VII SA/Wa 851/12

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 4 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skarg M.L., K.K., P.K., W.K., B.S., J.Ł., K.G., A.K., A.J., S.K., U. S., J. S. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia : przyznać W.K. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 24 czerwca 2013 r. (data stempla biura podawczego) wpłynęło pismo wnioskodawczyni zawierające wniosek o odroczenie rozprawy wraz z wnioskiem o przyznanie pomocy prawnej. Z treści pisma wynika, że wnioskodawczyni wnosi o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie w osobie radcy prawnego A.T., nr wpisu [...], wykonującej zawód w kancelarii radcy prawnego A.W. w W. (adres: [...] ). Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie przy piśmie z dnia 15 lipca 2013 r. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie akta sprawy celem rozpoznania zawartych w nich wniosków o przyznanie prawa pomocy między innymi wniosku W. K. Przy piśmie z dnia 16 lipca 2013 r. w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z dnia 16 lipca 2013 r. przesłano wnioskodawczyni reprezentowanej przez K. K. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF, celem jego wypełnienia, podpisania i odesłania do Sądu w terminie 7 dni, od daty doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 29 lipca 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął uzupełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni nie zakreśliła w punkcie 4 formularza w jakim zakresie wnosi o przyznanie prawa pomocy, jednak w uzasadnieniu wniosku podała, że nie stać ją na zatrudnienie profesjonalnego adwokata z prywatnej kancelarii. Z tego względu oraz z faktu, iż wnosi o wyznaczenie konkretnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego uznano, że wnioskodawczyni wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 950,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że posiada 1/3 udziału w działce przy ul. [...] w W., ½ udziału w domu mieszkalnym przy ul. [...] w W. oraz udział w działce rekreacyjnej. Zaznaczyła, że posiada zadłużenia z tytułu podatków od nieruchomości. Zarządzeniem z dnia 1 sierpnia 2013 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie, czy prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, czy też wspólnie z innymi osobami, jeśli tak, należało wskazać wysokość dochodów osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Zapytano wnioskodawczynię także, czy posiada dom, mieszkanie bądź nieruchomość rolną, gdyż w nadesłanym formularzu nie wypełniła rubryki 7.1. nieruchomości – dom, mieszkanie (wielkość w m ²), jak również rubryki nieruchomość rolna (liczba hektarów) jeśli tak, należało wskazać co wnioskodawczyni posiada oraz podać wielkość w m ² lub hektarach. Wezwano wnioskodawczynię do podania, gdzie mieszka dom/mieszkanie i jakie ponosi miesięczne koszty związane z utrzymaniem domu/mieszkania w którym przebywa (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, czynsz, podatek, inne), należało je wyszczególnić i podać ich wysokość. Zapytano wnioskodawczynię ile wynosi posiadane przez nią zadłużenie z tytułu podatków od nieruchomości i od jakich nieruchomości je posiada oraz czy z tytułu posiadania 1/3 działki usługowej przy ul. [...] w W., udziału w domu mieszkalnym przy ul. [...] w W. oraz udziału w działce rekreacyjnej uzyskuje jakikolwiek dochód np. z tytułu dzierżawy, wynajmu, świadczenia usług, jeśli tak, należało wskazać jego wysokość oraz tytuł z którego jest on uzyskiwany. Zwrócono się do wnioskodawczyni z zapytaniem, czy prowadzi działalność gospodarczą, jeśli tak, należało wskazać jakiego rodzaju i jaki uzyskuje z niej dochód oraz czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, z tytułu umów zlecenie czy o dzieło jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanych dochodów oraz tytuł z którego są one uzyskiwane. Wezwano wnioskodawczynię do oświadczenia, czy uzyskuje jakąkolwiek pomoc od rodziny, dzieci lub instytucji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Ponadto wezwano wnioskodawczynię do nadesłania wyciągów z konta bankowego z dwóch ostatnich miesięcy, jeśli posiada konto bankowe. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 3 września 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane dodatkowe wyjaśnienia dotyczące prawa pomocy, jednak nie opatrzone podpisem. Z nadesłanych dodatkowych wyjaśnień wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, jest emerytką i nie otrzymuje żadnej pomocy państwowej. Wnioskodawczyni oświadczyła, że mieszka w W. i nigdy nie była rolnikiem, dlatego nie posiada żadnych hektarów. Oznajmiła, że nie prowadzi działalności gospodarczej i nie podejmuje żadnej pracy dodatkowej ze względu na wiek i stan zdrowia, który nie pozwala jej na to. Zarządzeniem z dnia 5 września 2013 r. wezwano wnioskodawczynię reprezentowaną przez K. K. do uzupełnienia braków formalnych pisma z dnia 30 sierpnia 2013 r. poprzez jego podpisanie w terminie 7 dni, pod rygorem rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy z pominięciem danych zawartych w tym piśmie. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych stronie wnioskującej skutecznie doręczono w dniu 23 września 2013 r., a zatem termin do uzupełnia braku upływał z dniem 30 września 2013 r. Pomimo upływu wyznaczonego terminu wnioskodawczyni nie podpisała pisma. W dniu 1 października 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęło pismo informujące, iż K.K. nie jest już pełnomocnikiem wnioskodawczyni. Powyższą informację postanowiono uwzględnić przy kierowaniu dalszej korespondencji. W niniejszej sprawie pomimo skutecznego doręczenia wezwania w okresie kiedy wnioskodawczyni była reprezentowana przez K.K. nie podpisano dodatkowych wyjaśnień dotyczących wniosku o przyznanie prawa pomocy, do których zobowiązano zarządzeniem z dnia 5 września 2013 r. Z tego względu, wniosek o przyznanie prawa pomocy postanowiono rozpoznać jedynie w oparciu o dane zawarte w formularzu. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni w oparciu o dane zawarte w formularzu uznano, że zachodzą przesłanki do przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uznano, że wnioskodawczyni utrzymująca się jedynie z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury w wysokości 950,00 złotych miesięcznie nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, gdyż jest to wydatek przekraczający jej obecne możliwości finansowe. Stwierdzono, że wnioskodawczyni przy wysokości uzyskiwanego dochodu nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku we własnym utrzymaniu koniecznym. Ze względu na zwrócenie się przez wnioskodawczynię o ustanowienie adwokata (w formularzu), jak i o ustanowienie konkretnego radcy prawnego w osobie AT. (w piśmie z dnia 24 czerwca 2013 r.) dokonano wyboru pełnomocnika i przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Wyjaśnić należy, że dla zapewnienia stronie należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest ustanowienie jednego pełnomocnika. Zgodnie z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.