VII SA/Wa 851/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-11-05
Skład orzekający: Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której dochód miesięczny wynosi 950,00 zł z tytułu emerytury, należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu, mimo że wnioskodawczyni domagała się ustanowienia konkretnego radcy prawnego?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, której miesięczny dochód z emerytury wynosi 950,00 zł, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla własnego utrzymania. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, przyznano jej prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu, uznając, że wystarczające jest ustanowienie jednego pełnomocnika dla zapewnienia należytej reprezentacji.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni Wanda Kukułka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie dotyczącej zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Wnioskodawczyni domagała się ustanowienia konkretnego radcy prawnego z urzędu. Po analizie jej sytuacji finansowej, w tym dochodu z emerytury w wysokości 950,00 zł miesięcznie oraz posiadanych nieruchomości, referendarz sądowy przyznał jej prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu, uznając, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla własnego utrzymania. Wnioskodawczyni wniosła sprzeciw, kwestionując nieprzyznanie jej konkretnego, wskazanego przez nią radcy prawnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano W. K. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Wandy Kukułka o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skarg M. L., K. K., P. K., W. K., B. S., J. Ł., K. G., A. K., A. J., S. K., U. S., J. S. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2012 r., znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia: przyznać W. K. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 24 czerwca 2013 r. (data stempla biura podawczego) wpłynęło pismo wnioskodawczyni zawierające wniosek o odroczenie rozprawy wraz z wnioskiem o przyznanie pomocy prawnej. Z treści pisma wynika, że wnioskodawczyni wnosi o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie w osobie radcy prawnego A. T., nr wpisu [...], wykonującej zawód w kancelarii radcy prawnego A. W. w [...].
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie przy piśmie z dnia 15 lipca 2013 r. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie akta sprawy celem rozpoznania zawartych w nich wniosków o przyznanie prawa pomocy między innymi wniosku W. K.
Przy piśmie z dnia 16 lipca 2013 r. w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z dnia 16 lipca 2013 r. przesłano wnioskodawczyni reprezentowanej przez K. K. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF, celem jego wypełnienia, podpisania i odesłania do Sądu w terminie 7 dni, od daty doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 950,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że posiada 1/3 udziału w działce przy ul. [...] w W., ½ udziału w domu mieszkalnym przy ul. [...] w W. oraz udział w działce rekreacyjnej. Zaznaczyła, że posiada zadłużenia z tytułu podatków od nieruchomości.
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał W. K. prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
W dniu 04.11.2013 r. (data nadania na poczcie) od powyższego orzeczenia sprzeciw wniosła W. K., w uzasadnieniu którego wskazał, że nie zgadza się z nie przyznaniem radcy prawnego w osobie A. T.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni w oparciu o dane zawarte w formularzu uznano, że zachodzą przesłanki do przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Uznano, że wnioskodawczyni utrzymująca się jedynie z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury w wysokości 950,00 złotych miesięcznie nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, gdyż jest to wydatek przekraczający jej obecne możliwości finansowe. Stwierdzono, że wnioskodawczyni przy wysokości uzyskiwanego dochodu nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku we własnym utrzymaniu koniecznym.
Ze względu na zwrócenie się przez wnioskodawczynię o ustanowienie adwokata (w formularzu), jak i o ustanowienie konkretnego radcy prawnego w osobie A. T. (w piśmie z dnia 24 czerwca 2013 r.) dokonano wyboru pełnomocnika i przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Wyjaśnić należy, że dla zapewnienia stronie należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest ustanowienie jednego pełnomocnika. Zgodnie z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego. Wyznaczenie konkretnego radcy prawnego, który będzie reprezentował wnioskodawczynię w postępowaniu przed Sądem spoczywa na Okręgowej Izbie Radców Prawnych. Sąd poinformował wskazany wyżej organ, że wnioskodawczyni wnosiła o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego A. T.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło