VII SA/Wa 9/13

WyrokWSA w Warszawie2013-04-24

Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Bogusław Cieśla, Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może uznać za skuteczne cofnięcie przez dotychczasowego inwestora zgody na przeniesienie pozwolenia na budowę, jeśli zgoda ta została wyrażona w formie cywilnoprawnego oświadczenia woli, a cofnięcie nastąpiło w toku postępowania administracyjnego i nie zostało uzasadnione wadą oświadczenia woli?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może samodzielnie oceniać skuteczności cofnięcia przez dotychczasowego inwestora zgody na przeniesienie pozwolenia na budowę, jeśli zgoda ta ma charakter cywilnoprawnego oświadczenia woli. W przypadku wątpliwości co do wad oświadczenia woli lub jego skuteczności, organ powinien zawiesić postępowanie administracyjne do czasu rozstrzygnięcia tej kwestii przez sąd powszechny. Samowolne uznanie cofnięcia zgody za skuteczne, bez analizy jej cywilnoprawnego charakteru i potencjalnych wad, stanowi naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Spółka Jawna złożyła wniosek o przeniesienie na jej rzecz pozwolenia na budowę wydanego dla A. M. Do wniosku dołączono zgodę A. M. oraz umowę kupna-sprzedaży nieruchomości. A. M. następnie cofnęła zgodę na przeniesienie pozwolenia, twierdząc, że udzielone wcześniej pełnomocnictwo do wyrażenia zgody było nieważne. Starosta odmówił przeniesienia pozwolenia, uznając cofnięcie zgody za skuteczne. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka Jawna zaskarżyła decyzję Wojewody do WSA, zarzucając naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 40 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz zasądził od Wojewody na rzecz Spółki Jawnej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi "[...]" Spółka Jawna [...] w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przeniesienia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz "[...]" Spółka Jawna [...] w [...] kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2012r. Nr [...], znak: [...] na podstawie art. 82 ust. 2, art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego ( Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej kpa, po rozpatrzeniu wniosku inwestora z dnia [...] listopada 2011r. odmówił przeniesienia na rzecz [...] Spółka Jawna pozwolenia na budowę z dnia [...] lipca 2011r. Nr [...], znak: [...] zatwierdzającego projekt budowlany i udzielającego A. M. pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę oraz przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego jednolokalowego na dz. nr ew. [...], położonej przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ przedstawił przebieg postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, który przedstawiał następująco: Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. Spółka Jawna [...] zwróciła się do Starostwa Powiatowego w [...] z wnioskiem o przeniesienie na jej rzecz ww. pozwolenia na budowę. W związku z tym organ pierwszej instancji pismem z dnia [...] listopada 2011 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w powyższej sprawie. Pismem z dnia [...] marca 2012r. A. M. poinformowała o cofnięciu zgody na przeniesienie ww. decyzji o pozwoleniu na budowę na Spółkę Jawną [...]. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012r. Nr [...] Starosta [...] nałożył na Spółkę Jawną [...] obowiązek uzupełnienia wniosku z dnia [...] listopada 2011 r. o aktualną zgodę dotychczasowego inwestora w terminie do dnia 25 kwietnia 2012r. W dniach 17 kwietnia 2012 r. oraz 24 kwietnia 2012 r. inwestor złożył wyjaśnienia. Pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r. Z. K. powołując się na załączone pełnomocnictwo udzielone przez A. M. wyraził zgodę na przeniesienie decyzji Nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. na nowego inwestora. Pismem z dnia 14 maja 2012r. A. M. oświadczyła, iż pełnomocnictwo udzielone Z. K. jest nieważne i w dalszym ciągu nie wyraża zgody na przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. W związku z powyższym organ pierwszej instancji kolejnym postanowieniem z dnia [...] maja 2012r. nr [...] nałożył na inwestora obowiązek dostarczenia zgody dotychczasowego inwestora na przeniesienie pozwolenia na budowę w terminie do dnia 1 czerwca 2012 r. W dniach 25 maja 2012 r. i 22 czerwca 2012 r. do organu wpłynęły wyjaśnienia do ww. postanowienia. Inwestor w dniu 22 czerwca 2012 r. złożył dodatkowe wyjaśnienia dotyczące postanowienia nr [...]. Starosta [...] wskazał w uzasadnieniu podjętej decyzji, że do dnia jej wydania tj. [...] sierpnia 2012 r. nie uzupełniono braków wymienionych w postanowieniu tj. inwestor nie dostarczył aktualnej zgody dotychczasowego inwestora A. M. na przeniesienie wskazanego wyżej pozwolenia na budowę. Organ podał, że w dniu 15 marca 2012r. A. M. (dotychczasowy inwestor) cofnęła swoją zgodę na przeniesienie pozwoleń a na budowę. Starosta [...] podkreślił, że inwestor na podstawie art. 40 ust. 1 Prawa budowlanego był zobowiązany do dostarczenia aktualnej zgody dotychczasowego inwestora na przeniesienie pozwolenia na budowę. Odwołanie od powyższej decyzji złożył Spółka Jawna [...] wnosząc o jej uchylenie. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu ww. odwołania decyzją z dnia [...] listopada 2012r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego w niniejszej sprawie. Wojewoda [...] podkreślił, że z akt sprawy wynika, iż Spółka Jawna [...] nie dysponuje obecnie zgodą dotychczasowego inwestora na przeniesienie decyzji Nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę oraz przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego jednolokalowego na działce nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w [...]. Wskazał, że pełnomocnictwo udzielone Z. K. zostało przez A. M. cofnięte. Ponadto organ odwoławczy zaznaczył, że A. M. wielokrotnie w trakcie prowadzonego przez organ I instancji postępowania podkreślała, że cofa wyrażoną wcześniej zgodę na przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ drugiej instancji odniósł się do zarzutu podnoszonego w odwołaniu, iż cofnięcie wyrażonej zgody należy uznać za nieskuteczne wyjaśnił, iż organy administracji publicznej nie mają kompetencji do nałożenia na strony postępowania obowiązku złożenia stosownego powództwa do sądu powszechnego w celu ustalenia, czy cofnięcie wyrażonej zgody można uznać za skuteczne. Wobec powyższego Wojewoda [...] stwierdził, że Starosta [...] zasadnie przyjął, iż Spółka Jawna [...] nie dysponowała w dniu wydania decyzji tj. [...] sierpnia 2012 r. zgodą dotychczasowego inwestora na przeniesienia pozwoleń a na budowę udzielonego decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła [...] Spółka Jawna [...] w [...] wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7 kpa poprzez wydanie decyzji w oparciu o niezgody z prawdą stan faktyczny ustalony na podstawie niekompletnego materiału dowodowego oraz art. 40 Prawa budowlanego przez ich błędną wykładnię. Zdaniem strony skarżącej błędnie organy przyjęły, iż zgoda A. M. na przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę na nabywcę jest tylko i wyłącznie faktem i w związku z tym może być swobodnie i bez ograniczeń cofana w każdym czasie. W ocenie skarżącej zgoda ta może być i jest w tym konkretnym przypadku cywilnoprawnym oświadczeniem woli, do którego stosować powinno się przepisy kodeksu cywilnego dotyczące wad oświadczenia woli lub odstąpienia od umowy, a zatem zgody tej nie można dowolnie cofnąć. Skarżąca podniosła także, że organ wadliwie przyjął, że zgoda na przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę, musi istnieć na dzień wydawania decyzji w przedmiocie przeniesienia uprawnień z decyzji o pozwoleniu na budowę na nowego adresata i w związku z tym udzieloną wcześniej zgodę można cofnąć w toku postępowania administracyjnego, co powoduje, że organ nie może wydać decyzji pozytywnej w przedmiocie przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę. Wskazała, że z właściwej wykładni tego przepisu wynika, że wystarczy zgoda wyrażona przed wszczęciem postępowania administracyjnego, a jej cofnięcie w tymże postępowaniu nie ma znaczenia prawnego dla wydania pozytywnej decyzji o przeniesieniu uprawnień. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej p.p.s.a.) stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Skarga jest uzasadniona. Wydanie zaskarżonej decyzji zostało oparte na ustaleniu, że inwestor A. M. skutecznie uchyliła się od skutków prawnych oświadczenia woli w przedmiocie zgody na przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę na rzecz [...] Spółki Jawnej z siedzibą w [...]. Ustalając tę okoliczność organ nie wskazał na czym to ustalenie oparł. Nie ulega wątpliwości, iż skarżąca spółka składając wniosek o przeniesienie na jej rzecz decyzji o pozwoleniu na budowę przedłożyła pismo A. M. z dnia [...] listopada 2011 r. zawierające jej zgodę na przeniesienie tegoż pozwolenia, wydanego w formie decyzji nr [...] przez Starostę [...] w dniu [...] lipca 2011 r. i zawierającego zatwierdzenie projektu budowlanego oraz udzielającego A. M. pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę oraz przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w [...]. Wraz z pisemnym oświadczeniem inwestorki został złożony odpis aktu notarialnego z dnia [...] listopada 2011 r. zawierający umowę kupna – sprzedaży zabudowanej nieruchomości gruntowej położonej w [...] przy ul. [...] nr [...] dz. ew[...], obręb [...], gmina [...], umowy zawartej pomiędzy A. M. – sprzedającą a [...] Spółką Jawną [...] z siedzibą w [...], reprezentowaną przez Z. K. – kupująca. Pisemne oświadczenie inwestorki zawierające zgodę na przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę zostało złożone skarżącej na potrzeby art. 40 Prawa budowlanego – ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Powyższa zgoda była jednostronnym oświadczeniem cywilnoprawnym rodzącym określone skutki prawne. Co do zasady oświadczenie takie jest nieodwołalne. Zgodnie bowiem z treścią art. 61 § 1 Kodeksu cywilnego – Ustawy z dnia 23.04.1964 r. (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm., dalej k.c.) oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. Kodeks cywilny przewiduje też uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli poprzez wykazanie wady oświadczenia woli. Przepis art. 82 k.c. stanowi, że nieważne jest oświadczenie woli złożone przez osobę, która z jakichkolwiek powodów znajdowała się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Wadą oświadczenia woli może być błąd co do treści czynności prawnej, czy działanie pod wpływem groźby. Uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli co do zasady następuje przez złożenie oświadczenia woli, w przypadku błędu i groźby- na piśmie, oświadczenia kierowanego do osoby w stosunku, do której składano uprzednie oświadczenie woli (to w stosunku, do którego następuje uchylenie się od jego skutków prawnych. Złożenie oświadczenia o uchyleniu się od skutków wcześniejszych oświadczeń odnosi się wyłącznie do sfery stosunków cywilnoprawnych, która to sfera nie podlega kontroli organów administracji architektoniczno – budowlanej. Nie oznacza to jednak pominięcia tej kwestii przez organy administracyjne. Problem ustalenia, czy mamy do czynienia z oświadczeniem woli sformułowanym pod wpływem wady oświadczenia np. błędu, groźby, stanowić będzie kwestię prejudycjalną, obligującą do zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu rozstrzygnięcia tego zagadnienia przez odpowiedni sąd powszechny. W przedmiotowej sprawie organ administracyjny bez wskazania uzasadnienia uznał oświadczenie A. M. o cofnięciu zgody na przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę na Spółkę Jawną [...] za skuteczne. Tymczasem wszystkie oświadczenia w/w o cofnięciu zgody są oświadczeniami kierowanymi do organu, a nie do strony oświadczenia woli. Nie zawierają żadnego wskazania, odniesienia do wady oświadczenia woli. Pisma zawierające te oświadczenia o cofnięciu zgody nie były doręczone spółce. Zatem stwierdzenie organu, że spółka nie posiada zgody inwestora na przeniesienie decyzji z pozwoleniem na budowę jest, wbrew twierdzeniom organu, oceną skuteczności złożenia oświadczenia woli przez A. M. o cofnięciu zgody. Taka ocena w żaden sposób nie została uzasadniona. Organ nie odniósł się do skuteczności oświadczenia woli z dnia [...] listopada 2011 r. o wyrażaniu tej zgody. Słusznie zatem skarżąca zarzuca naruszenie przez organ art. 7 k.p.a. poprzez orzekanie w warunkach niepełnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Naruszenie powyższego przepisu nastąpiło w sposób mogący istotnie wpłynąć na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę powyższe wskazania. Z tych względów Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło