VII SA/Wa 967/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-21
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Maria Tarnowska, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca naruszenie przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej i nakazująca usunięcie nieprawidłowości staje się bezprzedmiotowa, jeśli zarządca zamknie zaskarżony tor dla ruchu kolejowego?Ratio decidendi
Zamknięcie toru kolejowego dla ruchu pociągów przez zarządcę infrastruktury nie czyni bezprzedmiotową decyzji stwierdzającej naruszenie przepisów dotyczących obowiązków zarządcy i nakazującej usunięcie nieprawidłowości. Samo ograniczenie eksploatacji poprzez wstrzymanie ruchu na jednym torze nie usuwa stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym linii kolejowej, a zarządca nadal uchybia obowiązkom utrzymania linii w prawidłowym stanie technicznym, dopóki nie podejmie działań naprawczych.Stan faktyczny
Spółka P. S.A. złożyła skargę na decyzję Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego (Prezesa UTK) utrzymującą w mocy decyzję stwierdzającą naruszenie przez spółkę przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego i nakazującą usunięcie nieprawidłowości. Spółka argumentowała, że decyzja stała się bezprzedmiotowa, ponieważ na spornej linii kolejowej nie jest prowadzony ruch kolejowy. Prezes UTK wyjaśnił, że decyzja o ograniczeniach eksploatacyjnych była doraźna, a wykonanie decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości jest niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2014 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia [...] marca 2014 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej skargę oddala
Prezes Urzędu Transportu Kolejowego ( Prezes UTK ) decyzją z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] utrzymał w mocy swoją własną decyzję z dnia [...] stycznia 2014r stwierdzającą naruszenie przez [...] S.A. przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego oraz nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w celu spełnienia warunków technicznych i organizacyjnych zapewniających bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego na linii nr [...] B. – J. od km 0.680 do km 8.250 w torze nr 2 - w terminie do dnia 30 kwietnia 2014 r.
W ocenie Prezesa UTK ustalony stan faktyczny świadczył o naruszeniu przez skarżącego obowiązków wynikających z następujących przepisów prawa:
1) art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie kolejowym ( zwanej dalej uotk ).
2) § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz. U. z 2008 r. nr 153, poz. 955 ze zm.).
3) § 4 ust. 1 i 12, § 18 ust. 1 i 2, § 19 , § 37 ust. 1, § 57 ust. 1, § 58 ust. 1 i 3 oraz załącznika nr 11 i nr 12 "Warunków technicznych utrzymania nawierzchni na liniach kolejowych [...]" jako przepisu wewnętrznego zarządcy infrastruktury kolejowej [...] S.A., zatwierdzonego przez Prezesa UTK decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r., z późniejszymi zmianami.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła [...] S.A. podnosząc, że decyzja Prezesa UTK jest bezprzedmiotowa ponieważ na linii kolejowej, której dotyczy zaskarżona decyzja nie jest prowadzony ruch kolejowy.
Ponownie rozpatrując sprawę Prezes UTK wyjaśnił, że [...] została poinformowana o istnieniu nieprawidłowości w wywiązywaniu się ze swoich obowiązków już w dniu przekazania protokołu kontroli, który został przyjęty bez zastrzeżeń dnia [...] grudnia 2013 r.
Zaznaczył, że decyzja z dnia [...] grudnia 2013 r., sygnatura: [...] wprowadzająca ograniczenia eksploatacyjne na przedmiotowym odcinku linii kolejowej nr [...] była decyzją doraźną i natychmiastową reakcją Prezesa UTK, zmierzającą do ograniczenia istniejących zagrożeń dla życia i zdrowia ludzkiego. Z całą pewnością nie można zgodzić się z argumentem, że wykonanie tylko tej decyzji jest równoznaczne z zapewnieniem bezpieczeństwa ruchu kolejowego i zwalnia stronę z podjęcia działań naprawczych. W konsekwencji nie można uznać, że decyzja z dnia [...] stycznia 2014 r. stała się bezprzedmiotowa. Prezes UTK podkreślił, że decyzja wprowadzająca ograniczenia eksploatacyjne jest instrumentem prawnym, za pomocą którego Prezes UTK minimalizuje zagrożenia związane z prowadzeniem ruchu przy złym stanie infrastruktury, ale to dopiero wykonanie decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. zniweluje te zagrożenia do poziomu akceptowalnego, czym zapewni się bezpieczeństwo ruchu na przedmiotowej linii.
W sytuacji gdy strona, jako zarządca infrastruktury, nie mogąc zapewnić terminowej realizacji decyzji mającej na celu przywrócenie odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa, zamknęła dla ruchu pociągów tor nr 2 szlaku B. – B., linii kolejowej nr 156 od km 0,680 do km 8,250, termin usunięcia nieprawidłowości określonych w decyzji Prezesa UTK z dnia [...] stycznia 2014 r., sygnatura: [...] ulega zawieszeniu. Tym samym, w okresie kiedy przedmiotowy odcinek linii kolejowej pozostaje zamknięty, Spółka nie naraża się na sankcje za przekroczenie terminu określonego w ww. decyzji Prezesa UTK.
Prezes UTK opierając się na zebranym w sprawie materiale dowodowym oraz odnosząc się do zarzutu spółki podniesionego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uznał, iż rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z dnia [...] stycznia 2014r jest prawidłowe, a termin określony w powyższej decyzji w sposób faktyczny ulegnie wydłużeniu o okres zamknięcia przedmiotowej linii kolejowej.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła [...] S.A. z siedzibą w W. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła: na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - skutkujące jej nieważnością - rażące naruszenie prawa, w szczególności: obrazę przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 i 3 ,art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. 2007 Nr 16, poz. 94 ze zm.) w związku z: przepisem § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robot ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz. U. nr 153, poz. 955 ze zm.), oraz odnośnych przepisów Instrukcji Id-1 (D-1), polegające na błędnym uznaniu, iż w przedmiotowej sprawie doszło do zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego poprzez niewłaściwą ocenę stanu faktycznego w oparciu o powołane przepisy.
Zdaniem skarżącej konieczną przesłanką wydania decyzji stwierdzającej naruszenie przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego i nakazującej ich usunięcie w zakreślonym terminie jest istnienie linii kolejowej, która nie spełnia warunków technicznych zapewniających bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego i na której jest prowadzony ruch kolejowy.
W przypadku gdy na określonej linii kolejowej zarządca nie prowadzi ruchu kolejowego to należy uznać za bezprzedmiotowe wydanie decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości dla zapewnienia bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Transportu Kolejowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga jest niezasadna gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
W niniejszej sprawie nie jest kwestionowane, że skarżąca spółka naruszyła wskazane przez Prezesa UTK przepisy dotyczące obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego na linii kolejowej nr [...] B. – J. od km 0.680 do km 8.250 w torze nr 2.
Podczas kontroli dotyczącej oceny stanu infrastruktury linii kolejowej nr [...] B. – J. stwierdzono następujące nieprawidłowości:
- eksploatowanie nawierzchni kolejowej linii nr [...] B. – J. od km 0.680 do km 8.250 w torze nr 2 przy niezapewnieniu stabilności i trwałości konstrukcji jej nawierzchni,
- eksploatowanie drogi kolejowej linii nr [...] B. – J.od km 0.680 do km 8.250 w torze nr 2 bez zapewnienia właściwego utrzymania nawierzchni w stanie zapewniającym pełną sprawność toru kolejowego,
- eksploatowanie drogi kolejowej linii nr [...] B. – J. od km 0.680 do km 8.250 w torze nr 2 bez zapewnienia utrzymania znaków drogowych w stanie gwarantującym ich czytelność i poprawną widoczność,
- usytuowanie krzewów i drzew w odległości mniejszej niż 15 m od osi skrajnego toru kolejowego na linii kolejowej nr [...] B. – J.od km 0.680 do km 8.250 w torze nr 2.
Stwierdzone nieprawidłowości zostały opisane w protokole kontroli z dnia 4 grudnia 2013 r., który został przyjęty przez skarżącą spółkę bez zastrzeżeń.
W związku z nieprawidłowościami które zagrażały bezpieczeństwu ruchu kolejowego Prezes UTK wydał w dniu [...] grudnia 2013r decyzję wprowadzającą ograniczenia eksploatacyjne zapewniające bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego na linii kolejowej nr [...] B. – J. od km 0.680 do km 8.250 w torze nr 2.
Skarżąca spółka wykonując decyzję wprowadzającą ograniczenia eksploatacyjne dokonała w dniu 24 grudnia 2013r zamknięcia dla ruchu pociągów toru nr 2, o czym tego samego dnia powiadomiła Prezesa UTK.
Wbrew zarzutowi skarżącej zamknięcie dla ruchu pociągów toru nr 2 nie świadczy o bezprzedmiotowości zaskarżonej decyzji.
Samo ograniczenie eksploatacji poprzez wstrzymanie ruchu pociągów na jednym torze linii kolejowej nie usuwa stwierdzonych nieprawidłowości w sferze obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej dotyczących prawidłowego stanu technicznego linii kolejowej.
Dopóki zarządca infrastruktury kolejowej nie przeprowadzi właściwych działań naprawczych celem przywrócenia odpowiednich parametrów technicznych toru nr 2 dopóty przedmiot postępowania w sprawie stwierdzenia naruszeń przepisów istnieje ponieważ zarządca w dalszym ciągu uchybia ciążącym na nim z mocy prawa obowiązkom utrzymania linii kolejowej w prawidłowym stanie technicznym.
Podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 14 ust 1 pkt 1 uotk zgodnie z którym, Prezes UTK nakazuje w drodze decyzji usunięcie nieprawidłowości w określonym terminie w razie stwierdzenia naruszenia przepisów dotyczących obowiązków zarządców, przewoźników kolejowych oraz użytkowników bocznic kolejowych w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego, w szczególności zasad prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji, o których mowa w art. 17 ust 7.
Przedmiotem decyzji wydanej na podstawie art. 14 ust 1 pkt 1 uotk nie jest stricte ustalenie stanu zagrożenia bezpieczeństwa transportu kolejowego, tylko stwierdzenie faktu naruszenia przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej z którego to naruszenia stan zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego dopiero wynika.
W niniejszej sprawie skarżący naruszył wskazane przez Prezesa UTK przepisy dotyczące obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej, które to naruszenia powodowały stan zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego.
W sytuacji istniejącego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego Prezes UTK zgodnie z art. 14 ust 2 pkt 1 uotk zobowiązany jest do wstrzymania ruchu kolejowego lub wprowadzenia jego ograniczeń eksploatacyjnych.
Decyzja Prezesa UTK z dnia [...] grudnia 2013 r., sygnatura: [...] wprowadzająca ograniczenia eksploatacyjne była więc decyzją doraźną i zabezpieczającą przed istniejącymi zagrożeniami związanymi z prowadzeniem ruchu kolejowego.
Kwestia wdrożenia oczekiwanych działań które należy podjąć celem wykonania decyzji wprowadzającej ograniczenia eksploatacyjne na linii kolejowej należy do wyłącznej kompetencji zarządcy infrastruktury kolejowej.
Skarżąca spółka zamknęła dla ruchu pociągów tor nr 2 linii kolejowej nr [...] B. – J., która jest linią dwutorową, a zatem ruch pociągów nadal odbywa się po torze nr 1 tej linii.
Zamknięcie dla ruchu pociągów toru nr 2 nie oznacza, że bezprzedmiotowa staje się decyzja stwierdzająca naruszenie przepisów dotyczących obowiązków zarządców infrastruktury kolejowej i nakazująca usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
W ocenie Sądu trafne jest stanowisko organu z którego wynika, że decyzja wprowadzająca ograniczenia eksploatacyjne na linii kolejowej pozostaje bez wpływu na byt prawny decyzji stwierdzającej naruszenie przepisów dotyczących obowiązków zarządców infrastruktury kolejowej i nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
W świetle powyższych ustaleń podnoszone w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Organ orzekający w niniejszej sprawie w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie oraz odpowiednio i obszernie przedstawił motywy swojego rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło