VII SA/Wa 954/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Sędzia WSA Leszek Kamiński, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2010 r. znak: [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz P. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], działając na podstawie art. 122 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U z 2005 r. nr 108, poz. 908) skierował na badania lekarskie P. S., zam. [...] posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. [...] z powodu otrzymania informacji o zastrzeżeniach o stanie zdrowia mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż pismem z dnia [...] listopada 2008 r. Komenda Powiatowa Policji w [...] wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem o ocenę stanu zdrowia kierującego pojazdem P. S. posiadającego prawo jazdy kat. [...]. Powodem wystąpienia była znajdująca się w aktach prowadzonego przez Komendę Powiatową Policji w [...] postępowania, opinia sądowo-lekarska z dnia [...] sierpnia 2008 r. W opinii tej biegła sądowa Sądu Okręgowego w [...] stwierdza, że choroba wzroku występującą u P. S. pozwala na posiadanie prawa jazdy kat. [...]. nie pozwala natomiast na posiadanie prawa jazdy kat. [...]. Komenda Powiatowa Policji w [...] ustaliła, że P. S. przewozi samochodami ciężarowymi kopaliny w postaci żwiru, co może stwarzać zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Na wniosek Starostwa Powiatowego w [...] z Prokuratury Rejonowej w [...] nadesłano odpis opinii sądowo-lekarskiej nr.ds:[...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. Biegła w wyniku przeprowadzonego badania okulistycznego P. S. stwierdziła, że ostrość wzroku pozwala na posiadanie prawa jazdy kat. [...], natomiast nie pozwala na kat. [...]. Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie wniósł P. S.. Decyzją z dnia [...] marca 2010 r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2010 r. organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do treści art. 123 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu, Ministrem właściwym Spraw Wewnętrznych oraz Ministrem Obrony Narodowej, uwzględniając zróżnicowane wymagania zdrowotne oraz konieczność przyjęcia obiektywnych i niezbędnych kryteriów oceny stanu zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia szczegółowe warunki i tryb kierowania na badania lekarskie i ich przeprowadzania w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi oraz kierowania tramwajami. Na podstawie powyższej delegacji ustawowej Minister Zdrowia w dniu 7 stycznia 2004 r. wydał rozporządzenie w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2 poz. 15). Jak stanowi § 2 ust. 4 rozporządzenia osobie, o której mowa w art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy, decyzję o skierowaniu na badanie lekarskie wydaje starosta, w przypadku otrzymania: 1) wniosku od egzaminatora o stwierdzonych zastrzeżeniach co do stanu zdrowia osoby poddanej egzaminowi państwowemu; 2) wniosku od organu kontroli ruchu drogowego o stwierdzonych w trakcie wykonywania czynności służbowych zastrzeżeniach co do stanu zdrowia osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem; 3) zawiadomienia powiatowego lub wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności, o posiadaniu przez osobę niepełnosprawną uprawnienia do kierowania pojazdem. Starosta może również skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów (§ 2 ust. 5). Organ odwoławczy podkreślił, że skierowanie skarżącego na badania nastąpiło w wyniku otrzymania wniosku od organu kontroli ruchu drogowego - Komendanta Powiatowego Policji w [...] popartego załączoną do akt opinią sądowo-lekarską, stwierdzającą istnienie u P. S. poważnych wad wzroku. Wobec powyższego organ I instancji wysoce uprawdopodobnił, że u kierującego występują przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów. Skarżący twierdzi, że w aktach z umorzonego postępowania karnego funkcjonują trzy opinie - dwie korzystne dla niego i jedna niekorzystna. Decyzja Starosty [...] oparta jest na opinii niekorzystnej dlatego też skarżacy uznał, że postępowanie dowodowe nie zostało przeprowadzone w sposób rzetelny. Organ odwoławczy wyjaśnił, że samo istnienie chociażby jednej negatywnej opinii przesądza o skierowaniu P. S. na badania lekarskie i to te badania mają ostatecznie rozstrzygnąć czy jego stan zdrowia uprawnia do kierowania pojazdami. Organy administracji wydające uprawnienia do kierowania pojazdami nie są powołane do dokonywania oceny stanu zdrowia kierujących, są natomiast zobligowane do jego kontrolowania. Nie posiadają również wiadomości specjalnych z zakresu medycyny, jednakże w ramach tego postępowania nie powołują w tym zakresie biegłych, bowiem ustawodawca wskazał, że badania lekarskie odbywają się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy. Odnosząc się natomiast do zarzutów zawartych w odwołaniu, a dotyczących wniosku o umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kpa organ odwoławczy wyjaśnił , że nie istnieją przesłanki do umorzenia postępowania, a ponieważ P. S. składał wniosek o umorzenie postępowania jeszcze w trakcie prowadzenia go przez organ I instancji zasadnym jest wskazanie na niepublikowany wyrok NSA z dnia 16 grudnia 1996 r., SA/Ka 2493/95, w którym Sąd orzekł że: "procedura administracyjna nie przewiduje miejsca dla decyzji o odmowie umorzenia postępowania", bowiem w przypadku uznania przez organ administracji publicznej, że przesłanki wymienione w komentowanym przepisie nie ziściły się, jest on obowiązany kontynuować postępowanie i rozstrzygnąć sprawę co do jej istoty. Na decyzję organu odowoławczego z dnia [...] marca 2010 r. P. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, ewntualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi skarżacy wskazał, na wyrok z dnia 21 grudnia 2005 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie I OSK 79/05, w którym Sąd uznał, że nie sposób twierdzić, że wystarczy, aby zastrzeżenia do stanu zdrowia kierującego pojazdem mógł skutecznie zgłosić jakikolwiek podmiot. Zastrzeżenia te winien stwierdzić organ wydający decyzję o skierowaniu na badania. W wyniku przeprowadzonego postępowania muszą zostać ustalone okoliczności uprawdopodobniające istnienie stanów chorobowych, wpływających na zdolność psychofizyczną do kierowania pojazdami. Skarżacy podał że w jego przypadku organ nie przeprowadził absolutnie żadnych własnych ustaleń, oparł się jednie na starej opinii lekarskiej z umorzonego postępowania prokuratorskiego [...]. Skarżący podkreslił, że w umorzonym postępowaniu karnym funkcjonują trzy opinie lekarskie, w tym dwie korzystne dla skarżącego. Tymczasem organy obu instancji bezkrytycznie oparły się na jednej niekorzystnej opinii, która sama w sobie jest niespójna. Skarżący podkreśli, że już na wcześniejszym etapie postępowania dołączył materiały z których wynika, iż nie ma on żadnych przeciwskazań zdrowotnych do posiadania prawa jazdy określonych kategorii. Skarżący podkreśłił, że z orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. jednoznacznie wynika, iż nie ma on żadnych przeciwwskazań do wykonywania pracy kierowcy. W roku 2002 w WORD [...] skarżący uzyskał zaświadczenie o ukończeniu kursu doszkalającego kierowców przewożących rzeczy. Stąd też decyzję o skierowaniu go na badania odbiera jako jednostronny, władczy akt organu samorządowego sporządzony na zamówienie policji, która czuje się zawiedziona umorzonym postępowaniem [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153,poz. 1269 ze zm.) kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wydana [...] marca 2010r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z [...] stycznia 2010r., kierującą skarżącego na badania lekarskie. Podstawą materialno – prawną kontrolowanej decyzji jest art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym, który przewiduje przeprowadzenie badań lekarskich kierującego pojazdem w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, w razie skierowania decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Z treści powyższego przepisu wynika, iż aby można mówić o zgodnym z prawem skierowaniu kierującego na badania musi istnieć przesłanka materialno - prawna w postaci "nasuwających się zastrzeżeń co do stanu jego zdrowia" oraz, że przesłanka ta musi zostać potwierdzona w postępowaniu, które kończy decyzja o skierowaniu na badania lekarskie. Skierowanie kierującego pojazdem na poddanie się sprawdzeniu jego stanu zdrowia jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy nasuną się zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia. Oznacza to, że nie wystarczą same wątpliwości, że kierujący jest w stanie zdrowia, który nie gwarantuje bezpiecznego prowadzenia pojazdu. Okoliczności ustalone przez organ muszą bowiem z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazywać, że w stosunku do kierującego mogą występować przeciwwskazania zdrowotne co do jego dalszego udziału w ruchu w takim charakterze. Stanowi o tym § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r., w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o upragnienia do kierowania pojazdami ( Dz. U. z 2004r., Nr 2, poz. 15 ze zm.), zgodnie z którym starosta może kierować na badania lekarskie jedynie taką osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach o jej stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. W tym kontekście należy wskazać, że organy administracji nie są wyłączone od dodatkowego badania, czy uzyskana informacja o zastrzeżeniach w stanie zdrowia osoby kierującej pojazdem jest wystarczająco umotywowana do powzięcia takich wątpliwości ( v. wyrok NSA z 6 sierpnia 2009r., sygn. akt I OSK 1074/08). W przedmiotowej sprawie Starosta [...] uznał, że wystarczy jedna opinii lekarza stwierdzająca u skarżącego wadę wzroku aby uznać, iż zostały spełnione przesłanki uzasadniające wydanie kontrolowanej decyzji. W ocenie Sądu wniosek Komendy Powiatowej Policji w [...] poparty opinią lekarską z [...] sierpnia 2008r. obligował organ administracji do wszczęcia postępowania, ale nie był wystarczający do merytorycznego załatwienia sprawy bez wyjaśnienia okoliczności podnoszonych, przez skarżącego ( tj. istnienia dwóch innych opinii sądowo- lekarskich, które nie wskazują na wadę jego wzroku) i ustosunkowania do nich w zakresie zasadności zastrzeżeń co do zdolności skarżącego do kierowania pojazdami. Wszystko to prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy którego obowiązkiem jest rozpatrzenia sprawy co do istoty naruszył przepisy postępowania tj. art. 7. art. 77, art. 107 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ będzie obowiązany uwzględnić powyższe uwagi sądu. Z tych względów Wojewódzki Sad Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c, art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.