VII SA/Wa 843/04
WyrokWSA w Warszawie2006-10-17
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Mirosława Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zgoda sąsiada na usytuowanie budynku w mniejszej odległości od granicy działki niż przewidują przepisy techniczno-budowlane, w tym z oknami od strony granicy, może stanowić podstawę do odstąpienia od tych przepisów przy wydawaniu pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Zgoda sąsiada na usytuowanie budynku w mniejszej odległości od granicy działki, nawet z oknami od strony granicy, nie jest wystarczającą podstawą do odstąpienia od bezwzględnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych, takich jak minimalne odległości od granicy działki. W przypadku braku możliwości zachowania tych odległości, konieczne jest uzyskanie zgody w trybie odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych na podstawie art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego, a sama zgoda sąsiada nie zastępuje tej procedury.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Burmistrza Miasta D. z 1995 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego w odległości 3 m od granicy działki sąsiedniej, należącej do R.R. Wojewoda stwierdził nieważność tej decyzji, uznając naruszenie przepisów dotyczących minimalnych odległości od granicy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) uchylił decyzję Wojewody i odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że zgoda sąsiada R.R. na budowę w odległości 3 m od granicy była wystarczająca. Skarżący R.R. wniósł skargę do WSA, kwestionując stanowisko GINB.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2006 r. sprawy ze skargi R.R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej skargę oddala.
Wojewoda [...], po wszczęciu postępowania na wniosek skarżącego R.R., decyzją z dnia [...]03.2004r. stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Miasta D. z dnia [...] grudnia 1995 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej W. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działkach nr. ewid. gr. [...] i [...] w D. przy ul. [...].
Zdaniem Wojewody decyzja Burmistrza Miasta D. z dnia [...] grudnia 1995 r., rażąco narusza przepis § 12 ust. 4 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r. Nr 10 poz. 46).
Jak wynika z projektu zagospodarowania działki [...] i [...] budynek mieszkalny usytuowany został w odległości 3,0 m od granicy działki sąsiedniej R. R. ścianą z otworem okiennym i drzwiowym, co, zdaniem Wojewody , rażąco narusza wskazany wyżej § 12 ust. 4 pkt 1 warunków technicznych.
Zdaniem Wojewody, naruszone zostały również wymogi §12 ust. 5 w/w rozporządzenia, który stanowi, że okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 0,5 m. W w/w obiekcie odległość od granicy, w związku z wykonaniem okapu jest zmniejszona o 70 cm.
Wojewoda wskazał w uzasadnieniu, że oświadczenie sąsiada R.R. z dnia 13 grudnia 1995 r., iż wyraża On zgodę na usytuowanie budynku mieszkalnego w odległości 3 m od granicy jego działki, nie upoważniało organu I instancji do odstąpienia od wymogów określonych w §12 ust. 4 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Zdaniem Wojewody, możliwość zmniejszenia odległości od granicy za zgodą właściciela działki sąsiedniej, odnosi się tylko do sytuacji określonej w § 12 ust. 4 pkt 2, a więc dotyczy ściany bez otworów, która może być w odległości mniejszej niż 3,0 m od granicy.
W innych sytuacjach nie zachowanie wymaganej, minimalnej odległości obiektu od granicy działki możliwe jest wyłącznie na zasadach ustalonych w art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, tj. w drodze odstępstwa od przepisów techniczno- budowlanych, a sama zgoda sąsiada nie stanowi dla organu podstawy do nie stosowania bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa.
Dodatkowo Wojewoda wskazał, że organ naruszył w postępowaniu pierwszoinstancyjnym art. 10§ 1 i 6l§4 Kpa. nie powiadamiając stron o wszczęciu postępowania w tej sprawie.
Po rozpatrzeniu odwołań W.S., S.S. , Z.B. i S.S. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta D. z dnia [...] grudnia 1995 r., znak: [...].
W uzasadnieniu decyzji GINB stwierdził, że trafny jest zarzut skarżących odnośnie dopuszczalności - zgodnie z art. 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie -lokalizacji przedmiotowego budynku, zwróconego w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi i drzwiowymi, w odległości 3 m od granicy, za zgodą właściciela działki sąsiedniej.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuszcza się usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, bądź w odległości mniejszej niż 3 m, lecz nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskana pisemna zgoda jej właściciela.
Projekt budowlany przewiduje usytuowanie przedmiotowego budynku w odległości 3m od granicy działki, na co wyraził pisemną zgodę w oświadczeniu z dnia 13 grudnia 1995 r. właściciel działki sąsiedniej - p. R.R.
W związku z powyższym organ I instancji mylnie stwierdził, że projekt budowlany jest niezgodny z art. 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie biorąc pod uwagę pisemnej zgody p. R.R. na odstąpienie od wskazanych w w/w przepisie odległości.
Natomiast zarzut skarżących, że odległość wypustu dachowego przedmiotowego budynku od granicy działki wynosi 2,85 m nie znajduje odzwierciedlenia w materiale sprawy, bowiem zgodnie z projektem budowlanym okap przedmiotowego budynku zmniejsza jego odległość od działki o 70 cm.
Zgodnie z art. 12 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 0,5 m.
W przedmiotowej sprawie w/w przepis nie będzie miał jednak zastosowania ponieważ podpisanie przez sąsiada oświadczenia o wyrażeniu zgody na budowę przedmiotowego budynku 3 m od granicy, nie zawierającego żadnych ograniczeń, co do jego wymiarów wskazuje, że pozostawił on inwestorowi decyzję w zakresie technicznych rozwiązań, również dotyczących odległości okapu od granicy działki ( por. wyrok NSA z 09.04.2003 r., IV S.A. 2464/01).
Skarżący R.R. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji stwierdził, że pisemne oświadczenie R.R. o wyrażeniu zgody na usytuowanie budynku na sąsiedniej działce w odległości 3 m. od granicy jego działki nie dawało upoważnienia organowi I instancji do odstąpienia od wymogów określonych w § 12 ust. 4 cyt. rozporządzenia. Przepis ten przewiduje bowiem możliwość zmniejszenia odległości od granicy za zgodą właściciela działki sąsiedniej jedynie w odniesieniu do sytuacji określonej w § 12 ust. 4 cyt. rozporządzenia, czyli tylko w przypadku dotyczącym ściany bez otworów, która może być usytuowana w odległości mniejszej niż 3 m od granicy, lecz nie mniejszej niż 1,5 m.
Skoro więc omawiany budynek został usytuowany ścianą z otworem okiennym i drzwiowym w odległości 3 m. od granicy działki sąsiedniej p. R.R., to rażąco naruszono przepis § 12 ust. 4 p-kt 1) cyt. rozporządzenia, bowiem odległość ta winna wynieść w takim przypadku 4 m. i pisemna zgoda na odstąpienie od tej zasady nie mogła mieć dla organu I instancji żadnego znaczenia jako podstawa do wydania decyzji zezwalającej na budowę.
Skarżący zarzuca także, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uznał za zasadne wzruszenie decyzji organu I instancji nie tylko z powodu naruszenia przepisu prawa materialnego, ale także z powodu rażącego naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 10 § 1 i art. 61 § 4 K.p.a. bowiem, że nie powiadomiono stron postępowania o jego wszczęciu przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Przedmiotem oceny Wojewody [...] i Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w postępowaniu nieważnościowym była decyzja Burmistrza Miasta D. z dnia [...] grudnia 1995r. 2000r., znak: [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielającej W.B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działkach nr. ewid. gr. [...] i [...] w D. przy ul. [...].
Sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega na badaniu ich zgodności z prawem i dokonana w tym aspekcie ocena zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do jej uchylenia.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skargi nie można było uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu dające podstawę do jej uchylenia.
Na wstępie należy podnieść, że punktem odniesienia dla oceny legalności decyzji administracyjnej Burmistrza Miasta D. z dnia [...] grudnia 1995r.jest stan rzeczy z chwili jej wydania.
Zgodnie z brzmieniem art. 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r. Nr 10 poz. 46), obowiązującym w dniu orzekania przez Burmistrza D., dopuszczało się usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, bądź w odległości mniejszej niż 3 m, lecz nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskana pisemna zgoda jej właściciela.
Projekt budowlany przewidywał usytuowanie przedmiotowego budynku w odległości 3m od granicy działki. Zachowane zostały określone w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskana pisemna zgoda jej właściciela (oświadczenie właściciela działki sąsiedniej - R.R. z dnia 13 grudnia 1995 r.).
Podpisane przez skarżącego oświadczenie o wyrażeniu zgody na budowę obiektu przy granicy, nie zawierające żadnych ograniczeń co do jego wymiarów, wskazuje, że pozostawili oni inwestorowi decyzję w zakresie technicznych rozwiązań, również dotyczących otworów okiennych w budynku.
W tej sytuacji Sąd stwierdza, że ocena prawna dokonana przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest prawidłowa.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego dot. naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 10 § 1 i art. 61 § 4 K.p.a. wobec nie powiadomienia stron postępowania o jego wszczęciu przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, stwierdzić należy ,że tego rodzaju naruszenie prawa proceduralnego nie stanowi przesłanki nieważnościowej i nie może być podstawą do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu stanowi podstawę wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek strony (art. 145 § 1 pkt 4 kpa) .
Z powyższych względów, Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło