VII SA/Wa 901/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 28 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. na działalność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanawia: odrzucić skargę. M. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na działalność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, żądając zaprzestania naruszenia przez organ prawa. Wskazała, że wnosi o poinformowanie na jakiej podstawie Urząd przed przeczytaniem wiadomości e-mailowych je usuwa, a także w jaki sposób i w jakim zakresie, poza automatyczną obsługą, weryfikuje i rzetelnie udziela odpowiedzi. Przytoczyła ponadto treść wiadomości e-mail, z której wynikało, że została ona usunięta jako nieprzeczytana. Pismem z dnia 24 maja 2021 r. skarżąca doprecyzowała, że skarży działalność urzędu z żądaniem zaprzestania naruszenia prawa. Skarży działanie urzędu z uwagi na fakt, że praktyką jest nieodpowiadanie na maile i nieczytanie korespondencji. Wyjaśniła, że "gdyby nie ustawienia komputera i informatyka", jej wiadomości e-mailowe nadal trafiałyby "w próżnię". W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej. Wyjaśnił, że do skargi została wklejona zawartość automatycznej odpowiedzi skrzynki poczty elektronicznej, z której korzysta jedna z komórek organizacyjnych Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz sekretariatu organu. Niepotwierdzenie przeczytania wiadomości elektronicznej nie może być przedmiotem samodzielnej skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ponadto zaznaczył, że kwestia usunięcia wiadomości e-mail jest przedmiotem wyjaśnień w Urzędzie, tj. czy stało się tak za sprawą wadliwie działającego serwera lub z innej przyczyny technicznej, czy też e-mail został usunięty z uwagi na błąd ludzki, względnie czy został usunięty z uwagi na to, że jeden z kilku takich samych e-maili skierowała jednocześnie ta sama osoba. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd bada legitymację skargową, zachowanie terminu oraz warunków formalnych skargi, a przede wszystkim dokonuje oceny dopuszczalności skargi, w szczególności, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego. W ocenie Sądu, sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej enumeratywnie w art. 3 § 2 - 4 i art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie natomiast z art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Ponadto, w myśl art. 4 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. W ocenie Sądu, przedmiot skargi M. W. nie mieści się we właściwości rzeczowej sądów administracyjnych, określonej przytoczonymi wyżej przepisami. W powyższej sytuacji pismu skarżącej (skardze) można co najwyżej przypisać charakter skargi wnoszonej w trybie przepisów Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (skarga na pracownika, na działanie urzędu lub zaniedbanie organu co do prawidłowego funkcjonowania poczty elektronicznej Urzędu) lub swoiście rozumianej petycji dotyczącej kwestii ogólnego funkcjonowania Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Zauważyć należy, że postępowanie w zakresie skarg i wniosków, normowane przepisami Działu VIII k.p.a., chociaż unormowane jest również w przepisach procedury administracyjnej, nie stanowi postępowania jurysdykcyjnego, które zmierza do wydania decyzji administracyjnej lub innego aktu o charakterze władczym. Za ugruntowany należy uznać pogląd, że czynności podejmowane przez organy w trybie przepisów Działu VIII k.p.a., odnoszące się do skarg i wniosków, nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 p.p.s.a. i stąd nie podlegają kognicji sądu administracyjnego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a.