VII SA/Wa 895/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-07-19

Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykazał przejściowe trudności finansowe, ale posiada znaczący majątek i dochody z gospodarstwa rolnego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od wszystkich kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu)?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż mimo przejściowych trudności finansowych, posiada znaczący majątek i dochody z gospodarstwa rolnego, które pozwalają mu na pokrycie części kosztów sądowych. Jednakże, aby zapewnić mu możliwość obrony praw, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go od wpisu sądowego i ustanawiając adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Wnioskodawca T. M. złożył do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację finansową związaną z chorobą męża, studiami dzieci i zadłużeniem gospodarstwa rolnego. Sąd, analizując jego sytuację materialną, uznał, że nie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ale przyznał pomoc częściową.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano T. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego w wysokości 200,00 złotych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. II. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia : I. przyznać T. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego w wysokości 200,00 złotych oraz ustanowienie adwokata z urzędu, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 28 czerwca 2008r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez T.M. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje mąż i dwoje dzieci. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jej rodzina utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu pracy w gospodarstwie rolnym o powierzchni 19.86 ha. Wskazała, że mąż ze względu na uraz kręgosłupa został skierowany na operację wyznaczoną na dzień 22 listopada 2010 r. i z tego względu nie jest w stanie pracować w gospodarstwie. Dodała, że zmuszona jest wynajmować do pomocy w gospodarstwie robotników. Podała, że syn studiuje na studiach dziennych i ze względu na złą sytuacje finansową zmuszony był do zaciągnięcia kredytu studenckiego. Córka jest natomiast studentką studiów zaocznych, które opłaca z otrzymywanej renty inwalidzkiej. Wnioskodawczyni oznajmiła, że gospodarstwo rolne jest zadłużone na kwotę 54.000,00 złotych łącznie z kredytem zaciągniętym na zakup samochodu. Zaznaczyła, że do czasu odzyskania sił przez męża znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, ale trudności te są przejściowe. Wnioskodawczyni podała, że posiada dom wolnostojący o powierzchni około 200 m ², nieruchomość rolną o powierzchni 19,86 ha, magazyn i budynek magazynowy. Wskazała, że syn posiada nieruchomość rolną o powierzchni 3,23 ha. Zaznaczyła, że nie posiada żadnych oszczędności i obecnie utrzymuje się wraz z rodziną z pieniędzy pochodzących z kredytu odnawialnego. Poinformowała, że mąż posiada samochód osobowy marki Peugeot z 2004 r. na który zaciągnął kredyt bankowy z terminem spłaty do 2015 r. Wskazała, że mąż posiada także ciągnik rolniczy Ursus 4512 z 1989 r., przyczepę rolniczą z 1990 r., Star 200 z 1982 r., opryskiwacz, brony, siewnik, glebogryzarkę. Wnioskodawczyni w rubryce dochody podała, że córka otrzymuje rentę inwalidzką z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w wysokości około 500,00 złotych miesięcznie, syn z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego o powierzchni 3,23 ha w wysokości około 700,00 złotych miesięcznie natomiast ona wraz z mężem z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego około 3.000,00 złotych. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że wskazane dochody uzyskiwane przez nią, męża oraz syna z gospodarstwa rolnego zostały wyliczone na podstawie wskaźników z Urzędu Gminy i nie są dochodami netto do konsumpcji. W jego skład wchodzą bowiem koszty utrzymania gospodarstwa, podatki, ubezpieczenia, zakup nawozów, oprysków i nasion, remonty maszyn, zakup oleju napędowego, koszty utrzymania domu, wyżywienia i inne. Do wniosku wnioskodawczyni dołączyła szereg dokumentów w tym zaświadczenie nr [...] i nr [...]z dnia [...] potwierdzające, że zarówno ona jak i mąż przebywali na zasiłku chorobowym ze względu na długotrwałą niezdolność do pracy, kserokopię zaświadczenie lekarskiego, kserokopię rozpoznania choroby u męża oraz badań jego kręgosłupa szyjnego, kartę informacyjną leczenia szpitalnego męża, orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o całkowitej niezdolności do pracy córki wnioskodawczyni oraz rozpoznanie u niej choroby wraz z rocznym obliczeniem podatku przez organ rentowy za rok 2009 r., zaświadczenie, że córka jest studentką I roku studiów dyplomowych, na których oplata za jeden semestr wynosi 1.500,00 złotych, kserokopię biletów potwierdzającą wysokość ponoszonych przez wnioskodawczynię kosztów dojazdu córki na studia w wysokości 45,00 złotych na jeden zjazd, co w sumie 45,00 zł x 8 zjazdów stanowi kwotę w wysokości 360 złotych oraz koszty dojazdów na uczelnię autobusami miejskimi w wysokości 64,00 złotych, koszty wyżywienia w okresie zjazdów na kwotę 416,00 złotych, zaświadczenie, że syn jest studentem Państwowej Szkoły Wyższej im. [...] w B. w systemie stacjonarnym, umowę syna o udzieleniu preferencyjnego kredytu studenckiego, kserokopię umowy kredytu wnioskodawczyni i jej męża na kwotę 25.000,00 złotych z przeznaczeniem na finansowanie bieżącej działalności gospodarstwa rolnego, kserokopię umowy kredytu odnawialnego na cele konsumpcyjne na kwotę 9.000,00 złotych, kserokopię umowy o linię pożyczkową na kwotę 15.000,00 złotych, zaświadczenie o posiadaniu kredytu preferencyjnego przez męża na kwotę 6.400,00 złotych, kserokopię faktury VAT za energię elektryczną za okres od 16 marca 2010 r. do 17 maja 2010 r. na kwotę 345,31 złotych, fakturę za usługi telekomunikacyjne za miesiąc maj 2010 r. na kwotę 94,62 złote, za miesiąc czerwiec na kwotę 88,71 złotych, kwiecień na kwotę 109,74 złotych, fakturę opłat za telefon płatną do dnia 7 czerwca 2010 r. na kwotę 47,04 złotych, decyzję w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2010 na kwotę 2.026,00 złotych, historię rachunku bankowego z dnia 22 czerwca 2010 r. przedstawiającą obroty na koncie od 27 lutego 2010 r. do 14 czerwca 2010 r. Oceniając sytuację materialną wnioskodawczyni uznano, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od wszystkich kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Celem jednak zapewnienia wnioskodawczyni możliwości obrony jej praw, zwolniono ją od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 200,00 złotych oraz ustanowiono adwokata z urzędu. Stwierdzono, że w obecnej sytuacji finansowej wnioskodawczyni byłby to wydatek wykraczający poza jej możliwości płatnicze. Jednocześnie uznano, że brak jest podstaw do uznania, że wnioskodawczyni nie będzie w stanie ponieść ewentualnych pozostałych kosztów sądowych samodzielnie i w tym zakresie wniosek oddalono. Wskazać bowiem należy, że strona wnosząc sprawę do Sądu winna w procedurze planowanych wydatków uwzględnić również środki na poniesienie kosztów sądowych. Dla wydatków związanych z prowadzeniem procesu strona powinna znaleźć pokrycie w swych dochodach oraz poprzez odpowiednie ograniczenie innych wydatków nie będących niezbędnymi do utrzymania. Podkreślić należy, że wnioskodawczyni oświadczyła, że obecne trudności finansowe są przejściowe, a zatem uznano, iż ewentualne przyszłe koszty sądowe będzie w stanie ponieść samodzielnie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło