanego. Żaden przedstawiciel organu nie był jednak w lokalu pralni i nie mógł stwierdzić, w jaki sposób jest on faktycznie użytkowany, jak usytuowane i podłączone są urządzenia, czy ich położenie nie wpływa na stan konstrukcji budynku, z jakich przyczyn w lokalach sąsiadujących z pralnią odczuwalny jest nie tylko nadmierny hałas, ale także drgania - a skoro odczuwalne są notoryczne drgania, to być może jednak urządzenia pralni nie zostały umiejscowione w odpowiedni sposób i może mieć to wpływ na stan konstrukcji obiektu budowlanego. Odgórne przyjęcie okoliczności "zbyt intensywnego użytkowania" lokalu pralni doprowadziło organ II instancji do zdecydowanie przedwczesnego i arbitralnego wniosku, że nie ma potrzeby badania stanu technicznego obiektu, w szczególności zaś prawidłowej izolacji akustycznej przegród konstrukcyjnych. Ponadto, skoro zdaniem organów obu instancji uciążliwość działalności pralni jest wynikiem "zbyt intensywnego" użytkowania lokalu, to tym bardziej należało zbadać sposób tego użytkowania, albowiem kognicja organów nadzoru budowlanego w tym zakresie wynika z art. 66 ust. 1 pkt 2 p.b. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, istotnych wad w prowadzonym postępowaniu, przyczyn stwierdzenia nieważności postępowania lub wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 1 – 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.). Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia wymienionych wyżej kryteriów, Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie WINB z [...] lutego 2019 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z [...] stycznia 2019 r. o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem w przypadku, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że przez inne uzasadnione przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1 k.p.a., należy rozumieć takie, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło rozstrzygnięcie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Z tych względów w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym (por. wyrok WSA w Olsztynie z 13 grudnia 2011 r., II SA/Ol 893/11, LEX nr 1094438). W innych przypadkach tylko w toku wszczętego postępowania można dokonać niezbędnych ocen w zakresie treści prawa materialnego, odnoszących się do praw podmiotu wnoszącego żądanie. Załatwienie takiego żądania następować powinno w drodze wydania decyzji. Może to być decyzja o umorzeniu postępowania, gdy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego okaże się, że wniosek pochodzi od podmiotu niemającego legitymacji materialnej do jego złożenia albo brak jest podstaw prawnych do ingerencji w trybie nadzoru budowlanego. W rozpoznawanej sprawie powodem odmowy wszczęcia postępowania przez organ I instancji było uznanie, że brak jest materialnoprawnej podstawy do rozpatrzenia żądania. Organ ten uznał, że z uwagi na fakt, że uciążliwy hałas i drgania nie są wynikiem prowadzonych robót budowlanych, ani nieprawidłowego utrzymania obiektu lub jego nieprawidłowego użytkowania, bo pochodzą od urządzeń zamontowanych w lokalu usługowym, to nie jest właściwy do prowadzenia postępowania. Ponadto prowadzone było już postępowanie w sprawie sposobu użytkowania lokalu usługowego – pralni oraz stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego, w którym się ona znajduje. Postępowanie to zakończyło się wydaniem decyzji Nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. nakazującej Wspólnocie Mieszkaniowej [...] usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym instalacji wentylacji mechanicznej. Z kolei organ II instancji nie odniósł się do kwestii powagi rzeczy rozstrzygniętej, uzasadniając odmowę wszczęcia tym, że zgłaszane przez skarżących uciążliwości nie mogą być przedmiotem oceny przed organami nadzoru budowlanego. Zdaniem Sądu organy przedwcześnie uznały, że zachodzi przedmiotowa przesłanka upoważniającą organ nadzoru budowlanego do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie uciążliwości generowanych przez pralnię "[...]", w rozumieniu art. 61a § 1 k.p.a. Przede wszystkim przedwczesne jest stanowisko organów, że nie są właściwe do rozstrzygania w sprawie niniejszej. Zwrócić należy uwagę, że celem złożonego przez skarżących wniosku o wszczęcie postępowania było ustalenie, czy działalność prowadzona w lokalu [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, położonym przy ulicy [...] w W., jest dostosowana do wymogów prawa budowlanego. Wątpliwości swoje skarżący uzasadnili generowanymi przez pralnię uciążliwościami w postaci ponadnormatywnego hałasu, drgań oraz nieprzyjemnych zapachów. Jako prawną podstawę swego żądania skarżący powoływali art. 66 ust. 1 p.b. Zgodnie z tym przepisem w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Zdaniem Sądu przepis ten – na płaszczyźnie problemu hałasu i drgań – należy interpretować w kontekście przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2019 poz. 1065 t.j., dalej: rozporządzenie MI z 2002 r.). Stosownie do § 96 ust. 1 ww. rozporządzenia, pomieszczenie techniczne, w którym są zainstalowane urządzenia emitujące hałasy lub drgania, może być sytuowane w bezpośrednim sąsiedztwie pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania rozwiązań konstrukcyjno - materiałowych, zapewniających ochronę sąsiednich pomieszczeń przed uciążliwym oddziaływaniem tych urządzeń. Ponadto ustawodawca w Dziale IX tego rozporządzenia w przepisach § 323 - § 327 przewidział ochronę użytkowników lub ludzi znajdujących się w sąsiedztwie budynku i urządzeń przed hałasem i drganiami, których poziom stanowiłby zagrożenie dla zdrowia, a także uniemożliwiałby im pracę, odpoczynek i sen w zadowalających warunkach. Zgodnie z tymi przepisami budynek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnego w Polskich Normach poziomu hałasu i drgań w pomieszczeniach innych budynków podlegających ochronie przeciwhałasowej i przeciwdrganiowej, w tym budynków mieszkalnych - § 326 ust. 1 ww. rozporządzenia (por. również wyrok WSA w Białymstoku z 22 marca 2018 r., II SA/Bk 937/17, wyrok WSA we Wrocławiu z 9 sierpnia 2012 r., II SA/Wr 357/12, publ. CBOSA). Wnioskodawcy w treści wniosku z 21 grudnia 2018 r. kierowanego do PINB wyraźnie wskazali na właściwość organów nadzoru budowlanego (czy działalność pralni jest dostosowana do wymogów prawa budowlanego). W dalszej części wskazują na uciążliwy hałas i drgania pochodzące z pralni, co w świetle przepisów rozporządzenia MI z 2002 r., treści art. 66 p.b. w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. nie pozbawia organów nadzoru budowlanego do wszczęcia stosownego postępowania w ramach swoich kompetencji (art. 83 ust. 1 i ust. 3 p.b.). Taką przeszkodą nie jest również wniosek skarżących do organu gminy z 17 października 2018 r. o wydanie decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu w trybie art. 115a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2016 r. poz. 672). Każdy z tych organów może wydać decyzję w ramach swojej właściwości rzeczowej i na podstawie innych przepisów prawnych. W kontekście powyższych rozważań zgodzić należy się ze skarżącymi, że w sprawie nie poczyniono ustaleń co do tego, czy uciążliwy hałas i drgania nie są wynikiem nieprawidłowego stanu technicznego obiektu, w szczególności np. nieprawidłowej izolacji akustycznej przegród konstrukcyjnych, czy też nieprawidłowego utrzymania lub użytkowania pomieszczenia pralni. Uznanie przez organ odwoławczy, że wskazywane we wniosku o wszczęcie postępowania uciążliwości spowodowane są "nadmiernym użytkowaniem" lokalu jest powierzchownym potraktowaniem tego wniosku, skutkującym podjęcie przedwczesnej decyzji o odmowie wszczęcia postępowania w trybie nadzoru budowlanego. Sąd dostrzegł również brak konsekwencji w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego. Na stronie 3 decyzji organ ten stwierdza, że uciążliwy hałas nie może być przedmiotem oceny przed organami budowlanego, albowiem przedmiot ten wykracza poza uprawnienia organów nadzoru budowlanego. Natomiast na następnej stronie organ wywodzi, że "przed organami nadzoru budowlanego może toczyć się postępowanie w zakresie hałasu, niemniej jednak w ramach tego postępowania organy nadzoru budowlanego mogą badać jedynie zgodność z prawem robót budowlanych wygłuszających lokal ewentualnie stan techniczny obiektu (w tym w zakresie prawidłowej izolacji akustycznej przegród konstrukcyjnych), nie mogą takiego postępowania rozszerzać na hałas powodowany zbyt intensywnym użytkowaniem lokalu". Z treści zaskarżonego i poprzedzającego je postanowienia wynika, że organy orzekające w tej sprawie nie zbadały właśnie tych przesłanek, które WINB wymienił, wskazując zakres postępowania mogącego się toczyć przed organami nadzoru budowlanego. Jednocześnie w tym zakresie nieprawidłowo zinterpretowały złożoną przez wnioskodawców kserokopię sprawozdania z pomiarów hałasu emitowanego przez urządzenia pralni w budynku przy ul. [...] w W. do pomieszczeń lokalu nr [...], należącego do skarżących. Z uzasadnień postanowień organów obu instancji nie wynika nadto, aby postępowanie prowadzone w sprawie niniejszej oraz postępowanie zakończone decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. miały tożsamy przedmiot postępowania. W szczególności nie wynika z nich, by poprzednio prowadzone postępowanie dotyczyło uciążliwego hałasu i drgań. Zlecona na potrzeby tamtego postępowania "Opinia techniczna – pralnia w budynku mieszkalnym wielorodzinnym z garażem podziemnym przy ul. [...] w W." opracowana przez T. T. miała na celu określenie prawidłowości pracy instalacji wentylacji w lokalu pralni oraz sposób jej wykonania (por. k. 76 akt administracyjnych) i tylko do tej kwestii odniósł się organ I instancji w uzasadnieniu decyzji nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. Podkreślić przy tym należy, że z wniosku wszczynającego niniejszą sprawę wynika nie tyle chęć podważania decyzji nr [...] z [...] sierpnia 2018 r., co kwestionowanie aktualnej, uciążliwej dla skarżących sytuacji odnoszącej się do hałasu i drgań powodowanych przez pralnię, położoną poniżej ich lokalu. Jak wynika z akt administracyjnych oraz uzasadnień kontrolowanych postanowień, organy nadzoru budowlanego obu instancji nie podjęły żadnych czynności sprawdzających w tym zakresie, a będących w ich kompetencji. Należy zatem stwierdzić, że organy w istocie przedwcześnie orzekły, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do interwencji na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane. Zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia naruszają więc zasady ogólne postępowania administracyjnego, o których mowa w art. 6 - art. 9 k.p.a. oraz przepisy art. 61a § 1, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy naruszył nadto art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 15 k.p.a. W ocenie Sądu naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ powinien był wszcząć postępowanie, zgromadzić materiał dowodowy i dopiero potem podjąć stosowne rozstrzygnięcie. Ponownie rozpoznając sprawę organ nadzoru budowlanego podejmie czynności kontrolne zgodnie z powyższymi wytycznymi. Jednocześnie zweryfikuje, w jakim zakresie zachodzi tożsamość sprawy administracyjnej objętej przedmiotowym żądaniem wnioskodawców z innym postępowaniem dotyczącym robót budowlanych przy rzeczonym budynku, zakończonym ostateczną decyzją z [...] sierpnia 2018 r. Nr [...] (ewentualnie w zakresie nieprzyjemnego zapachu pochodzącego z okien pralni). W zależności od całokształtu ustaleń wyda stosowne rozstrzygnięcie, czy określone we wniosku uciążliwości faktycznie wymykają się kontroli organów administracji publicznej z uwagi na to, że stanowią immisje, czy też konieczne jest podjęcie władczych działań administracyjnych w tym zakresie z uwagi na to, że obiekt budowlany (lokal, w którym znajduje się pralnia) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b.) albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku (art. 66 ust. 1 pkt 2 p.b.). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie 2 wyroku na podstawie art. 200, art. 202 § 2, art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło