VII SA/Wa 947/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-05-30

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał takiej sytuacji, mimo posiadania domu i wspólnych dochodów z żoną, co pozwala na pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika bez pozbawienia możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.
Stan faktyczny
Skarżący K. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący wskazał na problemy zdrowotne żony i związane z tym koszty leczenia, jednak nie podał ich wysokości. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymują się z dochodów w łącznej wysokości 5.050 zł z tytułu świadczeń emerytalnych, a ich miesięczne stałe zobowiązania i wydatki wynoszą 2.500 zł. Posiadają dom o powierzchni 230 m2.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji postanawia: odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. K. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie sygn. VII SA/Wa 947/18. Rozpoznając wniosek skarżącego stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199). Celem instytucji prawa pomocy, stanowiącej odstępstwo od tej generalnej reguły, jest umożliwienie dostępu do sądu osobom znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji, w której poniesienie kosztów postępowania wiązałoby się z pozbawieniem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Informacje przedstawione w złożonym wniosku nie wskazują natomiast, aby skarżący znajdował się w takiej sytuacji. Jak wynika z wniosku, K. L. posiada dom o powierzchni 230 m2, prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Uzasadniając wniosek skarżący zwrócił uwagę na problemy zdrowotne żony i związane z tym duże koszty leczenia, jednak nie wskazał ich wysokości. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymują się z dochodów w łącznej wysokości 5.050 zł, uzyskiwanych z tytułu świadczeń emerytalnych. K. L. określił wysokość miesięcznych stałych zobowiązań i wydatków na kwotę 2.500 zł. Zauważyć trzeba, że wpis sądowy od skargi w niniejszej sprawie należny jest w wysokości 200 zł, wysokość pozostałych kosztów sądowych, o ile w ogóle się pojawią (np. ewentualny wpis od skargi kasacyjnej czy opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku - w przypadku oddalenia skargi) nie przekraczałaby jednorazowo kwoty 100 zł. Biorąc pod uwagę wysokość dochodów skarżącego i jego żony oraz deklarowanych stałych wydatków stwierdzić trzeba, że K. L. nie wykazał, aby nie był w stanie - bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym - zgromadzić środków na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie oraz na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. Podkreślić trzeba, że niewątpliwie konieczność zapłaty kosztów postępowania zawsze powoduje uszczerbek w finansach strony i ewentualnie konieczność ograniczenia innych wydatków, jednakże nie każdy wydatek, który subiektywnie postrzegany jest przez stronę jako dolegliwy finansowo, wiąże się z uszczerbkiem w utrzymaniu koniecznym strony. Zastosowanie instytucji przyznania prawa pomocy możliwe jest zaś wyłącznie w sytuacji powstania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie pozwalają natomiast na stwierdzenie, że poniesienie kosztów sądowych i kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika pozbawiłoby skarżącego możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło