VII SA/Wa 867/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla Sędzia WSA Ewa Machlejd Asesor WSA Paweł Groński po rozpoznaniu w dniu 2 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.W., S.W., J.W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić wniosek Z.W. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej W piśmie datowanym na dzień 8 maja 2008 r. Z.W. wskazał m.in., iż wnosi o "wyłączenie sędziego WSA Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej". W związku z brakiem możliwości ustalenia w sposób jednoznaczny, czy wniosek zawarty w piśmie datowanym na dzień 8 maja 2008 r., stanowi wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej, Z.W. został – na podstawie art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) wezwany do sprecyzowania treści wymienionego wniosku poprzez wskazanie, czy wniosek ten stanowi wniosek o wyłączenie sędziego Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej oraz do wskazania przyczyn wyłączenia w odniesieniu do sędziego, o którego wyłączenie wnosił skarżący – w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Z.W. został jednocześnie pouczony o treści art. 18 i art. 19 w/w ustawy. W odpowiedzi na w/w wezwanie Sądu Z.W. nadesłał pismo datowane na dzień 26 czerwca 2008 r., w którym wskazał, iż wnosi o wyłączenie sędziego Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 tej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby ona wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa (art. 18 w/w ustawy), jak i na wniosek strony (art. 19 w/w ustawy) jest istotną gwarancją procesową. Ma ona zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 p.p.s.a.) wyłączenie sędziego następuje wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości, co do bezstronności sędziego. W literaturze przedmiotu oraz w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zauważa się, iż o wniosku o wyłączenie sędziego można mówić wówczas, gdy odnosi się on do określonych sędziów i oparty jest na podstawach wskazujących na istnienie takich okoliczności, które wymagają oceny, czy wątpliwości, co do bezstronności sędziego są uzasadnione (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2006 r., sygn. akt OZ 3/04 niepubl.). Zauważyć należy, iż podstawą wyłączenia sędziego na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogą być zarówno okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, a więc charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej (pozytywnej lub negatywnej), której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej itp., ale także wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń, co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu danej sprawy (zob. S. Szuster, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el 2007). Podkreślenia wymaga, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie, o której mowa w art. 19 w/w ustawy musi faktycznie wystąpić. Nie może mieć charakteru potencjalnego, tj. być jedynie uprawdopodobniona przez stronę. Ponadto okoliczność ta musi być przez stronę uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem we wniosku odpowiedniej argumentacji. Niedopuszczalne jest natomiast formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Wyłączenie sędziego w oparciu o przepis art. 19 w/w ustawy może nastąpić wyłącznie w toku danego postępowania sądowo – administracyjnego, natomiast okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do jego bezstronności może wystąpić zarówno w trakcie, jak i jeszcze przed wszczęciem danego postępowania. Z oświadczenia odebranego od sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej wynika, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 19 w/w ustawy, tj. okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego, którego dotyczył wniosek Z.W. Z.W. składając wniosek o wyłączenie sędziego Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej sformułował zarzut o generalnym braku bezstronności danego sędziego, co uznać należy za niedopuszczalne. Ponadto stwierdzić trzeba, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego Agnieszki Wilczewskiej – Rzepeckiej, o której mowa w art. 19 w/w ustawy, w danej sprawie faktycznie nie wystąpiła, dlatego Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania określonych w ustawie środków prawnych, tj. wyłączenia sędziego. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 22 § 2 w zw. z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji postanowienia.