VII SA/Wa 869/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-28

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie trudnej sytuacji materialnej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może być przyznane, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż jego dochody wraz z dochodami rodziny pozwalają na pokrycie tych kosztów bez pozbawienia podstawowych potrzeb życiowych.
Stan faktyczny
Skarżący K. D. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą zobowiązania do zapłaty kosztów związanych z usunięciem i zniszczeniem pojazdu. Wraz ze skargą złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną, prowadząc gospodarstwo domowe z rodzicami i osiągając wynagrodzenie 1530 zł miesięcznie. Organ wezwał do uzupełnienia dokumentów, które skarżący dostarczył, przedstawiając dochody i wydatki rodziny.
Rozstrzygnięcie
Odmówił K. D. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2014 r. znak [...] w przedmiocie zobowiązania do zapłaty kosztów związanych z usunięciem pojazdu z drogi, przechowywaniem, oszacowaniem i zniszczeniem pojazdu postanawia: odmówić K. D. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. K. D. wraz ze skargą wniesioną na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] marca 2014 r. złożył na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami, w należącym do nich mieszkaniu o powierzchni 48 m2. K. D. wskazał, że otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 1530 zł, podniósł też, że pomaga rodzicom utrzymać mieszkanie, bowiem mają najniższe emerytury. Pismem z dnia 20 maja 2014 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez nadesłanie kserokopii decyzji o waloryzacji emerytur rodziców (lub ostatnich odcinków emerytur) oraz wskazanie wysokości miesięcznych wydatków (w tym związanych z utrzymaniem mieszkania). Skarżący udzielił odpowiedzi na ww. wezwanie w dniu 26 maja 2014 r., nadsyłając kserokopie decyzji o waloryzacji emerytur rodziców oraz wykaz wydatków rodziny obejmujący: czynsz – 315 zł, opłaty za energię elektryczną – 200 zł, za wodę – 150 zł, za gaz – 52 zł, za multimedia - 130 zł, wydatki na leki – 250 zł. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez pojęcie uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i finansowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły. Mając na uwadze powołane przepisy oraz treść wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania K. D. prawa pomocy, ponieważ nie wykazał on, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami. Na dochody rodziny składają się emerytury rodziców skarżącego w łącznej wysokości 2258,18 zł netto miesięcznie oraz wynagrodzenie za pracę otrzymywane przez skarżącego w wysokości 1530 zł. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku oraz dodatkowych dokumentów pozwalają na stwierdzenie, że poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie nie pozbawi skarżącego możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych własnych i rodziny (nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu koniecznym), a tylko wówczas jest możliwe przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło