VII SA/Wa 932/10

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 października 2010 r. po rozpoznaniu wniosku I. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. G., I. K., Z. R., J. J., K. M., D.K. D. R. , M. R. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany nazwy ulic postanawia: odmówić I. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym ustanowienia radcy prawnego. W dniu 8 lipca 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy I. K. w którym wniosła o ustanowienie radcy prawnego. W nadesłanym formularzu wnioskodawczyni wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe z mężem i uczącą się córką. Podała, że wspólnie utrzymują się z dochodów uzyskiwanych przez małżonka z tytułu emerytury w wysokości 2.400,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że w ubiegłym roku 2009r. poniosła straty z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w wysokości 12.507,45 złotych. Zakreśliła w formularzu, że posiada dom mieszkalny o pow. 180 m ², nieruchomość o pow. 1600 m ² oraz samochód skodę Felicję z 1999 r. W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania złożonego wniosku zarządzeniem z dnia 3 września 2010 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - jaki zawód wykonuje i jakiego rodzaju usługi świadczy, - wysokości uzyskanych dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej z trzech ostatnich miesięcy, - jakie ponosi miesięczne koszty związane z utrzymaniem domu (gaz, opłaty za energię, telefon, podatek od nieruchomości, itp.) należało je wyszczególnić i podać ich wysokość, - jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem i edukacją córki, - czy podejmuje prace dodatkowe np. umowy zlecenia, o dzieło itp., a jeśli tak, to jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, - czy posiada jeszcze inne pojazdy mechaniczne oprócz wskazanego samochodu, jeśli tak należało podać markę, rok produkcji oraz koszty związane z ich utrzymaniem (ubezpieczenie, paliwo), oraz do nadesłania - wyciągów bądź wykazów z konta bankowego z trzech ostatnich miesięcy. W dniu 29 września 2010 r. do Sądu wpłynęło pismo I. K. w którym poinformowała, że nie udzieli odpowiedzi na żądane pismo. Wnioskodawczyni podniosła, że podanie do publicznej wiadomości powyższych danych może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa osobistego i rodziny. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie ustanowienia radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Może być więc przyznane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych zapłaty kosztów sądowych bądź też zapłata przez nią kosztów związanych z postępowaniem sądowym spowodowałaby utratę płynności finansowej i mogłaby przyczynić się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawcy i jego rodziny. Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Wskazać należy, że ubiegający się o przyznanie prawa pomocy musi się liczyć z określoną, prawnie uregulowaną, ingerencją w sferę jego prywatności. Prawo pomocy jest bowiem uprawnieniem, dla którego realizacji strona jest obowiązana dokonać pewnych czynności, w tym przedstawić określone informacje. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała dostatecznie, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zaznaczyć trzeba, że podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. Dane wykazane przez stronę w formularzu powinny być na tyle szczegółowe, wiarygodne, przekonywujące, aby umożliwiały dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji finansowej strony. W sytuacji, gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie , w zakreślonym terminie , dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ww. ustawy). W rozpoznawanej sprawie zarządzeniem z dnia 3 września 2010 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia i dokumenty. Z tego obowiązku skarżąca nie wywiązała się argumentując, iż nie poda do publicznej wiadomości wszystkich danych w trosce o bezpieczeństwo własne i rodziny. W tym miejscu zauważyć należy, że powołany wyżej przepis art. 255 ww. ustawy daje Sądowi (Referendarzowi) możliwość wezwania strony do złożenia dodatkowych informacji bądź dokumentów w sytuacji, gdy jej oświadczenie zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego, co miało miejsce w niniejszej sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 23 grudnia 2005r. , sygn. akt II FZ 794/05). We wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni podała, że straty z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej poniosła w ubiegłym roku 2009 r. Nie ujawniła zaś wysokości uzyskanych dochodów z trzech ostatnich miesięcy. Nie wskazała jaki zawód wykonuje i jakiego rodzaju usługi świadczy oraz czy podejmuje prace dodatkowe np. umowy zlecenia, o dzieło. Nie podała, również jakie ponosi miesięczne wydatki związane z utrzymaniem domu, z edukacją córki oraz nie nadesłała wyciągów bądź wykazów z konta bankowego z trzech ostatnich miesięcy. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż niemożliwa jest rzetelna analiza zdolności płatniczych wnioskodawczyni, a w konsekwencji ustalenie czy jej sytuacja wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 ww. ustawy. Wskazać należy, że w postępowaniu w przedmiocie prawa pomocy należy wykazać sytuację majątkową, z uwzględnieniem zarówno wydatków jak i dochodów, która poddana ocenie może być przyczyną przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. Skoro tego wnioskodawczyni nie uczyniła, to brak jest przekonywujących podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawczyni wykazała, iż spełniła warunki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W orzecznictwie sądowym prezentowany jest pogląd, iż o ile nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego co do rzeczywistego stanu majątkowego strony, w przypadku gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiejkolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postępowania, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uznać należy za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. postanowienie z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05, postanowienie z dnia 14 września 2005 r. , sygn. akt II FZ II 575/05). W tym stanie rzeczy uznać należy, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.