VII SA/Wa 84/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2006 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie nakazu rozbiórki. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z [...] sierpnia 2004 roku znak [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata V. A. z kancelarii Adwokackiej ul. [...], kwotę 240,00 zł. oraz kwotę 52,80 zł stanowiącą 22% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, łącznie kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote, osiemdziesiąt groszy). Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2005r., Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w zw. z art. 83. ust. 2. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), po rozpoznaniu odwołania Z. P. od decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r., znak: [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., nakazującej J. i T. P. rozbiórkę samowolnie realizowanej budowy budynku warsztatowego zlokalizowanego na działce przy ul. [...] w O. – umarzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał co następuje: W związku z wnioskiem T. P., w sprawie samowolnie wykonywanych fundamentów przez jego syna Z. P. na działce stanowiącej współwłasność J. i T. P. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej dokonanej na działce przy ul. [...] w O. i zlecił przeprowadzenie kontroli przedmiotowej działki .W dniu 4 maja 2004 r. pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w O., przeprowadzili oględziny na w/w działce, podczas których stwierdzono, że na terenie działki stanowiącej własność J. i T. P. zrealizowana została budowa budynku warsztatowego konstrukcji murowanej z wrotami garażowymi o wymiarach zewnętrznych ok. 21 x 8,5m i wysokości 3,5m . Budynek był w trakcie budowy - wykonano strop nad parterem , rozpoczęto wykonanie wieńca żelbetonowego. .T. P. podał, żę budowę samowolnie realizuje jego syn Z. P., ten zaś oświadczył, że to budowa jego ojca T. P. Powiatowy Inspektor Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004 r., znak: [...] wstrzymał roboty budowlane przy w/w budynku i nałożył na J. i T. P. obowiązek zabezpieczenia terenu przed dostępem osób trzecich oraz budynku przed niszczeniem. Ponadto nałożył obowiązek sporządzenia inwentaryzacji stanu istniejącego i przedstawienia projektu budowlanego budynku, oraz .: 1. zaświadczenia z Referatu Budownictwa Urzędu Miejskiego w O. w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodności obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2. czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami oraz zaświadczeniem o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego autora projektu, 3. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane." Do wykonania powyższych czynności zakreślono termin dwu miesięcy od daty uprawomocnienia się niniejszego postanowienia. Wobec nie wykonania w/w postanowienia z dnia [...] czerwca 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wydał, na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016), decyzję z dnia [...] sierpnia 2004 r., znak: [...] nakazującą J. i T. P. rozbiórkę samowolnie realizowanej budowy budynku warsztatowego zlokalizowanego na działce przy ul. [...] w O. Od powyższej decyzji odwołanie złożył Z. P. -wnosząc o jej cofnięcie. Organ stopnia wojewódzkiego wskazał, że rozpoznając odwołanie kierował się orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego, z dnia 05 lipca 1999 r., sygn. akt: OPS 16/98: "stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 K.p.a. następuje w drodze w rozumieniu art. 28K.p.a. następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a." Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego brak jest podstaw do uznania, że wnoszący odwołanie Z. P. jest stronę postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a. W postępowaniu I instancyjnym Z. P. nie posiadał statusu strony. Wszelkie pisma w sprawie otrzymywał "do wiadomości". Ponadto nieruchomość przy ul. [...] w O. stanowi współwłasność J. i T.P., a Z. P. jest synem P. i nie może udokumentować, że posiada prawa do w/w nieruchomości. Organ wskazał, że interes prawny lub obowiązek legitymujący do udziału w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony ma obiektywny charakter i wynikać musi z ustawowego źródła. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący dochodził uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł, że oczywiście błędne jest stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego , że J. i T. P. są właścicielami przedmiotowej działki , bowiem podobnie jak skarżący dopiero ubiegają się oni stwierdzenie tego prawa przez zasiedzenia. Sprawa w tym przedmiocie toczy się przed Sadem Rejonowym w O. pod sygnaturą [...]. Ponadto skarżący podniósł, że to on jako inwestor wzniósł przedmiotowy budynek, zatem umorzenie postępowania odwoławczego zapadło z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zważył co następuje . Skarga jest zasadna. Zgodnie z dyspozycją art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz.U.nr153,poz.1269 ] sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zdaniem Sądu zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja podlega uchyleniu, bowiem organy dopuściły się naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt.1 lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002r [ DZ.U. nr153, poz.1270] . W ocenie Sądu doszło w sprawie do obrazy przepisów art. 7 i 77 kpa wobec braku dokładnego wyjaśnienia sprawy i wobec braku wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 kpa zobowiązuje organy administracji publicznej prowadzące postępowanie do zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, w ten sposób, by ustalone na jego podstawie okoliczności faktyczne, mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, odpowiadały rzeczywistości i mogły stać się podstawą prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Również zasada opisana w przepisie art. 77 § 1 kpa nakłada na organy obowiązek ustalenia prawdziwego stanu faktycznego na podstawie całościowo zebranego materiału dowodowego. Tylko realizując powyższe zasady organ prowadząc postępowanie administracyjne może trafnie ocenić istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawidłowo rozstrzygnąć o prawach strony . Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że organy dowolnie przyjęły, że J. i T. P. są właścicielami samowolnie zabudowanej nieruchomości. Wskazać należy, że ustalenie tytułu prawnego do nieruchomości powinno zostać poparte, właściwym dokumentem – wypisem z księgi wieczystej, a w przypadku nieruchomości niehipotekowanej wypisem ze zbioru dokumentów. W ocenie Sądu organy nie ustaliły też, kto był inwestorem przedmiotowej samowoli. Okoliczność ta jest o tyle istotna, że przepis art. 52 ustawy Prawo budowlane precyzuje, że nakazany na podstawie art.48 ustawy Prawo budowlane obowiązek rozbiórki obciąża inwestora lub właściciela albo zarządcę obiektu budowlanego. Zdanie Sądu organ II instancji opierając się na stanowisku organu I instancji przedwcześnie odmówił skarżącemu przymiotu strony. Tego przymiotu nie można ocenić bez określenia, czy w/w był inwestorem przedmiotowej samowoli. Rozpoznając sprawę ponownie organ dokona ustaleń w przedmiocie, kto jest właścicielem nieruchomości objętej samowolą. Organ będzie miał na uwadze powyższe rozważania Sądu co do potrzeby urzędowego potwierdzenia prawa własności. Następnie organ ustali w drodze stosownego postępowania dowodowego, kto był inwestorem obiektu budowlanego w ramach samowoli budowlanej. Na podstawie tak przeprowadzonego postępowania organ ponownie rozważy zasadność nakazu rozbiórki z uwzględnieniem prawidłowego określenia podmiotu, którego nakaz miałby dotyczyć. Mając na uwadze powyższą argumentację Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art.145§1 pkt.1 lit. c i art.250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r [Dz.U.153 poz 1270] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi