VII SA/Wa 919/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-07-12

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła – Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest osobą bezrobotną, utrzymuje się z niewielkich dochodów dorywczych i świadczeń matki, ponosi znaczące wydatki (alimenty, czynsz, media, leki, raty) oraz ma problemy zdrowotne, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnił przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wykazał, że jego sytuacja materialna i życiowa (bezrobocie, niskie dochody, znaczne wydatki, problemy zdrowotne) uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym przyznano mu zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata.
Stan faktyczny
A. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał, że jest osobą bezrobotną, utrzymuje się z prac dorywczych (600-1000 zł miesięcznie) oraz emerytury matki (740 zł miesięcznie), łącznie ok. 1500 zł. Ponosi znaczne wydatki na alimenty, czynsz, media, leki i raty. Zaznaczył, że jego stan zdrowia (po operacjach kręgosłupa) ogranicza możliwości podjęcia stałej pracy. Wnioskodawca posiada mieszkanie komunalne o powierzchni 19 m2 i nie posiada innych nieruchomości ani oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A. R. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy – Katarzyna Pakuła – Getka na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lipca 2017 r. po rozpoznaniu wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2017r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: przyznać A. R. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 26 maja 2017r do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na uzupełnionym formularzu PPF wniosek A. R. w którym wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z treści formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe z matką. Wspólnie utrzymują się z dochodów, które uzyskuje z tytułu wykonywania pracy dorywczej w wysokości od 600 do 1000 złotych miesięcznie oraz z tytułu emerytury matki w wysokości 740 złotych, łącznie w wysokości ok. 1500 złotych miesięcznie. Podał, że posiada mieszkanie komunalne o powierzchni 19 m2. Oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, wierzytelności, przedmiotów wartościowych powyżej 5000 złotych ani oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych oraz w gotówce. Wnioskodawca wskazał, że ponosi następujące wydatki tj. alimenty na rzecz małoletniego syna w wysokości 600 zł, czynsz w kwocie 162 zł, opłaty za media – 270 zł, a także wydatki na leki w wysokości 120 zł. Ponadto wnioskodawca ponosi wydatki związane ze spłatą rat w wysokości 160 złotych. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podniósł, że jest osobą bezrobotną zarejestrowaną w Rejonowym Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku. Zaznaczył, że utrzymuje się z wykonywania prac dorywczych, z których średni dochód miesięczny wynosi 600-1000 zł, bywają również miesiące, że nie uzyskuje żadnego dochodu. Ponadto wnioskodawca wskazał, że stan zdrowia (przebyte 2 operacje kręgosłupa na odcinku lędźwiowym) ograniczają jego możliwości w podjęciu dowolnej, stałej pracy zarobkowej. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.), p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Biorąc pod uwagę sytuację materialną i życiową wnioskodawcy przedstawioną w złożonym wniosku uznano, iż wykazał w nim, że spełnia ustawowe przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawca jak wynika z wniosku jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, nie posiada więc żadnego stałego dochodu. Wspólnie z matką utrzymują się z niewielkich dochodów w wysokości ok. 1500 złotych miesięcznie, które przeznaczają na pokrycie niezbędnych kosztów i wydatków życia codziennego. Dodatkowo wnioskodawca ma problemy zdrowotne, co jak wskazał znacznym stopniu ogranicza możliwości w podjęciu dowolnej, stałej pracy zarobkowej. W tej sytuacji stwierdzono, że poniesienie kosztów ustanowienia adwokata przekracza możliwości finansowe wnioskodawcy zaś poniesienie kosztów sądowych niniejszego postępowania skutkować będzie uszczerbkiem w kosztach koniecznego utrzymania. Z tych też względów uznano, że wnioskodawca kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło