VII SA/Wa 892/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-02
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Tadeusz Nowak, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo zastosował art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakładając obowiązek przedłożenia inwentaryzacji robót budowlanych, podczas gdy wykonane roboty stanowiły rozbudowę obiektu budowlanego wymagającą pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a., co skutkowało naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Wykonane roboty budowlane, polegające na rozbudowie skrzyżowania ulic, stanowiły budowę obiektu budowlanego (drogi) wymagającą pozwolenia na budowę, a nie jedynie przebudowę, do której można zastosować art. 51 Prawa budowlanego. W związku z tym zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego było nieuzasadnione, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Spółka P. złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą na Gminę Miasto U. obowiązek przedłożenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych. Roboty te dotyczyły przebudowy skrzyżowania ulic. Skarżąca spółka podnosiła, że roboty te stanowiły budowę wymagającą pozwolenia na budowę, a nie przebudowę, oraz że naruszyły jej prawo własności. Organy administracji uznały, że roboty te stanowiły przebudowę i zastosowały art. 51 Prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2006 r. sprawy ze skargi P. spółka z o.o. w U. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005r. znak [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia inwentaryzacji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej P. Sp. z o.o. w U. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po wszczęciu postępowania administracyjnego na wniosek P. Sp. z o.o. w U., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 207 z roku 2003r. poz. 2016 ) oraz art.2 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy -Prawo budowlane ( Dz.U.Nr 93, poz. 888 z 2004 r.)Prawa budowlanego z 1994r. decyzją z dnia [...].02.2005r. nałożył na Gminę Miasto U. obowiązek przedłożenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z orzeczeniem technicznym, przebudowy skrzyżowania ulic: G., S., D. i M. w U.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podczas oględzin w dniu [...] lutego 2005r. ustalono, że wykonane zostały roboty budowlane polegające między innymi na:
1- poszerzeniu obustronnym ul. S. przed skrzyżowaniem na odcinku ok.
70,0 m od 0 do ok. l,70m,
2- przebudowie wysepki dzielącej i budowie wysepki trójkątnej na wlocie
ul. D.,
3- zwiększenie szerokości wlotów ulic poprzez zwiększenie promieni
wyokrąglających,
4- zmieniono geometrię chodników wraz z częściową zmianą nawierzchni
( na kostkę typu "polbruk") w obrębie skrzyżowania,
5- przebudowie kanalizacji deszczowej ( przesunięcie 5 szt. wlotów
ulicznych przykrawężnikowych),
6- ustawieniu 6 słupów sygnalizacji świetlnej i 2 szaf sterowniczych
Powyższy roboty budowlane stanowiły w ocenie organu, przebudowę obiektu
budowlanego.
Od w/w decyzji złożył odwołanie P. Sp. z o. o. , właściciel działki na której wykonano część w/w robót budowlanych, podnosząc, że Inwestor, wykonując roboty budowlane na skrzyżowaniu ulic G., S., D. i M. w U., nie posiadał prawa do dysponowania nieruchomością, w związku z czym naruszył prawo własności spółki.
Ponadto, zdaniem skarżącej Spółki, wykonane roboty budowlane nie były
Sygn. akt VII SA/Wa 892/05
przebudową, lecz budową na wykonanie której wymagane było pozwolenie na budowę.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].04.2005r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zdaniem organu odwoławczego w rozpoznawanym przypadku nie miał zastosowania art. 48 ani 49b lecz art. 51 ustawy Prawo budowlane a wykonane roboty budowlane są zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i nie naruszają przepisów, w tym techniczno-budowlanych, ponieważ zgodnie z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane "przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przepadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1".
Organ podkreślił, że decyzję zaskarżyła spółka P. podnosząc, ze GINB oraz w [...] WINB powołał błędną podstawę prawną. Zdaniem spółki organ powinien na podstawie art. 48 ust.l prawa budowlanego nakazać przywrócenie stanu sprzed nielegalnie przeprowadzonej przebudowy.
Skargę na powyższą decyzję złożyła spółka P., wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji.
W opinii skarżącej Spółki wykonane w roku 1996 roboty budowlane nie były przebudową, lecz budową na wykonanie której wymagane było pozwolenie na budowę. Ponadto zdaniem spółki art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego nie ma zastosowania w omawianej sprawie, gdyż dotyczy on budowy niezakończonej, przy czym spółka powołuje się na ostatnie zdanie tego przepisu: "-właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych".
Zdaniem spółki przebudowa skrzyżowania ulic dokonana w 1996 r. została zakończona, niemożliwe jest zatem wydanie teraz postanowienia o wstrzymaniu tej przebudowy. Tym samym , zdaniem spółki ,nie ma możliwości zastosowania w tej sprawie przepisów art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, w wersji podanej w tekście jednolitym opublikowanym w Dzienniku Ustaw z 2003 r., Nr 207, poz 2016:
Zdaniem spółki przebudowa ulic D., S., G. i M. w U. przeprowadzona w 1996 r. została dokonana w warunkach samowoli budowlanej i dlatego na skrzyżowaniu winien zostać przywrócony stan sprzed tej przebudowy.
Sygn. akt VII SA/Wa 892/05
Odpowiadając na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja zapadła z oczywistym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 51 ust. 1 pkt.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 207 z roku 2003r. poz. 2016 ).
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.).
Zgodnie z art. 7 kpa organy administracji zobowiązane są podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zaś art. 77 § 1 kpa nakłada na organ obowiązek rozpatrzenia w sposób wszechstronny i wyczerpujący całego materiału dowodowego. Zasady powyższe nie były w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu administracyjnym przestrzegane.
Jak wynika z akt sprawy organy administracji uznały, że zostały wykonane roboty budowlane polegające między innymi na poszerzeniu obustronnym ul. S. przed skrzyżowaniem i zwiększeniu szerokości wlotów ulic poprzez zwiększenie promieni wyokrąglających, co zdaniem organów, stanowiło przebudowę obiektu budowlanego.
Biorąc jednak pod uwagę zakres wykonanych robót stwierdzić należy, ze skrzyżowanie i część dróg została rozbudowana.
W sprawie należało więc ustalić dokładnie stan faktyczny sprawy, a przede wszystkim charakter zrealizowanej inwestycji, czy inwestor wybudował lub rozbudował obiekt budowlany bez wymaganego pozwolenia na budowę, czy też przeprowadził roboty budowlane inne niż określone w art. 48 albo w art. 49b prawa budowlanego. Nadmienić należy ,że przepis art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 207 z roku 2003r. poz. 2016 z póź. Zm.) zalicza drogi do obiektów budowlanych.
Sygn. akt VII SA/Wa 892/05
Inwestor, wykonując roboty budowlane na skrzyżowaniu ulic G., S., D. i M. w U. i dokonując powiększenia obiektu budowlanego, jakim jest droga, niewątpliwie dokonał rozbudowy obiektu.
Biorąc tylko pod uwagę ustalenia organu I instancji dokonane podczas ponownych oględzin w dniu [...] lutego 2005 r. w czasie których określono, zakres wykonanych robót budowlanych związanych z przebudową przedmiotowego skrzyżowania, potwierdzone w części opisowej uzasadnienia decyzji, stwierdzić należy, że tego rodzaju budowa obiektów budowlanych lub ich części niewątpliwie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
Jedynie art. 29 Prawa budowlanego zawiera wykaz obiektów i robót budowlanych, zwolnionych z tego obowiązku. Budowa drogi lub jej części - nie jest objęta przepisem art. 29.
Biorąc również pod uwagę, że tego rodzaju budowa obiektów budowlanych lub ich części, wymagała uzyskania pozwolenia na budowę zastosowany przez organy obu instancji przepis art. 51 ust. 1 pkt. 2 uznać należy za nieuzasadniony i w związku z tym zaskarżone decyzje należało uchylić
Odnosząc się do twierdzenia spółki skarżącej, a dot. zastosowania w sprawie przepisu art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, stwierdzić należy, że przedmiotowa inwestycja drogowa zrealizowana była w roku 1996, a postępowanie administracyjne wszczęte zostało po 11 lipca 2003r. i zakończone w dniu [...].04.2005r. W sprawie niewątpliwie ma więc zastosowanie przepis art. 48 w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw z późniejszymi zmianami.
Sąd nie podziela jednak stanowiska strony skarżącej, że w sprawie, której dotyczy zaskarżona decyzja obowiązuje wyłącznie przepis art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, a przepis art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane nie może mieć zastosowania, jako dotyczący wyłącznie budowy niezakończonej.
Zdaniem Sądu art. 48 w nowym brzmieniu dopuszcza działania legalizacyjne zarówno w stosunku do obiektów budowlanych w budowie jak i wybudowanych.
Niewątpliwie ustawodawca, nieprecyzyjnie określił dyspozycje art.48 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym po 11 lipca 2003r. Stosując jednak w sprawie wykładnię celowościową i logiczna, zauważyć jednak należy, że tryb ewentualnej legalizacji obiektu będącego w budowie albo wybudowanego bez
Sygn. akt VII SA/Wa 892/05
wymaganego pozwolenia na budowę został potraktowany przez ustawodawcę identycznie. Warunkiem legalizacji budów rozpoczętych jak i zakończonych jest spełnienie warunków określonych w ust.2 i 3 art.48 prawa budowlanego.
Dopiero w przypadku nie zaistnienia przesłanek z ust.2 art. 48 i niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 art.48.
Ust. 5 art.48 stanowi, że jeżeli budowa nie została zakończona to przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 ust.l pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło