VII SA/Wa 903/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi Wspólnot Mieszkaniowych: [...] w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. skargę oddala Prezydent Miasta W. decyzją nr [...] wydaną dnia [...] marca 2005 r. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego z garażem podziemnym na działkach nr ew. [...] położonych przy ulicy [...] w W. Decyzja ta, po rozpatrzeniu odwołań: Wspólnoty Mieszkaniowej [...], Wspólnoty Mieszkaniowej [...] i Wspólnoty Mieszkaniowej [...] została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. W dniu [...] lipca 2006 r. Wspólnoty Mieszkaniowe [...] – tj. Wspólnoty składające odwołanie oraz Wspólnota Mieszkaniowa [...] złożyły wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w sprawie pozwolenia na budowę w jej części dotyczącej połączenia ulicy [...] z ulicą [...], podnosząc że są współwłaścicielami ulicy [...] i zatwierdzony kontrolowanym pozwoleniem na budowę projekt połączenia ulicy [...] z nowym odcinkiem ulicy [...] wydany bez ich zgody narusza ich prawo własności. Wnioskujący podali, że ulica [...] jest drogą wewnętrzną i znajduje się na gruntach stanowiących własność Wspólnot i inwestora. Zgodnie z opinią komunikacyjną Inżyniera Ruchu Urzędu [...] nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. na wykonanie włączeń do ulicy [...] oraz drogi osiedlowej należało uzyskać zgodę właścicieli terenu. Decyzja objęta wnioskiem w kwestionowanej części została wydana bez uzyskania zgody Wspólnot Mieszkaniowych i z naruszeniem zapisów zawartych w posiadanych przez nie aktach notarialnych. Po rozpatrzeniu wniosku, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną dnia [...] stycznia 2007 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. Dokonując oceny kontrolowanej decyzji organ podał, że nie jest ona dotknięta żadną z wad wymienionych z art. 156 § 1 kpa. Po rozpatrzeniu wniosku Wspólnot Mieszkaniowych [...], [...] i [...] w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną dnia [...] marca 2007 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 kpa utrzymał w mocy własną zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w związku z zarzutami wnioskujących podniósł, że zgodnie z przepisem art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane temu kto złożył oświadczenie – pod rygorem odpowiedzialności karnej – o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Takie oświadczenie dotyczące działek nr [...] złożył inwestor wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę, a zatwierdzony decyzją Prezydenta Miasta W. projekt zagospodarowania terenu inwestycji nie wykracza poza obręb nieruchomości objętych oświadczeniem. Nadto organ podniósł, że nie jest właściwy do badania ewentualnego poświadczenia nieprawdy w złożonym przez inwestora oświadczeniu. Wobec tego kontrolowana decyzja nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosły Wspólnoty Mieszkaniowe [...]. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji skarżący zarzucili organowi wydającemu pozwolenie na budowę, wydanie decyzji naruszającej ich prawo własności. W uzasadnieniu skarżący podali, że są współwłaścicielami ulicy [...], która jest drogą wewnętrzną osiedlową, wspólnoty posiadają służebność gruntową przejazdu i przechodu do tej drogi w granicach działek w skład których wchodzi, wykupili ulice i ciągi pieszo-jezdne, ponoszą obciążenia związane z należytym stanem technicznym ulicy. Natomiast decyzja o pozwoleniu na budowę w swej części dotyczącej zagospodarowania terenu polegającego na połączeniu ul. [...] z drogą publiczną tj. ulicą [...] umożliwia innym użytkownikom korzystanie z ulicy [...], mimo że są spoza terenu osiedla i nie mają tytułu prawnego do przechodu i przejazdu tą ulicą. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest decyzja wydana przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego dnia [...] marca 2007 r. utrzymująca w mocy wcześniej wydaną decyzję tego organu dnia [...] stycznia 2007 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. wydanej w sprawie pozwolenia na budowę. Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Art. 16 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego ustanawia ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych, od której ustawodawca dopuścił pewne wyjątki. Jednym z nich jest stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa. Postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest więc postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest ocena czy decyzja kończąca postępowanie w sprawie dotknięta jest jedną z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 kpa, której wystąpienie powoduje konieczność wyeliminowania takiej decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Wśród przesłanek wymienionych w w/w przepisie, w pkt 2 wymienione jest rażące naruszenie prawa, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Z tym, że ani oczywistość naruszenia prawa, ani nawet charakter przepisów które zostały naruszone nie są wystarczające wyłącznie do uznania, że nastąpiło rażące naruszenie prawa. W orzecznictwie, a także w literaturze dominuje pogląd, że obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru przepisu, który został naruszony, jako kryterium rażącego naruszenia prawa winny by traktowane społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 1984 r. II SA 737/84). Kontrolując z takiego właśnie punktu widzenia decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] marca 2005 r. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego z garażem podziemnym na działkach przy ul. [...] w W., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, że nie jest ona dotknięta żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Z treści wniosku Wspólnot Mieszkaniowych [...] o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...] marca 2005 r. w jej części zatwierdzającej projekt budowlany przewidujący połączenie poprzez działkę inwestora ulicy [...] z ulicą [...] wynika, że skarżący zarzucają organowi rażące naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego – ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., zobowiązującego do ochrony praw osób trzecich. Pojęcie "uzasadnionych interesów osób trzecich", o którym mówi powyższy przepis winno być interpretowane w oparciu o przesłanki obiektywne, to jest w oparciu o zgodność z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami oraz zasadami wiedzy technicznej. Jeżeli zatem decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane w wyniku jej realizacji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jak naruszające "uzasadnione interesy osób trzecich". Jednocześnie należy podnieść, że pozwolenie na budowę, zwłaszcza na obszarach zurbanizowanych, w wielu wypadkach musi uwzględniać sprzeczne interesy z jednej strony inwestora, a z drugiej osób, których prawa lub interesy mogą być przez to pozwolenie budowlane zagrożone lub naruszone. Granice tych praw i interesów określają przepisy Prawa budowlanego oraz innych aktów prawnych, wydanych na podstawie i w wykonaniu przepisów tego Prawa lub przepisów wydanych w celu ochrony naturalnego środowiska. W rozpoznawanej sprawie skarżący podnoszą, że projekt budowlany zatwierdzony kwestionowaną decyzją przewiduje włączenie drogi osiedlowej biegnącej m.in. przez teren działek inwestora i połączenie ulicy [...] z ulicą [...] bez uzyskani zgody Wspólnot na dokonanie tego włączenia. Należy zauważyć, że tak skarżące jak i inwestor posiadają prawo do korzystania z ulicy [...] i drogi osiedlowej, o czym świadczą [przedłożone akty notarialne ustanawiające służebność gruntową na rzecz każdoczesnych właścicieli działek. Prawdą jest też, że ze znajdującej się w aktach opinii komunikacyjnej nr [...] z dnia [...].05.2005 r. wydanej przez Inżyniera Ruchu Urzędu [...] wynika, iż na wykonanie włączenia drogi osiedlowej do ulicy [...] należy uzyskać zgodę skarżących, a w materiale dowodowym brak dokumentu potwierdzającego uzyskanie zgody, lecz braku tego nie można uznać za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa – tzn. takie naruszenie, które pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa. Nadto należy podkreślić, że realizowana inwestycja na podstawie kwestionowanej decyzji nie przekroczy granic nieruchomości inwestora, a zatwierdzony projekt budowlany w części dotyczącej włączenia ulicy [...] do ulicy [...] nie pozbawi (ani też nie ograniczy) przysługującej skarżącym służebności przejazdu i przechodu. Z tych wszystkich przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.