VII SA/Wa 879/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Marcin Grabowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania skargę oddala. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 1 kpa – postanowił po wznowieniu postępowania postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. – odmówić uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2003 r., utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. nakazującej M. K. rozbiórkę urządzenia budowlanego, polegającego na likwidacji przyłącza kanalizacji deszczowej, odprowadzającego wody opadowe z dachu budynku mieszkalnego do zbiornika zlokalizowanego na działce nr [...] przy ul. [...] [...] w [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż decyzja z dnia [...] września 2003 r. była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia [...] czerwca 2004 r. oddalił skargę M. K. (sygn. akt SA/Rz 1590/03). W dniu [...] listopada 2005 r. do organu wpłynął wniosek M. K. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] września 2003 r., jako podstawę wznowienia wskazujący art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Na uzasadnienie wniosku przedłożono dwie opinie techniczne (z dnia [...] i [...].11.2005 r.) oraz pismo Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji w [...] z dnia [...].05.2005 r. W ocenie wnioskodawczyni dokumenty te ujawniały istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, istniejące w chwili wydania decyzji, a nie znane organowi. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] września 2003 r. Oceniając przedstawione przy wniosku o wznowienie dokumenty, zdaniem organu nie mają znaczenia w sprawie, bowiem wydane zostały na podstawie innego stanu faktycznego, niż ustalenia będące podstawą wydanych decyzji w sprawie samowoli budowlanej polegającej na wykonaniu przyłącza kanalizacji deszczowej, odprowadzającego wody opadowe z dachu budynku mieszkalnego do zbiornika na działce nr [...] przy ul. [...] [...] w [...]. Opinia techniczna z dnia [...].11.2005 r. dotycząca odprowadzania wód opadowych z budynku M. K., sporządzona przez rzeczoznawcę budowlanego J. S., opiera się na wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...].11.2005 r. i stanowi własną ocenę rzeczoznawcy. Również opinia z dnia [...].11.2005 r. została opracowana na podstawie wizji lokalnej dokonanej w dniu [...].11.2005 r. Pismo MPWiK Sp. z o.o. w [...] z dnia [...].05.2005 r. potwierdza brak włączeń ścieków opadowych z posesji M. K. do kolektora deszczowego i odnosi się do przedmiotu samowoli budowlanej. Nadto organ podkreślił, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] zapadła na podstawie art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (w brzmieniu przed nowelizacją), z uwagi na fakt, iż M. K. nie wywiązała się z obowiązku nałożonego wcześniejszą decyzją z dnia [...] września 2002 r. polegającego na przedłożeniu organowi projektu dokończenia robót budowlanych przy budowie urządzenia budowlanego – przyłącza kanalizacji deszczowej ze zbiornikiem żelbetonowym zlokalizowanym na działce nr [...]. Z tych względów, zdaniem organu, przedstawione dowody nie spełniają przesłanek do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2006 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania M. K. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podkreślił okoliczność kontrolowania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. przez Sąd Administracyjny, który oddalając skargę potwierdził, iż decyzja nie jest dotknięta wadą prawną uzasadniającą uchylenie decyzji albo stwierdzenie jej nieważności. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia [...] czerwca 2004 r. zamknął organom administracji możliwość korzystania z nadzwyczajnych trybów postępowania, właściwych dla uchylenia decyzji ostatecznych lecz wadliwych, wówczas gdy przyczyny tej wadliwości mogły być znane Sadowi w toku rozpoznania skargi. Zdaniem organu podważanie w odwołaniu przez skarżącą wiarygodności dowodów i ustaleń Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i organu II instancji jest bezpodstawne, a skarżąca nie przedstawiła w tej mierze żadnych dowodów. Organ odwoławczy podzielił argumentację organu I instancji, iż opinie techniczne przedstawione przy wniosku o wznowienie odnoszą się do sytuacji istniejącej w listopadzie 2005 r., a nie stanu faktycznego mającego miejsce w dniu wydania decyzji z dnia [...] września 2003 r., który potwierdza protokół z dnia [...].03.2002 r. "wszystkie rury spustowe wprowadzone są w grunt. Według oświadczenia T. P. woda z rury nr 1 odprowadzana jest do studzienki chłonnej przed budynkiem, z rury 1, 3, 4 i 5 wykonane są pod ziemią za pomocą rur PCV i rur drenarskich, odprowadzenie do zbiornika wykonanego w narożu działki ..." - podpisany przez M. K. W tej sytuacji opinie techniczne opisujące sposób odprowadzania wód w listopadzie 2005 r. nie są dowodem na istnienie nowej okoliczności nie znanej organowi, a istniejącej w dacie wydania decyzji z dnia [...] września 2003 r. Skargę na powyższą decyzję wniosła M. K., zarzucając jej naruszenie: – art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, poprzez bezpodstawną odmowę uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2006 r.; – art. 7 i art. 77 kpa, poprzez niedokonanie wszechstronnej oceny zebranego materiału zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej i wadliwe dokonanie oceny dowodów co do ich prawnego znaczenia, w szczególności co do złożonych do akt opinii. Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są wyrazem niekonsekwencji organu, który przecież postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. bez żadnych zastrzeżeń merytorycznych i formalno-prawnych wznowił postępowanie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona. Na wstępie należy wyjaśnić wątpliwości skarżącej skonkretyzowane jako zarzut skargi, iż postępowanie z wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną, jest postępowaniem dwuetapowym. W pierwszej fazie rozpatrywania wniosku o wznowienie, organ administracji ma prawo jedynie badać dopuszczalność wznowienia z przyczyn podmiotowych (czy wniosek pochodzi od strony postępowania), z przyczyn przedmiotowych, (czy zawiera ustawowe przesłanki wznowienia) oraz kwestię zachowania terminu do złożenia powyższego żądania (art. 148 kpa). Nie wolno mu natomiast oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez stronę faktycznie wystąpiły. Kwestia ta może być przedmiotem analizy organu dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 kpa). Podnoszony więc w skardze zarzut o braku zastrzeżeń materialnoprawnych przy wydaniu postanowienia o wznowieniu uznać należy za całkowicie chybiony wobec braku możliwości dokonania takiej oceny w pierwszym etapie postępowania. Samo postanowienie o wznowieniu postępowania nie oznacza jeszcze wzruszenia decyzji ostatecznej. Przepisy o wznowieniu postępowania, regulujące nadzwyczajny tryb uchylenia decyzji ostatecznych, a stanowiące wyłom w zasadzie trwałości decyzji określonej w art. 16 kpa, nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Jako podstawę wznowienia postępowania skarżąca wskazała art. 145 § 1 pkt 5 kpa, tj. sytuację, w której wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który je wydał. Na poparcie swoich twierdzeń skarżąca przedstawiła dwie opinie techniczne sporządzone przez osoby posiadające stosowne uprawnienia, badające stan faktyczny istniejący w listopadzie 2005 r. oraz pismo Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w [...] z dnia [...] maja 2005 r. o braku włączeń ścieków opadowych z nieruchomości skarżącej do kolektora deszczowego. W tym miejscu należy podnieść, iż okolicznością istotną dla sprawy jest taka okoliczność, która mogłaby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Żadne z przedłożonych dokumentów nie obala ustaleń i oceny prawnej dokonanej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz organu I instancji w kontekście istnienia nieznanej organowi, a istniejącej w dniu wydawania kontrolowanej decyzji nowej okoliczności. Zarzuty odwołania oraz skargi sprowadzają się do polemiki z oceną prawną wyrażoną przez organy, iż przedmiotem samowoli budowlanej było urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. Skarżąca zdaje się jednak zapominać, iż taka ocena prawna została zaaprobowana przez Sąd Administracyjny w wyroku z dnia [...] listopada 2001 r. sygn. akt SA/Rz 2285/02, i w tym zakresie wiąże organy oraz Sąd rozstrzygające w sprawie niniejszej, a odmienna interpretacja byłaby niedopuszczalnym podważeniem prawomocnego wyroku Sądu. Wskazane we wniosku o wznowienie okoliczności, dotyczące stanu z listopada 2005 r., nie odnoszą się do stanu faktycznego będącego podstawą wydania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r., zaś zmiany, które nastąpiły po tej dacie nie mogą stanowić przesłanki do wznowienia postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Na gruncie art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie można utożsamiać nowej okoliczności faktycznej z nowym dowodem. Jeżeli skarżąca uważa, że w sprawie pojawił się nowy dowód w postaci opinii biegłych, to dowód ten nie może stanowić podstawy wznowienia. Jeśli natomiast skarżąca stoi na stanowisku, że w sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, to okolicznością taką nie może być sam fakt wydania opinii, lecz co najwyżej twierdzenie z opinii tej wynikające, a te nie odnoszą się do stanu faktycznego będącego podstawą wydania ostatecznej decyzji administracyjnej. Zasadnie nadto organy podniosły, iż podstawą wydania kontrolowanej decyzji był art. 51 ust. 2 Praw budowlanego, regulujący sytuację, w której organ orzeka rozbiórkę wobec niewykonania obowiązków nałożonych poprzednią decyzją (z dnia 20.01.2003 r.). Okoliczności nie przedłożenia przez skarżącą żądanego projektu dokończenia robót budowlanych, nie są przez skarżącą kwestionowane i w tej kwestii nie powołuje się ona na żadną przesłankę z art. 145 § 1 kpa, a tylko uwzględnienie jednej z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1-8 kpa mogłoby skutkować uchyleniem decyzji z dnia 25 września 2003 r. i orzeczeniem co do istoty sprawy. Z tych wszystkich względów należało orzec jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).