VII SA/Wa 963/19
WyrokWSA w Warszawie2019-09-27
Skład orzekający: Grzegorz Rudnicki, Grzegorz Antas, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda, uchylając decyzję organu I instancji w części dotyczącej projektu zagospodarowania terenu i zatwierdzając nowy projekt, naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę dwuinstancyjności i czynnego udziału strony, a także czy prawidłowo ocenił kwestię powiązania dwóch równolegle realizowanych inwestycji usługowych pod kątem wymogów ochrony środowiska i przepisów Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda, uchylając decyzję organu I instancji w części i zatwierdzając nowy projekt zagospodarowania terenu, nie naruszył zasady dwuinstancyjności, gdyż zmiany dotyczyły korekty dokumentacji projektowej w ramach tej samej inwestycji. Jednakże, Wojewoda naruszył zasady postępowania (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego w zakresie powiązania dwóch równolegle realizowanych inwestycji usługowych i ich łącznego oddziaływania na środowisko, co mogło mieć wpływ na prawidłowość oceny zgodności projektu budowlanego z przepisami ochrony środowiska oraz na ustalenie, czy wymagana była decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. T. na decyzję Wojewody, która zatwierdziła projekt budowlany i udzieliła pozwolenia na budowę budynku usługowego. Organ I instancji (Starosta) wydał decyzję zatwierdzającą projekt i udzielającą pozwolenia. Wojewoda, rozpatrując odwołanie P. T., uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej projektu zagospodarowania terenu i zatwierdził nowy projekt, w pozostałej części utrzymując decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak oceny oddziaływania na środowisko dla dwóch równolegle realizowanych inwestycji usługowych przez tego samego inwestora.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz P. T. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , Sędzia WSA Grzegorz Antas (spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant Starszy referent Grażyna Dmitruk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2019 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz P. T. kwotę 997 (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2019 r. nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), dalej: k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.), w wyniku rozpatrzenia odwołania P. T. od decyzji Starosty [...] z [...]października 2018 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej D. Z. i P.Z. pozwolenia na budowę budynku usługowego na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...] w obrębie [...][...], gm. [...], uchylił projekt zagospodarowania terenu i w jego miejsce zatwierdził nowy projekt zagospodarowania terenu, w pozostałej części utrzymując w mocy decyzję organu I instancji.
W odniesieniu do ustaleń faktycznych i prawnych, które stały za wydanym rozstrzygnięciem, Wojewoda [...] przyjął, że wnioskiem z [...] lipca 2018 r. D.Z. i P. Z. zwrócili się do Starosty [...] o wydanie pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowego na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...], w obrębie [...] w [...]. Inwestorzy do wniosku o pozwolenie na budowę dołączyli dokumenty wymagane przepisami art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego, tj. cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu; oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] dla ulicy [...] oraz części ulicy [...] i [...] uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej w [...] nr [...]z dnia [...] lutego 2014 r. dla działek będących przedmiotem inwestycji położonych na terenie przeznaczonym pod obiekty produkcyjne, składy i magazyny oraz usługi oznaczonym symbolem PU 10. Sprawdzając projekt budowlany zgodnie z wymogami art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego Starosta [...] stwierdził w nim nieprawidłowości wskutek czego postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. nałożył na inwestorów obowiązek ich usunięcia w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia. Inwestorzy [...] października 2018 r. złożyli pismo z wyjaśnieniem poszczególnych kwestii wynikających z postanowienia wraz z uzupełnionym projektem budowlanym, jednakże w ocenie organu nie zawierało ono wszystkich informacji na podstawie których organ mógł podjąć decyzję, w związku z czym Starosta [...] postanowieniem z [...] października 2018 r. nałożył na inwestorów ponownie obowiązek usunięcia nieprawidłowości. Przyjmując, że inwestorzy spełnili wszystkie wymagania przewidziane prawem, Starosta [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy - Prawo budowlane, decyzją z [...] października 2018 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił D. Z. i P. Z. pozwolenia na budowę budynku usługowego na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...] w obrębie [...] w [...].
Odwołanie od powyższej decyzji złożył P. T., zarzucając organowi , który wydał pozwolenie na budowę zaprojektowanie budynku na działce bez wymaganych odległości, nieuwzględnienie zwiększonego ruchu pojazdów i hałasu związanego z realizacją inwestycji, niezgodność inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym z zapisami dotyczącymi ustalenia liczby i wielkości miejsc parkingowych wymaganych dla projektowanej inwestycji.
Wojewoda [...] po zapoznaniu się z dokumentacją projektową inwestycji stwierdził, że jest ona niekompletna i wymaga uzupełnienia, wobec czego postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. nr [...] zlecił Staroście [...] przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego, mającego na celu uzupełnienie dokumentacji poprzez: 1. doprowadzenie projektu zagospodarowania terenu do zgodności z § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r. poz. 462 ze zm.); 2. uzupełnienie projektu budowlanego o oświadczenie projektanta o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, zawierające podstawę prawną jaka obowiązywała podczas sporządzenia projektu - art. 20 ust. 1 Prawa budowlanego; 3. doprowadzenie części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu do zgodności z § 8 ust. 3 pkt 1 ww. rozporządzenia poprzez uzupełnienie rysunku o orientację położenia działki w stosunku do sąsiednich terenów i stron świata; 4. wskazanie na projekcie zagospodarowania terenu granic obszaru, który był przedmiotem aktualizacji, stosownie do § 81 pkt 10 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz. U. Nr 263, poz. 1572); 5. doprowadzenie projektu budowlanego do zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] dla ulicy [...] oraz części ulicy [...] i [...] zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. w zakresie zaopatrzenia w wodę oraz odprowadzenie ścieków; 6 . odpowiednie autoryzowanie poprawek i uzupełnień dokonanych w projekcie budowlanym; 7. dołączenie do projektu dokumentu potwierdzającego uprawnienia mgr. inż. J.K., odpowiedzialnego za opracowanie części projektu "opinia geotechniczna wraz z dokumentacją badań podłoża gruntowego".
Organ I instancji przy piśmie z [...] stycznia 2019 r. przekazał poprawioną dokumentację projektową wraz z wyjaśnieniami inwestorów o wprowadzonych zmianach, w następstwie czego Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2019 r. uchylił decyzję Starosty [...] w części dotyczącej projektu zagospodarowania terenu i w jego miejsce zatwierdził nowy projekt zagospodarowania terenu, w pozostałej części utrzymując w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 138 k.p.a., organ odwoławczy nie ogranicza się tylko do kontroli zaskarżonej decyzji, lecz zobowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę w jej całokształcie. Weryfikacja poprawionej dokumentacji sprawy, która wpłynęła do organu odwoławczego wykazała, że inwestorzy do wniosku o pozwolenie na budowę dołączyli wymagane prawem dokumenty spełniające wymogi art. 35 ustawy - Prawo budowlane. Projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony zgodnie z wymogami zawartymi w art 34 Prawa budowlanego, spełniając wymagania § 8 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego i jest zgodny z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.). Mając na uwadze treść art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, organ wskazał, że projektowana inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, tym samym brak był potrzeby wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wojewoda zauważył jednocześnie, że za sporządzenie projektu budowlanego zgodnie z przepisami prawa, odpowiada projektant, co potwierdza w swoim oświadczeniu, o którym mowa w art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego: projektant, a także sprawdzający, o którym mowa w ust. 2, do projektu budowlanego dołącza oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno - budowlanej, który prowadzi postępowanie w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę, zostały ograniczone wyłącznie do kompetencji obejmującej sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowanych zgody na realizację przedsięwzięcia. Sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało natomiast ograniczone do projektu zagospodarowania działki (art. 35 ust. 1 pkt 2 - Prawa budowlanego).
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu, Wojewoda [...] wyjaśnił, że nie znajdują one potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Jednym z zarzutów jest niezgodność przedmiotowej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Działki, na których planowana jest inwestycja o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...] w obrębie [...][...], zgodnie z uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] dla ulicy [...] oraz części ulic [...]i [...], znajdują się na terenie oznaczonym symbolem PU 10. W myśl § 6 pkt 2 uchwały symbolem PU od 1 do 11 oznaczone są tereny obiektów produkcyjnych, składów i magazynów, oraz usług. Planowym budynek usługowy spełnia wymagania planu, gdyż zgodnie z § 31 przeznaczeniem podstawowym terenu, na którym się tenże budynek ma znajdować, są obiekty przemysłowe, produkcyjne, składy i magazyny oraz usługi nieuciążliwe i uciążliwe. Przy czym przez usługi nieuciążliwe należy rozumieć: usługi handlu detalicznego, gastronomii, nieuciążliwego rzemiosła (obsługa ludności obejmująca drobną wytwórczość, naprawy i konserwację), administracji i bezpieczeństwa publicznego oraz inne wymienione szczegółowo w § 5 pkt 23 planu. Na terenie PU 10 zakazuje się lokalizowania obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży przekraczającej 2000 m² (§ 32 pkt 2 planu), jednakże zgodnie z informacją zawartą na s. 24 (Tom I) projektu budowlanego, powierzchnia sprzedaży budynku wynosi 1903,21 m², zatem przedmiotowa inwestycja nie narusza ww. zapisu. Po analizie projektu budowlanego Wojewoda [...] stwierdził, że przedmiotowa inwestycja jest również zgodna z § 33 oraz § 35 uchwały, co zostało udokumentowane w projekcie budowlanym na s. 17-18 (Tom 1) w części opisowej projektu zagospodarowania terenu pkt. 2 "Ustalenia szczegółowe na terenie oznaczonym symbolem PU 10". Projekt budowlany przedmiotowej inwestycji, jak stwierdził Wojewoda [...], jest zgodny z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie wymaganych odległości budynku od granicy działki. W przedmiotowej sprawie plan miejscowy w § 34 pkt 4 dopuszcza lokalizację budynków bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną za wyjątkiem granicy działek z terenem U1 na terenie PU1, jednakże w przedmiotowej sytuacji planowana inwestycja graniczy z działkami oznaczonymi tym samym symbolem, czyli PU 10, możliwe zatem było usytuowanie budynku w granicy działki. Północna ściana budynku, która graniczy z działkami nr ew. [...],[...] oraz [...] jest ścianą oddzielenia pożarowego REI60. Usytuowanie budynku usługowego jest również zgodne z § 12 ust. 1 pkt warunków technicznych, gdyż pozostałe ściany budynku są usytuowane w odległości wynoszącej min. 4,0 m od granicy działek. Wojewoda wskazał ponadto, że liczba miejsc postojowych jest zgodna z wymaganiami planu określonymi w § 17 ust. 1 pkt d, który stanowi, iż na każde rozpoczęte 100 m² powierzchni sprzedaży - w przypadku usług handlowych należy zapewnić 3 miejsca postojowe. Zatem w przypadku, gdy powierzchnia sprzedaży wynosi 1903,21 m², aby zaspokoić potrzebę parkingową należy zapewnić 60 miejsc postojowych, co zostało spełnione, albowiem inwestycja zakłada 55 miejsc postojowych dla samochodów osobowych o wymiarach 2.5 x 5 m, 4 miejsca postojowe dla samochodów użytkowanych przez osoby niepełnosprawne o wymiarach 3,6 x 5 m oraz 1 miejsce postojowe dla samochodów ciężarowych o wymiarach 3,6 x 10 m. Miejsca te spełniają warunki usytuowania w stosunku do granic działki, jak i do sąsiednich zabudowań.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję z [...] marca 2019 r. złożył P. T., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...], jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:
I. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na uchyleniu decyzji w części i orzeczeniu co do zasady o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania terenu, podczas gdy należało decyzję organu I instancji w całości uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, albowiem doszło do naruszenia przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie,
2. art. 136 w zw. z art. 15 oraz art. 10 § 1 k.p.a. polegające na przeprowadzeniu z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia istotnych dowodów i materiałów w sprawie (poprzez zlecenie tego organowi I instancji), podczas gdy w świetle zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz czynnego udziału strony w postępowaniu tak istotny dowód, jak projekt zagospodarowania terenu, powinien był zostać sprawdzony i zatwierdzony w postępowaniu przed organem I instancji,
3. art. 139 k.p.a. polegające na wydaniu orzeczenia reformatoryjnego w postępowaniu odwoławczym w sposób niezgodny z żądaniem odwołania, podczas gdy organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.
II. Przepisów prawa materialnego:
1. art. 35 § 3 ustawy - Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie, polegające na wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, pomimo niewykonania przez inwestora obowiązku nałożonego w drodze postanowienia z [...] sierpnia 2018 r. w zakresie pkt. 5 tj. wykazania odrębności projektowanego budynku od projektowanego w odrębnym postępowaniu obiektu usługowego, dla którego przewidziano wspólne fundamenty oraz wspólny parking, podczas gdy po bezskutecznym upływie terminu na uzupełninie braków organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę,
2. art. 33 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez niewskazanie w projekcie zagospodarowania terenu projektowanego na sąsiednich działkach budynku usługowego objętego ostateczną decyzją o pozwolenie na budowę,
3. art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dla części zamierzenia inwestycyjnego jednego inwestora obejmującego więcej niż jeden obiekt,
4. art. 35 § 1 pkt 1 Prawo budowlane w zw. z art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z § 3 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko poprzez niesprawdzenie wymogów wynikających z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy dla projektowanego budynku przewidziano wspólne fundamenty oraz wspólny parking z innym projektowanym do zatwierdzenia w odrębnym postępowaniu obiektem usługowym, a zgodnie z treścią § 3 ust. 2 cyt. rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1, przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405 ze zm.), dalej: ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy,
5. art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane poprzez wydanie decyzji o pozwolenia na budowę bez uprzedniego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, podczas gdy jest ona wymagana przepisami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie,
6. § 13a pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez brak prawidłowego wyznaczenia obszaru oddziaływania obiektu budowlanego polegające na niewskazaniu przepisów, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowie nieruchomości sąsiednich,
7. § 8 ust. 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez brak informacji o oddziaływaniu hałasu w porze nocnej z powodu dostaw do obiektu handlowego z podaniem konkretnych wartości nienarusząjących poziomów hałasu w porze nocnej wynikających z rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w sprawie zwrócenia uwagi Sądu wymaga fakt, iż dla sąsiednich działek nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]obręb [...] Starosta [...][...] [...] października 2018 r. wydał decyzję nr [...] o pozwoleniu na budowę dla budowy nowego budynku usługowego o kubaturze 15953 m² na rzecz P. Z. i D. Z. (dane z wyszukiwarki publicznej RWDZ). Skoro w inwestycji zatwierdzonej zaskarżoną decyzją teren utwardzony parkingu na 60 miejsc postojowych zawiera się w powierzchni 3802 m², a z treści postanowienia organu I instancji z [...] sierpnia 2018 r. wynika, że w kumulacji z drugim projektowanym obiektem powstanie łącznie 120 miejsc postojowych, to wprost wynika z tego, że łączna skumulowana powierzchnia parkingi może przekroczyć 0,5 ha, o jakich mowa w § 3 ust. 1 pkt 56 lit. b rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Fakt projektowanej odrębności przedmiotowych parkingów nie ma tu znaczenia w kontekście treści przepisu § 3 ust. 2 cyt. rozporządzenia, którego zadaniem jest wprowadzenie nakazu łącznego zliczania występujących obok siebie na terenie jednego zakładu odrębnych przedsięwzięć. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 48 ustawy - Prawo ochrony środowiska zakład to jedna lub kilka instalacji wraz z terenem, do którego prowadzący instalacje posiada tytuł prawny, oraz znajdującymi się na nim urządzeniami. Inwestor pomimo wezwania zawartego w pkt. 5 postanowienia z [...] sierpnia 2018 r. nie wykazał odrębności projektowanej inwestycji, co wskazuje na naruszenie art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. W tym zakresie inwestycja objęta niniejszą sprawą w połączeniu z inwestycją wynikającą z treści decyzji z [...] października 2018 r. nr [...] narusza też art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego w zakresie wymogu przedstawienia projektu zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego. Powyższe uzasadnia również zarzut naruszenia art. 33 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 8 ust. 3 pkt rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego w zakresie, w jakim cześć rysunkowa projektu zagospodarowania terenu obejmuje obrys i układ istniejących i projektowanych obiektów budowlanych. W dniu wydawania przez Wojewodę [...] zaskarżonej decyzji budynek usługowy na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...]był projektowanym obiektem budowlanym objętym ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z [...] października 2018 r. nr [...] i powinien był zostać wykazany na aktualnej na dzień wydawania decyzji mapie do celów projektowych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji z [...] marca 2019 r. przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł doprowadziła do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja Wojewody [...] narusza prawo w stopniu nakazującym jej uchylenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że odwołanie jest zasadniczym środkiem wchodzącym w skład systemu weryfikacji rozstrzygnięć wydawanych na drodze administracyjnej (art. 127 § 1 k.p.a.). Stanowi ono zwyczajny środek zaskarżenia i służy do doprowadzenia do kontroli decyzji organu I instancji przez ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy. Ponowne rozpatrzenie sprawy polega na rozpatrzeniu przez organ odwoławczy sprawy na nowo w jej całokształcie, co oznacza, że uruchomienie postępowania odwoławczego poprzez złożenie przez stronę odwołania zobowiązuje organ odwoławczy do rozpatrzenia całej sprawy administracyjnej powtórnie, w tym do ponownego zastosowania norm prawa materialnego, a nie jedynie do dokonania kontroli sposobu zastosowania tychże norm przez organ I instancji. Organ odwoławczy, kierując się zasadą aktualności, zobowiązany jest ocenić stan faktyczny i prawny ustalony przez organ I instancji, jak również uwzględnić zmiany stanu faktycznego i prawnego, które zaszły pomiędzy wydaniem decyzji organu I instancji a datą wydania decyzji kończącej postępowanie odwoławcze. W ramach uprawnień merytoryczno-kontrolnych, jakie przysługują organowi odwoławczemu, temu służy możliwość wydania jednego z rozstrzygnięć określonych w art. 138 § 1 i 2 k.p.a., nieograniaczających się jedynie do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji albo jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W kontrolowanej sprawie zaskarżonej decyzji został nadany charakter decyzji merytoryczno – reformatoryjnej, co pozostaje zgodne z kompetencją przyznaną organowi odwoławczemu na mocy art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Jak się przyjmuje w piśmiennictwie, tym rodzajem decyzji organ odwoławczy powinien się posłużyć, gdy stwierdzi niezgodność (w całości lub w części) badanej decyzji z przepisami prawa materialnego lub prawa procesowego, która w zakresie wywołanych przez siebie skutków powoduje, że rozstrzygnięcie, które organ odwoławczy uznaje w świetle przyjętych przez siebie ustaleń za prawidłowe nie pokrywa się z rozstrzygnięciem organu I instancji, a jednocześnie nie występuje przesłanka wymieniona w art. 138 § 2 k.p.a. (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2019, s. 781-782; K. Glibowski [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2018, s. 1077-1078). W ocenie Sądu, skarżący nietrafnie kwestionuje prawidłowość oparcia się przez Wojewodę [...] na art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. jako podstawie prawnej uchylenia decyzji Starosty [...] w części dotyczącej projektu zagospodarowania terenu i w jego miejsce zatwierdzenia nowego projekt zagospodarowania terenu w kształcie ustalonym zmianami wprowadzonymi w toku postępowania odwoławczego. Zmiany dokonane w projekcie zagospodarowania terenu ze względu na swój przedmiot i charakter mogły zostać objęte uzupełniającym postępowaniem dowodowym (art. 136 k.p.a.) i na tej podstawie podlegały ponownej ocenie w ramach rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, uwzględniając, że służyły wyłącznie doprowadzeniu do korekty dokumentacji projektowej. Działanie takie nie prowadziło do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania stanowiącej zasadę ogólną postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.), albowiem na etapie postępowania odwoławczego przedmiotem rozstrzygnięcia pozostawała ocena prawnych warunków realizacji tej samej inwestycji polegającej na budowie budynku usługowego na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...], która stanowiła przedmiot wypowiedzi organu I instancji i dokonane przed Starostą [...] ustalenia nie zmieniły się na tyle, by przyjąć, że Wojewoda [...] częściowym rozstrzygnięciem rozpoznał sprawę nową, niepodlegającą wcześniejszej ocenie prawnej organu I instancji. W tych warunkach postawiony w skardze zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 136, art. 15 oraz art. 10 § 1 k.p.a. Sąd uznał za nieuzasadniony.
Analogicznie postrzegać należy zarzut naruszenia przez Wojewodę [...] art. 139 k.p.a., albowiem skarżący jako odwołujący się nie może skutecznie twierdzić, że decyzja z [...] marca 2019 r. została wydana na jego niekorzyść. Jak się powszechnie w piśmiennictwie przyjmuje, zakaz reformationis in peius oznacza, że organ odwoławczy nie może pogorszyć sytuacji prawnej strony odwołującej się, która została ustalonej decyzją organu I instancji. Istota tego zakazu polega więc na stworzeniu temu podmiotowi gwarancji procesowej polegającej na tym, że w uruchomionym na żądanie tego podmiotu postępowaniu odwoławczym organ nie zmieni zaskarżonego rozstrzygnięcia na jego niekorzyść (por. B. Adamiak, op. cit., s. 792-793). Wskazany zakaz dotyczy decyzji wymienionej w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., niemniej przez termin "niekorzyść" należy rozumieć obiektywne pogorszenie sytuacji prawnej strony odwołującej się wskutek wydania decyzji przez organ odwoławczy, co nie pozwala objąć nim rozstrzygnięcia merytoryczno-reformatoryjnego tylko z tego względu, że orzekając o częściowym uchyleniu decyzji, organ pominął treść żądania zawartego w odwołaniu, nie doprowadzając tym samym do uchylenia kwestionowanej decyzji na mocy art. 138 § 2 k.p.a. Zakaz zmiany decyzji na niekorzyść ma charakter materialnoprawny, stąd ewentualne pogorszenie sytuacji skarżącego musiałoby wynikać nie tyle z decyzji procesowej Wojewody [...] o przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego w celu usunięcia niezgodności projektu budowlanego, ile z zatwierdzenia przez Wojewodę [...] projektu zagospodarowania terenu w kształcie mu nowo nadanym, co niewątpliwie nie nastąpiło, uwzględniając, że przedmiot zmian nie kształtował na niekorzyść sytuacji prawnej odwołującego się.
Ocenę, jaką Sąd sformułował odnośnie do postawionych w skardze zarzutów naruszenia prawa procesowego, należy rozumieć jako równoważną stwierdzeniu, że nadanie przez Wojewodę [...] zaskarżonej decyzji charakteru rozstrzygnięcia merytoryczno – reformatoryjnego znajdowało podstawę w rodzaju uchybień, które organ odwoławczy dostrzegł w zatwierdzonym przez Starostę [...] projekcie budowlanym, a przy tym decyzja taka z punktu widzenia dyspozycji art. 139 k.p.a. nie powinna była zostać uznana za błędną. Postawienie akcentu na uchybienia, które organ odwoławczy dostrzegł, jest o tyle jednak w sprawie nieprzypadkowe, że przesądzające znaczenie dla oceny legalności zaskarżonej decyzji z [...] marca 2019 r. mają nie tyle wady dotyczące projektowanego zamierzenia, które zostały dostrzeżone w toku kontroli odwoławczej, ile te wadliwości, które rzeczywiście obarczają udzielone pozwolenia na budowę i nie zostały wyeliminowane przez Wojewodę [...] przed wydaniem objętej skargą decyzji ostatecznej. A tego rodzaju wady Wojewódzki Sąd Administracyjny w badanej decyzji stwierdził.
Zdaniem Sądu, trafnie skarżący za okoliczność mającą wpływ na prawidłowość zaskarżonej decyzji uznaje równoległe objęcie przez inwestorów zamierzeniem budowlanym innej inwestycji o tożsamym charakterze (budowa budynku usługowego), która ma być realizowana na działkach sąsiadujących od północy z terenem inwestycyjnym wyznaczonym decyzją z [...] marca 2019 r. o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...]. Wojewoda [...] w toku prowadzonego postępowania odwoławczego całkowicie pominął zaznaczoną wyżej kwestię, pomimo że jej charakter sprawia, że powinna była ona zostać wszechstronnie wyjaśniona w celu ustalenia, czy na warunki prawne udzielenia pozwolenia na budowę dla budynku usługowego projektowanego na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...] nie oddziałuje fakt zaplanowania (realizowania) przez inwestorów równoległej inwestycji na działkach sąsiednich. Przypomnieć należy, że w myśl zasady ogólnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Realizacja zasady prawdy obiektywnej pozostaje w ścisłym związku z zasadą praworządności, ustalenie stanu faktycznego sprawy jest bowiem niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy administracyjnego prawa materialnego. Konkretyzację tej zasady stanowi art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązujący organ prowadzący postępowanie do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz utrwalenia go w aktach sprawy, uwzględniając, że postępowaniem administracyjnym rządzi zasada pisemności (art. 14 § 1 k.p.a.), a następnie jego wszechstronnego rozpatrzenia. Organ administracji zobowiązany jest przeprowadzić postępowanie dowodowe co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a więc takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa materialnego związane są określone skutki prawne.
Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę ustawodawca nałożył w art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane na organ administracji architektoniczno-budowlanej obowiązek sprawdzenia: 1) zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonania - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenia projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 5) spełnienia wymagań określonych w art. 60 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. z 2017 r. poz. 1529). Przywołany przepis określa zakres obowiązków organu administracji architektoniczno - budowlanej, których celem jest kompleksowe sprawdzenie projektu budowlanego w fazie wyjaśniającej postępowania administracyjnego o wydanie pozwolenia na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego. Z jego treści wynika jednoznacznie, że pozytywny wynik opisanego powyżej sprawdzenia skutkuje obowiązkiem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zasada ta ma jednakże również aspekt negatywny wyrażający się w obowiązku odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli ta nie spełnia koniecznych wymagań, a jednocześnie inwestor wezwany do usunięcia wskazanych przez organ administracji architektoniczno - budowlanej nieprawidłowości temu zobowiązaniu uchybi (art. 35 ust. 3 ustawy).
Niesporne pozostaje, że w toku postępowania prowadzonego przed Starostą [...] postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. inwestorzy zostali wezwani do usunięcia nieprawidłowości w złożonym projekcie budowlanym dotyczących między innymi wykazania odrębności projektowanej inwestycji i projektowanej przez inwestorów budowy budynku o tożsamej funkcji (usługowej) na wymienionych wyżej dwudziestu jeden działkach z obrębu [...]. Odpowiedź na to wezwanie inwestorzy zawarli w swoim piśmie z [...] października 2018 r., uzupełnionym o dołączone do niego pismo Burmistrza Miasta [...] z [...] września 2018 r. (k. 29). Do tychże dokumentów Starosta [...] nie odniósł się jednakże bezpośrednio w treści decyzji z [...] października 2019 r., nie stały się one także przedmiotem wypowiedzi organu odwoławczego, mając na uwadze, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest poczynienia jakichkolwiek merytorycznych uwag, które pozwalałyby wykluczyć, że projektowana równolegle przez inwestorów inwestycja na działkach sąsiednich nie powinna podlegać rozważeniu przy ocenie dopuszczalności udzielenia pozwolenia na budowę dla budynku usługowego projektowanego na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...] ze względu na treść art. 33 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Sąd zauważa, że w art. 33 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane została sformułowana zasada, zgodnie z którą pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. Zasada, że pozwolenie na budowę powinno obejmować całe zamierzenie budowlane nie wyłącza możliwości, by w przypadku zamierzenia wieloobiektowego nie mogło ono zostać podzielone, niemniej w takim przypadku, występując o odrębne pozwolenia na budowę, inwestor jest zobowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu dla całego zamierzenia budowlanego. W zaskarżonej decyzji, jak i w aktach sprawy przekazanych Sądowi, którymi dysponował Wojewoda [...], brak jest informacji pozwalającej potwierdzić, że organ odwoławczy, kontrolując zgodność z prawem decyzji Starosty [...] i mając dostęp do dokumentacji źródłowej, rozważył przedmiot, lokalizację i zasadnicze rozwiązania projektowe dotyczące zamierzenia budowlanego, o którym mowa w punkcie 5. postanowienia z [...] sierpnia 2018 r. z punktu widzenia wskazanego przepisu. W sytuacji, gdy ten sam inwestor równocześnie występuje o udzielenie pozwolenia na budowę dwóch budynków o tożsamej funkcji (użytkowej) na oznaczonym obszarze sąsiadujących ze sobą działek, obejmując je oddzielnymi wnioskami, konieczne jest określenie, czy przedsięwzięcia te faktycznie nie stanowią jednego zamierzenia budowlanego, odnośnie do którego w zakresie projektowanego zagospodarowania terenu zgodność projektu budowlanego z przepisami prawa wymaga łącznej oceny wnioskowanych rozwiązań. Mieć na uwadze trzeba, że część uzyskanych warunków przyłączenia od gestorów sieci dotyczy zabudowy usługowo-handlowej rozumianej łącznie, tj. na działkach objętych zaskarżonym pozwoleniem na budowę, jak i decyzją Starosty [...] z [...] października 2018 r. nr [...] (oświadczenie PWiK sp. z o.o. w [...] z [...] czerwca 2018 r., k. 87; warunki przyłączenia do sieci gazowej z [...] czerwca 2018 r., k. 88). Zamiar realizowania dwóch inwestycji obejmujących dwa budynki usługowe z infrastrukturą towarzyszącą na terenie nieruchomości określonych "A" i "B" inwestorzy ujawnili również w znajdującym się w aktach oświadczeniu złożonym w formie aktu notarialnego (k. 32). Z postanowień § 19 uchwały Nr [...]Rady Miasta w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Wyszkowa dla ulicy [...] oraz części ulic [...] i [...] wynika, że w zakresie zaopatrzenia w wodę ustalony został obowiązek podłączenia budynków usługowych do sieci wodociągowej. Inwestorzy, odpowiadając na wezwanie organu odwoławczego, przy piśmie z [...] stycznia 2019 r. przedłożyli pozwolenie na budowę sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej (decyzja Starosty Powiatu [...] z [...] maja 2018 r. nr [...]), niemniej z jego treści wynika, że sieci te mają być realizowane na 15 działkach z obrębu [...] wchodzących w skład terenu inwestycji stanowiącej przedmiot decyzji nr [...], a nie decyzji zaskarżonej, co nakazuje kwestię niezależności instalacyjnej obu inwestycji, którą akcentowali inwestorzy w piśmie z [...] października 2018 r. uznać za niepotwierdzoną. Nie dysponując dokumentacją projektową sąsiedniego budynku usługowego i infrastruktury mu towarzyszącej, Wojewoda [...] nie mógł poddać ocenie jego układu komunikacyjnego, co nie pozwala stwierdzić, czy, a jeżeli tak, to jakie argumenty rzeczywiście pozwalają uznać, że wątpliwości, które sformułował Starosta Wyszkowski odnośnie do zachowania odrębności zaprojektowanych dwóch parkingów, w toku prowadzonego postępowania zostały w całości rozwiane. Prawne znaczenie tychże wątpliwości dla kierunku oceny zgodności projektu zagospodarowania terenu z przepisami znajduje swój realny wymiar w uznaniu nie bez racji przez organ I instancji w postanowieniu z [...] sierpnia 2018 r., że konieczność kwalifikowania stanowisk postojowych znajdujących się na obu parkingach jako jednego obiektu sprawiałaby, że innej treści obowiązek będzie spoczywał na inwestorach chociażby w zakresie zapewnienia minimalnej odległości sytuowania stanowisk postojowych od granicy działki budowlanej (przy liczbie stanowisk większej niż 60 odległość powinna wynosić nie 6, ale 16 m - § 19 ust. 2 pkt 1 lit c rozporządzenia w sprawie warunków technicznych). W tym kontekście organ odwoławczy nie mógł odstąpić od szczegółowego rozważenia tego, czy twierdzenie inwestora zamieszczone w piśmie z [...] października 2018 r., że zaprojektowany układ komunikacyjny z 60 miejscami parkingowymi jest "całkowicie niezależny i przypisany do projektowanego budynku" znajdującego się na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...] pozostaje uprawnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny dodatkowo zauważa, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wbrew dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., organ nie wyjaśnił przyczyn, z powodu których stwierdził, że brak jest potrzeby uzyskania przez inwestorów decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, poprzedzającej udzielenie pozwolenia na budowę. Bez wątpienia pismo informacyjne Burmistrza Miasta [...] z [...] września 2018 r. nie może być traktowane jako potwierdzenie, że dla planowanego przedsięwzięcia nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeżeli tak je odczytał Wojewoda [...], chociażby z tego powodu, że, jak wynika z treści ww. pisma, organ poddając ocenie zamierzenie budowlane z punktu widzenia m.in. treści § 3 ust. 1 pkt 56 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71 ze zm.) odniósł je wyraźnie do rozwiązań projektowych dotyczących wyłącznie budowy budynku usługowego wraz z parkingiem zlokalizowanymi na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...], gdy tymczasem kluczowe znaczenie dla ustalenia zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego) miało to, czy sporna inwestycja z racji jej zlokalizowania i charakteru nie powinna podlegać ocenie "łącznej" uwzględniającej treść § 3 ust. 2 pkt 3 cyt. rozporządzenia. Odnośnie do tej ostatniej kwestii w ww. piśmie organ nie zajął żadnego stanowiska, co nie dziwi, jeżeli inwestorzy swoje zapytanie ograniczyli do zabudowy projektowanej na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...], pomijając tym samym "bliźniaczą inwestycję" objętą pozwoleniem na budowę udzielonym decyzją Starosty [...] z [...] października 2018 r. nr [...]. W myśl § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1; przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 13 cyt. ustawy, przez przedsięwzięcie należy rozumieć między innymi zamierzenie budowlane, przy czym przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z 18 września 2018 r. sygn. II OSK 2408/16; wyrok NSA z 17 listopada 2015 r. sygn. II OSK 624/14) nie budzi wątpliwości, że przy ustaleniu znaczenia terminu "zakład" dla potrzeb określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia zasadne jest posłużenie się definicją zakładu przyjętą w art. 3 pkt 48 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r. poz. 799 ze zm.), dalej: p.o.ś., zgodnie z którą przez zakład rozumie się jedną lub kilka instalacji wraz z terenem, do którego prowadzący instalacje posiada tytuł prawny, oraz znajdującymi się na nim urządzeniami. Instalacje to w świetle art. 3 pkt 6 p.o.ś. stacjonarne urządzenie techniczne, zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, jak też budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może spowodować emisję. Poddając wykładni pojęcie przedsięwzięcia "tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu", przyjąć trzeba, że dwa planowane (realizowane) parkingi jako rodzaj budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, zlokalizowane obok siebie na sąsiednich działkach w ramach wyodrębnionych przez inwestora inwestycji mogą być potencjalnie uważane za jedno źródło skumulowanych oddziaływań (emisji), jeżeli ich łączna powierzchnia użytkowa, jak tego wymaga § 3 ust. 1 pkt 56 lit. b rozporządzenia z 9 listopada 2010 r., pozostaje nie mniejsza niż 0,5 ha. Z zatwierdzonego projektu zagospodarowania terenu i wyjaśnień inwestora wynika, że parking został przez projektanta wydzielony od parkingu stanowiącego przedmiot równoległej inwestycji pasem zieleni o szerokości 3 m w celu nadania mu w ten sposób "odrębności" odpowiadającej formalnej odrębności każdej z planowanych inwestycji dotyczących realizacji zabudowy usługowej, niemniej obowiązkiem Wojewody [...] było dokonanie analizy takiego działania inwestora pod kątem tego, czy pozostawało ono zgodne z przywołaną wyżej regulacją prawną i sposobem, w jaki powinna być rozumiana, między innymi po to, by przeciwdziałać dzieleniu przez inwestora w sposób "sztuczny" przedsięwzięcia w celu uniknięcia lub zmniejszenia jego oddziaływania na środowisko. Powiązanie technologiczne rozumie się zazwyczaj jako związek między inwestycjami, który powoduje, że tworzą one zorganizowaną całość w postaci jednego spójnego obszaru (infrastruktury) ukierunkowanego na ten sam cel gospodarczy. Jeżeli za przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko uważa się towarzyszące centrom handlowym "garaże, parkingi samochodowe lub zespoły parkingów [...] wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha", to niewątpliwie jednym źródłem oddziaływań skumulowanych – przy zachowaniu kryterium powierzchni i sąsiadowania - mogą być dwa parkingi z uwagi na to, że po ich zrealizowaniu będą funkcjonować jako jeden wspólny obszar parkowania pojazdów osób, które nimi przyjadą do zlokalizowanych obok siebie centrów handlowych. W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym formułowane jest stanowisko, które Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę podziela, zgodnie z którym badanie oddziaływań skumulowanych powinno obejmować takie zamierzenia budowlane, które dotyczą przedsięwzięć, które powinny być traktowane łącznie z powodu ich bliskiego położenia w stosunku do siebie, podobieństwa, jak i oddziaływania między nimi. Zakaz "dzielenia przedsięwzięć" znajdujący swoje umocowanie w orzecznictwie TSUE oznacza tym samym, że niedopuszczalne jest, aby podział przedsięwzięcia na mniejsze części prowadził do tego, że choćby jedna z wydzielonych w ten sposób części uniknęła przeprowadzenia oceny, np. przez to, że znajdzie się poniżej progu wielkościowego określonego w przepisach (por. wyrok NSA z 29 stycznia 2019 r. sygn. II OSK 501/17; wyrok NSA z 9 stycznia 2018 r. sygn. II OSK 1071/17; wyrok NSA z 17 października 2017 r. sygn. II OSK 249/16). Do powoływanego przez inwestora twierdzenia o "całkowitej niezależności" parkingu w kontekście przywołanych przepisów i sposobu ich rozumienia Wojewoda [...] szczegółowo nie odniósł się, co oznacza, że wskazane uchybienie proceduralne w świetle sformułowanych przez Sąd wniosków interpretacyjnych musi być traktowane jako skutkujące niewyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy w zakresie niezbędnym do oceny zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny wadliwość tę kwalifikuje jako naruszenie przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., które skutkować musi uchyleniem kontrolowanej decyzji z [...] marca 2019 r.
Uznaniu, że w sprawie doszło do naruszenia wskazanych przepisów postępowania, nie towarzyszy stwierdzenie, iż powołane w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego są zasadne. Brak dokonania przez organ orzekający w sprawie ustaleń nakierowanych na określenie zaznaczonych wyżej kwestii o charakterze zasadniczym dla przyjęcia istnienia prawnego powiązania obu inwestycji realizowanych przez D. Z. i P. Z. czyni bowiem przedwczesnym wniosek, iż kontrolowana w niniejszym postępowaniu inwestycja wymagała decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a tym bardziej, że pozwolenie na budowę mogło być wydane dopiero po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 32 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Skarżący pomija, że przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie jest obligatoryjnym elementem realizacji każdej inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, albowiem obowiązek przeprowadzenia takiej oceny musi zostać stwierdzony przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie). Czy wydanie powyższej decyzji było konieczne pozostaje wnioskiem, który będzie mógł zostać aprobująco sformułowany, bądź odrzucony przez organ administracji architektoniczno-budowlanej dopiero po zebraniu całości materiału dowodowego i po wszechstronnej jego ocenie w ramach ponownego rozpatrzenia sprawy przez Wojewodę [...], albowiem zakres przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w kontrolowanej sprawie nie pozwala Sądowi na wypowiedzenie się w tym przedmiocie w sposób wiążący.
Ponownie rozstrzygając sprawę, organ odwoławczy dostosuje się do wskazań zawartych w uzasadnieniu i dokona niezbędnych ustaleń faktycznych, a następnie rozważy wszechstronnie zebrany materiał dowodowy i oceni okoliczności istotne dla zastosowania dyspozycji art. 35 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego, przedstawiając ich wynik w uzasadnieniu decyzji spełniającej wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło