VII SA/Wa 960/25
WyrokWSA w Warszawie2025-10-30
Skład orzekający: Joanna Gierak-Podsiadły, Izabela Ostrowska, Grzegorz Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne dotyczące zadaszenia nad balkonem, uznając je za urządzenie budowlane, które nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, i nie stwierdzając zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne dotyczące zadaszenia nad balkonem, uznając je za urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, którego instalacja nie wymagała pozwolenia na budowę ani zgłoszenia zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Ponieważ przeprowadzone kontrole nie wykazały zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia ani innych nieprawidłowości, organ zasadnie zastosował art. 105 § 1 k.p.a. i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB), która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zadaszenia nad balkonem. PINB umorzył postępowanie, uznając zadaszenie za urządzenie budowlane, które nie wymagało pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, i nie stwierdzając zagrożenia dla bezpieczeństwa. Skarżąca zarzuciła naruszenia dowodowe, w tym zachodzenie zadaszenia na jej nieruchomość, brak wyjaśnienia kwestii konstrukcyjnych i wpływu na ściany nośne oraz niezgodność z planem wiaty sąsiada.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędziowie: sędzia WSA Izabela Ostrowska, sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , Protokolant: ref. Oliwia Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 stycznia 2025 r. nr 12/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Z. P. ("skarżąca") decyzją z 7 stycznia 2025 r. nr 12/2025, Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ("MWINB", "organ odwoławczy"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 725, dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r., poz. 725, dalej "pr.bud."), po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. ("PINB", "organ I instancji") z [...] listopada 2024 r. nr [...] o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie zadaszenia nad balkonem lokalu zlokalizowanego na działce nr ew. [...], obr. [...] przy ul. [...] w K.
Uzasadniając zaskarżoną decyzję MWINB podał, że 1 września 2022 r. do organu powiatowego wpłynęło pismo skarżącej, zawierające żądanie sprawdzenia konstrukcji wiaty nad garażem sąsiada przy ul. [...] w K. I dalej wskazał, że w dniu 16 listopada 2022 r. przedstawiciel organu I instancji przeprowadził czynności kontrolne. W ich wyniku ustalono, że zadaszenie balkonu znajduje się na trzeciej kondygnacji budynku (bezpośrednio nad wiatą). Zadaszenie posiada konstrukcję drewnianą, krytą blachą trapezową. Zadaszenie oparte jest na słupach przytwierdzonych do płyty balkonu oraz murłaty zakotwionej w ścianie zewnętrznej budynku. Według oświadczenia inwestora zadaszenie powstało w 2019 r.; w protokole kontroli wskazano, że jego stan techniczny jest dobry, a wody opadowe spływają na dach wiaty bezpośrednio.
Następnie organ odwoławczy zrelacjonował, że 21 lutego 2023 r. przeprowadzono ponowne czynności kontrolne na nieruchomości, a zawiadomieniem z 6 kwietnia 2023 r. poinformowano strony o prowadzeniu trzech postępowań (1. W sprawie wiaty zlokalizowanej na działce nr ew. [...]; 2. W sprawie zadaszenia nad balkonem lokalu zlokalizowanego na działce nr ew. [...]; 3. W sprawie stanu technicznego lokalu zlokalizowanego na działce nr ew. [...], obr. [...] przy ul. [...] w K). Natomiast zawiadomieniem z 21 marca 2024 r. PINB poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w sprawie zadaszenia nad balkonem lokalu zlokalizowanego na działce nr ew. [...], obr. [...] przy ul. [...] w K.
MWINB przedstawił, że 11 września 2024 r. przeprowadzono kolejne czynności kontrolne, podczas których dokonano pomiarów zadaszenia balkonu i stwierdzono, że stan techniczny nie uległ zmianie od ostatniej kontroli.
Wskazał też, że po zakończeniu postępowania PINB decyzją z [...] listopada 2024 r. umorzył w całości postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu w sprawie zadaszenia nad balkonem lokalu zlokalizowanego na działce nr ew. [...], obr. [...] przy ul. [...] w K.
Następnie organ odwoławczy przytoczył art. 105 § 1 k.p.a. i – powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego – wskazał, że na gruncie pr.bud. postępowanie staje się co do zasady bezprzedmiotowe, jeżeli organy nadzoru budowlanego nie znajdują podstaw do nadania praw lub obowiązków, w tym wydania nakazów bądź zakazów, wynikających z przepisów pr.bud. Takie ustalenia uprawniają organy nadzoru budowlanego do zastosowania art. 105 § 1 k.p.a. i umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego.
Powołując się na wyżej powołane ustalenia kontrolne, MWIB ocenił, że organ I instancji zasadnie stwierdził brak podstaw do dalszego prowadzenia postępowania. Wskazał, w ślad za judykaturą, że zadaszenie należy traktować jako urządzenie budowlane, które nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę ani też dokonania zgłoszenia. Zadaszenie posiada cechy urządzeń budowlanych, o jakich mowa w art. 3 pkt 9 pr.bud. Wskazał, że realizacja takiego zadaszenia nie wymagała uprzedniego uzyskania zgody właściwego organu architektoniczno-budowlanego.
W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że zadaszenie jest urządzeniem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 pr.bud., a więc urządzeniem technicznym związanym z obiektem budowlanym, zapewniającym możliwość jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. O takiej kwalifikacji prawnej przesądzają przede wszystkim związek funkcjonalny zadaszenia z istniejącym budynkiem mieszkalnym, poza tym sposób montażu zadaszenia i parametry techniczne wykonanego zadaszenia.
Skoro zadaszenie stanowi urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym, to na jego montaż inwestor nie musi uzyskiwać pozwolenia na budowę (v. art. 29 ust. 2 pkt 15 pr. bud. w brzmieniu obowiązującym na dzień realizacji zadaszenia).
Wykonanie tego typu robót, zdaniem organu odwoławczego, nie wymagało uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, jak też dokonania zgłoszenia. Powyższe nie zwalniało organu I instancji od zbadania zgodności inwestycji z przepisami i sztuką budowlaną, a także od sprawdzenia czy nie powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia (art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 pr.bud.). Podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych 16 listopada 2022 r. stwierdzono, że stan techniczny zadaszenia jest dobry, a wody opadowe spływają na dach wiaty znajdującej się bezpośrednio pod zadaszeniem, a zatem wody opadowe są zagospodarowane na działce inwestora nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w K. PINB ustalił, że przedmiotowe zadaszenie jest w odpowiednim stanie technicznym oraz nie stwarza zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia.
Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego właściwym jest zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. w omawianej sprawie. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych nie stwierdzono istnienia zagrożenia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia oraz innych nieprawidłowości, które mogłyby skutkować podjęciem działań w trybie przepisów pr.bud. PINB nie znalazł podstaw do nakładania jakichkolwiek nakazów bądź zakazów w ramach ustawowych kompetencji, w związku z tym słusznie umorzył postępowanie. Zdaniem organu odwoławczego brak jest podstaw do kwestionowanie ustaleń organu I instancji.
Zdaniem MWINB, organ I instancji w należyty i wyczerpujący sposób, przestrzegając przepisów art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. ustalił stan faktyczny sprawy. Uznał, że brak jest podstaw do dalszego prowadzenia postępowania dowodowego.
Odnosząc się do argumentacji odwołania, organ wojewódzki wskazał, że co do zasady postępowanie przed organem nadzoru budowlanego nie może służyć rozwiązywaniu sporów międzysąsiedzkich odnośnie naruszenia prawa własności (o ile to w istocie miało miejsce), są one bowiem we właściwości sądów powszechnych. Prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w ramach postępowania naprawczego prowadzonego w trybie art. 50 – 51 pr.bud. badane jest wyłącznie w przypadku, gdy na roboty budowlane wymagana była zgoda właściwego organu. Ewentualnie występujące naruszenie prawa własności czy nadmierne zacienienie nieruchomości skarżącej spowodowane negatywnym oddziaływaniem sąsiedniej nieruchomości może być rozpatrywane jedynie na gruncie art. 144 Kodeksu cywilnego.
W skardze na decyzję MWINB z 7 stycznia 2025 r. skarżąca zarzuciła nieprawidłowości w przeprowadzonym przez organ odwoławczy postępowaniu dowodowym, polegające na:
1) nieuwzględnieniu, że dach zadaszenia balkonowego zachodzi na część nieruchomości skarżącej;
2) nieporównanie pomiarów szerokości działki przy ul. [...] w K. z pomiarami zadaszenia balkonowego dokonanymi na kontroli w dniu 11 września 2024 r.;
3) niewyjaśnienie czy zadaszenie balkonowe jest konstrukcją samodzielną (zadaszenie jest przymocowane do wspólnych ścian nośnych segmentów);
4) niewyjaśnienie czy ciężar zadaszenia balkonowego, tj. ciężkiego dachu z blachy z więźbą oraz ciężkich słupów drewnianych opartych na płaszczyźnie balkonu, która wsparta jest na wspólnych ścianach nośnych, może mieć wpływ na te ściany,
5) niewyjaśnienie, czy ciężka, niesamodzielna budowa wiaty przymocowana do wspólnej ściany nośnej, z ciężkimi słupami drewnianymi zakotwiczonymi w ścianach nośnych garaży, może wpływać na konstrukcję ścian nieruchomości i garaży (wspólna ściana nośna segmentu jest popękana i pęknięcia się powiększają);
6) niewyjaśnienie nośności wspólnej ściany segmentu;
7) nieuwzględnienie, że wiata powstała niezgodnie z planem i przekracza zaplanowane gabaryty.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Odpowiadając na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowoadministracyjna kontrola decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 7 stycznia 2025 r. nr 12/2025 doprowadziła Sąd do uznania, że rozstrzygnięcie to nie zostało wydane z takim naruszeniem prawa, które – z uwagi na treść art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") – dawałoby podstawę do wyeliminowania go z obrotu prawnego, czy to poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji, czy to poprzez stwierdzenie jej nieważności.
Inaczej rzecz ujmując: organ odwoławczy dochodząc w istocie do tego samego wniosku co PINB, w oparciu o całokształt materiału aktowego trafnie - zdaniem Sądu - przyjął, że wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie (legalności/prawidłowości wykonania/należytego stanu technicznego) zadaszenia nad balkonem lokalu zlokalizowanego na działce nr ew. [...], obr. [...] przy ul. [...] w K., należy zakończyć w sposób formalny, tj. na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
W ustalonym stanie faktycznym sprawy brak było bowiem podstaw do dalszego prowadzenia postępowania dowodowego, jak i do nakładania na właściciela nieruchomości jakichkolwiek obowiązków na podstawie przepisów pr.bud. Powyższa, zgodna ocena organów nadzoru budowlanego, została - zdaniem Sądu - poprzedzona należytym i wystarczającym postępowaniem wyjaśniającym.
Odnosząc się do formalnoprawnej podstawy rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego w kontrolowanej sprawie, odnotować trzeba, że zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.
Podzielając poglądy, zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 lipca 2025 r., sygn. II OSK 360/23, wskazać trzeba, że sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracji publicznej. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne - zarówno pozytywne, jak i negatywne - staje się prawnie niedopuszczalne. Przy czym bezprzedmiotowe może być postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy. Jak wskazał również Sąd Naczelny w uzasadnieniu powołanego wyżej orzeczenia, wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest obligatoryjne, gdy postępowanie zostało wszczęte, ale okazało się lub stało się bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny.
Punktem wyjścia do przyjęcia przez organ odwoławczy, że wszczęte z urzędu przez organ I instancji (w reakcji na wystąpienie skarżącej) postępowanie w trybie naprawczym (przewidzianym w art. 50-51 pr.bud.), w sprawie zadaszenia nad balkonem lokalu przy ul. [...] w K. podlegało umorzeniu, było prawidłowe ustalenie, że montaż /instalacja/ zadaszenia (w niespornej dacie jego realizacji, tj. w 2019 r.) nie wymagał uzyskania pozwolenia na budowę albo dokonania zgłoszenia (v. art. 29 ust. 2 i art. 30 pr.bud.). Dokonując takiej oceny niewadliwie uznano, że wskazane zadaszenie należy zaklasyfikować jako urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 pr.bud. Biorąc zaś pod uwagę jego parametry techniczne i sposób realizacji, prawidłowo uznano, że polegało ono na montażu/zainstalowaniu urządzenia na istniejącym obiekcie budowlanym i mieściło się w dyspozycji art. 29 ust. 2 pkt 15 pr.bud. w brzmieniu obowiązującym w dacie jego wykonania, zgodnie z którym pozwolenia na budowę nie wymagało m. in. wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń na obiektach budowlanych. "Instalowanie", o którym mowa w przywołanym przepisie, oznacza wykonywanie prostych prac odnoszących się do poszczególnych elementów obiektu budowlanego, pojedynczych urządzeń lub konstrukcji, a nie do budowy (a także odpowiednio przebudowy czy rozbudowy) obiektu. Wyjaśnić przy tym należy, że zgodnie z definicją ustawową przez urządzenie budowlane należy rozumieć (i taki też stan prawny obowiązywał w dacie realizacji zadaszenia) urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Stwierdzić w efekcie trzeba, że przedmiotowe zadaszenie zarówno fizycznie jak i funkcjonalnie związane z budynkiem, stanowi urządzenie budowlane, którego realizacja wobec przywołanych powyżej przepisów pr.bud. nie wymagała uzyskania zgody organu architektoniczno-budowlanego.
Przy czym nie zwalniało to organów nadzoru budowlanego od oceny tych robót co do możliwości spowodowania zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, jak i co do zgodności z przepisami szeroko rozumianego prawa budowlanego. Stanowi o tym art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 pr.bud., zgodnie z którym w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu, projekcie architektoniczno-budowlanym lub w przepisach a o możliwości ich zastosowania w takiej sytuacji przesądziła wiążąco uchwała siedmiu sędziów NSA z 3 października 2016 r., sygn. akt II OPS 1/16, zgodnie z którą: "Do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia, mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine."
Powyższe uwzględniono w ocenianym postępowaniu; organy orzekające w sprawie nie poprzestały bowiem wyłącznie na ustaleniu, że wymagane roboty wykonano legalnie; w efekcie kilkukrotnie przeprowadzono kontrolę przedmiotowego zadaszenia, a żadna z nich nie wykazała ani jakiegokolwiek zagrożenia, ani niezgodności z przepisami prawa. Nie ujawniła tym samym powodów do nałożenia na inwestora obowiązków w trybie art. 51 pr.bud. w celu usunięcia stwierdzonej ogólnie mówiąc nieprawidłowości. Ustalono, że zadaszenie to zrealizowano na 3 kondygnacji budynku, stanowiącego współwłasność -co warto dodać- P. Ż. i B. Ż. (v. Kw nr [...]). Zadaszenie wykonano w konstrukcji drewnianej krytej blachą trapezową; oparte jest na słupach przytwierdzonych do płyty balkonu oraz murłaty zakotwionej w ścianie zewnętrznej budynku. Stan tego zadaszenia oceniono jako dobry, nie stwierdzono żadnego zagrożenia; ustalono jednocześnie, że wody opadowe spływają na dach wiaty bezpośrednio, v. protokół z 16 listopada 2022 r. oraz z 11 września 2024 r. (w tym ostatnim nie stwierdzono zmian w stosunku do wcześniej przeprowadzonej kontroli). W takich warunkach nie sposób zarzucić organom orzekającym wadliwego zastosowania w sprawie na etapie I instancji art. 105 § 1 k.p.a. i umorzenia postępowania co do omawianego zadaszenia.
O nieprawidłowości zastosowania tego przepisu k.p.a. nie może stanowić wskazanie przez skarżącą na to, że wykonane zadaszenie "zachodzi" na jej nieruchomość.
Nie każde bowiem postępowanie wszczęte na podstawie przepisów art. 50-51 pr.bud. musi się kończyć wydaniem decyzji nakazującej inwestorowi wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych (wykonanych) robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Wskazał na to NSA w wyroku z 28 sierpnia 2015 r., sygn. akt II OSK 2/14, zauważając dalej, że "Doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem należy w tym przypadku rozumieć jako doprowadzenie do zgodności z prawem administracyjnym materialnym a nie z przepisami innych gałęzi prawa, np. przepisami prawa cywilnego (...). Jeżeli natomiast wykonane roboty budowlane spowodowały naruszenie dóbr chronionych przepisami prawa cywilnego, to doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem w tym zakresie powinno nastąpić w drodze postępowania przed sądem powszechnym na podstawie odpowiednich przepisów, np. art. 144, 145, 147, 151, 222 Kodeksu cywilnego (Z. Niewiadomski, w: Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2006, s. 540-541; A. Gliniecki, w: Prawo budowlane. Komentarz, wyd. 2, Warszawa 2014, s. 681-682; R. Godlewski, w: Prawo budowlane z umowami w działalności inwestycyjnej. Komentarz, Warszawa 2010, s. 259)."
Niezależnie od zaprezentowanej tu oceny Sąd zauważa jednak, że zbyt daleko idącą i nieznajdującą aprobaty Sądu, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, jest ocena organu odwoławczego, co do stwierdzenia, że prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w ramach postępowania naprawczego prowadzonego w trybie art. 50-51 pr.bud. badane jest wyłącznie w przypadku, gdy na roboty budowlane wymagana była zgoda właściwego organu. W tym też kontekście Sąd wyjaśnia, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 50 i 51 pr.bud., wprawdzie nie ma podstawy prawnej do żądania przez organ nadzoru budowlanego złożenia przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ale nie oznacza to, że w takim postępowaniu nie bada się kwestii posiadania przez inwestora tego prawa. Wręcz przeciwnie, w postępowaniu naprawczym prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane podlega badaniu i może mieć wpływ na treść podejmowanego rozstrzygnięcia. Jedną z podstawowych zasad pr.bud. jest bowiem uzależnienie wykonywania robót budowlanych od posiadania uprawnienia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o czym stanowi art. 4 tej ustawy. Doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (czemu służy tryb naprawczy z art. 50-51 pr.bud.), oznacza więc także wykazanie, że inwestor tych robót posiada uprawnienie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Wadliwość przywołanego powyżej twierdzenia organu odwoławczego (zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji) nie miała jednak wpływu na zasadność skargi, a więc i prawidłowość zaskarżonej decyzji, bo nie wynika z akt sprawy, aby konstrukcja zadaszenia powstała na "cudzej" nieruchomości bez zgody właściciela, czy inaczej: aby inwestor nie legitymował się prawem do tego -w tym przypadku- obiektu. Jeśli natomiast z uwagi na kształt wykonanego zadaszenia, zadaszenie to przekracza "nieznacznie" granicę działki skarżącej, może ona dochodzić swych praw przed sądem powszechnym. Ewentualne przekroczenie granicy sąsiedniej działki przy wykonywaniu zadaszenia, co jest prawdopodobne w zabudowie segmentowej, stanowi - zdaniem Sądu - w pierwszej kolejności naruszenie własności - instytucji prawa cywilnego. Skarżąca - w takim przypadku - może zaś dochodzić ochrony swych praw na drodze postępowania cywilnego (v. art. 151 k.c., zgodnie z którym, jeżeli przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia przekroczono bez winy umyślnej granice sąsiedniego gruntu, właściciel tego gruntu nie może żądać przywrócenia stanu poprzedniego, chyba że bez nieuzasadnionej zwłoki sprzeciwił się przekroczeniu granicy albo że grozi mu niewspółmiernie wielka szkoda. Może on żądać albo stosownego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie odpowiedniej służebności gruntowej, albo wykupienia zajętej części gruntu, jak również tej części, która na skutek budowy straciła dla niego znaczenie gospodarcze).
W końcu, Sąd zaznacza, że sprawa niniejsza dotyczyła decyzji odnoszących się do zadaszenia balkonu; z akt wynika, że przed organami nadzoru budowlanego uruchomiono równolegle dwa inne postępowania dotyczące nieruchomości przy ul. [...] i [...] w K. Jedno z nich dotyczy wiaty zlokalizowanej na działce nr ewid. [...], obręb [...] przy ul. [...] w K., drugie natomiast prowadzone jest w sprawie stanu technicznego lokalu zlokalizowanego na działce nr ewid. [...], obręb [...] przy ul. [...] w K., którego właścicielką jest skarżąca (v. Kw nr [...]). Tym samym zarzuty skargi dotyczące wskazanej wiaty, jak również pęknięć ściany nośnej i sufitu segmentu przy ul. [...], w tym postępowaniu (nie prowadzonym w takim zakresie) nie mogły już z tej przyczyny odnieść zamierzonego skutku; ale skarżąca może je formułować w ww. postępowaniach prowadzonych odrębnie w tych sprawach w I instancji przez PINB.
Podsumowując, Sąd ponownie zauważa, że brak konieczności nałożenia obowiązków na podstawie art. 51 pr.bud. (mogącego znaleźć zastosowanie tylko, jeśli wystąpi któraś z sytuacji uregulowanych w art. 50 ust. 1 pr.bud. i którego celem jest doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem) powoduje, że nie stanowi wady postępowania wydanie przez organy nadzoru budowlanego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania administracyjnego w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. Takie rozstrzygnięcie wydano w niniejszej sprawie, ale co ważne nie wypływało to z bezprzedmiotowości postępowania jako takiej, lecz - z merytorycznej oceny dokonanej przez organy nadzoru budowlanego, że nie ma podstaw do nakładania na inwestora określonych obowiązków. Taką możliwość zakończenia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 pr.bud. zaaprobowano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (v. wyrok NSA z 18 września 2024 r., sygn. akt II OSK 2642/21).
Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło