VII SA/Wa 937/13

PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-01

Skład orzekający: Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, złożony po wydaniu postanowienia odmawiającego przyznania tych kosztów z powodu braku oświadczenia o niezapłaceniu ich w całości lub części, może zostać uwzględniony po uzupełnieniu tego oświadczenia w sprzeciwie od postanowienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku skutecznego wniesienia sprzeciwu od postanowienia odmawiającego przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z powodu braku wymaganego oświadczenia, sprawa podlega ponownemu rozpoznaniu. Jeśli w sprzeciwie pełnomocnik złoży wymagane oświadczenie o niezapłaceniu kosztów w całości lub części, spełnia ono dyspozycję przepisów i stanowi podstawę do przyznania zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata P. D., pełnomocnika z urzędu J. B., o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wniosek ten został pierwotnie odrzucony przez starszego referendarza sądowego z powodu braku oświadczenia o niezapłaceniu kosztów. Pełnomocnik wniósł sprzeciw, uzupełniając oświadczenie. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata P. D. kwotę 221,40 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariola Kowalska. (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. D. pełnomocnika z urzędu J. B. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [....] marca 2013 r. nr [....] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata P. D., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, łącznie kwotę: 221,40 zł (słownie: dwieście dwadzieścia jeden złotych czterdzieści groszy), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (słownie: czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy) stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Na wniosek skarżącego – J. B. zostało przyznane postanowieniem z dnia 28 października 2013 r. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, w pozostałym zakresie wniosek oddalono. W dniu [...] grudnia 2013 r. wpłynęło do tut. Sądu pismo z Okręgowej Rady Adwokackiej w W. informujące, iż do niniejszej sprawy dla skarżącego wyznaczony został pełnomocnik z urzędu - adwokat P. D. Wyrokiem z dnia 25 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę oraz przyznał ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. D. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). Pismem z dnia [....] maja 2014 r. pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku Sądu z dnia 25 lutego 2014 r., którą następnie popierał podczas rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, co zostało potwierdzone w protokole z rozprawy z dnia 4 marca 2016 r. W ww. skardze kasacyjnej, a następnie w piśmie procesowym z dnia 1 kwietnia 2016 r. adwokat P. D. złożył wniosek o przyznanie kosztów za zastępstwo prawne udzielone z urzędu w zakresie sporządzenia skargi kasacyjnej oraz reprezentowania skarżącego na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Złożony wniosek nie zawierał oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Wyrokiem z dnia 4 marca 2016 r. sygn. akt I OSK 1402/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżącego od wyroku Sądu I instancji z dnia 25 lutego 2014 r. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2016 r. starszy referendarz sądowy odmówił adwokatowi P. D. przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie reprezentowania przed sądem II instancji. W uzasadnieniu ww. postanowienia starszy referendarz sądowy podał, że wniosek pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zawiera oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, a zatem stosownie do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461) nie mógł zostać uwzględniony. W sprzeciwie od ww. postanowienia z dnia 29 kwietnia 2016 r., złożonym z zachowaniem ustawowego terminu, pełnomocnik skarżącego wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz oświadczył, że koszty te nie zostały zapłacone ani w całości, ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 250 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461). Jego stosowanie w niniejszej sprawie związane jest z brzmieniem § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), który do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Mając na uwadze powyższe do niniejszej sprawy należy stosować przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Stosownie do § 20 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Zgodnie z art. 260 p.p.s.a. w wyniku złożenia sprzeciwu sprawa rozpoznawana jest ponownie, zatem rozstrzygnięcie musi uwzględniać aktualny stan faktyczny i prawny sprawy. W tym kontekście należy stwierdzić, że w sprzeciwie z dnia 16 maja 2016 r. adwokat P. D. złożył oświadczenie, że za czynności wykonane w sprawie, w której został ustanowiony pełnomocnikiem - w ramach przyznanej pomocy prawnej - nie zostało mu wypłacone wynagrodzenie nawet w części. Oświadczenie to wypełnia zatem dyspozycję § 20 rozporządzenia i stanowi podstawę do przyznania w oparciu o art. 250 p.p.s.a. zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Stosownie do treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna w tego typu sprawach, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, wynosi – 240 zł. W myśl zaś § 2 ust. 3 rozporządzenia opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towaru i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (23 %). Jak wynika z akt sprawy pełnomocnik skarżącego sporządził w dniu 8 maja 2014 r. skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji z dnia 25 lutego 2014 r., którą następnie popierał podczas rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 4 marca 2016 r., co zostało potwierdzone w protokole z rozprawy. Wobec powyższego zasądzić należało na rzecz pełnomocnika z urzędu wynagrodzenie w wysokości 75 % stawki minimalnej wynoszącej w niniejszej sprawie 240 zł (stosownie do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia), a więc w kwocie 180 zł, co po podwyższeniu o 23 % stawkę podatku od towarów i usług daje kwotę 221,40 zł. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, jak w sentencji, na podstawie art. 250 w zw. z art. 260 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło