VII SA/Wa 92/13

WyrokWSA w Warszawie2013-07-29

Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Tadeusz Nowak, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy koszty funkcjonowania Straży Ochrony Kolei, nałożone na zarządcę infrastruktury kolejowej ustawą, mogą stanowić podstawę do ubiegania się o rekompensatę z tytułu normalizacji rachunkowości na podstawie Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 1192/69, w szczególności w ramach kategorii I określonej w art. 4 ust. 1 lit. a tego rozporządzenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że koszty funkcjonowania Straży Ochrony Kolei, nałożone na zarządcę infrastruktury kolejowej ustawą, stanowią obciążenie, które generalnie powinno być ponoszone przez państwo, a tym samym mogą kwalifikować się do rekompensaty w ramach kategorii I Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 1192/69. Organ błędnie zinterpretował załącznik do rozporządzenia, ograniczając go wyłącznie do świadczeń socjalnych, podczas gdy jego celem jest wyrównanie szans konkurencyjnych przedsiębiorstw kolejowych wobec innych gałęzi transportu.
Stan faktyczny
Spółka [...] S.A. wniosła o określenie szacunkowej wartości rekompensaty z tytułu normalizacji rachunkowości w zakresie kosztów funkcjonowania Straży Ochrony Kolei, nałożonych na nią ustawą. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej odmówił przyznania rekompensaty, uznając, że koszty te nie mieszczą się w kategorii I Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 1192/69, a także że inne gałęzie transportu ponoszą podobne obciążenia. Spółka zaskarżyła decyzję, argumentując, że obowiązek utrzymania Straży Ochrony Kolei wykracza poza jej profil działalności i powinien być rekompensowany.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej oraz poprzedzającą ją decyzję i zasądził od Ministra na rzecz skarżącej Spółki zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2013 r. sprawy ze skargi [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...]października 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy określenia szacunkowej wartości rekompensaty z tytułu normalizacji rachunkowości [...] Spółka Akcyjna z siedziba w [...] I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą, II. zasądza od Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] kwotę 107.217 zł (sto siedem tysięcy dwieście siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną przez [...] S.A. w [...] zwanej dalej "[...]SA" decyzją z dnia [...] października 2012r. Nr [...], Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...]grudnia 2011 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) zwanej dalej K.p.a., w związku z art. 2 ust. 1 lit. a, art. 4 ust. 1 lit. a, art. 6 ust. 1 oraz art. 8 ust. 3 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr [...] z dnia 26 czerwca 1969 r. w sprawie wspólnych zasad normalizujących rachunkowość przedsiębiorstw kolejowych (Dz. Urz. WE L 156 z 28.6.1969, z późn. zm.), zwanego dalej "Rozporządzeniem Nr [...]", po rozpatrzeniu wniosku [...] SA, o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy określenia szacunkowej wartości rekompensaty wnioskowanej przez [...] SA na kwotę 170.100,00 tysięcy złotych (słownie: sto siedemdziesiąt milionów sto tysięcy złotych) z tytułu normalizacji rachunkowości w okresie od dnia 1 stycznia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. w zakresie obciążeń finansowych ponoszonych przez Wnioskodawcę należących do kategorii określonej w art. 4 ust. 1 lit. a Rozporządzenia Nr [...] (kategorii I normalizacji) zbiorczo przedstawionych w zestawieniu stanowiącym Załącznik do wniosku Nr [...] z dnia [...] maja 2012 r., uzupełnionego pismem Zarządu [...] SA z dnia [...] maja 2012 r. (Nr [...]). Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Zarząd Spółki [...] Spółka Akcyjna ([...] SA) w dniu [...] maja 2012 roku (pismo Nr [...]) wystąpił do ministra właściwego ds. transportu z wnioskiem o normalizację zasad rachunkowości Spółki w zakresie określenia, przyznania wypłacenia szacunkowych wydatków do poniesienia w okresie od dnia 1 stycznia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. a dotyczących obciążeń kategorii 1 normalizacji, opisanej w załączniku 1 Rozporządzenia Nr [...], o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. a przedmiotowego rozporządzenia, tj. kosztów związanych z funkcjonowaniem Straży [...](zwane dalej [...]). Jako podstawę wystąpienia z wnioskiem o normalizację rachunkowości spółka [...] SA wskazała art. 1, 3 i 4 oraz 7 i 8. Rozporządzenia Nr [...]. Uzasadniając wniosek o rekompensatę spółka [...] SA wskazała, iż obowiązek pokrywania przez Spółkę kosztów związanych z funkcjonowaniem [...] został na nią nałożony, jako zarządcy infrastruktury, przepisami art. 59 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz.U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94, z późn. zm.). Ponadto w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania oraz sposobu organizacji straży ochrony kolei (Dz.U. Nr 164, poz. 1718) określono zasady działalności [...], które wpływają na koszty jej funkcjonowania. Zgodnie z ww. przepisem, utworzenie i pokrywanie kosztów funkcjonowania [...] należy do zarządcy infrastruktury. Tym samym, zgodnie z argumentacją Wnioskodawcy, zostały na niego nałożone obowiązki w zakresie finansowania zadań, które nie znajdują się w grupie oferowanych przez niego usług lub nie są związane z profilem jego działalności, a obciążenie nimi Wnioskodawcy - zarządcy infrastruktury kolejowej - nie ma uzasadnienia gospodarczego ani celowościowego, związanego z jego przedmiotem działalności. Koszty te, zdaniem [...] SA objęte normalizacją rachunkowości, określone są w art. 4 ust. 1 lit. a Rozporządzenia Nr [...] w ramach kategorii I normalizacji i podlegają rekompensacie, w sposób przewidziany w przepisach przedmiotowego rozporządzenia. Wnosząc o powyższe Spółka [...] S.A. w [...] podniosła jednocześnie, iż obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa kolei, który dokonuje się za pośrednictwem Straży Ochrony [...], w sposób oczywisty wykracza poza statutowy przedmiot działalności Spółki. Spółka [...] wskazała w konsekwencji, że określona we wniosku kwota rekompensaty odpowiada kategorii wydatków, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr [...] i została skalkulowana zgodnie z art. 7 ust. 2 lit. a tego rozporządzenia. W uzasadnieniu wydanej decyzji Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej zwany dalej Ministrem podał, że stosownie do § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 31 maja 2012 r. w sprawie szczegółowego sposobu, trybu i terminów opracowania materiałów do projektu ustawy budżetowej na rok 2013 (Dz.U. poz. 628) spółka [...]SA, jako beneficjent środków budżetowych przeznaczonych na finansowanie infrastruktury kolejowej, zobowiązana jest złożyć przedmiotowy wniosek w czasie umożliwiającym Ministrowi Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej jego analizę i rozpatrzenie przed terminem przedłożenia Ministrowi Finansów m.in. projektu planu wydatków części budżetowej będącej w dyspozycji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Zgodnie z ww. rozporządzeniem dysponenci części budżetowych opracowują i przedkładają Ministrowi Finansów plany rzeczowe zadań realizowanych ze środków budżetowych w terminie wynikającym z § 5 ust. 1 ww. aktu, tj. w ciągu 21 dni od dnia ogłoszenia ww. rozporządzenia (Dz.U. z 5 czerwca 2012 r.). Mając na uwadze datę wpływu przedmiotowego wniosku do Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej ([...]maja 2012 r.), Minister uznał, iż okres do prawidłowego złożenia wniosku o normalizację został przez [...] SA zachowany. Minister właściwy do spraw transportu rozpatrując wniosek z dnia [...] maja 2012 r. (Nr [...]) stwierdza, iż na podstawie prawa polskiego spółka [...] SA prawidłowo wskazała, że obowiązek utworzenia [...] został na nią nałożony, jako zarządcy infrastruktury, przepisami art. 59 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym. Ponadto w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania oraz sposobu organizacji straży ochrony kolei określono zasady podstawowej działalności [...], które wpływają na koszty jej funkcjonowania. Analizując wniosek pod kątem ubiegania się przez [...]SA od Skarbu Państwa wypłaty rekompensaty z tytułu pokrywania kosztów funkcjonowania [...] Minister zauważył, że w odniesieniu do kategorii I wskazanej w art. 4 ust. 1 lit. a Rozporządzenia Nr [...] załącznik Nr [...] precyzuje zakres zastosowania tej kategorii. Z treści tego załącznika, zdaniem Ministra, wynika, że zakres jego zastosowania dotyczy działalności typowo socjalnej tj. zasiłków wypłacanych w przypadku utraty całkowitej lub częściowej zdolności do pracy w wyniku wypadku przy pracy i socjalnych świadczeń dla dzieci pracowników. Mimo iż wersje językowe inne niż polska i angielska zawierają słowo "w szczególności", zatem otwierają katalog przedmiotowy wymieniony w załączniku [...] Rozporządzenia Nr [...], organ stoi na stanowisku, że takie rozszerzenie nie może uwzględniać [...]. Minister zaznaczył, że obowiązek utrzymania [...] znacznie odbiega charakterem i zakresem od pomocy socjalnej o której mowa w załączniku I do przedmiotowego rozporządzenia. Zdaniem Ministra, właściwa interpretacja brzmienia załącznika 1 rozszerzonego o słowo "w szczególności", polega na podporządkowaniu pod ten załącznik tylko podobnych spraw socjalnych. Inna interpretacja byłaby zbyt daleko idąca, mogąca prowadzić do przyznania świadczeń nieobjętych Rozporządzeniem Nr [...] i zarazem nie objętych zwolnieniem z notyfikacji dotyczącej pomocy publicznej zgodnie z art. 13 ust. 2 tego rozporządzenia. Minister stwierdził również w uzasadnieniu, że utrzymanie służby [...] przyczynia się do zapewnienia większego bezpieczeństwa infrastruktury kolejowej, dworców, przewoźników kolejowych, a tym samym również przewożonych towarów i pasażerów, a zatem leży również w interesie [...]S.A. W ten sposób spółka zwiększa atrakcyjność oferowanych usług polegających na udostępnianiu infrastruktury kolejowej ponieważ np. ochrona mienia przed aktami wandalizmu i kradzieży zwiększa zaufanie zarówno przewoźników korzystających z infrastruktury kolejowej, jak pośrednio pasażerów i innych klientów w transporcie kolejowym. Takiego przełożenia, czyli zwiększenia atrakcyjności oferowanych usług, nie można stwierdzić w przypadku typowych spraw socjalnych, o których mowa w załączniku I Rozporządzenia Nr [...]. Jednocześnie w stanowisku Komisji Europejskiej, wyrażonym w piśmie z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] [...] [...], mowa jest jedynie o możliwości podlegania normalizacji płatności związanych z działaniem usług ochrony kolei na mocy Kategorii I, nie zaś o obowiązku. Państwo może zwracać pieniądze, ale tylko za te kategorie, za które koszta są zwracane wszystkim innym przedsiębiorstwom gospodarczym, na które został nałożony identyczny obowiązek. Przykładowo Minister wskazał, że zgodnie z art. 186b ust. 1 ustawy Prawo Lotnicze (Dz. U. z 2006 r. Nr 100, poz. 696, z późn. zm.) zadania związane z kontrolą bezpieczeństwa w lotnictwie cywilnym wykonuje zarządzający lotniskiem, a zgodnie z ust. 4 tego przepisu, robi to przez służbę ochrony lotniska. Natomiast art. 4 ustawy o Ochronie Żeglugi i Portów Morskich (Dz. U. z 2008 r. Nr 171, poz. 1055) stanowi, że podmiotem obowiązanym do działań w zakresie ochrony żeglugi i portów jest m.in. zarządzający obiektem portowym, który m.in. wyznacza oficera ochrony obiektu portowego. Mimo iż na w/w podmioty został również nałożony na mocy przepisów prawa obowiązek ochrony, taki jak na [...]. nie jest im wypłacana rekompensata. Zatem zgodnie z interpretacją Komisji Europejskiej może być uznane, że [...] nie powinna podlegać normalizacji płatności na mocy Kategorii I wymienionej w art. 4 ust. 1 lit. a Rozporządzenia [...]. Ponadto Minister zaznaczył, że wyłączną kompetencję w zakresie wiążącej interpretacji przepisów unijnych posiada Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Spółka [...] podtrzymała swoje żądanie, sformułowane w piśmie z [...] maja 2012 r. Minister, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w decyzji utrzymującej w mocy decyzję własną z dnia [...]września 2012 r. przytoczył te argumenty, które znalazły się w decyzji wydanej w dniu [...] września 2012 r. Ponownie wyjaśnił, że kategoria I wskazana w art. 4 ust. 1 lit. a Rozporządzenia Nr [...] określona w załączniku Nr [...]precyzuje zakres zastosowania tej kategorii. Z treści części A ww. załącznika I wynika, iż rekompensata może zostać określona jedynie, gdy przedsiębiorstwa kolejowe muszą same dokonywać różnych płatności, a które w gospodarce, w tym i innych gałęziach transportu, są ponoszone w całości lub częściowo przez państwo, w przypadku jeśli płatności te dotyczą działalności typowo socjalnej, tj. zasiłków wypłacanych przy całkowitej łub częściowej utracie zdolności do pracy w wyniku wypadku przy pracy oraz świadczeń dla dzieci pracowników. Zdaniem Ministra, przy tak sformułowanym zapisie, nawet z uwzględnieniem zwrotu "w szczególności" występującym w innych wersjach językowych rozporządz.Nr [...] brak jest jakichkolwiek podstaw do zaliczenia wydatków [...] SA związanych z funkcjonowaniem [...] do niniejszej kategorii. Minister zaznaczył, że obowiązek utrzymania [...] znacznie odbiega charakterem i zakresem od pomocy socjalnej, o której mowa w załączniku I do rozporządzenia (WE) [...] wskazując, że właściwa jest interpretacja brzmienia załącznika I rozszerzonego o słowo "w szczególności", polegająca na podporządkowaniu pod ten załącznik tylko podobnych spraw socjalnych. Inna interpretacja byłaby zbyt daleko idąca, mogłaby prowadzić do przyznania świadczeń nieobjętych rozporządzeniem [...] zarazem nie objętych zwolnieniem z notyfikacji dotyczącej pomocy publicznej zgodnie z art. 13 ust. 2 tego rozporządzenia. Zatem taka interpretacja jest niewłaściwa. Tym samym, zdaniem Ministra, nie nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego w części art. 2 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 Rozporządzenia Nr [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2012 r. skarżąca – [...] S.A. w [...] wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji skarżąca Spółka zarzuciła naruszenie: art. 7, 8 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego, to jest podstawowych zasad postępowania: praworządności, pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz przekonywania poprzez wydanie decyzji sprzecznej z przepisami prawa, mimo posiadania interpretacji Komisji Europejskiej wydanej w związku z zadanym przez Ministra Infrastruktury pytaniem o możliwość normalizacji tej konkretnie kategorii wydatków, oraz przepisów prawa materialnego: 1. art. 2 ust. 1 Rozporządzenia [...] poprzez odmowę normalizacji kosztów utrzymania [...], mimo iż obowiązek utrzymywania [...] nałożony na Wnioskodawcę ustawą powoduje, że [...] S.A. nie działa w takich samych warunkach jak inne przedsiębiorstwa transportowe; 2. art. 4 ust. 1 Rozporządzenia [...] poprzez odmowę normalizacji kosztów utrzymania [...], mimo iż do kosztów tych stosuje się normalizację rachunkowości, ponieważ są one generalnie w gospodarce, w tym w innych gałęziach transportu, ponoszone przez państwo. W skardze podkreśliła, że rozporządzenie Nr [...] jest bezpośrednio stosowane a Skarżący jest podmiotem wprowadzonym wprost na listę podmiotów, do których ma zastosowanie Rozporządzenie Nr [...]. Wniosek nr [...] został złożony w terminie. [...] SA stwierdziła również, że obowiązek utworzenia [...] został na wnioskodawcę nałożony jako na zarządcę infrastruktury przepisami art. 59 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, zaś w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania oraz sposobu organizacji straży ochrony kolei określono zasady podstawowej działalności [...], które wpływają na koszty jej funkcjonowania. Zatem [...] [...] S.A. została wprowadzona do określonego w art. 3 Rozporządzenia [...] katalogu podmiotów uprawnionych do ubiegania się, począwszy od dnia 1 maja 2004 r., o normalizację rachunkowości, w związku z czym jest uprawniony do bezpośredniego powoływania się na przepisy Rozporządzenia [...] w postępowaniach przed sądami krajowymi oraz organami administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga ma usprawiedliwione podstawy. Przedmiotem postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem skarżącej było ustalenie w oparciu o przepisy bezpośrednio obowiązującego rozporządzenia Rady (EWG) nr [...] z dnia [...] czerwca 1969 r., w sprawie wspólnych zasad normalizujących rachunkowość przedsiębiorstw kolejowych (Dz. U UE L 159.8) czy [...] S.A. z Siedzibą w [...] obciążona jest płatnościami - kosztami, które generalnie w gospodarce, w tym w innych gałęziach transportu, są ponoszone przez państwo. Przy czym należało tez ustalić czy obciążenia - płatności mieszczą się w kategorii I przypadków przewidzianych w załączniku I do wymienionego rozporządzenia oraz określić, czy wymienione obciążenia wynikające z przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych są płatnościami tworzącymi odmienną sytuację na rynku dla tego przedsiębiorstwa w stosunku do innych działających na nim przedsiębiorstw transportowych. W przypadku pozytywnego ustalenia należało określić stosowną rekompensatę finansową na rzecz obciążonego przedsiębiorstwa. Ustalenie tych okoliczności wymagane jest treścią art. 2, art. 4 ust. 1 litera a załącznikiem nr I i preambułą rozporządzenia Rady (EWG) nr [...] i były już przedmiotem analizy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w innej sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 5 grudnia 2012r. Sygn akt VII SA/Wa 323/12 a dot. odmowy należnej kwoty rekompensaty w wysokości 169.009,00 tys. zł, z tytułu normalizacji rachunkowości w roku 2011. W wyroku tym Sąd nie podzielił stanowiska Ministra i uchylił zaskarżone decyzje. W roku 2012 Skarżąca w ramach tych płatności ponownie zgłosiła wydatki ponoszone przez nią, a związane z funkcjonowaniem Straży Ochrony [...]tym razem w wysokości 170.100,00 tysięcy złotych. Organ odmawiając ich uznania wskazał, że koszty te nie wyróżniają sytuacji [...] S.A. w odniesieniu do innych gałęzi transportu, gdyż stosowne podmioty działające w oparciu o prawo lotnicze i ustawę o ochronie żeglugi i portów morskich ponoszą podobne obciążenia. Uznał też, że koszty nie mieszczą się w przypadkach określonych kategorią I załącznika I do rozporządzenia Rady (EWG) nr [...]. Sąd również i w tej sprawie nie podzielił ustaleń Ministra. Przede wszystkim wskazać należy, że koszty związane z funkcjonowaniem Straży Ochrony [...] są obciążeniami nałożonymi ustawowo na skarżącą Spółkę. W oparciu o art. 15 ustawy z dnia 8 września 2000 r., o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]" (Dz. U. nr 84 poz. 948 ze zm.) powstała spółka "[...] Spółka Akcyjna", zwana dalej [...] S.A., która to spółka stała się zarządem kolei, zarządzającym liniami kolejowymi i infrastrukturą kolejową. W obecnym rozumieniu ustawy z dnia 28 marca 2003 r., o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r., nr 16 poz. 94 ze zm.), jest ona zarządcą infrastruktury. Wymieniona ustawa z 28. 03. 2003 r. w art. 59 ust. 1 i 3 nałożyła na tę Spółkę obowiązek utrzymywania Straży Ochrony [...] (dalej [...]) jako jednostki wewnętrznej i pokrywania kosztów związanych z jej funkcjonowaniem. Koszty te zaś związane są nierozłącznie z zakresem funkcjonowania [...]. Zakres funkcjonowania [...] określony został treścią art. 60 ustawy o transporcie kolejowym. Są tam zadania szczegółowo określone, a w nich kontrola przestrzegania przepisów porządkowych na obszarze kolejowym, w pociągach i innych pojazdach kolejowych, ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia na obszarze kolejowym, w pociągach i innych pojazdach kolejowych. [...] ma między innymi prawo legitymowaniaosób podejrzanych o popełnienie przestępstwa lub wykroczenia, zatrzymania i kontroli pojazdów drogowych poruszających się na obszarze kolejowym i przyległym pasie gruntu w przypadku uzasadnionego popełnienia przestępstwa lub wykroczenie przy użyciu tego pojazdu, ma prawo nakładania grzywien w drodze mandatu karnego na zasadach określonych w kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia. Zatem ma racje skarżąca Spółka, że zadania przewidziane dla [...] są zbliżone do zadań policji. Wynika to z porównania treści w/w art. 60 z treścią art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r., o Policji (Dz. U. z 2011 r., nr 287 poz. 1687 ze zm.). Koszty związane z wykonywaniem takich zadań, czyli ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego, ochroną życia i zdrowia ludzi, mienia, są kosztami, które związane są z realizacją tego celu przez formację państwową lub samorządową (policja, straż miejska). Wobec działania [...] na wskazanym obszarze kolejowym, czy pasie gruntu przyległym do tego obszaru ale na terenie całego kraju uzasadnione jest stwierdzenie, że koszty związane z jego funkcjonowaniem, to koszty które generalnie winno ponosić państwo. Tym samym jest to obciążenie dodatkowe dla [...] S.A. Porównując sytuację wymienionej Spółki i sytuację podmiotów działających w innych gałęziach transportu nie można dopatrzyć się podobnych kosztów u tych innych podmiotów. Wbrew twierdzeniom organu ustawa z dnia 3 lipca 2002 r., prawo lotnicze (Dz. U. z 2012 r., poz. 933 ze zm.) w art. 186 b przewidując zadania związane z kontrolą bezpieczeństwa w lotnictwie cywilnym i nakładając na zarządzającego lotniskiem obowiązek ich ponoszenia nie nakreśla tych zadań w sposób zbliżony do art. 60 ustawy o transporcie kolejowym. Nie ma tu zadań z zakresu ochrony porządku publicznego, życia zdrowia ludzi i mienia tylko jest kontrola osób, bagażu, ładunków, poczty, zaopatrzenia pokładowego i zaopatrzenia portu lotniczego w związku z przewozem lotniczym lub w obszarze przejść ze strefy ogólnodostępnej do strefy zastrzeżonej lotniska. W przypadku stwierdzenia naruszeń lub uzyskania sygnału o zakłóceniu porządku publicznego służby ochrony lotniska mają o tym powiadamiać Straż Graniczną, Policję. Podobnie jak Policja, Straż Graniczna jest formacja państwową o czym świadczą treści artykułów pierwszych ustawy o Policji, jak i ustawy o Straży Granicznej z 12 października 1990 r" (Dz. U. z 2011 r., nr 116 poz. 675). Podobnie rzecz się ma w przypadku regulacji prawnych zawartych w ustawie z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich (Dz. U. z 2008 r., nr 171 poz. 1055). W wymienionej ustawie stanowi się kto i w jakim zakresie obowiązany jest do działań ochrony żeglugi i portów, tworzy się plany ochrony i wbrew twierdzeniom organu koszty związane z tą ochroną nie są w całości przypisane stosownym zarządcom. Przepis art. 63 wymienionej ustawy wskazuje, ze finansowanie kosztów obciąża różne podmioty i fundusze m. in. budżet państwa, w częściach w których dysponentami są minister właściwy do spraw gospodarki morskiej, minister właściwy do spraw wewnętrznych, Minister Obrony Narodowej, wojewodowie, finansowanie kosztów obciąża też armatorów, podmioty zarządzające portami lub obiektami portowymi. Przewiduje też ich finansowanie ze środków budżetu Unii Europejskiej lub ze środków przekazywanych na ten cel przez zagraniczne i krajowe osoby fizyczne i prawne. W tych warunkach nieusprawiedliwione jest twierdzenie organu o równoważnym traktowaniu wszystkich gałęzi transportu w związku z kosztami, które musi ponosić [...] S.A. za wykonanie zadań przypisanych do Służby [...]. Nie można też uznać za zasadne twierdzeń organu, że koszty związane z działalnością [...] nie mieszczą się w wydatkach przewidzianych w kategorii I w załączniku I do rozporządzenia Rady (EWG) nr [...]. Wymieniony załącznik nierozerwalnie związany z treścią art. 4 ust. 1 litera a rozporządzenia wskazuje w części A w zdaniu pierwszym, że koszty mogą dotyczyć różnych płatności. Warunkiem jest natomiast aby płatności te wynikały z obowiązków nałożonych na przedsiębiorstwo kolejowe przepisami ustawowymi, wykonawczymi lub administracyjnymi oraz aby w gospodarce lub innych gałęziach transportu były one ponoszone w całości lub częściowo przez państwo. Drugie zdanie przepisu "A" w wersji polsko-języcznej wskazuje tylko na płatności socjalne związane z określonymi zasiłkami. W innych wersjach językowych zaś wskazuje się na te świadczenia socjalne jako przykład używając określenia "w tym", czy też "w szczególności". W tych warunkach ustalenie organu, iż dotyczy to płatności socjalnych wskazanych w zdaniu drugim przepisu A załącznika nr 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr [...] nie znajduje uzasadnienia. Po pierwsze przeczy to treści zdania pierwszego tego przepisu, które określa te wydatki na tyle precyzyjnie, że nie może przyjąć, iż nie dałoby się ich określić bez zdania drugiego. Po drugie załącznik jest integralną częścią rozporządzenia. Zatem jego treść musi być interpretowana zgodnie z celami rozporządzenia, o których jest mowa w jego preambule. Preambuła nie stanowi, aby celem były wyrównania opłat w sferze socjalnej tylko odnosi się do celu jakim jest wyrównanie szans podmiotów kolejowych na rynku konkurencyjnym w odniesieniu do podmiotów z innych gałęzi transportu. Przy czym to wyrównanie warunków konkurencyjności odnosi się wyłącznie do sfery wydatków związanych z pokrywaniem kosztów na działalność i zadania, któreprzypisane są państwu. Po trzecie podnieść należy, że nie może być różnic w wersjach językowych przepisów unijnych, które to przepisy powinny być stosowane jednakowo we wszystkich krajach członkowskich. Zatem należy dążyć do wyjaśnienia tej sytuacji. Rozbieżność znaczenia nie powinno mieć miejsca w stosowaniu prawa. Podjęte przez organ działania i uzyskanie pisemnej interpretacji wydanej przez Komisję Europejską w dniu 27 stycznia 2010 r., były działaniami prawidłowymi. Zdaniem Sądu organ błędnie odczytał treść wykładni tego przepisu wskazaną przez Komisję Europejską. Z wymienionego pisma wynika, że Komisja Europejska również wskazuje, iż przepis A załącznika nr 1 przewiduje różne płatności, a nie tylko socjalne. Wskazuje natomiast na dodatkowe warunki, w jakich te płatności powstają i mogą być przedstawione do rekompensaty. Błąd organu polega na błędnej wykładni przepisu art. 4 ust. 1 litera a w zw z przepisem A załącznika I rozporządzenia Rady (EWG) [...], oraz nieprawidłowym zastosowaniu art. 2 tegoż rozporządzenia przez przyjęcie tożsamości sytuacji skarżącej spółki z innymi podmiotami z innych gałęzi transportu, w sytuacji gdy taka okoliczność nie zachodzi w sprawie. Naruszając powyższe przepisy prawa materialnego w sposób wpływający na wynik sprawy organ nie przeprowadził postępowania administracyjnego w części dotyczącej ustaleń co do wielkości zgłoszonych kosztów i płatności rekompensaty. Stanowi to o naruszeniu przepisów postępowania z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa w sposób mogący istotnie wpłynąć na wynik sprawy. Ponownie rozpatrując sprawę organ będzie miał na uwadze powyższe wskazania sądu. Z tych względów Sad w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej ppsa) orzekł jak w wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z art. 200 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło