VII SA/Wa 906/06
WyrokWSA w Warszawie2006-11-08
Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Mariola Kowalska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, prawidłowo zastosował się do wskazań zawartych w wyroku sądu administracyjnego, który nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy i ocenę, czy kwestionowana decyzja nie narusza w sposób rażący przepisów, w tym art. 5 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nadzoru budowlanego, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na rozbudowę, naruszył art. 153 PPSA, nie wykonując wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w poprzednim wyroku. Organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w szczególności czy planowana rozbudowa nie ograniczy możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej zgodnie z jej przeznaczeniem, co mogło stanowić wadę decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 KPA. Brak takiej analizy uniemożliwił sądowi ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
A. P. złożył skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy własną decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia 2003-01-20. Decyzja Wojewody z kolei odmawiała stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z 1998-06-20, udzielającej S. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego. A. P. zarzucał naruszenie przepisów Prawa budowlanego oraz niewykonanie przez organy wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z wyroku z 2002-10-01.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia [...] lutego 2006 r. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. P. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA, Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak(spr.), , Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2006 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia [...] lutego 2006 roku, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. P. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 157 § 1 w zw. Z art. 158 § 1 kpa, po rozpatrzeniu wniosku A. P. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...]z dnia [...] czerwca 1998 r., którą udzielono S. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego na działce nr [...] w [...] przy ul. [...]
- odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r.
W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż decyzją z dnia [...] czerwca 1998 r. Burmistrz Miasta [...] udzielił S. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego.
Na wniosek A. P. wszczęto postępowanie o stwierdzenie nieważności w/w decyzji.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2000 r. Wojewoda [...] stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2000 r.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 października 2002 r. sygn. akt IV SA 2500/00 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2000 r. i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Ponownie rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...]z dnia [...] czerwca 1998 r.
Decyzja ta stała się ostateczna, ponieważ strony nie wniosły od niej odwołania.
W dniu [...] października 2005 r. A. P. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2003 r.
Rozpatrując złożony wniosek Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest postępowaniem odrębnym, w którym organ nie orzeka, co do istoty sprawy rozstrzygniętej weryfikowaną decyzją, lecz bada czy jest ona obarczona jedną z kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Ponieważ przedmiotem kontroli jest decyzja Wojewody [...] odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. udzielającej pozwolenia na rozbudowę, w postępowaniu tym bez znaczenia są podnoszone przez wnioskodawcę zarzuty dotyczące decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. oraz poprzedzającej ją decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji, a także zarzuty pozbawienia wnioskodawcy prawa do udziału w postępowaniach zakończonych wydaniem wskazanych decyzji.
Dokonując oceny decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż nie jest ona obarczona żadną wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.
W ocenie organu bezzasadny jest także zarzut nieuwzględnienia zaleceń zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2002 r.
Dodatkowo Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż co prawda kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja Wojewody [...] nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia faktycznego, z którego jednoznacznie by wynikało, iż weryfikowana przez niego decyzja Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. nie jest obarczona żadną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa, jednakże okoliczność ta nie może stanowić przesłanki do wyeliminowania jej obrotu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności.
Po rozpoznaniu wniosku A. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia
[...] lutego 2006 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2003 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2006 r.
Ponownie rozpatrując sprawę nie znalazł podstaw do zmiany swojej decyzji z dnia [...] lutego 2006 r. wskazał, iż kontrolowana w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzja Wojewody [...] z dnia [...] styczna 2003 r. nie jest obarczona żadną kwalifikowaną wadą w związku, z czym brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł A. P. wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji tegoż organu z dnia [...] lutego 2006 r.
W uzasadnieniu skargi wywodził, iż decyzja Wojewody [...] w stosunku, do której złożył wniosek o stwierdzenie nieważności wydana została z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nie uczestniczył on w posterowaniu dotyczącym wydania decyzji z dnia [...] stycznia 1998 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu oraz decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. udzielającej pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...].
Udzielając pozwolenia na rozbudowę organ rażąco naruszył art. 5 ust. 1 pkt 1c, 2, 6 oraz ust. 2 pkt 26, art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 32 ust. 1-3 ustawy Prawo budowlane.
W dalszych wywodach wskazał, iż Wojewoda [...] wydając weryfikowaną w postępowaniu nieważnościowym decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. nie uwzględnił wiążących go wskazań zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2002 r. Organ, wyrokiem Sądu, zobowiązany został do oceny czy "kwestionowana w postępowoniu nieważnościowym decyzja nie narusza w sposób rażący przepisów, a w tym art. 5 ustawy Prawo budowlane". Takich ustaleń organ nie dokonał, czym naruszył art. 8, 9, 12 i 77 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są zasadne.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego dokonuje kontroli decyzji tylko pod względem jej zgodności z prawem. Nie prowadzi postępowania w sprawie i nie rozstrzyga sprawy co do istoty.
W niniejszym postępowaniu przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którą organ utrzymał w mocy własną decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] styczna 2003 r., którą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego.
Wojewoda [...]odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. orzekał po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2002 r., w którym Sąd wskazał, iż organ administracji publicznej ponownie rozpatrując sprawę powinien wyjaśnić, czy kwestionowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja z dnia [...] czerwca 1998 r. nie narusza w sposób rażący innych przepisów, w tym art. 5 Prawa budowlanego.
Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wytyczne zawarte w wyroku wiążą w sprawie także Sąd orzekający w niniejszej sprawie.
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszego postępowania stwierdzić należy, że Wojewoda [...] z naruszeniem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie wykonał zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 1 października 2002 r.
Ponownie rozpoznając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. organ nadzoru zobowiązany był do przeprowadzenia postępowania mającego na celu ustalenie, czy zatwierdzony decyzją z dnia [...] czerwca 1998 r. projekt rozbudowy budynku mieszkalnego w odległości 0,95m od granicy z sąsiednią działką, a ponadto zwrócony w stronę tej granicy ścianą z otworami okiennymi, nie ograniczy możliwości zagospodarowania tej działki zgodnie z jej przeznaczeniem.
Z akt postępowania nie wynika, czy działka sąsiednia w dacie wydania pozwolenia na budowę była zabudowana, czy nie.
Na rozprawie skarżący wyjaśnił, iż do chwili obecnej nie może wybudować na tej działce budynku mieszkalnego, gdyż zbliżenie kwestionowanej rozbudowy do granicy uniemożliwia zachowanie przewidywanych prawem odległości, działka jego jest wąska, w związku z czym zbliżenie rozbudowanego budynku do granicy uniemożliwia wykorzystanie jej jako działki budowlanej.
Wojewoda [...] w swojej decyzji z dnia [...] styczna 2003 r. ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, iż kontrolowana przez niego decyzja o pozwoleniu na budowę nie narusza w sposób rażący innych przepisów, w tym art. 5 ustawy Prawo budowlane.
Kontrolując w trybie nadzoru powyższą decyzję Wojewody [...]z dnia [...] styczna 2003 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie zauważył, iż organ nie wykonał wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego, a w konsekwencji z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
Zważywszy na charakter prowadzonego postępowania nadzorczego, w którym kontrolowana jest decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien przede wszystkim rozważyć, czy powyższe uchybienia nie wpływają na wadliwość decyzji Wojewody [...] w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Brak analizy i oceny kontrolowanej przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji, uniemożliwia Sądowi ocenę prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia.
Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło