VII SA/Wa 942/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2005 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru montażu urządzenia reklamowego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia 13-01-2004r ,na podstawie art. 30 ust. 6 pkt.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane(Dz.U. z 2000r. Nr 106 poz.1126 z póź. zm.), wniósł sprzeciw do zgłoszenia C. Sp z.o. z dnia [...]-12-2004 r. dot. zamiaru wykonania robót budowlanych związanych z ustawieniem nośnika reklamowego zlokalizowanego na działce ew. nr [...] położonej w W. przy ul. B. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż zamierzone roboty budowlane ze względu na ich skalę i charakter wykraczają poza dyspozycje art. 29 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem organu I instancji , w treści art. 29 ust.2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane użyty został termin "instalowanie" nie zaś "budowa" - chodzi zatem o instalowanie tablic i urządzeń reklamowych na istniejących już obiektach ( np. budynkach, słupach ). Budowa konstrukcji o tak znacznych gabarytach, zwłaszcza fundamentu, z pewnością nie może być zakwalifikowana jako "instalacja urządzenia reklamowego". Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania inwestora C. Sp z.o. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004r., utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie uznając zarzuty inwestora za nie zasadne. Wojewoda wskazał w uzasadnieniu, że z projektu budowlanego wynika, że przedmiotowe urządzenie reklamowe składa się z tablicy reklamowej o wymiarach 3,00 x 6,00 m, rusztu stalowego do mocowania tablic, słupa z rury stalowej oraz fundamentu w postaci stopy żelbetowej o wymiarach 3,6x2,4 m. Zdaniem Wojewody opis techniczny konstrukcji (zwłaszcza fundamentu), sposób montażu, wymiary i obliczenia statyczne wskazują wyraźnie, iż zgłaszane urządzenie reklamowe jest urządzeniem wolnostojącym, trwale związanym z gruntem. Wojewoda wskazał, że w myśl definicji zawartej w art. 3 pkt 3 w/w ustawy "wolnostojące, trwale związane z gruntem, urządzenia reklamowe" zostały zaliczone do budowli - są zatem obiektem budowlanym i wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Analizując przepis art. 29 ust.2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, Wojewoda podkreślił, iż w treści zapisu użyty został termin "instalowanie" nie zaś "budowa", dlatego też ,zdaniem Wojewody, chodzi o instalowanie tablic i urządzeń reklamowych na istniejących już obiektach ( np. budynkach, słupach ). Wojewoda wskazał wyrok NSA z dnia 22.08.2002r.,sygn. akt IV S.A. 2400/01 "w przypadku urządzeń reklamowych, dla ich charakterystyki nie mają znaczenia takie określenia jak tymczasowe i rozbieralne. Istotne jest to, czy są to urządzenia wolnostojące, czy też instalowane na innych obiektach i czy są to urządzenia trwale związane z gruntem, co wynika z brzmienia art.3 pkt 3 i art. 29 ust.2 pkt 2 Prawa budowlanego". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego C. Sp z.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Skarżąca spółka twierdzi, że intencją ustawodawcy było odformalizowanie procedury w zakresie dotyczącym obowiązku uzyskania w formie decyzji administracyjnej pozwolenia na budowę, między innymi dla wykonania robót budowlanych, polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych usytuowanych na terenie zabudowanym. Zdaniem inwestora o powyższym stanowi wprost znowelizowany zapis przepisu art. 29 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane i dlatego błędny jest pogląd, iż artykuł 29 ustawy Prawo budowlane, treścią którego wyszczególnione zostały poszczególne obiekty budowlane, których budowa nie wymaga uzyskania pozwolenia w formie decyzji administracyjnej, dotyczy tylko obiektów budowlanych innych niż budowle. Intencją ustawodawcy była bowiem liberalizacja obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, co nastąpić miało poprzez zwolnienie budowy lub prac budowlanych z wyżej wymienionego obowiązku w stosunku do obiektów małej architektury, budynków, ale również odnośnie wyliczonych w treści tegoż artykułu budowli. Organ II instancji w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: W przedmiotowej sprawie podstawowym problemem do rozstrzygnięcia jest zakres stosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 i jego interpretacja. W dacie orzekania prze organy administracji treść tegoż artykułu była następująca: " Pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym". Taka treść obowiązuje od 24 grudnia 1997 r. / zmieniono jedynie kolejność punktów /, kiedy to nastąpiła istotna zmiana tegoż przepisu przez art. 1 pkt 12b ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw / Dz.U. nr 111, poz. 726 /. Treść pierwotna była następująca: "Pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych, polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych wykonanych na istniejących obiektach budowlanych, z wyjątkiem reklam świetlnych". Porównanie pierwotnego tekstu oraz obowiązującego w dacie orzekania przez organy administracji państwowej / aktualnie również / musi prowadzić do wniosku, iż nieuprawniony jest pogląd wyrażony w zaskarżonej decyzji, że przepis ten dotyczy wyłącznie instalowania tablic reklamowych na istniejących obiektach. Ten pogląd był adekwatny do pierwotnej treści tegoż przepisu, aktualnie nie da się go obronić i należy stwierdzić, że instalować tablice i urządzenia reklamowe można również na gruncie. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela poglądu wyrażonego w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2002 r. sygn. akt IV S.A. 2400/01 a przedstawiającego problem w sposób, jaki został przedstawiony w zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu wyeliminowanie przez ustawodawcę z treści przepisu słów: "wykonanych na istniejących obiektach budowlanych" jest jednoznaczne, instalacja jest możliwa nie tylko na obiektach budowlanych. Taka interpretacja art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 prowadzi do wniosku, iż instalowanie i remont tablic i urządzeń reklamowych nie tylko na obiektach budowlanych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi i dlatego błędna jest podstawa prawna wyrażona w sprzeciwie organu I instancji / art. 30 ust. 6 pkt 1 / z której wynika, iż w przedmiotowa inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Nie oznacza to, iż organy administracji architektoniczno — budowlanej nie posiadają uprawnień ustawowych, ażeby "kontrolować" rozmieszczenie reklam i urządzeń reklamowych na terenie swojej właściwości. Takie uprawnienia wynikają z art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, który przewiduje bardzo szeroką platformę możliwości kontroli instalacji reklam i urządzeń reklamowych. Przedmiotowa inwestycja z uwagi między innymi na swoją wysokość, umiejscowienie, konstrukcję na pewno wymaga przeprowadzenia odpowiedniego postępowania dowodowego pod kątem wymagań przewidzianych w art. 30 ust. 7 i jeżeli organ stwierdzi zaistnienie, któregokolwiek z zagrożeń lub wymagań przewidzianych w/w przepisem może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Przyjęcie interpretacji organów administracji państwowej przedstawionej w niniejszym postępowaniu mogłoby doprowadzić do sytuacji, że realizacja "zminiaturyzowanej" wersji przedmiotowej inwestycji, np. wysokości l,00m ustawionej na chodniku wymagałoby uzyskania pozwolenia na budowę. Nie taki na pewno był cel kolejnych zmian w prawie budowlanym, które miały uprościć i odformalizować procedury procesu inwestycyjnego. Ustawodawca w art. 29 słowa "instalowanie" używa jeszcze w aktualnym stanie prawnym w ust. 2 pkt 14 i 15 / poprzednio również tylko w innych punktach / i wyraźnie jest tam mowa o "instalowaniu na obiektach budowlanych" i wydaje się, iż takie sformułowanie jest prawidłowe. Trudno przewidzieć, czym kierował się ustawodawca dokonując z dniem 24 grudnia 1997 r. zmian polegających na wykreśleniu powyższego sformułowania. Na pewno pierwotna wersja nie przysparzałaby tylu problemów interpretacyjnych, czy słowo "instalacja" to również wykonanie konstrukcji, na której umieszczono tablicę lub urządzenie reklamowe czy tylko zamontowanie tablicy lub urządzenia reklamowego na istniejącym obiekcie budowlanym. Ponadto rozważania dotyczące trwałego związania z gruntem konstrukcji lub rozważań czy jest to obiekt małej architektury lub tymczasowy obiekt budowlany. Taką olbrzymią gamę możliwości interpretacyjnych spowodowało wykreślenie kilku słów z przepisu, której ustawodawca nie przewidział. Wydaje się, iż w tym przypadku bardzo rozsądnym rozwiązaniem byłby powrót do pierwotnej wersji przedmiotowego przepisu, któryby wtedy jednoznacznie uregulował kwestię instalowania reklam i urządzeń reklamowych. Instalowanie na istniejącym obiekcie - wyłącznie zgłoszenie do właściwego organu- natomiast wszystkie inne przypadki wykonania, montażu, budowy reklam i urządzeń reklamowych wymagałyby uzyskania pozwolenia na budowę. Mając na uwadze aktualny stan rozwoju myśli technicznej w procesie budowlanym rozważania typu czy jest "trwale związany z gruntem" czy też nie są czysto teoretyczne, nawet sam ustawodawca odstąpił od zdefiniowania tego pojęcia. Dlatego też wskazanie w stanie prawnym w dacie orzekania przez organy administracji państwowej, iż w przypadku wykonania konstrukcji nośnej z tablicą lub urządzeniem reklamowym zawsze będzie wymagalne pozwolenie na budowę / art. 30 ust. 6 pkt 1 /jest nieuprawnione. Organ odwoławczy powinien rozważyć, czy aktualnie zebrany materiał dowodowy lub po uzupełnieniu w trybie art. 136 k.p.a. pozwala mu na ocenę inwestycji pod kątem zagrożeń i przeciwwskazań wymienionych w art. 30 ust. 7. Dlatego też mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt la ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1270/. Na podstawie art. 152 i art. 153 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienie się niniejszego wyroku a przedstawiona ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wiążą organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. art. 200 i 209 w/w ustawy.