VII SA/Wa 941/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2010 r. sprawy ze skargi D. S.A. w W. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] marca 2010 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala Przedmiotem skargi wniesionej przez "D." S.A. z siedzibą w [...] jest postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z [...] marca 2010 r., znak: [...], wydane w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z [...] stycznia 2010 r., znak: [...]. Powyżej wskazaną decyzją z [...] stycznia 2010 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], w oparciu o art. 103 ust. 1 pkt 5 oraz art. 104 ust. 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225), wymierzył "D." S.A. z siedzibą w [...] karę pieniężną w wysokości 5.000 zł, w związku ze stwierdzeniem wprowadzania do obrotu żywności w zakresie niezgodnym z decyzją o zatwierdzeniu zakładu, wydaną przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego W. z [...] marca 2006 r. Pismem z [...] lutego 2010 r. (data nadania w UP), "D." S.A. z siedzibą w [...] wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Zaskarżonym postanowieniem z [...] marca 2010 r. Główny Inspektor Sanitarny, na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu orzeczenia podał, iż decyzja organu I instancji została doręczona stronie w dniu 25 stycznia 2010 r., natomiast odwołanie zostało wniesione w dniu 9 lutego 2010 r., a zatem -jak stwierdził- z przekroczeniem 14-dniowego terminu. Na koniec wyjaśnił, iż strona nie wykazała przyczyn uchybienia terminu oraz nie złożyła prośby o jego przywrócenie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z [...] marca 2010 r., "D." S. A. z siedzibą w [...] wniosła o przywrócenie na podstawie art. 58 k.p.a. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z [...] stycznia 2010 r. oraz o przyjęcie do rozpoznania odwołania z 9 lutego 2010 r. od decyzji organu I instancji i uchylenie wskazanej decyzji organ I instancji, ewentualnie o zmianę tej decyzji w zakresie wysokości wymierzonej kary poprzez jej zmniejszenie. W uzasadnieniu skargi skarżąca Spółka podniosła, iż jednodniowe opóźnienie w złożeniu odwołania powstało bez winy Zarządy Spółki. Wskazała, iż w terminie do dnia 9 lutego 2010 r. Prezes Zarządu, który ma umocowanie do jednoosobowego reprezentowania Spółki przebywał za granicą i nie miał możliwości podpisania odwołania. Uczynił to niezwłocznie po swoim powrocie do kraju, a więc niezwłocznie po ustaniu przyczyny uniemożliwiającej złożenie odwołania w terminie. Skarżąca zaznaczyła nadto, iż czynności wyjaśniające i sprawdzające okoliczności powstania opóźnienia zostały zakończone przez Zarząd Spółki w dniu 1 kwietnia 2010 r. Podtrzymała jednocześnie swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu z 9 lutego 2010 r. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Badając zaskarżone w sprawie postanowienie - o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania - w ramach wskazanego kryterium Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zauważyć należy, iż w przypadku gdy odwołanie zostało złożone po terminie przewidzianym na dokonanie tej czynności, wówczas organ zobligowany jest stwierdzić w formie postanowienia uchybienie terminu do jego wniesienia (art. 134 k.p.a.). Przy czym, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania winno mieć miejsce dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia, czy termin ustawowy z art. 129 § 2 k.p.a. został przez stronę zachowany. Zgodnie z tym przepisem odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Zatem wydanie orzeczenia w trybie art. 134 k.p.a., kończącego postępowanie w sprawie, winno być poprzedzone bezspornymi ustaleniami w zakresie prawidłowości i daty doręczenia stronie skarżonego rozstrzygnięcia wydanego w I instancji oraz w zakresie daty wniesienia odwołania od tego orzeczenia. Dostrzegając powyższe Sąd stwierdza, iż wydając zaskarżone postanowienie organ odwoławczy dokonał prawidłowych ustaleń i w konsekwencji zasadnie przyjął, iż odwołanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. Bezspornym w sprawie jest, że decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z [...] stycznia 2010 r., od której -zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a.- stronie służyło odwołanie, została doręczona skarżącej Spółce w dniu 25 stycznia 2010 r. (w aktach: zwrotne potwierdzenie odbioru). Decyzja ta zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie jej zaskarżenia. Tym samym, tj. wobec prawidłowego doręczenia tej decyzji stronie w dniu 25 stycznia 2010 r., termin do wniesienia odwołania od tego orzeczenia upływał z dniem 8 lutego 2010 r. (tj. w poniedziałek). Odwołanie od decyzji organu I instancji zostało zaś złożone w dniu następnym, tj. 9 lutego 2010 r. (data nadania w UP), a zatem z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia. Jednocześnie trzeba zaznaczyć, iż na etapie postępowania administracyjnego skarżąca Spółka nie wnosiła o przywrócenie uchybionego terminu. Wniesione odwołanie takiego wniosku nie zawierało. Nie złożono też odrębnego wniosku w tym przedmiocie. Taki wniosek skarżąca Spółka zawarła dopiero w treści skargi, zupełnie nie dostrzegając tego, iż Sąd nie jest kompetentny do jego załatwienia. O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania postanawia bowiem organ właściwy do rozpatrzenia odwołania, o czym stanowi art. 59 § 2 k.p.a. Warto też w tym miejscu zauważyć, że z treści wniesionej skargi wynika, iż powyżej wskazanych dat (dotyczących doręczenia decyzji i wniesienia odwołania), skarżąca nie kwestionuje, a nadto wskazuje powody niedochowania terminu ustawowego do złożenia środka zaskarżenia. Reasumując, skoro odwołanie "D." S. A. z siedzibą w [...] wniesione zostało z oczywistym uchybieniem czternastodniowego terminu, który nie został przywrócony, to organ odwoławczy obowiązany był, w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdzić uchybienie terminu do jego wniesienia. Nie można więc postawić kontrolowanemu postanowieniu zarzutu naruszenia prawa. Dodatkowo zauważyć trzeba, iż kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" zawarte w ww. przepisie, oznacza obowiązek organu odwoławczego do stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Wydanie takiego orzeczenia nie jest więc zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Gdańsku z 29 stycznia 1997 r., sygn. akt: I SA/Gd 1482/96, nr LEX 29004). Zauważyć także trzeba, iż rozpoznanie merytoryczne odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony oznacza, iż organ podjął działania bez podstawy prawnej, a wydane przez ten organ rozstrzygnięcie (w opisanej sytuacji) dotknięte jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Na koniec wyjaśnienia wymaga, iż w niniejszej sprawie Sąd nie mógł uczynić przedmiotem swojej kontroli decyzji organu I instancji z [...] stycznia 2010 r. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym było jedynie postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Taki był bowiem zakres niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej. Z wymienionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.