VII SA/Wa 844/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz (spr.), Sędziowie ( WSA, As. WSA Tadeusz Nowak, Grzegorz Czerwiński, , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 maja 2005 r. sprawy ze skargi E. i H. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. znak [...] w przedmiocie orzeczenia o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. znak [...] Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania E. M. od decyzji Nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r. wydanej z upoważnienia Prezydenta [...] dotyczącej wejścia na teren sąsiedni, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że organ pierwszej instancji opisaną decyzją na podstawie art. 27 ust. 2 i 3 oraz art. 82 ust. 2 Prawa budowlanego orzekł o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości tj. działki Nr [...] z obrębu [...] przy ul. N. w W. stanowiącej własność E. M. w celu wykonania robót budowlanych ocieplenia i otynkowania szczytowej ściany budynku usytuowanego w ostrej granicy działki. Okres trwania robót ustalono na 2 tygodnie, a pas niezbędnej działki do zajęcia określono na 1,5m od granicy, przy zachowaniu najmniejszej uciążliwości dla właściciela. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji ponadto podkreślił, że inwestor realizuje budynek na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Ściana budynku usytuowana jest w zbliżeniu 15cm od granicy z działką. Po ociepleniu ściana ta będzie w ostrej granicy z działką sąsiednią. Wobec sprzeciwu właściciele działki na wejście w celu zrealizowania robót ociepleniowych należało stosownie do art. 47 ust 2 Prawa budowlanego wydać powyższe zezwolenie. Organ odwoławczy rozpoznając zarzuty odwołania E.. M. uznał, że sprawa nie została ostatecznie wyjaśniona. Brak jest projektu zagospodarowania działki i wskazania czy projektowane ocieplenie mieści się w granicach działki inwestora. Brak oświadczenia o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca zarzuca, ze realizacja ocieplenia ściany szczytowej z otynkowaniem może spowodować naruszenie granicy działki i utrudnić w przyszłości dobudowanie drugiego bliźniaczego budynku. W ocenie organu odwoławczego winno to być wyjaśnione w ponownym postępowaniu. Skargę na powyższą decyzję złożyli E. i H. O. wnosząc o uchylenie decyzji jako naruszającej prawo. Skarżący podnieśli, że ocieplenie ściany wynosić będzie 10cm i pozostanie całkowicie na działce inwestora. Okap dachu zgodnie z projektem budowlanym dochodzi do granicy działki także jej nie przekraczając, dochodzi do ogrodzenia z siatki, które postawiła E. M.. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko z decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Uchylenie przez organ odwoławczy decyzji pierwszoinstancyjnej nastąpiło bez jakiejkolwiek uzasadnionej podstawy z ewidentnym naruszeniem art. 47 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego. Przepis ten jednoznacznie określa, jakie są kompetencje organu w przypadku konieczności wydania orzeczenia w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych. Uchybienia organu odwoławczego w wydanym rozstrzygnięciu wymaga w ocenie Sądu przytoczenia istoty treści wskazanego przepisu regulującego przedmiotową kwestię: Art. 47 ust. 1 stanowi, iż ,"Jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor winien przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości na wejście..." a ust. 2 " ...w razie nieuzgodnienia warunków, o których mowa w ustępie pierwszym właściwy organ na wniosek inwestora rozstrzyga w drodze decyzji o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, organ określa granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniej nieruchomości." Jest to jedyny przepis w prawie budowlanym całościowo i wyczerpująco regulujący problem prawny uzyskania wejścia na teren sąsiedni przez inwestora w celu wykonania prac budowlanych. Tylko jego treść może być podstawą orzeczenia właściwego organu rozpoznającego wniosek inwestora o urzędowe rozstrzygnięcie problemu, gdy strony zainteresowane nie zdołały dojść do porozumienia. Treść wskazanego przepisu art. 47 Prawa budowlanego miał na uwadze organ pierwszej instancji wydając decyzję Nr [...], którą zakwestionowała E. M.. Już tylko z treści odwołania wynika, że zatwierdzony ostateczną decyzją projekt budowlany przewiduje realizację budynku mieszkalnego inwestorów w zabudowie bliźniaczej, – co oznacza budowę w zbliżeniu do granicy. Organ odwoławczy zgodnie z treścią art. 138 kpa ma obowiązek nie tylko dokonać kontroli instancyjnej, ale także winien ponownie rozpoznać sprawę merytorycznie. Badając decyzję pierwszej instancji w ramach zarzutów podniesionych w odwołaniu organ winien przede wszystkim skontrolować słuszność zarzutów w aspekcie ustaleń i oceny prawnej organu pierwszej instancji i ostatecznie ocenić czy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji odpowiada prawu. W razie konieczności uzupełnienia materiału dowodowego organ drugiej instancji winien przeprowadzić dowody w ramach swego postępowania odwoławczego na podstawie art. 136 kpa. W niniejszym postępowaniu Wojewoda [...], mimo iż wskazał jako podstawę prawną swej decyzji art. 138 § 1 pkt 1 kpa nie orzekł zgodnie z podanym przepisem natomiast orzekł na zasadzie art. 138 § 2 kpa – uchylając decyzję zaskarżoną w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ odwoławczy przytoczył w całości treść uzasadnienia z decyzji organu pierwszej instancji. Zawiera ono ustalenia tego organu dokonane w myśl wymogów art. 47 ust. 1 Prawa budowlanego i oceny zasadności wniosku oraz rozstrzygnięcia na podstawie art. 47 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Zawiera, więc odpowiedź na zarzuty odwołania, które są oparte na obawach i domniemaniach skarżącej E. M.. Organ odwoławczy miał, więc możliwość kontroli zarzutów już tylko przez dokonanie oceny ustaleń pierwszoinstancyjnych i powołanych przez ten organ dowodach. Oceny takiej organ odwoławczy nie dokonał i nie odniósł się do treści rozstrzygnięcia w aspekcie art. 47 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy w postępowaniu, które winno być ograniczone do zbadania zasadności wniosku inwestora w zakresie upoważnienia go do wejścia na cudzą nieruchomość – bezzasadnie i w sposób niedopuszczalny uznał za celowe badanie kwestii dotyczących ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Z odwołania E. M. wynika, że inwestorzy prowadzą budowę domu w oparciu o ostateczną decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i zezwalającą na budowę wg tego projektu. Każda decyzja ostateczna korzysta z domniemania, iż jest zgodna z prawem dopóki nie zostanie wzruszona. Niedopuszczalne, więc jest kontrolowanie faktów wynikających z ostatecznej decyzji podlegającej wykonaniu. Tak właśnie uczynił organ odwoławczy w sprawie niniejszej gdzie bezpodstawnie stwierdził konieczność ponownych ustaleń, co do: prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projektu zagospodarowania terenu, a także wykazania czy planowane ocieplenie ścian przy granicy działki nie naruszy tej granicy. Stwierdzić stanowczo należy, ze te kwestie nie wchodzą w ogóle w zakres kompetencji organu działającego w trybie art. 47 Prawa budowlanego. Bezzasadny całkowicie jest wniosek organu odwoławczego o naruszeniu przez organ pierwszej instancji art. 7 kpa. To organ odwoławczy wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem art. 138 § 2 kpa w związku z art. 47 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, co miało zasadniczy wpływ na rozstrzygnięcie. Uzasadnia to uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 a, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).