VII SA/Wa 854/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-07-16

Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe z mężem i dwójką dzieci, utrzymując się z dochodu męża w wysokości ok. 2749,50 zł miesięcznie i posiadając dom o powierzchni 190 m², wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ posiadany przez nią stały dochód miesięczny w wysokości ok. 2749,50 zł oraz dom o powierzchni 190 m² wskazują, że jest ona w stanie ponieść koszty sądowe bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem przeznaczonym dla osób w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni A. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe z mężem i dwójką dzieci, utrzymując się z dochodu męża (marynarza) w wysokości ok. 2749,50 zł miesięcznie. Posiada dom o powierzchni 190 m². Sąd uznał, że sytuacja materialna wnioskodawczyni nie uzasadnia przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono A. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy zamiany decyzji ostatecznej postanawia : odmówić A. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 9 lipca 2009 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawczynię formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej ją do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje mąż i dwoje dzieci. Wnioskodawczyni wraz z rodziną utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych przez męża - marynarza w wysokości 900 dolarów miesięcznie, co po przeliczeniu na walutę polską stanowi kwotę w wysokości ok. 2.749,50 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie pracuje i zajmuje się wychowaniem dwójki dzieci. Dodała, że jest zarejestrowania jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, a z mężem pozostaje w rozdzielności majątkowej. Wnioskodawczyni podała, że posiada dom o powierzchni 190 m - . Oznajmiła, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową wnioskodawczyni uznano, że brak jest uzasadnionych powodów do przerzucenia kosztów sądowych na współobywateli, a do tego sprowadza się przyznanie stronie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, iż instytucja ta została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. W niniejszej sprawie nie można natomiast uznać by skarżąca nie posiadała środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych własnych i rodziny. Wskazać należy, że wnioskodawczyni prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe posiadając stały dochód miesięczny w wysokości ok. 2.749,50 złotych miesięcznie. Strona posiada także niemały dom o powierzchni 190 m -. W świetle powyższego nie można uznać jej że jest ona osobą ubogą, która z uzyskiwanych dochodów zaspokaja tylko podstawowe potrzeby życiowe. Zaznaczyć należy, że instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada zaś stały miesięczny dochód, to powinna ona partycypować w kosztach postępowania sądowego. Stwierdzono zatem, że wnioskodawczyni posiadając stały, wykazany dochód miesięczny nie znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej jej do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Uznano, że przy uzyskiwanych stałych miesięcznych dochodach jest ona w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie. W świetle powyższego, brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku bowiem wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej ją do przyznania prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło