VII SA/Wa 897/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2009 r. sprawy ze skargi [...] Sp. j. w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania wiaty stalowej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] Sp. j. w [...] kwotę 5.620 (pięć tysięcy sześćset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA/Wa 897/09 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2007r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (jednolity tekst ustawy z dnia 14 czerwca 1960r., Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 z późn zm.), po rozpatrzeniu zażalenia [...] SJ. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]e Nr [...] z dnia [...].03.2008r.: nakładające na firmę [...] S.J. karę w wysokości 100 000 zł (słownie: sto tysięcy złotych) z tytułu nielegalnego użytkowania wiaty stalowej na terenie działek nr ew. [...] obr. [...] przy [...] w [...]. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach przedmiotowej sprawy w dniu [...].12.2007r. inwestor - firma [...] S.J. -złożyła wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie wiaty stalowej usytuowanej na terenie działek nr ew. [...] obr. [...] przy [...] w [...]. Podczas obowiązkowej kontroli przeprowadzonej w dniu 01.02.2008r. przez przedstawicieli PINB w [...] na przedmiotowej nieruchomości ustalono, że budowa wiaty została zakończona i obiekt jest użytkowany. Wstawione zostały regały, na których inwestor składuje kartony z płytkami ceramicznymi. Wiata służy jako magazyn płytek ceramicznych. Wiata została zrealizowana w oparciu o decyzję nr [...] Starosty [...] z dnia [...].11.2006r. Stwierdzając samowolne przystąpienie do użytkowania wiaty, która należy do kategorii XVIII tj. obiektów magazynowych organ I instancji nałożył karę. Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu postanowienia, że aby nałożyć karę w oparciu o art. 57 ust. 7, zgodnie z tezą wyroku WSA z dnia 08.12.2005r.(VII SA/Wa 785/05), wystarczy sam fakt stwierdzenia nielegalnego użytkowania obiektu. Stosownie, zaś do dyspozycji art. 59f Prawa budowlanego wysokość opłaty stanowi iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w). Ustawodawca ustalił w art. 59f ust. 2 stawkę opłaty w wysokości 500zł, a pozostałe kategorie (k, w) określa załącznik do ustawy. Przedmiotowy obiekt - wiata stalowa - został zakwalifikowany przez ustawę Prawo budowlane do kategorii XVIII, do którego zaliczono obiekty magazynowe. Organ odwoławczy wskazując na ustalenia kontroli dokonanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] potwierdzone przez inwestora, że pod wiatą składowane są kartony z płytkami ceramicznymi doszedł do VII SA/Wa 897/09 przekonania że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła spółka [...] podnosząc, że organ nie uwzględnił iż powierzchnia nad którą wybudowano wiatę ( zadaszenie ) była użytkowana bez przerw co najmniej od 1992 roku na cele magazynowe co potwierdzają liczne dokumenty : a/, opis techniczny Projektu pkt. 3.3. b/. dziennik budowy cl. deklaracje podatkowe 61. fotografie starych posadzek a jedynie niedopatrzeniem inwestora jest fakt nie podania w protokóle kontrolnym PINB słusznej uwagi, iż magazyn płytek znajdujący się obecnie pod wybudowanym zadaszeniem ( wiatą) znajduje się tam od wielu lat. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że złożonej skardze nie można odmówić słuszności. Zgodnie z przepisem art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz. U.z 2006r. Nr 156, poz.1118 z późn. zm.) w przypadku stwierdzenia samowolnego przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art.59f ust. I Prawa budowlanego , z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. Ratio legis regulacji przyjętej w przytoczonych wyżej przepisach ustawowych stanowi dążenie do wyeliminowania, a przynajmniej maksymalnego ograniczenia, zjawiska tzw. samowoli użytkowej czy w innych przypadkach samowoli budowlanej. Do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. W przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub VII SA/Wa 897/09 jego części bez zawiadomienia właściwy organ wymierza się karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do tego rodzaju rozstrzygnięcia organ administracji publicznej jest zobligowany ustawowo i to wydaje się ,że jest dla skarżącego oczywiste. W tej sytuacji, gdy przyjęta przez ustawodawcę metoda zapobiegania i likwidowania samowoli jest surowa i nacechowana swego rodzaju automatyzmem, organ administracyjny winien w sposób bezsporny ustalić czy w sprawie rzeczywiście miało miejsce przystąpienie do użytkowania obiektu bez uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Jak wynika z akt sprawy, inwestor złożył wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. W wyniku złożonego wniosku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał w dniu 1 lutego 2008r. kontroli obowiązkowej zakończonej budowy i sporządził protokół. Protokół ten w części dot. przystąpienia do użytkowania obiektu ( pkt. 9 Wnioski końcowe) stwierdza fakt użytkowania obiektu polegającego na tym, że pod zrealizowaną wiatą znajdują się regały i kartony z płytkami ceramicznymi. Jednakże organ I i II instancji nie uwzględnił faktu, iż inwestor realizował przedmiotową inwestycję na placu już wcześniej przeznaczonym pod skład płytek ceramicznych przy istniejącym czynnym sklepie sprzedającym płytki ceramiczne - co wynika z oświadczeń inwestora zawartych w materiale dowodowym. Biorąc pod uwagę charakter obiektu (zadaszona wiata) stwierdzić należy, że istniała możliwość jego realizacji na terenie użytkowanym już jako skład płytek ceramicznych. Wymaga to oczywiście potwierdzenia poprzez zebranie dodatkowego materiału dowodowego. Naczelna zasada postępowania administracyjnego zawarta w art. 7 kpa nakazuje organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Z kolei art. 77 § 1 kpa mówi, że organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jako dowolne należy więc traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (powołany wyżej art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści. VII SA/Wa 897/09 Skoro więc w postępowaniu przez organami administracji nie zostało wykazane w sposób nie budzący wątpliwości, że spełniona została hipoteza art. 57 ust. 7 prawa budowlanego, uznać należało, że zaskarżone postanowienie oraz utrzymane przez nią w mocy postanowienie organu I instancji zostały wydane bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych bez pełnej prawidłowej oceny materiału dowodowego, a więc z naruszeniem art. 7, 75, 77 i 80 Kpa, oraz że naruszenia te miały wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu dopiero prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwala na ocenę, czy w sprawie zostało rażąco naruszone prawo. Z tej przyczyny wskazane przez Sąd wątpliwości wymagają ponownych ustaleń zgodnie z wymogami, art. 7 i art. 77 k.p.a. tj. dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego, a następnie uzasadnienia orzeczenia w sposób przewidziany w art. 107 § 3 k.p.a. Zważywszy na powyższe uchybienia uznając, iż nastąpiło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 1 53, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.