VII SA/Wa 904/07

WyrokWSA w Warszawie2007-08-22

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Izabela Ostrowska, Bożena Więch – Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny inwestycji budowy przedproża, wydana w 1991 r., może zostać uznana za nieważną z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego lub prawa materialnego, w szczególności w kontekście statusu strony postępowania?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny. W momencie wydania decyzji z 1991 r. skarżący nie posiadali przymiotu strony, a późniejsze ustalenia organów nie wykazały rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 KPA. Postępowanie było prowadzone z poszanowaniem zasad proceduralnych, a uzasadnienia decyzji były wystarczające.
Stan faktyczny
Skarżący D. i J. N. domagali się stwierdzenia nieważności decyzji z 1991 r. zatwierdzającej plan realizacyjny budowy przedproża oraz decyzji o pozwoleniu na budowę. Organy administracji (Wojewoda, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego) odmówiły stwierdzenia nieważności, argumentując, że skarżący nie byli stronami postępowania w 1991 r., a decyzje nie zawierały wad kwalifikowanych. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że zostali pozbawieni możliwości dochodzenia swoich praw.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi D. i J. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zatwierdzenia planu realizacyjnego. skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 904/07 UZASADNIENIE Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2006r. znak: [...] działając na podstawie art. 158 § 1 w związku art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej Kpa) oraz art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust.1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118), po rozpatrzeniu wniosku D. i J. N. o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. nr [...] z dnia [...] lipca 1991 r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego inwestycji polegającej na budowie przedproża na terenie położonym w G. przy ul. [...] oraz decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. nr [...] z dnia [...] września 1991 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę przedproża przed kamieniczką na terenie położonym w G. przy ul. [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. nr [...] z dnia [...] lipca 1991r. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu wydania decyzji tj. [...] lipca 1991 r., właścicielem nieruchomości stanowiącej zabudowaną działkę nr [...] położoną w G. przy ul. [...] była Gmina Miasta G., a przedmiotowe przedproże zlokalizowano na działce nr [...], która stanowi pas drogowy i jej właścicielem była również Gmina Miasta G. W przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, dotyczącym zamiaru budowy przedproża przed kamienicą położoną przy ul. [...], stroną była Gmina Miasta G., a nie najemca lokalu użytkowego, gdyż umowa nabycia przez wnioskujących lokalu i przejęcia gruntu w użytkowanie wieczyste jest datowana na dzień [...] września 1994r. W ocenie organu D. i J. N. nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie w/w decyzji, dotyczących budowy przedproża przed kamienicą położoną przy ul. [...], w dniu jej wydania. Organ I instancji stwierdził, iż nie dopatrzył się nieprawidłowości przy wydaniu zaskarżonej decyzji i nie znalazł przesłanki do zastosowania art. 156 §1 Kpa. Natomiast organ architektoniczno-budowlany przy wydawaniu decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego nie miał obowiązku informowania najemców lokalu o wydawanych decyzjach, gdyż na dzień jej wydania D. i J. N. nie byli stroną w tym postępowaniu administracyjnym. Ponadto organ wskazał, że zgodnie z art. 156 § 2 nie stwierdza się nieważności decyzji, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli D. i J. N. zarzucając jej naruszenie art. 28 Kpa oraz art. 28 Prawa budowlanego przez ich niezastosowanie. Skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006r. i o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, iż decyzjami Urzędu Rejonowego odebrano im i klientom możliwość nieskrępowanego dostępu do części przylegającej do wynajmowanego przez nich lokalu (witryny sklepu), a także uniemożliwiono im zagospodarowanie terenu (pasa drogi) przed lokalem. Skarżący stwierdzili, że wskutek nie zastosowania art. 28 Kpa oraz 28 Prawa budowlanego pozbawieni zostali praw strony, a w konsekwencji rzeczywistej możliwości dochodzenia swoich praw. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia znak: [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania D. i J. N. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest nadzwyczajnym trybem postępowania, umożliwiającym wyeliminowanie z obrotu prawnego ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych, jeżeli są one obarczone wadami wymienionymi w treści przepisu art. 156 § 1 Kpa. Badaną w niniejszym postępowaniu decyzją Kierownik Urzędu Rejonowego w G. zatwierdził plan realizacyjny inwestycji polegającej na budowie przedproża na terenie położonym w G. przy ul. [...]. Przedmiotowy plan realizacyjny został zatwierdzony w oparciu o opinię urbanistyczną Urzędu Miejskiego w G. z dnia [...] sierpnia 1990r., znak: [...], pozytywną opinię Przedsiębiorstwa Gospodarki Mieszkaniowej w G. (zarządcy budynku), wyrażoną w piśmie z dnia [...] kwietnia 1991r. oraz uzgodnienia z Konserwatorem Zabytków Miasta G. i Przedsiębiorstwem Dróg i Mostów w G. (zarządcą pasa drogowego ul. [...], na terenie którego zaprojektowano przedmiotową inwestycję). Ponadto, w/w plan realizacyjny został sporządzony zgodnie z wymogami rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno - budowlanego (Dz. U. z 1975r., Nr 8, poz. 48 z późn. zm.), zaś badana decyzja zawiera wszystkie elementy wskazane w treści przepisu § 18 w/w rozporządzenia. Organ odwoławczy stwierdził, że ponowna analiza materiału dowodowego sprawy wykazała, że badana decyzja nie zawiera żadnej z kwalifikowanych wad prawnych wymienionych w katalogu art. 156 § 1 Kpa. Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D. i J. N. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ II instancji, "ewentualnie, w przypadku uwzględnienia przez Sąd wyłącznie zarzutów naruszenia prawa materialnego, o wydanie wyroku merytorycznego" oraz o zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. D. i J. N. Zaskarżonej decyzji zarzucili: naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 7, art. 11, art. 77 § 1 Kpa oraz art. 107 § 3 Kpa w zw. z 138 § 1 pkt 2 Kpa. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawcy oraz zaniechanie wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy oraz zaniechanie wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dowodów, na których organ oparł swoje ustalenia w powyższym zakresie, co skutkowało niezasadnym utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji, naruszenie przepisów administracyjnego prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. § 18 ust. 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno- budowlanego w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie, skutkujące brakiem oceny zgodności projektowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że w toku postępowania odwoławczego organ II instancji nie ustalił, czy inwestor ubiegający się o zatwierdzenie planu realizacyjnego inwestycji uzyskał wszelkie wymagane pozwolenia i uzgodnienia. Zdaniem skarżących organ odwoławczy ograniczył się wyłącznie do wskazania zgód i uzgodnień, które zostały uzyskane przez inwestora, nie wskazał jednak przepisów prawa normujących kompletny zakres wymaganych do wydania takiej decyzji pozwoleń. Ponadto, w ocenie skarżących, organ II instancji nie poczynił ustaleń, czy zaskarżona decyzja była w rzeczywistości zgodna z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie jej wydania. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiDz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystapiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. z dnia [...] lipca 1991 r. zatwierdzającej plan realizacyjny inwestycji polegającej na budowie przedproża na terenie położonym w G. przy ul. [...]. Na wstępie należy zauważyć, iż tryb stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem postępowania, którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 kpa. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 kpa zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej, a organ administracji publicznej orzekający w tym nadzwyczajnym trybie posiada jedynie uprawnienia kasacyjne, tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia – w dacie wydania kontrolowanej decyzji – przesłanek z art. 156 § 1 kpa, nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Jedną z przesłanek zastosowania tego trybu jest stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji (art. 156 § 1 pkt 2 kpa), które określa się jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej, również w zakresie skutków społeczno-gospodarczych jakie dana decyzja administracyjna wywołuje. Prawidłowość dokonanej przez organy kontroli w trybie nadzoru decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. z dnia [...] lipca 1991 r. w kontekście ewentualnego rażącego naruszenia prawa, tj. § 18 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 ze zm.) – obowiązującego w dacie wydania decyzji – nie budzi wątpliwości Sądu. Prawidłowo organy ustaliły, iż przed uzyskaniem kontrolowanej decyzji, przedmiotowa inwestycja uzyskała pozytywną opinię Przedsiębiorstwa Gospodarki Mieszkaniowej w G. [...] – zarządcy budynku. Dokumentacja projektowa rekonstrukcji, odbudowy przedproża przy ul. [...] posiada uzgodnienie Konserwatora Zabytków oraz Przedsiębiorstwa Dróg i Mostów, będącego zarządcą terenu pasa drogowego ul. [...], na którym zlokalizowana została inwestycja. Plan realizacyjny został zatwierdzony w oparciu o opinię urbanistyczną Urzędu Miejskiego w G. z dnia [...] sierpnia 1990 r. Kontrolowana decyzja potwierdza zgodność rozwiązań projektowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i brak jest jakichkolwiek podstaw, poza niczym nie popartymi sugestiami skargi, aby to stwierdzenie organu uznać za nieprawdziwe. W tym miejscu należy przypomnieć, iż jedynie oczywistość naruszenia prawa, a więc w tym przypadku oczywista niezgodność z obowiązującym, w dacie wydania decyzji, miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, mogłoby skutkować zastosowaniem normy art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Biorąc pod uwagę zakres i przedmiot inwestycji zarzut taki nie znajduje potwierdzenia w aktach postępowania administracyjnego, nie został także w żaden sposób skonkretyzowany w skardze. Tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja rażąco narusza art. 21 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Na uwzględnienie nie zasługuje także sformułowany w skardze zarzut naruszenia przez organy przepisów postępowania administracyjnego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Analiza akt postępowania administracyjnego wskazuje, iż postępowanie prowadzone było z zachowaniem zasad wynikających z art. 7 i 77 kpa. Stanowisko skarżących prezentowane w odwołaniu zostało rzetelnie przeanalizowane przez organ II instancji, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji w stopniu wystarczającym (art. 107 § 3 kpa) pozwala na jej weryfikację przez Sad administracyjny. Z tych wszystkich względów, skoro zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, należało orzec jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło