VII SA/Wa 936/14
WyrokWSA w Warszawie2014-12-02
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Joanna Gierak-Podsiadły, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany do merytorycznej weryfikacji ekspertyz technicznych dołączonych do projektu budowlanego, czy też wystarczające jest sprawdzenie ich formalnej poprawności i posiadania wymaganych kwalifikacji przez sporządzającego?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest zobowiązany do merytorycznej weryfikacji ekspertyz technicznych dołączonych do projektu budowlanego. Wystarczające jest sprawdzenie, czy ekspertyza została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami, normami, zasadami wiedzy technicznej oraz czy została sporządzona przez osobę posiadającą wymagane kwalifikacje. Pełna odpowiedzialność za zgodność projektu z prawem, w tym za merytoryczną poprawność dołączonych opracowań, spoczywa na projektancie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów k.p.a. i prawa budowlanego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, niewłaściwe zapewnienie miejsc parkingowych oraz kwestionował prawidłowość wykonania ekspertyzy technicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za nieuzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska- Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak- Podsiadły, Sędzia WSA Bożena Więch- Baranowska, Protokolant st. ref. Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi J K na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę skargę oddala
Prezydent [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, zwana dalej k.p.a.) oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2013 r. poz. 595) w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. z 2002 r. nr 41 poz. 361 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu wniosku R U, zatwierdził projekt budowlany i udzielił ww. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej przy ulicy [...] i zaplecza pizzerii zlokalizowanej w przedmiotowym budynku, na terenie działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] oraz wykonaniu zjazdu z ulicy [...] projektowanego na części działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] w [...] w Dzielnicy [...].
Odwołanie od powyższej decyzji złożył J K.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2014 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania J K, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał treść art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz wskazał, że w celu sprawdzenia czy inwestor wypełnił wszystkie obowiązki nałożone ww. przepisem oraz art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] , zlecił Prezydentowi [...], na podstawie art. 136 k.p.a., przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, poprzez: 1) nadesłanie do Wojewody [...] oryginału decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] , zezwalającej na lokalizację zjazdu usytuowanego w pasie drogowym ul. [...] na działce ew. nr [...] z obr. [...] na teren działki ew. nr [...] z obr. [...], z informacją o jej ostateczności; 2) ustalenie czy decyzja Prezydenta [...] - [...] Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] i decyzja Prezydenta [...]-[...] Konserwatora Zabytków z [...] czerwca 2012 r., nr [...] - są ostateczne.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, Prezydent [...] w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. (data wpływu do Urzędu - [...] styczeń 2014 r.) oraz inwestor, przy piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r., załączyli wszystkie wymagane dokumenty, a także udzielili wyczerpujących wyjaśnień.
Strony, w wyniku wystosowania zawiadomienia, w trybie art. 10 k.p.a., nie wniosły uwag ani zastrzeżeń do zgromadzonego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie.
Wojewoda [...] stwierdził, że z przeprowadzonej analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż inwestor wypełnił wszystkie obowiązki, nałożone przepisem art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Inwestor R U, złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (w myśl art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, pod rygorem odpowiedzialności karnej) obejmujące działki inwestycyjne nr ewidencyjny: [...] z obrębu [...]. Analiza materiału dowodowego wykazała, iż przedstawiona do zatwierdzenia dokumentacja projektowa jest zgodna z unormowaniami zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu otoczenia ul. [...] , zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] października 2002 r. (opublikowaną w Dz.Urz. Woj. [...]. nr [...], poz. [...]), w tym z unormowaniami szczególnymi dla obszaru [...] (na którym położona jest działka inwestycyjna nr ew. [...] z obr. [...]) - przeznaczenie podstawowe dla niniejszego terenu - to zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. W § 41 ust. 2 pkt 2 ww. miejscowy plan dopuszcza możliwość rozbudowy i przebudowy budynków w granicach wyznaczonych przez przepisy prawa budowlanego, przy zachowaniu zabudowy bliźniaczej.
Organ odwoławczy, w odniesieniu do zarzutu odwołującego się, iż przedmiotowa inwestycja "naruszy integralność zabudowy bliźniaczej", tj. "po zakończeniu inwestycji tożsame dotychczas budynki, stanowiące zabudowę bliźniaczą będą architektonicznie różnić się od siebie", uznał że jest on niezasadny. Zaznaczył przy tym, że przepisy prawa budowlanego nie definiują pojęcia zabudowy bliźniaczej. Art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane wskazuje tylko, co należy rozumieć pod pojęciem budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zgodnie z tym przepisem "ilekroć w ustawie jest mowa o budynku mieszkalnym jednorodzinnym - należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku". Również miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu otoczenia ul. [...], w § 9 pkt 2 definiuje termin zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - przez którą należy rozumieć tereny działek, na których znajdują się budynki mieszkalne jednorodzinne (1-4 lokali), w układzie wolnostojącym lub bliźniaczym oraz ich zaplecza (tj. dojścia, dojazdy, podwórza, budynki gospodarcze i garażowe) wraz z ogrodami przydomowymi - oznaczone na rysunku planu symbolem [...]. Zatem, zarówno ustawa Prawo budowlane jak i powyższy zapis planu miejscowego, pojęcie budynku w zabudowie czy układzie "bliźniaczym" rozróżnia jako formę zabudowy jednorodzinnej, różną od formy budynku jednorodzinnego wolnostojącego. Sięgając do słownika języka polskiego - "budynek wolno stojący" to budynek "stojący w sposób wolny od czegoś". W przypadku zestawienia zbitki pojęciowej "budynek wolno stojący" ze zbitką pojęciową "budynek w zabudowie bliźniaczej"- budynek wolno stojący to taki, który jest oddzielony od innych w tym sensie, że wszystkie jego elementy (łącznie z fundamentami itp.) nie przylegają do innych budynków (sąsiednich). Przekładając powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Wojewoda [...] podniósł, że w § 9 pkt 2 miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rozróżnia dwa typy zabudowy jednorodzinnej: w układzie wolnostojącym lub bliźniaczym. Jeżeli dany budynek nie jest budynkiem w układzie wolnostojącym, to jest budynkiem w układzie bliźniaczym, tj. w zespole obiektów wzajemnie ze sobą powiązanych. W wyniku projektowanej rozbudowy, nowopowstały budynek nie straci swojego charakteru budynku pozostającego w układzie bliźniaczym, bowiem nadal będzie połączony ścianą nośną z budynkiem sąsiednim na działce nr ew. [...] , przy ul. [...]- czym nie naruszy zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego otoczenia ul. [...].
Organ odwoławczy wskazał, że spełniony został także wymóg zapewnienia odpowiedniej ilości miejsc parkingowych, wg wskaźników zawartych w § 17 ust. 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla biur i usług - minimum 35 stanowisk/100 m2 pow. użytkowej; dla zabudowy mieszkaniowej - minimum 1,5 stanowiska/na 1 lokal mieszkalny, przy czym inwestorzy mają obowiązek zapewnienia realizacji odpowiedniej ilości miejsc parkingowych na terenie własnym inwestycji - projektowana liczba miejsc parkingowych wynosi 5 (3 dla usług - na terenie działki przy ul. [...] i 2 dla części mieszkalnej - w garażu zlokalizowanym w parterze budynku) i zgodnie ze szczegółowymi wyliczeniami zawartymi w projekcie budowlanym, jest zgodna z ww. współczynnikami (patrz: Projekt budowlany str. [...]).
Ponadto, jak wynika z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, [...] Konserwator Zabytków w ostatecznych decyzjach: nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. i nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., pozwolił na realizację inwestycji zatwierdzonej zaskarżoną decyzją, czym został także spełniony warunek § 11 ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu otoczenia ul. [...]
Projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane: mgr inż. arch. A P - posiadającego uprawnienia budowlane nr [...] do projektanta bez ograniczeń w specjalności architektonicznej, wpisanego na listę członków [...] Okręgowej Izby Architektów pod nr ew. [...] oraz sprawdzającego - mgr inż. arch. J N - posiadającego uprawnienia budowlane nr [...], do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej, wpisanego na listę członków [...]Okręgowej Izby Architektów pod nr ew. [...]. Ponadto do projektu dołączono oświadczenia projektantów, iż projekt sporządzony został zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz z zasadami wiedzy technicznej.
Do wniosku dołączono wymagane prawem opinie i uzgodnienia (stosownie do ustaleń art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlanego), w tym ostateczną decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., zezwalającą na lokalizację zjazdu usytuowanego w pasie drogowym ul. Potockiej na działce ew. nr [...] z obr. [...] na teren działki ew. nr [...] z obr. [...]. Projekt posiada uzgodnienia rzeczoznawcy ds. bhp, rzeczoznawcy ds. p.poż., rzeczoznawcy ds. sanitarno-higienicznych, opinię Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej nr [...]z dnia [...] maja 2013 r. oraz opinię Inżyniera Ruchu [...] nr [...]z dnia [...]września 2011 r., znak: [...], uzgadniającą zmianę geometrii ulicy [...] w rejonie projektowanego zjazdu. A także, jako załącznik do projektu budowlanego, inwestor przedłożył warunki techniczne zaopatrzenia w wodę i odprowadzenia ścieków, warunki techniczne dostaw sieci gazowej i sieci elektroenergetycznej.
Projekt budowlany zarówno w części dotyczącej zagospodarowania terenu, jak i architektoniczno-budowlanej sporządzony został zgodnie z wymogami zawartymi w art. 34 ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego z dnia 3 lipca 2003 r. (Dz.U. z 2012 r. poz. 462 ze zm.). Rozwiązania przyjęte w projekcie odpowiadają zapisom zawartym w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. nr 75 poz. 690 ze zm.). W szczególności lokalizacja planowanego budynku jest zgodna z § 13 i § 60 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych - w projekcie zachowano bowiem wszelkie wymagane odległości od budynków sąsiadujących z projektowanym przedsięwzięciem, zgodnie z obowiązującymi przepisami, dotyczącymi przesłaniania i nasłonecznienia pomieszczeń w budynkach. W projekcie budowlanym (str. 108-109) znajduje się bowiem "Analiza zacieniania" (część opisowa i rysunkowa - modele przestrzenne), sporządzona przez uprawnionego projektanta, w której przedstawiono spodziewany układ nasłonecznienia dla projektowanego budynku i dla budynków sąsiednich w kontekście projektowanej rozbudowy i nadbudowy budynku przy ul. [...].W powyższym opracowaniu projektant we wnioskach końcowych wskazał, iż analiza zacieniania dowodzi, iż rozbudowywany i nadbudowywany budynek nie narusza zapisów § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto projektant stwierdził że, "rozbudowywany i nadbudowywany budynek nie zacienia pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku przy ul. [...], w myśl zapisów ww. rozporządzenia." W dokumentacji sprawy znajduje się również ekspertyza techniczna stanu istniejącego budynku z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego (str. [...] Projektu budowlanego) opracowana przez uprawnionego projektanta mgr. inż. M B - czym spełniono dyspozycję § 206 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, mówiącego o tym, iż "Rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego." We wnioskach końcowych ekspertyzy projektant stwierdził, że "istniejąca ściana nośna między segmentami budynku i jednocześnie podłoże gruntowe pod jej fundamentami nie zostanie dodatkowo obciążone. (...) Układ konstrukcyjny stropów w części dobudowywanej zaprojektowano tak, żeby obciążenie od stropów nie było przenoszone na istniejące ściany budynku (zbrojenie główne równolegle do istniejących ścian). W tym przypadku istniejąca konstrukcja budynku zostanie dodatkowo zwieńczona a tym samym wzmocniona. Ze względu na to, że projektowana nadbudowa nie będzie obciążała ani wspólnej ściany nośnej ani wspólnego fundamentu między segmentami, to nadbudowa i rozbudowa segmentu budynku przy ul. [...] nie będzie miała wpływu na sąsiedni segment przy ul. [...] ." Dalej wskazano, że projektowana inwestycja nie zmieni przydatności obu segmentów do użytkowania i nie stworzy zagrożenia stanu bezpieczeństwa dla całego obiektu.
Wojewoda [...] zaznaczył także, że odpowiedzialność projektanta stanowi gwarancję dla inwestora, ale i dla organu, że projekt jest opracowany zgodnie z przepisami, co zwalnia organy architektoniczno-budowlanej ze szczegółowego badania projektu poza przypadkami opisanymi w art. 35 ust 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. Organ prowadzący postępowanie zmierzające do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę bada wyłącznie, czy zostało złożone stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4, w związku z art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego), a pełną odpowiedzialność za zgodność tego projektu z prawem ponoszą projektanci. Wobec powyższego, argumenty podnoszone w odwołaniu przez skarżącego, podważające rozwiązania przyjęte w projekcie - w tym m. in. wyliczenia miejsc parkingowych oraz poprawność załączonych ekspertyz - sporządzonych przez projektantów, którzy złożyli oświadczenie, o którym mowa w art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, na których to spoczywa odpowiedzialność cywilna za wady dokumentacji projektowej, w ocenie organu odwoławczego, nie znajdują uzasadnienia w zgromadzonej dokumentacji budowlanej.
Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J K, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1) art. 7 i art 77 k.p.a., poprzez błędną ich wykładnię i zastosowanie,
2) art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane oraz § 17 ust. 1 i § 41 ust. 2 pkt 2 Uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] października 2002 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru otoczenia ul. [...],
3) w konsekwencji art. 6, art. 8 i art. 9 k.p.a.
W rozwinięciu zarzutów skargi skarżący wskazał, iż organ w decyzji w żaden sposób nie odniósł się do zgłaszanych wątpliwości, dotyczących prawidłowości wykonania Ekspertyzy technicznej, opracowanej przez M B, poprzestając jedynie na zacytowaniu jej fragmentów oraz stwierdzeniu, iż w praktyce nie była ona przez organ w żaden sposób badana, ponieważ została sporządzona przez projektanta. Nadal bez odpowiedzi pozostaje więc pytanie w jaki sposób autor przedmiotowej Ekspertyzy technicznej stwierdził brak negatywnego wpływu planowanej inwestycji na budynek skarżącego, skoro w żaden sposób stanu technicznego budynku tego nie weryfikował. Powyższe pozwala mieć wątpliwości co do prawdziwości wyników tejże Ekspertyzy, co w końcowym rozrachunku podważa prawidłowość podjętych przez organy ustaleń, stanowiących podstawę wydania decyzji.
J K zaznaczył także, iż w przedmiotowej sprawie, nie budzi żadnych wątpliwości, iż zaskarżone decyzje naruszają ustalenia Planu miejscowego. Przywołał przy tym § 17 ust. 1 Planu miejscowego oraz stwierdził, że z brzmienia przedmiotowego paragrafu jednoznacznie wynika, iż inwestor planując realizację inwestycji jest zobowiązany zapewnić określoną w Planie miejscowym ilość miejsc parkingowych, które muszę znajdować się jedynie na terenie tej konkretnej nieruchomości. Zapisy Planu miejscowego nie dopuszczają w tym zakresie żadnych wyłączeń. Tymczasem, organy zezwoliły na realizację przedmiotowej inwestycji, pomimo tego, że inwestor nie jest w stanie zapewnić odpowiedniej ilości miejsc postojowych na terenie własnej inwestycji.
Skarżący podniósł także, że w jego ocenie, wyrażenie zgody na realizację przedmiotowej inwestycji w sposób oczywisty narusza integralność zabudowy bliźniaczej (po zakończeniu inwestycji tożsame dotychczas budynki stanowiące zabudowę bliźniaczą /skarżącego i inwestora/ będą architektonicznie znacznie różnić się od siebie, w tym w szczególności wysokością), burząc jednocześnie uporządkowanie zabudowy. Dodatkowo zauważył, że § 41 Planu miejscowego, w zakresie istniejących budynków, nie przewiduje możliwości wykonania, na przedmiotowym terenie, robót budowlanych polegających na nadbudowie budynku. Dopuszczalne jest jedynie wykonanie robót budowlanych, polegających na: remoncie, przebudowie i rozbudowie budynków.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 4 Prawa budowlanego każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.
Wskazać należy, iż decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego, lecz związany. Inwestor obowiązany jest wypełnić określone warunki wynikające z przepisów prawa, rolą zaś organu jest sprawdzenie przedłożonej dokumentacji przez pryzmat art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 art. 35 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego).
Art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego stanowi, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; oraz
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W cytowanym przepisie art. 35 Prawa budowlanego został określony zakres działania organu administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę. Warto zwrócić również uwagę, że właściwy organ pozbawiony jest możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu – ocenie może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego (a więc projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno-budowlanymi (np. warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Do obowiązków organu administracji architektoniczno-budowlanej należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia (art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego), a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe (w rozumieniu przepisów rozdziału 2 ustawy) uprawnienia budowlane.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy organy administracji obu instancji uznały, Sąd podziela tą ocenę, że inwestor wypełnił wszystkie obowiązki nałożone przepisami art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.
I tak, inwestor R U, złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obejmujące działki inwestycyjne nr ewidencyjny: [...] i [...] z obrębu [...].
Ponadto, analiza materiału dowodowego wykazała, iż przedstawiona do zatwierdzenia dokumentacja projektowa jest zgodna z unormowaniami zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu otoczenia ul. [...], zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] października 2002 r. (opublikowaną w Dz.Urz. Woj. [...] . nr [...], poz. [...]), w tym z unormowaniami szczególnymi dla obszaru [...] (na którym położona jest działka inwestycyjna nr ew. [...] z obr. [...]) - przeznaczenie podstawowe dla niniejszego terenu - to zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. W § 41 ust. 2 pkt 2 ww. miejscowy plan dopuszcza możliwość rozbudowy i przebudowy budynków w granicach wyznaczonych przez przepisy prawa budowlanego, przy zachowaniu zabudowy bliźniaczej.
W tym miejscu należy odnieść się zarzutu skargi i obaw skarżącego, że wyrażenie zgody na realizację przedmiotowej inwestycji w sposób oczywisty narusza integralność zabudowy bliźniaczej (po zakończeniu inwestycji tożsame dotychczas budynki stanowiące zabudowę bliźniaczą /skarżącego i inwestora/ będą architektonicznie znacznie różnić się od siebie, w tym w szczególności wysokością), burząc jednocześnie uporządkowanie zabudowy.
W tym kontekście, trzeba ponownie zaznaczyć, jak wyżej wspomniano, że każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Możliwe jest zatem wybudowanie każdego budynku według wizji inwestora o ile zamierzenie jest zgodne z przepisami.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy, zasadnie zaznaczył, że przepisy prawa budowlanego nie definiują pojęcia zabudowy bliźniaczej. Art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane wskazuje tylko, co należy rozumieć pod pojęciem budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zgodnie z tym przepisem "ilekroć w ustawie jest mowa o budynku mieszkalnym jednorodzinnym - należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku". Również miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu otoczenia ul. [...], w § 9 pkt 2 definiuje termin zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - przez którą należy rozumieć tereny działek, na których znajdują się budynki mieszkalne jednorodzinne (1-4 lokali), w układzie wolnostojącym lub bliźniaczym oraz ich zaplecza (tj. dojścia, dojazdy, podwórza, budynki gospodarcze i garażowe) wraz z ogrodami przydomowymi - oznaczone na rysunku planu symbolem MN. Zatem, zarówno ustawa Prawo budowlane jak i powyższy zapis planu miejscowego, pojęcie budynku w zabudowie czy układzie "bliźniaczym" rozróżnia jako formę zabudowy jednorodzinnej, różną od formy budynku jednorodzinnego wolnostojącego. Sięgając do słownika języka polskiego - "budynek wolno stojący" to budynek "stojący w sposób wolny od czegoś". W przypadku zestawienia zbitki pojęciowej "budynek wolno stojący" ze zbitką pojęciową "budynek w zabudowie bliźniaczej"- budynek wolno stojący to taki, który jest oddzielony od innych w tym sensie, że wszystkie jego elementy (łącznie z fundamentami itp.) nie przylegają do innych budynków (sąsiednich). W § 9 pkt 2 miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rozróżnia dwa typy zabudowy jednorodzinnej: w układzie wolnostojącym lub bliźniaczym. Jeżeli dany budynek nie jest budynkiem w układzie wolnostojącym, to jest budynkiem w układzie bliźniaczym, tj. w zespole obiektów wzajemnie ze sobą powiązanych. W wyniku projektowanej rozbudowy, nowopowstały budynek nie straci swojego charakteru budynku pozostającego w układzie bliźniaczym, bowiem nadal będzie połączony ścianą nośną z budynkiem sąsiednim na działce nr ew. [...], przy ul. [...]- czym nie naruszy zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego otoczenia ul. [...].
Stwierdzić zatem należy, że powyższy zarzut nie może zostać uwzględniony. Żaden bowiem przepis prawa materialnego, jak również zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na wskazanym terenie, nie nakazują aby budynki w zabudowie bliźniaczej były tożsame pod względem formy architektonicznej. Charakter budynku pozostającego w układzie bliźniaczym zostaje z cała pewnością w niniejszej sprawie zachowany.
Ponadto, nie można uznać, aby realizacja spornej inwestycji polegająca m.in. na nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, naruszała zapisy § 41 ust. 2 pkt 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wprawdzie miejscowy plan dopuszcza jedynie możliwość rozbudowy i przebudowy budynków w granicach wyznaczonych przez przepisy prawa budowlanego, nie mówiąc nic o możliwości nadbudowy, to nie można uznać, że nadbudowa jest całkowicie wykluczona.
Pojęcie "nadbudowy" nie jest definiowane w Prawie budowlanym, podobnie jak pojęcie "odbudowy", "rozbudowy". Pojęcie "przybudowy" ma zaś swoją definicję, a konkretnie w art. 3 pkt 7a) Prawa budowlanego. Analiza miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego każe przyjąć, że jego autorzy operowali pojęciami w ich języku potocznym, gdzie pojęcie "rozbudowa" oznacza szerszy zakres ingerencji w substancję budowlaną, czyli powiększenie istniejącego budynku tak "wszerz" jak i "wzdłuż", a więc w tym zakresie mieści się również "nadbudowa".
Za takim przyjęciem, przemawia m.in. zapis planu, gdzie przewidziano możliwość przebudowy i rozbudowy budynków mieszkalnych w zakresie zamiany dachu na wysoki i wykorzystaniu przestrzeni strychów na cele mieszkalne (§ 41 ust. 2 pkt 1 Planu), co należy interpretować, iż mowa jest o nadbudowie. Nie ma bowiem żadnych racjonalnych powodów, aby zmiany konstrukcji zadaszenia istniejącego budynku, które spowoduje zmianę jego wysokości i kubatury, nie można traktować jako nadbudowy istniejącego budynku (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Z dnia 19 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Go 839/10).
Spełniony został także wymóg zapewnienia odpowiedniej ilości miejsc parkingowych, wg wskaźników zawartych w § 17 ust. 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje dla biur i usług - minimum 35 stanowisk/100 m2 pow. użytkowej; dla zabudowy mieszkaniowej - minimum 1,5 stanowiska/na 1 lokal mieszkalny (przy czym inwestorzy mają obowiązek zapewnienia realizacji odpowiedniej ilości miejsc parkingowych na terenie własnym inwestycji). Dokonując przeliczenia prawidłowo przyjęto, że projektowana liczba miejsc parkingowych wynosi 5 (3 dla usług - na terenie działki przy ul. [...] i [...] dla części mieszkalnej - w garażu zlokalizowanym w parterze budynku).
W odniesieniu do zarzutów skargi w tym zakresie, podnieść należy, iż skarżący nie wykazał, w czym upatruje ową niezgodność zapewnienia odpowiedniej ilości miejsc parkingowych, stosownie do § 17 ust. 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ograniczył się jedynie do sformułowania zarzutu.
Idąc dalej, wskazać należy, że [...] Konserwator Zabytków w ostatecznych decyzjach: nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. i nr [...]z dnia [...] czerwca 2012 r., pozwolił na realizację przedmiotowej inwestycji, czym został także spełniony warunek § 11 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane: mgr inż. arch. A P - posiadającego uprawnienia budowlane nr [...], do projektanta bez ograniczeń w specjalności architektonicznej, wpisanego na listę członków [...] Okręgowej Izby Architektów pod nr ew. [...] oraz sprawdzającego - mgr inż. arch. J N - posiadającego uprawnienia budowlane nr [...], do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej, wpisanego na listę członków [...] Okręgowej Izby Architektów pod nr ew. [...]. Ponadto do projektu dołączono oświadczenia projektantów, iż projekt sporządzony został zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz z zasadami wiedzy technicznej.
Zaznaczyć przy tym należy, że organ administracji nie może ingerować w zawartość merytoryczną projektu. Organ architektoniczno-budowlany nie jest uprawniony do badania zgodności projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi lub z innymi przepisami prawa poza przepisami określającymi wymogi ochrony środowiska. Wynika to z treści art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego i faktu uchylenia z dniem 11 lipca 2003 r. przepisu art. 35 ust. 2 tej ustawy, który określał, że właściwy organ może badać zgodność projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5 (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2011 r., sygn. akt VIII SA/Wa 377/11, Lex nr 1156026). Obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej spoczywa na projektancie, który jest obowiązany złożyć stosowne oświadczenie.
Do wniosku dołączono także, jak zauważył organ, wymagane prawem opinie i uzgodnienia (stosownie do ustaleń art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlanego), w tym ostateczną decyzję Prezydenta [...] nr [...]z dnia [...] grudnia 2011 r., zezwalającą na lokalizację zjazdu usytuowanego w pasie drogowym ul. [...] na działce ew. nr [...] z obr. [...]na teren działki ew. nr [...] z obr. [...]. Projekt posiada uzgodnienia rzeczoznawcy ds. bhp, rzeczoznawcy ds. p.poż., rzeczoznawcy ds. sanitarno-higienicznych, opinię Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. oraz opinię Inżyniera Ruchu [...] nr [...]z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], uzgadniającą zmianę geometrii ulicy [...] w rejonie projektowanego zjazdu. A także, jako załącznik do projektu budowlanego, inwestor przedłożył warunki techniczne zaopatrzenia w wodę i odprowadzenia ścieków, warunki techniczne dostaw sieci gazowej i sieci elektroenergetycznej.
Nadto, projekt budowlany zarówno w części dotyczącej zagospodarowania terenu, jak i architektoniczno-budowlanej sporządzony został zgodnie z wymogami zawartymi w art. 34 ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego z dnia 3 lipca 2003 r. (Dz.U. z 2012 r. poz. 462 ze zm.). Rozwiązania przyjęte w projekcie odpowiadają zapisom zawartym w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. nr 75 poz. 690 ze zm.). W szczególności lokalizacja planowanego budynku jest zgodna z § 13 i § 60 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych - w projekcie zachowano bowiem wszelkie wymagane odległości od budynków sąsiadujących z projektowanym przedsięwzięciem, zgodnie z obowiązującymi przepisami, dotyczącymi przesłaniania i nasłonecznienia pomieszczeń w budynkach. W projekcie budowlanym znajduje się "Analiza zacieniania" (część opisowa i rysunkowa - modele przestrzenne), sporządzona przez uprawnionego projektanta, w której przedstawiono spodziewany układ nasłonecznienia dla projektowanego budynku i dla budynków sąsiednich w kontekście projektowanej rozbudowy i nadbudowy budynku przy ul. [...]. W powyższym opracowaniu projektant we wnioskach końcowych wskazał, iż analiza zacieniania dowodzi, iż rozbudowywany i nadbudowywany budynek nie narusza zapisów § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto projektant stwierdził że, "rozbudowywany i nadbudowywany budynek nie zacienia pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku przy ul. [...], w myśl zapisów ww. rozporządzenia." W dokumentacji sprawy znajduje się również ekspertyza techniczna stanu istniejącego budynku z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego opracowana przez uprawnionego projektanta mgr. inż. M B - czym spełniono dyspozycję § 206 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, mówiącego o tym, iż "Rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego." We wnioskach końcowych ekspertyzy projektant stwierdził, że "istniejąca ściana nośna między segmentami budynku i jednocześnie podłoże gruntowe pod jej fundamentami nie zostanie dodatkowo obciążone. (...) Układ konstrukcyjny stropów w części dobudowywanej zaprojektowano tak, żeby obciążenie od stropów nie było przenoszone na istniejące ściany budynku (zbrojenie główne równolegle do istniejących ścian). W tym przypadku istniejąca konstrukcja budynku zostanie dodatkowo zwieńczona a tym samym wzmocniona. Ze względu na to, że projektowana nadbudowa nie będzie obciążała ani wspólnej ściany nośnej ani wspólnego fundamentu między segmentami, to nadbudowa i rozbudowa segmentu budynku przy ul. [...] nie będzie miała wpływu na sąsiedni segment przy ul. [...]." Wskazano także w niej, że projektowana inwestycja nie zmieni przydatności obu segmentów do użytkowania i nie stworzy zagrożenia stanu bezpieczeństwa dla całego obiektu.
Odnosząc się zarzutów skargi, iż organ w żaden sposób nie odniósł się do zgłaszanych wątpliwości, dotyczących prawidłowości wykonania Ekspertyzy technicznej, opracowanej przez M B, poprzestając jedynie na zacytowaniu jej fragmentów oraz stwierdzeniu, iż w praktyce nie była ona przez organ w żaden sposób badana, ponieważ została sporządzona przez projektanta, wskazać należy, iż organ nie był obowiązany do przeprowadzenia jej analizy, pod względem merytorycznym. Obowiązkiem organu było jedynie sprawdzenie, czy wskazana ekspertyza została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami, normami, zasadami wiedzy technicznej, prawem budowlanym oraz czy została wykonana przez osobę z odpowiednimi kwalifikacjami. Takie zaś oświadczenie zostało przez M B dołączone, jak również dokument potwierdzający jego kwalifikacje.
W kontekście powyższego, stwierdzić także należy, co słusznie zauważył organ odwoławczy, że odpowiedzialność projektanta stanowi gwarancję dla inwestora, ale i dla organu, że projekt jest opracowany zgodnie z przepisami, co zwalnia organy architektoniczno-budowlanej ze szczegółowego badania projektu poza przypadkami opisanymi w art. 35 ust 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. Organ prowadzący postępowanie zmierzające do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę bada wyłącznie, czy zostało złożone stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4, w związku z art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego), a pełną odpowiedzialność za zgodność tego projektu z prawem ponoszą projektanci. Spoczywa na nich także odpowiedzialność cywilna za wady dokumentacji projektowej, jak również przed właściwą izbą zawodową.
W ocenie Sądu, skarżący, mając na uwadze wątpliwości, co do przyjętych w ekspertyzie ustaleń, powinien przedstawić "swoją" ekspertyzę, która stanowiłaby także materiał dowodowy. Nie może zaś oczekiwać, że organ będzie weryfikował, mimo że nie jest do tego uprawniony, merytorycznej zawartości opracowań, bądź czynił ustaleń we własnym zakresie.
Reasumując, stwierdzić należy, iż kontrolowane rozstrzygnięcia zostały wydane zgodnie z prawem, z poszanowaniem zasad określonych w art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 k.p.a. W sytuacji spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej, nie mógł odmówić wydania pozwolenia na budowę.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako nieuzasadnioną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło