VII SA/Wa 893/13

WyrokWSA w Warszawie2013-10-03

Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Włodzimierz Kowalczyk, Mirosława Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie legalności ogrodzenia, uznając, że sprawa została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją administracyjną?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie, ponieważ sprawa dotycząca legalności ogrodzenia była już rozstrzygnięta ostateczną decyzją administracyjną. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 KPA, decyzja wydana w sprawie już rozstrzygniętej inną ostateczną decyzją administracyjną jest obarczona wadą prawną, stanowiącą podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Ponadto, sąd administracyjny jest związany własnym, prawomocnym orzeczeniem w tej samej sprawie na podstawie art. 153 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący D. J. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia [...] marca 2013 r., która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia [...] września 2010 r. odmawiającą wydania nakazu rozbiórki ogrodzenia i umorzyła postępowanie. PINB pierwotnie odmówił wydania nakazu rozbiórki, uznając ogrodzenie za legalne, ponieważ zostało wykonane na podstawie skutecznego zgłoszenia. WINB uchylił tę decyzję, stwierdzając, że sprawa była już rozstrzygnięta ostateczną decyzją z dnia [...] maja 2010 r. umarzającą postępowanie w sprawie legalności ogrodzenia. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym art. 105 KPA, twierdząc, że decyzja umarzająca nie stanowiła res iudicata w jego sprawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2013 r. sprawy ze skargi D. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...] działając na podstawie art. 49 b i 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej kpa. odmówił wydania nakazu rozbiórki ogrodzenia działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...]. Organ I instancji podniósł, że na wniosek D. J. o interwencję i wydanie nakazu rozbiórki ogrodzenia na działkach o nr: [...],[...],[...] przy ul. [...] w [...] dokonane zostały czynności kontrolne przez przedstawiciela organu. W wyniku kontroli ustalono, że wzdłuż działki nr ew. [...] z obrębu [...] wykonane zostało ogrodzenie z siatki metalowej mocowanej do słupków stalowych. Wysokość ogrodzenia od terenu wynosi 1,60 m. Organ wskazał, że ogrodzenie zrealizowane zostało przez R. M. i A. M. w oparciu o skutecznie dokonane w dniu 27 maja 2009 r. do Urzędu [...] dla Dzielnicy [...] zgłoszenie wykonania przedmiotowego ogrodzenia. Natomiast podczas kontroli nie stwierdzono niezgodności w stosunku do dokonanego zgłoszenia. Organ podkreślił, że z wniosku D. J. powadzone było postępowanie w sprawie legalności przedmiotowego ogrodzenia zakończone ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2010 r. Nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego dotyczące legalności przedmiotowego ogrodzenia. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] uchylił w całości ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku A. M. i R. M. decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. stwierdził nieważność decyzji organu wojewódzkiego nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r., a następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy własną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt: VII SA/Wa 2246/11 oddalił skargę na ww. decyzję organu centralnego. Ww. wyrok uprawomocnił się. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po ponownym rozpoznaniu odwołania D. J. i P. W. decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w przedmiocie legalności ww. ogrodzenia. Organ odwoławczy po analizie materiału dowodowego zebranego w przedmiotowej sprawie stwierdził, że zaskarżona decyzja z dnia [...] września 2010 r. nr [...] narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w taki sposób, że została wydana w sprawie już rozstrzygniętej inną ostateczną decyzją administracyjną. Podkreślił, że utrzymanie w mocy takiej decyzji, która orzeka merytorycznie w przedmiocie, w którym wcześniej wydano decyzję obarczałoby ją wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 Kpa i stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności. Organ odwoławczy zaznaczył, iż w niniejszej sprawie stanowisko zajął zarówno Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (decyzja z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [...]), jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt: VII SA/Wa 2246/11), którego orzeczenie wiąże organ na podstawie art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ podkreślił, że ostateczną decyzją [...]WINB z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego dotyczące legalności przedmiotowego ogrodzenia. Tym samym organ przesądził, że realizacja przedmiotowego ogrodzenia jest zgodna z przepisami prawa, w tym przepisami Prawa budowlanego oraz przepisami prawa miejscowego. Stwierdzenie to jest o tyle istotne, że w dacie wydania ww. decyzji obowiązywał już miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Organ odwoławczy zaznaczył, iż dopóki w obrocie prawnym znajduje się decyzja z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] to brak jest podstaw do ponownego procedowania w sprawie dotyczącej legalności przedmiotowego ogrodzenia. Ze względu na wydanie przez PINB dla [...] decyzji merytorycznej w sprawie już rozstrzygniętej ww. decyzją ostateczną organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie legalności ogrodzenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył D. J. wnosząc o uchylenie lub stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i uznanie, że kwestia przegrodzenia pomiędzy działką sprawy pod kątem płotu między działkami [...] a [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...] nie została objęta ani zakresem decyzji nr [...], ani zakresem skarżonej decyzji i w tym zakresie nie zachodzi res iudicata. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa, a w szczególności: – art. 7, 8, 77 i 107 k.p.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że kwestia przegrodzenia pomiędzy działkami [...] a [...] została objęta treścią decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., a także poprzez rozstrzygnięcie skarżoną decyzją pisma wniesionego w ramach odrębnego postępowania; – art. 105 k.p.a. poprzez przyjęcie, że decyzja o umorzeniu postępowania stanowi res iudicata w sprawie, które to uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że istotną w sprawie jest okoliczność, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 22 czerwca 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2246/11 oddalił skargę D. J. na decyzje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. W wyroku tym Sąd ocenił prawidłowość prowadzonego postępowania z wniosku między innymi D. J. dotyczącego ogrodzenia wykonanego przez A. M. i R. M.. Sąd obecnie rozpoznający sprawę jest ww. poglądem prawnym związany, podobnie jak był nim związany organ nadzoru budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 1865/11 stwierdził, iż "Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania." Rozwijając ten pogląd należy stwierdzić, że ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. W jej zakresie mieści się zarówno krytyka zaskarżonego rozstrzygnięcia w aspekcie prawnym, jak i wyjaśnienie, dlaczego zastosowanie to zostało w danym konkretnym przypadku uznane przez sąd administracyjny za błędne i jakie, zdaniem tego sądu, przepisy prawne powinny być zastosowane lub jaka powinna być ich interpretacja, aby rozstrzygnięcie organu administracyjnego mogło być uznane za zgodne z prawem. Podkreślić należy także, iż związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu powołanego przepisu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem - lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s.219). Powołane przepisy w sposób jednoznaczny wyznaczają aktualny kierunek postępowania Sądu pierwszej instancji, jak również organów administracji publicznej. Odnosząc zatem przedstawione wyżej rozważania do realiów niniejszej sprawy należy wskazać, że w uzasadnieniu przywołanego wcześniej wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odnosząc się do podnoszonych przez Skarżącego kwestii wskazał, że "Po pierwsze – jak trafnie wskazał organ - dopóki w obrocie prawnym pozostawała decyzja z dnia [...] maja 2010 r., dopóty brak było podstaw do prowadzenia kolejnego postępowania dotyczącego tego samego ogrodzenia. Organ ocenił już bowiem legalność przedmiotowego ogrodzenia. Należy również przyznać rację organowi nadzoru, że niezależnie od ww. wady decyzji całkowicie nieuzasadnione jest stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyrażone w decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. co do tego, że w niniejszej sprawie należy prowadzić ponownie postępowanie w oparciu o przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego wobec wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który zabraniał realizacji ogrodzenia w tym miejscu. Wejście w życie miejscowego planu po dokonaniu zgłoszenia, a co więcej po rozpoczęciu robót budowlanych objętych tych zgłoszeniem, żadna miarą nie może uzasadniać stanowiska o konieczności prowadzenia postępowania naprawczego w tym zakresie. Natomiast nie ma racji skarżący wskazując na nieprawidłowe ustalenia organów co do daty rozpoczęcia inwestycji. Sam fakt, że ostatecznie postawiono nowe słupki – obok tych, które istniały od jesieni 2009 r. i dopiero na tych nowych słupkach rozciągnięto siatkę ogrodzeniową nie oznacza, że dopiero w tej dacie rozpoczęto inwestycję. Poza sporem bowiem pozostaje, że wbicie nowych słupków (i rozciągnięcie na nich siatki) nastąpiło w tych samych granicach co rozpoczęta jesienią 2009 r. inwestycja." Przedstawione wyżej stanowisko oznacza, że dopóki funkcjonuje w obrocie prawnym decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2010 r. uznająca legalność robót budowlanych dokonanych w związku ze zgłoszeniem dokonanym w dniu 27 maja 2009 r. przez A. M. i R. M. umarzająca postępowanie w sprawie, dopóty nie może być wszczęte kolejne postępowanie dotyczące przedmiotowego ogrodzenia. Zatem decyzja umarzająca postępowanie z zawartym w uzasadnieniu poglądem jest z mocy art. 110 k.p.a. wiążąca dopóki funkcjonuje w obrocie prawnym. Z treści uzasadnienia wyroku WSA wynika również, że wbrew poglądom Skarżącego przedmiotem rozstrzygania przez Sąd był zakres prac ustalony w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010 r. Orzeczenie Sądu dotyczy bowiem rozstrzygnięcia organu odwoławczego od w/w decyzji. Nie można więc mówić o braku tożsamości przedmiotów sprawy ocenianej w postępowaniu sądowoadministracyjnym i sprawy rozstrzygniętej decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013 r. Wobec powyższego jako nieuzasadnione należało uznać zawarte w skardze zarzuty naruszenia art. 7, 8, 77, 107 k.p.a. oraz art. 105 k.p.a. W tym stanie rzeczy należało uznać, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 151 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło