VII SA/Wa 826/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Tomasz Janeczko, Sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant starszy sekr. sąd. Sylwia Rosińska - Czaykowska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2019 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. znak [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2019r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. działając w oparciu o art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a.- ustawy z 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 1 i 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r. poz. 570), po rozpatrzeniu odwołania J. M. od decyzji Prezydenta W. z . grudnia 2018 r. znak: [...] orzekającej o zatrzymaniu J. M. prawa jazdy kategorii AM,BI,B,Dl,D, nr [...] o zobowiązaniu do zwrotu ww. prawa jazdy i nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podjętego orzeczenia organ wskazał, że [...] października 2018 r. do Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich Urzędu W. w Dzielnicy W.wpłynął wniosek Komendanta [...] Policji nr [...] z [...] września 2018 r. o sprawdzenie kwalifikacji J.M. do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień w związku z otrzymaniem łącznie 34 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od [...] października 2016 r. do [...] marca 2017 r. Pismem z [...] października 2018 r., znak: [...] Prezydent W. zawiadomił J. M. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania prawa jazdy kategorii AM,BI,B,Dl,D, nr [...] w związku z przekroczeniem przez niego liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Następnie [...] grudnia 2018 r. Prezydent W. wydał decyzję znak: [...] o zatrzymaniu J.M.prawa jazdy kategorii AM, BI, B, Dl, D, nr [...], o zobowiązaniu do zwrotu ww. prawa jazdy i nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożył J. M. zarzucając naruszenie: 1) art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz innych ustaw poprzez niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy zgodnie z art. 136 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami dane o ilości punktów karnych winny być usunięte z ewidencji z upływem roku, a więc przed datą wszczęcia niniejszego postępowania administracyjnego, 2) art.. 136 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami przez jego niezastosowanie co skutkowało bezzasadnym wszczęciem postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy dane o ilości punktów karnych winny być usunięte z ewidencji z upływem roku, a więc przed datą wszczęcia niniejszego postępowania administracyjnego, 3) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewystarczające przeprowadzenie postępowania dowodowego służącego wyjaśnieniu okoliczności związanych z ustaleniem przesłanek z art. 136 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami, 4) art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niedopuszczenie udziału strony w postępowaniu, nieustosunkowanie się w decyzji do stanowiska strony m.in. wniosku o zawieszenie postępowania. Skarżący wniósł o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji oraz o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i umorzenie niniejszego postępowania administracyjnego. Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że z ww. wniosku Komendanta [...] Policji o sprawdzenie kwalifikacji J. M. do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień w związku z otrzymaniem łącznie 34 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od [...] października 2016 r. do [...] marca 2017 r. wynika, że naruszenie, które spowodowało przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów miało miejsce[...] lutego 2017 r. Zgodnie z art. 136 ust. 1 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 978 z późn. zm.) w przypadku gdy naruszenia przepisów ruchu drogowego popełnione przed dniem określonym w komunikacie, o którym mowa w art. 12 ust. 2 ustawy z 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 957), skutkowały przekroczeniem liczby 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, a w przypadku kierowców, którzy dopuścili się tych naruszeń w okresie jednego roku od wydania po raz pierwszy prawa jazdy - liczby 20 punktów, stosuje się tryb postępowania oraz skutki według stanu prawnego na dzień popełnienia naruszenia powodującego przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów. W tym celu Policja może przetwarzać dane zgromadzone w trybie art. 130 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Stan prawny z [...] lutego 2017 r. przewidywał następujący tryb postępowania i skutki, które mają zastosowanie w niniejszej sprawie. Art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541) - stanowi, że do dnia wskazanego w komunikacie, który minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, określającego termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa rozdziale 15 ustawy zmienianej w art. 5, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej p.r.d. Kolegium stwierdziło, że decyzja wydawana przez właściwego starostę (w niniejszej sprawie Prezydenta W.) nie jest decyzją wydawaną w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to, że w przypadku zaistnienia wskazanej przesłanki, to jest gdy organ poweźmie wiążącą informację o przekroczeniu przez kierowcę liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, to zobowiązany jest wydać decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy. J. M. przekroczył liczbę 24 punktów, a w związku z tym Prezydent W. miał obowiązek wszcząć postępowanie i orzec o zatrzymaniu prawa jazdy. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r. poz. 488) organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyłaby 24 punkty, a w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 ustawy - 20 punktów. Z pisma Komendy [...] Policji z [...] grudnia 2018 r. wynika, że punkty nie zostały usunięte z ewidencji po upływie 1 roku od dnia naruszenia, ponieważ w okresie od [...] października 2016 r. do [...] marca 2017 r. J. M. dopuścił się naruszeń, za które liczba punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyłaby 24 punkty, co jest zgodne z ww. rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z 25 kwietnia 2012 r. Rozporządzenie to w § 9 daje możliwość osobie zainteresowanej uzyskania od Policji ustnej informacji lub zaświadczenia o wpisach w ewidencji, ostatecznych i tymczasowych, dotyczących punktów odpowiadających dokonanym przez siebie naruszeniom. Informacji udziela się lub zaświadczenie wydaje się w każdej jednostce organizacyjnej Policji posiadającej odpowiednie możliwości techniczne. Zatem skarżący mógł z własnej inicjatywy wystąpić do organu o udzielenie informacji o posiadanych punktach. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] sierpnia 2013 r., sygn. I OSK 855/12 wskazano, że ani starosta, ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze, prowadząc postępowania w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Jeżeli jedynie komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji a więc w drodze czynności materialno- technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, to kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność (publ. Baza orzeczeń CBOIS). Zatem organy administracyjne w postępowaniu w sprawie zatrzymania prawa jazdy związane są liczbą punktów wpisanych do ewidencji kierowców. Ponieważ organ, do którego wpływa wniosek właściwego komendanta jest nim związany, to nie jest uprawniony do weryfikowania, czy wpisy ostateczne na dzień sporządzenia wniosku nadal są ujęte w ewidencji, czy też w okresie po skierowaniu wniosku nastąpiło ich wykreślenie. Innymi słowy, starosta (w tym przypadku Prezydent W. ) w ramach postępowania wyjaśniającego nie jest uprawniony do tego, aby podważać skuteczność wpisów ostatecznych w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Próby kwestionowania prawidłowości dokonanych wpisów, skarżący może podejmować w innym postępowaniu prowadzonym przed organami Policji. Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Kolegium wskazało, że organ I instancji pismem z [...] października 2018 r., znak:[...] zawiadomił J. M. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania prawa jazdy kategorii AM,BI,B,Dl,D, nr [...], w związku z przekroczeniem przez niego liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Organ pouczył także o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Pismo zostało skutecznie doręczone skarżącemu [...] października 2018 r. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby skarżący składał wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego. Odnosząc się do wniosku o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, Kolegium stwierdziło, że jest on bezpodstawny. Organ administracji, który otrzymuje prawidłowo sporządzony wniosek właściwego komendanta Policji o sprawdzenie kwalifikacji wskazanego kierowcy, nie ma kompetencji do weryfikowania zasadności ukarania za poszczególne wykroczenia drogowe, czy też gromadzenia dokumentów potwierdzających popełnienie tych wykroczeń, jako że podejmowanie takich działań przez właściwego starostę naruszałoby kompetencje Policji. Zgodnie z art. 135 k.p.a. organ odwoławczy może w uzasadnionych przypadkach wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji. Przesłanka "uzasadnione przypadki" jest na pojęciem nieostrym i podlega ocenie organu odwoławczego w ramach uznania administracyjnego. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lutego 2012 r. (II OSK 2562/11, Legalis) "w trybie art. 135 k.p.a. organ odwoławczy nie podważa zasadności czy zgodności z prawem nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, lecz stwierdzając istnienie uzasadnionego przypadku, wstrzymuje możliwość jej wykonania przed uzyskaniem cechy ostateczności". Do "uzasadnionych przypadków", w rozumieniu art. 135 k.p.a., stanowiących podstawę do wstrzymania natychmiastowej wykonalności zalicza się: prawdopodobieństwo wadliwości decyzji nieostatecznej, wywołanie przez wykonanie decyzji nieodwracalnych skutków prawnych, zmianę okoliczności uzasadniających nadanie rygoru (zob. B. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarz, 2009, s. 482). Zdaniem Kolegium w niniejszej sprawie nie występuje żadna z ww. przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. W podsumowaniu Kolegium stwierdziło, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy jest prawidłowa i jak wynika z akt postępowania została wydana po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, w którym strona miała zapewnione prawo czynnego udziału. W tych warunkach uzasadnione było utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na powyższe orzeczenie wniósł J.M.. Zarzucił naruszenie 1) art. 136 ust. 1 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami poprzez niezastosowanie, 2) w zw. z art. 7 ust. 1 pkt. 5 ustawy z 20 marca 2015r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz innych ustaw przez ich niewłaściwe zastosowanie, co skutkowało bezzasadnym wszczęciem postępowania administracyjnego, w sytuacji, gdy dane o ilości punktów karnych J. M.winny być usunięte z ewidencji z upływem roku, a więc przed datą wszczęcia niniejszego postępowania administracyjnego; art. 10 k.p.a. w zw. z art. 42 §1 k.p.a. poprzez: nie pouczenie skarżącego o możliwości kwestionowania i zaskarżenia wpisów Komendanta [...] Policji o wpisach punktów, co miało wpływ na treść orzeczenia, albowiem skarżący nie wiedząc o ilości punktów karnych w rejestrze policji nie zaskarżył wpisu, co mogło skutkować zakwestionowaniem w postępowaniu sądowo-administracyjnym prawidłowości dokonanych wpisów na dzień wydawania decyzji, a finalnie umorzeniem postępowania, nie odniesienie się do zarzutu naruszenia art. 61 §4 kodeks postępowania administracyjnego poprzez wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania prawa kat. "AM, BI, B, Dl, D nr [...], naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3, art. 11 k.p.a. poprzez nie wystarczające przeprowadzenie postępowania dowodowego art. 135 k.p.a. poprzez niewstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji z uwagi na nieodwracalne skutki dla skarżącego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organów obu instancji w całości, zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. Zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został rozstrzygnięty odrębnie . Stanowisko skarżącego znalazło rozwinięcie w uzasadnieniu skargi . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wcześniej prezentowane. - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone orzeczenie odpowiada przepisom prawa. Sąd w pełni podziela ustalenia i argumentację organu, które legły u podstaw rozstrzygnięcia podjętego w zaskarżonym orzeczeniu. Ocenia je jako prawidłowe, wyczerpujące. Przyjmuje za własne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zasadnie stwierdziło, że wniosek Komendanta [...] Policji o sprawdzenie kwalifikacji J. M. związany był z otrzymaniem łącznie 34 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od [...] października 2016 r. do [...] marca 2017 r. przy czym naruszenie, które spowodowało przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów miało miejsce 1 lutego 2017 r. Organ prawidłowo zastosował art. 136 ust. 1 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 978 z późn. zm.) ,zgodnie z którym w przypadku gdy naruszenia przepisów ruchu drogowego popełnione przed dniem określonym w komunikacie, o którym mowa w art. 12 ust. 2 ustawy z 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 957), skutkowały przekroczeniem liczby 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, a w przypadku kierowców, którzy dopuścili się tych naruszeń w okresie jednego roku od wydania po raz pierwszy prawa jazdy - liczby 20 punktów, stosuje się tryb postępowania oraz skutki według stanu prawnego na dzień popełnienia naruszenia powodującego przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów. W tym celu Policja może przetwarzać dane zgromadzone w trybie art. 130 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541) - stanowił, że do dnia wskazanego w komunikacie, który minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, określającego termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa rozdziale 15 ustawy zmienianej w art. 5, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej p.r.d. I nie jest to decyzją wydawaną w ramach uznania administracyjnego. Zarzuty skargi są co do zasady są powtórzeniem tych, które skarżący zgłaszał w postępowaniu odwoławczym. Zostały wnikliwie i prawidłowo odparte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd podkreśla – punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa a art. 14 ust. 1 pkt 3-20 ww. ustawy. Zauważmy, że jak wynika z dokumentów zebranych w toku postepowania administracyjnego, skarżący przekroczył 24 punkty karne w okresie zaledwie od [...] października 2016r., do [...] marca 2017r., przy czym faktyczne przekroczenie miało miejsce już 1 lutego 2017r. Wbrew stanowisku skarżącego uzasadnienie zaskarżonej decyzji w pełni odpowiada dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. zarówna w zakresie stanu faktycznego, który ustalony został z poszanowaniem zasad opisanych w art. 7, 77 k.p.a. jak również w zakresie uzasadnienia prawnego. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).