VII SA/Wa 830/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant J. P., po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2007 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania skargę oddala. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2007r.,znak [...], Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania J. G. od decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r., znak: [...] wydanej z upoważnienia Prezydenta W., odmawiającej po wznowieniu postępowania uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r, znak: [...], wydanej z upoważnienia Prezydenta W., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej spółce M. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym przy ul. [...] (dz. ew. nr [...] z obrębu [...]) w W. - uchylił decyzje organu pierwszej instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Opisaną wyżej decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r, zatwierdzono projekt budowlany i udzielono spółce M. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu [...] stycznia 2006 r. Na skutek wniosku J. G. i J. C., którzy podnieśli, że jako właściciele działki nr [...], sąsiadującej z inwestycją nie brali bez własnej winy, udziału w postępowaniu organu I instancji, postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r.. znak: [...] wydanym z upoważnienia Prezydenta W. [...] wznowiono postępowanie w sprawie zakończonej w/w ostateczną decyzją nr [...]. Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r., znak: [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta W., odmówiono, po wznowieniu postępowania, uchylenia opisanej wyżej decyzji nr [...]. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono, iż fakt wydania decyzji nr [...] bez udziału wszystkich osób będących stronami postępowania nie wpływa na jej treść. Działka nr [...] nie może stanowić samodzielnie działki budowlanej w świetle zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Małe wymiary działki uniemożliwiają jej zagospodarowanie. Organ pierwszej instancji wskazał, że podstawę prawną jego rozstrzygnięcia stanowi art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 k.p.a 2 Odwołanie od powyższej decyzji wniosła J. G., podnosząc, że decyzja o pozwoleniu na budowę zapadła z naruszeniem warunków technicznych, oraz uzasadnionych interesów właścicieli działki nr [...], poprzez uniemożliwienie jej przyszłej zabudowy. W wyniku rozpoznania odwołania zapadła, zaskarżona w niniejszym postępowaniu, decyzja Wojewody [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stopnia wojewódzkiego stwierdził, że organ I instancji, błędnie wskazał przepisy art. 151§ 2 i art.146 § 2 k.p.a , jako stanowiące podstawę prawną kwestionowanego rozstrzygnięcia. Zgodnie z brzmieniem art. 151 § 2 k.p.a , gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. W takiej sytuacji organ pierwszej instancji powinien wydać decyzję stwierdzającą, iż rozstrzygnięcie badane w postępowaniu wznowieniowym zostało wydane z naruszeniem prawa oraz odmówić jego uchylenia. Tymczasem organ I instancji, wydając na podstawie w/w przepisów k.p.a ograniczył się wyłącznie do odmowy uchylenia decyzji, a więc w istocie zastosował art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a . zatem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 151 § 2 i art. 146 § 2 k.p.a ,co przesądza o konieczności jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Ponadto, Wojewoda [...] zauważył, że oprócz żądania wznowienia postępowania złożono też wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę , który nie został rozpatrzony przez organ pierwszej instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Wojewody [...], wniosła J. G., dochodząc uchylenia tej decyzji i zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazała, wady decyzji pozwolenia na budowę - nie zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 w/w Rozporządzenia Ministra Infrastruktury ściana wschodnia budynku z otworami okiennymi i drzwiowymi projektowana jest 30 cm od-granicy działki, zatem na jej działce nie można będzie wybudować budynku ze "ślepą" ścianą, gdyby zgodnie z nim "ślepa" ściana sąsiada znajdowała się w granicy Ponadto, zdaniem skarżącej Wojewoda [...] nietrafnie sugeruje zastosowanie art.146 § 2 kpa, gdyż we wznowionym postępowaniu organ nie może 3 zastosować przytoczonego artykułu, jeśli strona bez własnej winy nie uczestniczyła w procesie. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje . Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie , zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa, które miałoby skutkować jej uchyleniem. Przede wszystkim należy podkreślić, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania jest odstępstwem od zasady trwałości decyzji administracyjnych. Wznowienie postępowania to instytucja stwarzająca możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, zakończonej decyzja ostateczną jeżeli postępowanie , w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadą prawną (art.145k.p.a). Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania uzależnione jest od wystąpienia dwóch przesłanek. Pierwszą jest załatwienie sprawy decyzją ostateczną, natomiast drugą jest wystąpienie co najmniej jednej z wyczerpująco wymienionych w art. 145 § 1 oraz art. 145 a k.p.a wad decyzji administracyjnych lub postanowień. Katalog przyczyn wznowienia wymieniony w art. 145 § 1 i art. 145 a k.p.a ma charakter zamknięty, co oznacza, iż wznowienie postępowania nie jest dozwolone z jakichkolwiek innych przyczyn. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną można podzielić na dwie fazy. Pierwsza z nich polega na badaniu formalnych podstaw wznowienia, a w efekcie wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a ) lub decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a ). Ocena formalnych podstaw wznowienia sprowadza się do badania, czy żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę, czy powołuje ona podstawy wznowienia wymienione w art. 145 § 1 k.p.a oraz czy został zachowany 4 termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, określony w art. 148 § 1 k.p.a . W toku drugiej fazy postępowania, po wydaniu postanowienia o jego wznowieniu, zgodnie z uregulowaniem zawartym w art. 149 § 2 k.p.a , prowadzone jest postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Tylko na tym etapie możliwy jest wgląd w materialnoprawny przedmiot sprawy, której wznowienie dotyczy. W niniejszej sprawie prawidłowo doszło do wznowienie postępowania, wobec niezawinionego przez strony braku ich udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Po wznowieniu postępowania organ pierwszej instancji zobowiązany był zbadać, czy wadliwość procesowa decyzji ostatecznej wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie prawa materialnego. Sąd podziela stanowisko Wojewody [...] zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ pierwszej instancji błędnie wskazał w swoim rozstrzygnięciu na przepisie art. 151 §2 w zw. z art. 146 §2 k.p.a . Tym samym decyzja organu pierwszej instancji dotknięta była wadą skutkującą jej uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ. Organ pierwszej instancji w swojej decyzji bezpodstawnie ograniczył swoje rozstrzygnięcie do odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji pozwolenia na budowę. Rozstrzygając tak, organ pierwszej instancji de facto oparł się na dyspozycji przepisu art. 151 §1 pkt 1 k.p.a,, która nie ma jednak zastosowania w niniejszej sprawie. Odnosi się bowiem do sytuacji, gdy organ stwierdzi brak podstaw do uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania, na podstawie przepisu art. 145 §1 k.p.a. Zgodnie z przepisem art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., w przypadku stwierdzenia braku podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji na podstawie art. 145 § 1 k.p.a., organ administracji państwowej odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej. W niniejszej sprawie bezsprzeczne jest jednak, że zaistniała przesłanka przewidziana w dyspozycji przepisu art. 145 §1 k.p.a - strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wskazać należy, że po wznowieniu postępowania może zapaść decyzja uchylająca decyzję dotychczasową i orzekająca na nowo o istocie sprawy. Jest to w istocie jedna decyzja zawierająca te dwa elementy. Zostaje ona podjęta, gdy organ ustali choć jedną przyczynę wznowienia, a brak jest jednocześnie przesłanek 5 negatywnych wynikających z dyspozycji przepisu art. 146 kpa . Ta nowa decyzja musi rozstrzygać sprawę w całości. Innym rodzajem decyzji, którą może orzec organ pierwszej instancji, po wznowieniu postępowania, jest stwierdzenie wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa i odmowa jej uchylenia. Organ wydaje ją wtedy, gdy zaszły co prawda przesłanki wznowienia, lecz jednocześnie wystąpiły przesłanki negatywne z art. 146 k.p.a .W uzasadnieniu decyzji stwierdzającej wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa należy wykazać, że wadliwość procesowa nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego, a więc stosując art. 146 § 2 k.p.a. wykazać, że decyzja dotychczasowa posiada jedynie wadliwości formalne, natomiast w całości była pozbawiona wadliwości materialnej. Oznacza to konieczność przeprowadzenia w całości postępowania ograniczonego jedynie tożsamością sprawy, w zakresie przepisów materialnych mających zastosowanie w sprawie (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r, I SA 1289/99, Lex nr 54527). Organ pierwszej instancji , rozpoznając sprawę ponownie, po tym jak została ona przekazana mu przez Wojewodę [...] zgodnie z zaskarżona decyzją, powinien mieć na uwadze powyższe regulacje postępowania wznowieniowego. Sad orzekł jak w sentencji, w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).